PG 94, col. 535
scientia rerum, quae quamvis ex se corpore careant,
in corpore nihilominus considerantur, hoc est
numerorum, concentuum, pmterea figurarum, et
motus astrorum. Atque illa speculatio quae circa
numeros occupatur, arithmeticen scientiam ιο
constituit;qua: circa sonos, musicam ; qua: circa
figuras, geometriam; quae demum circa sidera,
astronomiam. Istaec omnia locum medium tenent
inter corpora et res incorporeas. Numerus enim
per se quidem corporeus non est, caeterum in ma-
teria consideratur, puta in tritico, aut vino, aut
in re aliqua simili. At vero philosophiae pars activa
circa virtutes versatur. Mores enim cxpolit, docet-
que quemadmodum vita instituenda sit: ac si quidem uni duntaxathomini leges prmscribit, ethica
nuncupatur; sin vero toti familiae, mconomica ; politica denique, si urbibus ipsis ac regionibus.
Philosophiam autem e medio tollere nonnulli
conati sunt, illam ipsam, ullamve scientiam aut
perceptionem negantes exsistere. Quos quidem ad
hunc modum refellemus. Quonam pacto philoso-
phiam, omnemque scientiam, et comprehensionem
exstare inficiaminiiAn quod hoc vobis notum
compertumque est? Ac si quidem id vobis certo
compertum est, ex hoc ipso sequitur cognitionem
esse, et comprehensionem. Singautem hoc minime
assecuti estis, ecquis tandem erit, qui tidem vobis adhibeat, quando ea de re disputatis, cujus cogni-
tionem neutiquam percepistis ?
Quia igitur philosophia est cognitio eorum quae
sunt, agedum de ente verba faciamus. Verum
nosse attinet, ordiri nos ab ea philos0phize parte,"
qua: circa ratiocinationem occupatur, qumque phi-
losophiae instrumentum potius est, quam pars;
quippe cujus opera ad omnem demonstrationem
utatur. Primum itaque de simplicibus nudisque
vocibus disseremus, quarum simplici notione res
simplices declarantur, atque ita demum de ratio-
cinatione tractabimus.
CAP. IV.
De ente, substantia et accidente.
Ens rerum omnium quae sunt, commune nomen
η est : dividiturque in substantiam ει accidens. Ac
substantia quidem potior est, ut quae in seipsa, et
ΡΒ. 1986 τὸ κυριώτατον. Mox edita habent ὡς ὲν αὐτῷ, mss. vero ut emendavimus et sensus pos-
tulat.
(ϐ) Ὅπερ ᾆρτανον ἔστι, quc quidem philosophia
potius, etc._lioc recentioribus placet magis, tam-
etsi invariabiles sint dialectica: seu logica: leges.
At'dialecticam sumit Aristoteles lib.l Topic., (ἶ. Ι,
pro ea parte quae in sola npiuationeiconsistit, ut a
demonstratione secernitur. Verum hoc discrimen
noster parum curavit, et cum Ammonio illud Pla-
tonicorum maxime approbat, dialecticam nedum
circa cpinandi argumenta versari, quin potius
quatuor veluti partes complecti, divisionem, deli-
nitionem, demonstrationem et resolutionem. Am-
monii verba in [sagogen Porphyrii ex cod. nostra:
biblioth. afferre iuvaret ; sedne tricis plus aequo
in corpore nihilominus considerantur, hoc est
numerorum, concentuum, pmterea figurarum, et
motus astrorum. Atque illa speculatio quae circa
numeros occupatur, arithmeticen scientiam ιο
constituit;qua: circa sonos, musicam ; qua: circa
figuras, geometriam; quae demum circa sidera,
astronomiam. Istaec omnia locum medium tenent
inter corpora et res incorporeas. Numerus enim
per se quidem corporeus non est, caeterum in ma-
teria consideratur, puta in tritico, aut vino, aut
in re aliqua simili. At vero philosophiae pars activa
circa virtutes versatur. Mores enim cxpolit, docet-
que quemadmodum vita instituenda sit: ac si quidem uni duntaxathomini leges prmscribit, ethica
nuncupatur; sin vero toti familiae, mconomica ; politica denique, si urbibus ipsis ac regionibus.
Philosophiam autem e medio tollere nonnulli
conati sunt, illam ipsam, ullamve scientiam aut
perceptionem negantes exsistere. Quos quidem ad
hunc modum refellemus. Quonam pacto philoso-
phiam, omnemque scientiam, et comprehensionem
exstare inficiaminiiAn quod hoc vobis notum
compertumque est? Ac si quidem id vobis certo
compertum est, ex hoc ipso sequitur cognitionem
esse, et comprehensionem. Singautem hoc minime
assecuti estis, ecquis tandem erit, qui tidem vobis adhibeat, quando ea de re disputatis, cujus cogni-
tionem neutiquam percepistis ?
Quia igitur philosophia est cognitio eorum quae
sunt, agedum de ente verba faciamus. Verum
nosse attinet, ordiri nos ab ea philos0phize parte,"
qua: circa ratiocinationem occupatur, qumque phi-
losophiae instrumentum potius est, quam pars;
quippe cujus opera ad omnem demonstrationem
utatur. Primum itaque de simplicibus nudisque
vocibus disseremus, quarum simplici notione res
simplices declarantur, atque ita demum de ratio-
cinatione tractabimus.
CAP. IV.
De ente, substantia et accidente.
Ens rerum omnium quae sunt, commune nomen
η est : dividiturque in substantiam ει accidens. Ac
substantia quidem potior est, ut quae in seipsa, et
ΡΒ. 1986 τὸ κυριώτατον. Mox edita habent ὡς ὲν αὐτῷ, mss. vero ut emendavimus et sensus pos-
tulat.
(ϐ) Ὅπερ ᾆρτανον ἔστι, quc quidem philosophia
potius, etc._lioc recentioribus placet magis, tam-
etsi invariabiles sint dialectica: seu logica: leges.
At'dialecticam sumit Aristoteles lib.l Topic., (ἶ. Ι,
pro ea parte quae in sola npiuationeiconsistit, ut a
demonstratione secernitur. Verum hoc discrimen
noster parum curavit, et cum Ammonio illud Pla-
tonicorum maxime approbat, dialecticam nedum
circa cpinandi argumenta versari, quin potius
quatuor veluti partes complecti, divisionem, deli-
nitionem, demonstrationem et resolutionem. Am-
monii verba in [sagogen Porphyrii ex cod. nostra:
biblioth. afferre iuvaret ; sedne tricis plus aequo