PG 76, col. 1071
ΒΟΝ. VULCANH ΝΟΤᾸΞ.
non_gpqttaliter omnibus est data, sed aliis plus inest
intelligentize. aliis minus, et alii prorsus mente
sunt capti? Mens enim revera una est atque eadem
ei: Deo, et aequaliter omnibus hominibus tributa;
Faciamus enim, inquit, hominem ad imaginem no-
atram et ad similitudinem (Gen. ι, 26). Talis tamen
cum sit, secundum instrumenti formationem (in-
strumentum vero mentis est cerebrum) etiam ope-
rationes Siras profert. Quemadmodum enim sol Itic
aspectabilis, splendidissimus quidem a Creatorerest
creatus. ut illiut: universum orbem terrarum im-
menso suo splendore illuminct; verumtamen pro
ratione acris sive tenuis sire crassi radios suos ad
nos emittit ; ita et utens nostra secundum qualita-
tem instrumenti. etiatu operationem suam exerit
atqtterdeclarat. Quod vero tuetttis nostrai splendor a
carnali hac crassitie obumbretur. quemadmodum
sol a nube, consequens ad haec constitutio nianifo-
ste declarat. Hinc lit ut alter alteri hodie praestet et
ratione et intellectu. Atqui ue hac de causa te op-
ponas Creatori, euntque obibauc inaequalitatem
int-uses. Huiuscemodi enim inmqualitas sutmuain
mutabilitatem omnibus conciliavit. _l_Visi enim hoc
ita εδει-ι, plures ad obedientiam adduci non pos-
sent, neque insipiens etiam invitus sapienti subde"
retur. Atque hate quidem natura facit suo ipsius
ductu et consequentia, quemadmodum magnus ille
Basilius ait. et ipsa per omnia permeat conve-
nienter divino mandato quod initio creationis
(Esi. pronuntiatum. Attende enimt 5i placet, iis
(pne dicta sunt. Dixit in principio Deus. Producat
terra herbam (ibid. Η). Ex illo tempore non cessat
terra singulis antiis. mandati illius veluti IllelliOI‘,e
gratulante suo sinu herbas in ortum prolerre.
Caeterum si quidem etiam divinam vocem audivit,
sed naturaliter ex illo tempore, opus suout iacere
non desinit. Atqui animadverte accurate. Ubi enim
saxosa Cal. et aspera terra, et refractaria, et cultu-
ratn non admittens, ltujusmodi prorsus est sterilis,
et ad Opus Suum praestandum inepta: ubi autent
pinguis pariter estrei fertilis. ibi etiam magnam
herbarum vim profert. llocripsutn vero etiam in
muliebri utero est videre. Crescite cuitu, dtxit, ct
multiplicamini (ibid. 28). ldcirco etiam ex tnutuo
(‘onjttguui congressu, Imtuauum genus itt multitudi-
Item excrescit. (lteterum ubi qualicunque intempe-
tic laborat uterus, sterilis omnitto est ejusmodi et
ad gignendatu prolem parum apta. Similtter itaque
de proposita quzestioue operte pretium est te sta-
tuere. 'l‘ametst enim etiam dtxrt Deus, Faciamus
hominem ad tmayiuem nostrum (iu-ago autent Dei,
ut supra diximus. est nostra mens), prout tamen
dispoutum est instrumentum, ita ctiam suum opus
exercet. Quocirca si sanum beneque allectum fuerit
instrumentum. secundum naturam etiam meus
operatur. Corrupto vero illo quotuodocuuque, tuens
quoque suis operationibus priestaudis non est apta,
etiamsi ipsa in se mlut damni acceperit. Et quem-
admodum videre licet in citharme et cithara. bar-
tuouiatu quidem iustru tuen tt frequenter dissonare, ip-
sius vero artdicts nulla ex parte artem oblurdi: ita
etiam in nustra tuentect in tpsoinstrumento per quod
ipsa operari consuevit. citra nullum discrimen liert
existima. Quocirca meus quidem omnibus est eadem,
juxta comparationem cum, sole tustitutam, quia ex
divina constat ittsulll.ttiotte z instrumenta vero dil-
forunt‘yutpote ex quatuor eletnentis constitutiouetn
suam habentia, ct prout illa uirecta sunt, ita etiaut
tuens operatur. Et amplius tte mireris. Omnino
non_gpqttaliter omnibus est data, sed aliis plus inest
intelligentize. aliis minus, et alii prorsus mente
sunt capti? Mens enim revera una est atque eadem
ei: Deo, et aequaliter omnibus hominibus tributa;
Faciamus enim, inquit, hominem ad imaginem no-
atram et ad similitudinem (Gen. ι, 26). Talis tamen
cum sit, secundum instrumenti formationem (in-
strumentum vero mentis est cerebrum) etiam ope-
rationes Siras profert. Quemadmodum enim sol Itic
aspectabilis, splendidissimus quidem a Creatorerest
creatus. ut illiut: universum orbem terrarum im-
menso suo splendore illuminct; verumtamen pro
ratione acris sive tenuis sire crassi radios suos ad
nos emittit ; ita et utens nostra secundum qualita-
tem instrumenti. etiatu operationem suam exerit
atqtterdeclarat. Quod vero tuetttis nostrai splendor a
carnali hac crassitie obumbretur. quemadmodum
sol a nube, consequens ad haec constitutio nianifo-
ste declarat. Hinc lit ut alter alteri hodie praestet et
ratione et intellectu. Atqui ue hac de causa te op-
ponas Creatori, euntque obibauc inaequalitatem
int-uses. Huiuscemodi enim inmqualitas sutmuain
mutabilitatem omnibus conciliavit. _l_Visi enim hoc
ita εδει-ι, plures ad obedientiam adduci non pos-
sent, neque insipiens etiam invitus sapienti subde"
retur. Atque hate quidem natura facit suo ipsius
ductu et consequentia, quemadmodum magnus ille
Basilius ait. et ipsa per omnia permeat conve-
nienter divino mandato quod initio creationis
(Esi. pronuntiatum. Attende enimt 5i placet, iis
(pne dicta sunt. Dixit in principio Deus. Producat
terra herbam (ibid. Η). Ex illo tempore non cessat
terra singulis antiis. mandati illius veluti IllelliOI‘,e
gratulante suo sinu herbas in ortum prolerre.
Caeterum si quidem etiam divinam vocem audivit,
sed naturaliter ex illo tempore, opus suout iacere
non desinit. Atqui animadverte accurate. Ubi enim
saxosa Cal. et aspera terra, et refractaria, et cultu-
ratn non admittens, ltujusmodi prorsus est sterilis,
et ad Opus Suum praestandum inepta: ubi autent
pinguis pariter estrei fertilis. ibi etiam magnam
herbarum vim profert. llocripsutn vero etiam in
muliebri utero est videre. Crescite cuitu, dtxit, ct
multiplicamini (ibid. 28). ldcirco etiam ex tnutuo
(‘onjttguui congressu, Imtuauum genus itt multitudi-
Item excrescit. (lteterum ubi qualicunque intempe-
tic laborat uterus, sterilis omnitto est ejusmodi et
ad gignendatu prolem parum apta. Similtter itaque
de proposita quzestioue operte pretium est te sta-
tuere. 'l‘ametst enim etiam dtxrt Deus, Faciamus
hominem ad tmayiuem nostrum (iu-ago autent Dei,
ut supra diximus. est nostra mens), prout tamen
dispoutum est instrumentum, ita ctiam suum opus
exercet. Quocirca si sanum beneque allectum fuerit
instrumentum. secundum naturam etiam meus
operatur. Corrupto vero illo quotuodocuuque, tuens
quoque suis operationibus priestaudis non est apta,
etiamsi ipsa in se mlut damni acceperit. Et quem-
admodum videre licet in citharme et cithara. bar-
tuouiatu quidem iustru tuen tt frequenter dissonare, ip-
sius vero artdicts nulla ex parte artem oblurdi: ita
etiam in nustra tuentect in tpsoinstrumento per quod
ipsa operari consuevit. citra nullum discrimen liert
existima. Quocirca meus quidem omnibus est eadem,
juxta comparationem cum, sole tustitutam, quia ex
divina constat ittsulll.ttiotte z instrumenta vero dil-
forunt‘yutpote ex quatuor eletnentis constitutiouetn
suam habentia, ct prout illa uirecta sunt, ita etiaut
tuens operatur. Et amplius tte mireris. Omnino