PL 184, col. 515
De interiori domo (Auctor incertus (Bernardus Claraevallensis)), J. P. Migne
dulcedinem, et aeternae quietis tranquillitatem. Meditatur
Patris potentiam. Filii sapientiam, Spiritus
sancti benignitatem, et angelicae naturae beatitudinem.
Delectatur de Deo in Deum, dum ejus pietatem
miratur, et decorem contemplatur. O quam jucundum
sentiretur, si non esset ad tam modicum raptus!
Rapitur, dum sola coelestia contemplatur, et
contemplando jucundatur. Sed cum ibi stare diutius
conatur, subito labitur; et rediens ad se nulli potest
intimare quod vidit supra se: sed agnitione
suavitatis illectus, gustatae dulcedinis suavitatem,
et illam coelestem infusionem laetitiae spiritualis intra
semetipsum miratur. Revolvit etiam in corde
suo tacita mente incorporeae lucis claritatem, et intimae
satietatis saporem, et illud internae quietis secretum,
et summae tranquillitatis arcanum. In hujus
contemplatione contemplationisque dulcedine
mens delectabiliter afficitur, et mirabiliter delectatur.
Volet ergo, et non deficiat. Volet, donec ante 341
Regem perveniat, ibique ploret et suspiret,
mactetque se in lacrymis: deprecetur veniam, postulet
gratiam; nec inde recedat, quousque Deum
quem nimium offenderat, placatum sentiat, et ab eo
consolationem recipiat.
CAPUT VIII. De ratione illuminata, columna septima.
15.
Denique ratio per mentis excessum in contemplationem
sublimium sublevata, et in divinae
contemplationis arcanum rapta, atque ibi illuminata
ad cognitionem veritatis et veri luminis, inflammata
ad desiderium bonitatis, omnes illicitas voluptates,
affectiones, et vagas memoriae cogitationes,
cordis dispersiones, animi fluctuationes, spiritus
evagationes, et mentis distractiones in unum colligit,
atque in illo felicitatis fonte totum suum desiderium
figit. Locum superiorem ratio semper obtineat,
nullusque motus adversus eam sit rebellis;
sed omnia ei obtemperent, sicut et ipsa obtemperat
Deo. Si vero aliquem motum ad id quod non debet,
vel quomodo non debet, moveri senserit, non consentiat,
sed illico resistat. Nam solus consensus
reos nos facit, etiamsi aliquid impediat ne opera
subsequantur. Tunc enim anima mori, sicut scriptum
est, dicitur cum ipsa ratio ad peccatum per
consensum curvatur. Anima enim quae peccaverit,
ipsa morietur [(Ezech. XVIII, 20)]
. Resistat ergo ne
moriatur: pugnet ut coronetur. Molesta est lucta,
sed fructuosa; quia si habet poenam, habebit et coronam.
Non nocet sensus, ubi non est consensus:
imo quod resistentem fatigat, vincentem coronat.
CAPUT IX. De notis et titulis bene aedificatae conscientiae.
16.
Sic nimirum, sic aedificatur bona conscientia.
Bona conscientia est, quae peccata praeterita punit,
et punienda committere refugit: quae si peccatum
sentiat, peccato non consentit: quam si cogitatio
inquinat, ratio lavat. Recta conscientia est, cui
suum peccatum displicet, et alieno non consentit:
nec propter hoc peccatorem dimittit, nec ejus peccatum
Patris potentiam. Filii sapientiam, Spiritus
sancti benignitatem, et angelicae naturae beatitudinem.
Delectatur de Deo in Deum, dum ejus pietatem
miratur, et decorem contemplatur. O quam jucundum
sentiretur, si non esset ad tam modicum raptus!
Rapitur, dum sola coelestia contemplatur, et
contemplando jucundatur. Sed cum ibi stare diutius
conatur, subito labitur; et rediens ad se nulli potest
intimare quod vidit supra se: sed agnitione
suavitatis illectus, gustatae dulcedinis suavitatem,
et illam coelestem infusionem laetitiae spiritualis intra
semetipsum miratur. Revolvit etiam in corde
suo tacita mente incorporeae lucis claritatem, et intimae
satietatis saporem, et illud internae quietis secretum,
et summae tranquillitatis arcanum. In hujus
contemplatione contemplationisque dulcedine
mens delectabiliter afficitur, et mirabiliter delectatur.
Volet ergo, et non deficiat. Volet, donec ante 341
Regem perveniat, ibique ploret et suspiret,
mactetque se in lacrymis: deprecetur veniam, postulet
gratiam; nec inde recedat, quousque Deum
quem nimium offenderat, placatum sentiat, et ab eo
consolationem recipiat.
CAPUT VIII. De ratione illuminata, columna septima.
15.
Denique ratio per mentis excessum in contemplationem
sublimium sublevata, et in divinae
contemplationis arcanum rapta, atque ibi illuminata
ad cognitionem veritatis et veri luminis, inflammata
ad desiderium bonitatis, omnes illicitas voluptates,
affectiones, et vagas memoriae cogitationes,
cordis dispersiones, animi fluctuationes, spiritus
evagationes, et mentis distractiones in unum colligit,
atque in illo felicitatis fonte totum suum desiderium
figit. Locum superiorem ratio semper obtineat,
nullusque motus adversus eam sit rebellis;
sed omnia ei obtemperent, sicut et ipsa obtemperat
Deo. Si vero aliquem motum ad id quod non debet,
vel quomodo non debet, moveri senserit, non consentiat,
sed illico resistat. Nam solus consensus
reos nos facit, etiamsi aliquid impediat ne opera
subsequantur. Tunc enim anima mori, sicut scriptum
est, dicitur cum ipsa ratio ad peccatum per
consensum curvatur. Anima enim quae peccaverit,
ipsa morietur [(Ezech. XVIII, 20)]
. Resistat ergo ne
moriatur: pugnet ut coronetur. Molesta est lucta,
sed fructuosa; quia si habet poenam, habebit et coronam.
Non nocet sensus, ubi non est consensus:
imo quod resistentem fatigat, vincentem coronat.
CAPUT IX. De notis et titulis bene aedificatae conscientiae.
16.
Sic nimirum, sic aedificatur bona conscientia.
Bona conscientia est, quae peccata praeterita punit,
et punienda committere refugit: quae si peccatum
sentiat, peccato non consentit: quam si cogitatio
inquinat, ratio lavat. Recta conscientia est, cui
suum peccatum displicet, et alieno non consentit:
nec propter hoc peccatorem dimittit, nec ejus peccatum