PG 20, col. 1288
In inglese: The Oration of Constantine 18
ὑπʼ αὐτῆς Θεῷ φοροῦσα, καὶ τὸν τρίποδα περὶ ὅν ὁ
ὄφις εἰλεῖτο, περιέπουσα, ἀποφοιβάζουσά τε τοῖς
χρωμένοις αὐτῇ· ἡλιθιότητι (35) τῶν γονέων, ἐπιδα-
δωκότων αὐτὴν τοιαύτῃ λατρείᾳ, διʼ ἢν ἀσχήμονες
θυμοὶ, καὶ οὐδὲν σεμνὸν ἐπιγίνεται, κατὰ τὰ αὐτὰ τοῖς
ἱστορουμένοις περὶ τῆς Δάφνης. Αὕτη τοίνυν εἴσοss
τῶν ἀδύτων ποτὲ τῆς ἀκαίρου δεισιδαιμονίας προ-
αχθεῖσα, καὶ θείας ἐπιπνοίας ὄντως γενομένη μεστὴ
(3β), διʼ ἐπῶν περὶ τοῦ Θεοῦ τὰ μέλλοντα προεθέσπι-
σε, σαφῶς ταῖς προτάξεσι τῶν πρώτων γραμμάτων,
ἤτις ἀκροστιχὶς λέγεται,δηλοῦσα τὴν ἱστορίαντῆς τοῦ
Ἰησοῦ κατελεύσεως· ἔστι δὲ ἡ ἀκροστπιχὶς αὕτη·
Τησοῦς Χρστὸς, Θεοῦ ἱὸς, Σωτὸρ, δταυρός· τὰ
δʼ ἔπη αὐτῆς, ταῦτα·
I δρώσει γὰρ χθὼν, κρίσεως σημεῖον ὅτʼ ἔσται·
ξει δʼ οὐρανόθεν βασιλεὺς αἰῶσιν, ὁ μέλλων
Σ ἀρκα παρὼν πᾶσαν κρῖναι καὶ κόσμον ἅπαντα.
Ο ψονται δὲ Θεὸν μέροπες πιστοὶ καὶ ἄπιστοι
7ʼ ψιστον μετὰ τῶν ἀγίων ἐπὶ τέρμα χρόνοιο,
Σ αρκοφόρον· ψυχάς τʼ ἀνδρῶν ἐπὶ βήματι κρινεῖ.
Χ ἐρσος ὅτʼ ἄν ποτε κόσμος ὅλος καὶ ἄκανθά γένητεε
7⁹ ίψωσί τʼ εἴδωλα βροτοὶ καὶ πλοῦτον ἅπαντα,
Ε κκαύσῃ δὲ τὸ πῦρ γῆν, οὐρανὸν ἠδὲ θάλασσαν,
χνεύων, ῥήξῃ τε πύλας εἰρκτῆς δἰδαο(57).
Σ ἀρξ τότε πᾶσα νεκρῶν, ἐς ἐλευθέριον φάος ἤξει·
Τʼ ους ἀγίους, ἀνόμους τε τὸ πῦρ αἰωσιν ἐλέγξει.
Ο ππόσα τις πράξας ἔλαθεν, τότε πάντα λαλήσει.
Σ τήθεα γὰρ ζοφόεντα Θεὸς φωστῆρσιν ἀνοίξει·
Athenienses verba faceret, ejus testimonio non est
usus, maxime cum Aratum et alios gentilium poetas
citare non dedignetur? Certe si Sibylla hanc de
Christo acrostichidem scripsit, nihil causæ est, cur
illam inter prophetas et quidem primo loco recen-
sere dubitemus. Nullus enim inter hntiquos He-
bræorum prophetas tam clare ac diserte scripsit
de Christo, quam sunt hæc a Constantino prolata
Sibyllæ carmina. Neque tamen aut Origenes, aut
ullus sanctorum Patrum id unquam concessit, ut
Sibyllæ inter prophetas haberentur: imo eos qui
ita crederent, hæreticos esse existimarunt, et Si-
byllistas appellaverunt, ut docet Origenes in lib. σ
Contra Celsum, ubi respondens Celso, qui christia-
nos varias in sectas divisos esse objecerat: alios
quippe esse psychicos , alios spirituales; alios Ju-
dæorum Deum colere, alios nonitem; alios Sibylli-
stas esse, etc., sic ait: ἶπε δέ τινας εἶναι καὶ Σιβυλ-
λιστάς· τάχα παρακούσας τπνῶν ἐγκαλούντων τοῖς
οἰομένοις προφῆτιν γεγονέναι τὴν Σίβυλλαν, καὶ Σι-
βυλλιστὰς τοὺς τοιούτους καλεσάντων.
(37) Ἰχνεύων. Omissus hic erat versus, qui ex
libr. Moræi, Εuὰ. e Regiis schedis, et ex editione
Sibyilinorum carminum, quam curavit Seb. Casta-
lio, ita supplendus est:
Ἐκκαόσει δὲ τὸ πῦρ γῆν, οὐρανὸν ήδὲ θάλασ-
[σαν
λχνεύων.
Quanquam ἰχνεῦoν malim legere in neutro. Omissum
autem esse hunc versum docet vetus versio apud
Augustinum in lib. xvmn De ciritate Dei, quæ sic
habet :
Exuret terras ignis pontumque polumqu
Jnquirens.
Porro versum illum Græcum ideo expunxerant,
quod tota acrostichis absque illo stare videre-
tur, nec animadvertebant, in acrostichide nomen
Christi scribi cum diphthongo Χρειστός: quod cur
factum sit nescio. Acrosticis tamen Latina id reti-
nuit apud Augustinum. Sane veteres Græci nomen
Christi octosyllabum faciebant, Χρειστὸς scribentes
cum diphthongo, ut docet lrenæus in libro , cap.
t0.
ὄφις εἰλεῖτο, περιέπουσα, ἀποφοιβάζουσά τε τοῖς
χρωμένοις αὐτῇ· ἡλιθιότητι (35) τῶν γονέων, ἐπιδα-
δωκότων αὐτὴν τοιαύτῃ λατρείᾳ, διʼ ἢν ἀσχήμονες
θυμοὶ, καὶ οὐδὲν σεμνὸν ἐπιγίνεται, κατὰ τὰ αὐτὰ τοῖς
ἱστορουμένοις περὶ τῆς Δάφνης. Αὕτη τοίνυν εἴσοss
τῶν ἀδύτων ποτὲ τῆς ἀκαίρου δεισιδαιμονίας προ-
αχθεῖσα, καὶ θείας ἐπιπνοίας ὄντως γενομένη μεστὴ
(3β), διʼ ἐπῶν περὶ τοῦ Θεοῦ τὰ μέλλοντα προεθέσπι-
σε, σαφῶς ταῖς προτάξεσι τῶν πρώτων γραμμάτων,
ἤτις ἀκροστιχὶς λέγεται,δηλοῦσα τὴν ἱστορίαντῆς τοῦ
Ἰησοῦ κατελεύσεως· ἔστι δὲ ἡ ἀκροστπιχὶς αὕτη·
Τησοῦς Χρστὸς, Θεοῦ ἱὸς, Σωτὸρ, δταυρός· τὰ
δʼ ἔπη αὐτῆς, ταῦτα·
I δρώσει γὰρ χθὼν, κρίσεως σημεῖον ὅτʼ ἔσται·
ξει δʼ οὐρανόθεν βασιλεὺς αἰῶσιν, ὁ μέλλων
Σ ἀρκα παρὼν πᾶσαν κρῖναι καὶ κόσμον ἅπαντα.
Ο ψονται δὲ Θεὸν μέροπες πιστοὶ καὶ ἄπιστοι
7ʼ ψιστον μετὰ τῶν ἀγίων ἐπὶ τέρμα χρόνοιο,
Σ αρκοφόρον· ψυχάς τʼ ἀνδρῶν ἐπὶ βήματι κρινεῖ.
Χ ἐρσος ὅτʼ ἄν ποτε κόσμος ὅλος καὶ ἄκανθά γένητεε
7⁹ ίψωσί τʼ εἴδωλα βροτοὶ καὶ πλοῦτον ἅπαντα,
Ε κκαύσῃ δὲ τὸ πῦρ γῆν, οὐρανὸν ἠδὲ θάλασσαν,
χνεύων, ῥήξῃ τε πύλας εἰρκτῆς δἰδαο(57).
Σ ἀρξ τότε πᾶσα νεκρῶν, ἐς ἐλευθέριον φάος ἤξει·
Τʼ ους ἀγίους, ἀνόμους τε τὸ πῦρ αἰωσιν ἐλέγξει.
Ο ππόσα τις πράξας ἔλαθεν, τότε πάντα λαλήσει.
Σ τήθεα γὰρ ζοφόεντα Θεὸς φωστῆρσιν ἀνοίξει·
Athenienses verba faceret, ejus testimonio non est
usus, maxime cum Aratum et alios gentilium poetas
citare non dedignetur? Certe si Sibylla hanc de
Christo acrostichidem scripsit, nihil causæ est, cur
illam inter prophetas et quidem primo loco recen-
sere dubitemus. Nullus enim inter hntiquos He-
bræorum prophetas tam clare ac diserte scripsit
de Christo, quam sunt hæc a Constantino prolata
Sibyllæ carmina. Neque tamen aut Origenes, aut
ullus sanctorum Patrum id unquam concessit, ut
Sibyllæ inter prophetas haberentur: imo eos qui
ita crederent, hæreticos esse existimarunt, et Si-
byllistas appellaverunt, ut docet Origenes in lib. σ
Contra Celsum, ubi respondens Celso, qui christia-
nos varias in sectas divisos esse objecerat: alios
quippe esse psychicos , alios spirituales; alios Ju-
dæorum Deum colere, alios nonitem; alios Sibylli-
stas esse, etc., sic ait: ἶπε δέ τινας εἶναι καὶ Σιβυλ-
λιστάς· τάχα παρακούσας τπνῶν ἐγκαλούντων τοῖς
οἰομένοις προφῆτιν γεγονέναι τὴν Σίβυλλαν, καὶ Σι-
βυλλιστὰς τοὺς τοιούτους καλεσάντων.
(37) Ἰχνεύων. Omissus hic erat versus, qui ex
libr. Moræi, Εuὰ. e Regiis schedis, et ex editione
Sibyilinorum carminum, quam curavit Seb. Casta-
lio, ita supplendus est:
Ἐκκαόσει δὲ τὸ πῦρ γῆν, οὐρανὸν ήδὲ θάλασ-
[σαν
λχνεύων.
Quanquam ἰχνεῦoν malim legere in neutro. Omissum
autem esse hunc versum docet vetus versio apud
Augustinum in lib. xvmn De ciritate Dei, quæ sic
habet :
Exuret terras ignis pontumque polumqu
Jnquirens.
Porro versum illum Græcum ideo expunxerant,
quod tota acrostichis absque illo stare videre-
tur, nec animadvertebant, in acrostichide nomen
Christi scribi cum diphthongo Χρειστός: quod cur
factum sit nescio. Acrosticis tamen Latina id reti-
nuit apud Augustinum. Sane veteres Græci nomen
Christi octosyllabum faciebant, Χρειστὸς scribentes
cum diphthongo, ut docet lrenæus in libro , cap.
t0.