PG 158, col. 995
tiva, illa productiva facultas , quapropter et pro-
ductorum hic quidem fetus et Filius, ille pro-
ductio et Spiritus nuncupatur. Oportet enim ea ,
qua: ex principiis sunt, in iis quae ejusdem generis
sunt, propriis suis principiis non dissimilia esse,
ct ex iis quoque sibi nomen uSciscere.
5. Cum vero productorum utrumque ex essen-
tia dicatur Patris, ipsa autem neque generat, neque
generatur , neque etiam producit, neque produci-
tur, ut theologi tradunt, necesse est essentiam
amborum principium esse tale, quo Pater utrum- Β
que producat, Filium et Spiritum sanctum, cum
alias ejusdem essentia: sint cum producente pro-
ducta. et inter se producta non alio modo exsistant,
qnam ex Patris essuntia veluti principio et facul-
tate, quae neque producit, neque producitur, neque
in ea, qua: ex aliquo 'est, neque in ea qua: ad ali-
quid delinitions est. cum in Patre scilicet exsistat,
et in Filio, et in Spiritu, et veluti principium, et
veluti species, in quantum exhibetur. Verumtamen
Patris hypostasis una et eadem, cum personas pro-
ducit, rursuSqne essentia unum et idem princi-
pium et facultas, ipsa producta modis omnibus
eadem essent; imo unum equidem plane esset per-
sona producta, nisi essentia: et alia quaedam ines-
sent, per quae quodammodo facultates diversa;
ficrent, quibus Filius et Spiritus producuntur. Et
haec fuerint intellectus et voluntas . illa quidem
simul cum essentia principium ct facultas exsistcns,
per actionem generationis productiva Filii, pro-
ptereaque Verbum Dei Filius a theologico tonitru
nuncupatur. Fetus enim intellectus est Verbum.
Voluntas vero sirnnl cum ipsa essentia principium
et facultas exsistens per operationem productionis,
sive spirationis productit'a hypostasis Spiritus
sancti, non ut principium liberum. sed ut necessa-
rium et naturalis qua-dam facultas et principium,
proptereaque a tllet‘i"',:is amor divinus Spiritus
appellatur. Virtus enim amoris voluntas est. Et
dicta haec nostra et theologorum placita concor-
diter inter se congruunt. Neque his minus con-
veniunt sancti Augustini dicta in volumine de
Trinitate, in quibus memoriam quidem genera-
tivam, voluntatem vero spirativam vocavit lacul-
ta tem ι
ι. Manifestum itaque est ex dictis, Patrem fon- .
tem esse Deitatis, et solam causam, et solam origi-
nem supcrsubstantialis Divinitatis , et solum geni-
torem simul et productorem, et alia, quibus
ipsum theologorum schola cohonestat ; non solum
quod jam dictas facultates atque fecunditates a
nemine habeat, sed quod ipse solus sit'solum in
divinis producens. Ipse etenim solus est, qui jam
dictis facultatibus veluti foris et principium, et
ductorum hic quidem fetus et Filius, ille pro-
ductio et Spiritus nuncupatur. Oportet enim ea ,
qua: ex principiis sunt, in iis quae ejusdem generis
sunt, propriis suis principiis non dissimilia esse,
ct ex iis quoque sibi nomen uSciscere.
5. Cum vero productorum utrumque ex essen-
tia dicatur Patris, ipsa autem neque generat, neque
generatur , neque etiam producit, neque produci-
tur, ut theologi tradunt, necesse est essentiam
amborum principium esse tale, quo Pater utrum- Β
que producat, Filium et Spiritum sanctum, cum
alias ejusdem essentia: sint cum producente pro-
ducta. et inter se producta non alio modo exsistant,
qnam ex Patris essuntia veluti principio et facul-
tate, quae neque producit, neque producitur, neque
in ea, qua: ex aliquo 'est, neque in ea qua: ad ali-
quid delinitions est. cum in Patre scilicet exsistat,
et in Filio, et in Spiritu, et veluti principium, et
veluti species, in quantum exhibetur. Verumtamen
Patris hypostasis una et eadem, cum personas pro-
ducit, rursuSqne essentia unum et idem princi-
pium et facultas, ipsa producta modis omnibus
eadem essent; imo unum equidem plane esset per-
sona producta, nisi essentia: et alia quaedam ines-
sent, per quae quodammodo facultates diversa;
ficrent, quibus Filius et Spiritus producuntur. Et
haec fuerint intellectus et voluntas . illa quidem
simul cum essentia principium ct facultas exsistcns,
per actionem generationis productiva Filii, pro-
ptereaque Verbum Dei Filius a theologico tonitru
nuncupatur. Fetus enim intellectus est Verbum.
Voluntas vero sirnnl cum ipsa essentia principium
et facultas exsistens per operationem productionis,
sive spirationis productit'a hypostasis Spiritus
sancti, non ut principium liberum. sed ut necessa-
rium et naturalis qua-dam facultas et principium,
proptereaque a tllet‘i"',:is amor divinus Spiritus
appellatur. Virtus enim amoris voluntas est. Et
dicta haec nostra et theologorum placita concor-
diter inter se congruunt. Neque his minus con-
veniunt sancti Augustini dicta in volumine de
Trinitate, in quibus memoriam quidem genera-
tivam, voluntatem vero spirativam vocavit lacul-
ta tem ι
ι. Manifestum itaque est ex dictis, Patrem fon- .
tem esse Deitatis, et solam causam, et solam origi-
nem supcrsubstantialis Divinitatis , et solum geni-
torem simul et productorem, et alia, quibus
ipsum theologorum schola cohonestat ; non solum
quod jam dictas facultates atque fecunditates a
nemine habeat, sed quod ipse solus sit'solum in
divinis producens. Ipse etenim solus est, qui jam
dictis facultatibus veluti foris et principium, et