PG 25, col. 207
lam et fuerit et sit Verbum, Patris sapientia (51).
Sanetus autem Spiritus qui a Patre procedit. sem-
per est in manibus Patris mittentis, et ferentis
Filii, per quem scilicet omnia replevit. Pater igitur
qui ex seipso esse, ut ita loquar. continuet, Filium,
nti diximus. genuit, non creavit, tton secus ac llu-
vium ex fonte, germen ex radice, et splendorem
ex luce, quze individua esse, natura ipsa agnoscit.
Per ipsum autem sit Patri gloria, potestas et ma-
iestas ante omnia siccula, et itt omnia saacnla sa:—
culorum. Amen
In Tractatu sequenti pravam Eusebii Eusebianorumque interpretationem in lucc Christi Domini verba,
Ontnia mihi tradita sunt a Patre meo ", refellit sanctus Athanasius. llli enim ex bis verbis Filium Dei
nec aeternum neu: ex Patre esse concludebant : sed falsam hmreticorum commentationem esse ostendit
satietas doctor, nec haec verba posse intelligi, nisi de Verbi divini incarnatione, in qua scilicet imma-
tnun genus peccato primi parentis sauciatutn et corruptum, illi ut medii-0. nt vine, ut luci, ιιι rationi
sanandum traditum est, ut nimirum quemadmodum omnia per ipsum facta fuerant, sic in ipso instaura-
rentur ac reficerentur. Postea ejusdem Verbi cum Patre unitatem prohat cx his verbis Joannis xvr, l5,
Omnia qua’cunque habet Pater, mea sunt : inde enitn sequi omnia, qnze sunt in Patre, csse quoque in
Filio: ac proinde cum :eternus sit Pater, atternum quoque esse Filium : et ut de Patre non potest dici,
fuit aliquando tempus eum non esset, vel ex nihilo, ita nec hzec de Filio fas esse suspicari. Addit-Do-
minum caute dixisse, quacunque habet Pater. ne videlicet ipse, Pater esse crederetur, atque adeo his
etiam verbis Sabellii errorem manifeste everti. Postremo aliud Arianorum commentum dissolvit Athana-
sius. llli nempe ut suam hazresint stabilirent, fingebant cherubim et seraphim ter vocem Sanctus diverse
proferre, prima scilicet vice, magna voce, ut Dominum indicarent ; secunda minus clara, ut subjectioncm
aliquam significarent, denique tertia vice. voce submissa, ut inferiorem adhuc ordinem denotat-ent.
Verum Itane interpretationem rommentitiam esse convincit sanctus doctor, docetque trina illa νθείε
Sanctus iterationes tres perfectas sanctissima: Trinitatis hypostases significari. una autem V0039 Dominus
pronuntiatione unam ejusdem designari substantiam. Porro haec eadem loca, Omnia mihi tradita 82 sunt ιι
Patre, et, omnia qna-cunque habet Pater, mea sunt, eodem sensu iisdemque fere verbis explicat Oratione
tertia, alias quarta, contra Arianos.
De tempore quo scriptus sit iste tractatus, hoc unum certum habemus, ante obitum Eusebii Nicome-
diensis, id est ante annum 543 fuisse compositum: siquidem eo adhuc vivente esse editutn constat ex
ipso exordio. An item integer sit. forte possitquis in dubium vocare ex his primis verbis, καὶ τοῦτο οὐ
νοήσαντες, etc., quae nimirum, alia quadam jam praemissa videntur supponere. Praeterea prima tantum
pars loci propositi hic explicatur, nihilque omnino dicitur de alia ejusdem parte, quamvis totus locus in
titulo veluti explicandus proponatur. Verum ad [nec responderi potest ipsum es Evangelii) Matthxi iocum,
quem exponendum suscipit sanctus Athanasius, instar exordii esse, ac proinde eum recte exordiri ut hic
habetur: deinde integrum licet in titulo locum retulerit, quia nempe totum id erat capitulum, non inde
tamen sequi totum quoque debuisse explicare. Hinc ipse itt exordio solam primam partetn sibi contra
Arianos explicandam assumit.
ΙΝ ILLUD : Β
Umnia nti/ti tradita sunt α Putre meo. et nemo no-
³⁰ l (lor. ι, 50. ἰ Matth. χι, 27.
_(5l)._Similia habentur in epistola de sententia
"Tigill'i‘eg" ὁ συνέχων. Edilio Co-nmclt et 6 mss.
Fclckm. mendOse habent, συνέχον. Mos Segncr., ὡς
Sanetus autem Spiritus qui a Patre procedit. sem-
per est in manibus Patris mittentis, et ferentis
Filii, per quem scilicet omnia replevit. Pater igitur
qui ex seipso esse, ut ita loquar. continuet, Filium,
nti diximus. genuit, non creavit, tton secus ac llu-
vium ex fonte, germen ex radice, et splendorem
ex luce, quze individua esse, natura ipsa agnoscit.
Per ipsum autem sit Patri gloria, potestas et ma-
iestas ante omnia siccula, et itt omnia saacnla sa:—
culorum. Amen
In Tractatu sequenti pravam Eusebii Eusebianorumque interpretationem in lucc Christi Domini verba,
Ontnia mihi tradita sunt a Patre meo ", refellit sanctus Athanasius. llli enim ex bis verbis Filium Dei
nec aeternum neu: ex Patre esse concludebant : sed falsam hmreticorum commentationem esse ostendit
satietas doctor, nec haec verba posse intelligi, nisi de Verbi divini incarnatione, in qua scilicet imma-
tnun genus peccato primi parentis sauciatutn et corruptum, illi ut medii-0. nt vine, ut luci, ιιι rationi
sanandum traditum est, ut nimirum quemadmodum omnia per ipsum facta fuerant, sic in ipso instaura-
rentur ac reficerentur. Postea ejusdem Verbi cum Patre unitatem prohat cx his verbis Joannis xvr, l5,
Omnia qua’cunque habet Pater, mea sunt : inde enitn sequi omnia, qnze sunt in Patre, csse quoque in
Filio: ac proinde cum :eternus sit Pater, atternum quoque esse Filium : et ut de Patre non potest dici,
fuit aliquando tempus eum non esset, vel ex nihilo, ita nec hzec de Filio fas esse suspicari. Addit-Do-
minum caute dixisse, quacunque habet Pater. ne videlicet ipse, Pater esse crederetur, atque adeo his
etiam verbis Sabellii errorem manifeste everti. Postremo aliud Arianorum commentum dissolvit Athana-
sius. llli nempe ut suam hazresint stabilirent, fingebant cherubim et seraphim ter vocem Sanctus diverse
proferre, prima scilicet vice, magna voce, ut Dominum indicarent ; secunda minus clara, ut subjectioncm
aliquam significarent, denique tertia vice. voce submissa, ut inferiorem adhuc ordinem denotat-ent.
Verum Itane interpretationem rommentitiam esse convincit sanctus doctor, docetque trina illa νθείε
Sanctus iterationes tres perfectas sanctissima: Trinitatis hypostases significari. una autem V0039 Dominus
pronuntiatione unam ejusdem designari substantiam. Porro haec eadem loca, Omnia mihi tradita 82 sunt ιι
Patre, et, omnia qna-cunque habet Pater, mea sunt, eodem sensu iisdemque fere verbis explicat Oratione
tertia, alias quarta, contra Arianos.
De tempore quo scriptus sit iste tractatus, hoc unum certum habemus, ante obitum Eusebii Nicome-
diensis, id est ante annum 543 fuisse compositum: siquidem eo adhuc vivente esse editutn constat ex
ipso exordio. An item integer sit. forte possitquis in dubium vocare ex his primis verbis, καὶ τοῦτο οὐ
νοήσαντες, etc., quae nimirum, alia quadam jam praemissa videntur supponere. Praeterea prima tantum
pars loci propositi hic explicatur, nihilque omnino dicitur de alia ejusdem parte, quamvis totus locus in
titulo veluti explicandus proponatur. Verum ad [nec responderi potest ipsum es Evangelii) Matthxi iocum,
quem exponendum suscipit sanctus Athanasius, instar exordii esse, ac proinde eum recte exordiri ut hic
habetur: deinde integrum licet in titulo locum retulerit, quia nempe totum id erat capitulum, non inde
tamen sequi totum quoque debuisse explicare. Hinc ipse itt exordio solam primam partetn sibi contra
Arianos explicandam assumit.
ΙΝ ILLUD : Β
Umnia nti/ti tradita sunt α Putre meo. et nemo no-
³⁰ l (lor. ι, 50. ἰ Matth. χι, 27.
_(5l)._Similia habentur in epistola de sententia
"Tigill'i‘eg" ὁ συνέχων. Edilio Co-nmclt et 6 mss.
Fclckm. mendOse habent, συνέχον. Mos Segncr., ὡς