PL 188, col. 631
Historia ecclesiastica (Ordericus Vitalis), J. P. Migne
vocabatur, induratus ut Pharao, pontificalibus
plagis sive unguentis non emolliebatur, sed ad
omne nefas quotidie detestabiliter augmentabatur.
Ipse, sicut Ismael, contra omnes vicinos manus
armatas atrociter erigebat, monachos et clericos et
inerme vulgus saeva tyrannide terrebat, et damnis
contumeliisque frequenter illatis miserabiliter affligebat.
Temporibus illis principalis censura super
illum praevalere nequibat, quem saecularis potentia
nimium extollebat, et malorum immanitas morum
intolerabilem familiaribus, amicis et clientibus faciebat.
Homines privatione oculorum et amputatione
pedum manuumve deformare parvipendebat,
sed inauditorum commentatione suppliciorum in
torquendis miseris, more Siculi Phalaris, tripudiabat.
Quos in carcere pro reatu aliquo stringebat,
Nerone, seu Decio, vel Diocletiano saevior, indicibiliter
cruciabat, et inde jocos cum parasitis suis,
et cachinnos jactabundus exercebat. Tormentorum,
quae vinctis inferebat, delectatione gloriabatur, hominumque
detractione pro poenarum nimietate crudelis
laetabatur, magisque affectabat supplicia miseris
inferre, quam per redemptionem captivorum
pecunias augere. Plerumque de vinculis ejus, auxiliante
Deo, multi evaserunt, suasque postmodum
injurias fortiter ulti sunt; pro quibus, si, humana
ratione et clementia tactus, voluisset, ingentem
censum et honorifica percipere servitia potuisset.
Terribilis multis, multos metuebat, et quia plures,
conscientia mordaci stimulante, suspectos habebat,
nocte dieque meticulosus in aerumnis utique
laborabat, sibique vix aliquem fidum credebat.
Miles quidem magnus erat in armis et acerrimus,
ingenio et eloquentia cum fortitudine pollebat.
Sed nimio tumore et crudelitate omnia polluebat,
scelerumque nefaria congerie dona, sibi divinitus
praestita, obscurabat. Ob insolentiam et cupiditatem
plurima contra collimitaneos praelia coepit,
sed saepe victus, cum damno et dedecore aufugit.
Hoc bene noverunt Corbonienses et Cenomannenses.
Normanni affines, proximique Oximenses, qui,
tyranno fugiente, facti sunt victores. Hoc feliciter
experti sunt Goisfredus, Moritoniae comes, et Rotro
filius ejus; Helias quoque Cenomannensis, aliique
affines, quibus ipse semper infestus detrimenta
moliebatur, sed, judicante Deo, duriora jure patiebatur.
Triginta quatuor castella munitissima
possidebat, multisque millibus hominum dominatu
praeeminebat. Hugo tamen de Nonanto, pauper
oppidanus et vicinus, multis annis ei restitit, et ingentia
damna injuriasque frequenter intulit
Agnetem, filiam Guidonis Pontivi comitis, uxorem
habuit, quae Guillelmum Talvatium, totius honoris
ejus haeredem, peperit. Saevus maritus generosam
conjugem, non, ut decuit, propter dilectam
plagis sive unguentis non emolliebatur, sed ad
omne nefas quotidie detestabiliter augmentabatur.
Ipse, sicut Ismael, contra omnes vicinos manus
armatas atrociter erigebat, monachos et clericos et
inerme vulgus saeva tyrannide terrebat, et damnis
contumeliisque frequenter illatis miserabiliter affligebat.
Temporibus illis principalis censura super
illum praevalere nequibat, quem saecularis potentia
nimium extollebat, et malorum immanitas morum
intolerabilem familiaribus, amicis et clientibus faciebat.
Homines privatione oculorum et amputatione
pedum manuumve deformare parvipendebat,
sed inauditorum commentatione suppliciorum in
torquendis miseris, more Siculi Phalaris, tripudiabat.
Quos in carcere pro reatu aliquo stringebat,
Nerone, seu Decio, vel Diocletiano saevior, indicibiliter
cruciabat, et inde jocos cum parasitis suis,
et cachinnos jactabundus exercebat. Tormentorum,
quae vinctis inferebat, delectatione gloriabatur, hominumque
detractione pro poenarum nimietate crudelis
laetabatur, magisque affectabat supplicia miseris
inferre, quam per redemptionem captivorum
pecunias augere. Plerumque de vinculis ejus, auxiliante
Deo, multi evaserunt, suasque postmodum
injurias fortiter ulti sunt; pro quibus, si, humana
ratione et clementia tactus, voluisset, ingentem
censum et honorifica percipere servitia potuisset.
Terribilis multis, multos metuebat, et quia plures,
conscientia mordaci stimulante, suspectos habebat,
nocte dieque meticulosus in aerumnis utique
laborabat, sibique vix aliquem fidum credebat.
Miles quidem magnus erat in armis et acerrimus,
ingenio et eloquentia cum fortitudine pollebat.
Sed nimio tumore et crudelitate omnia polluebat,
scelerumque nefaria congerie dona, sibi divinitus
praestita, obscurabat. Ob insolentiam et cupiditatem
plurima contra collimitaneos praelia coepit,
sed saepe victus, cum damno et dedecore aufugit.
Hoc bene noverunt Corbonienses et Cenomannenses.
Normanni affines, proximique Oximenses, qui,
tyranno fugiente, facti sunt victores. Hoc feliciter
experti sunt Goisfredus, Moritoniae comes, et Rotro
filius ejus; Helias quoque Cenomannensis, aliique
affines, quibus ipse semper infestus detrimenta
moliebatur, sed, judicante Deo, duriora jure patiebatur.
Triginta quatuor castella munitissima
possidebat, multisque millibus hominum dominatu
praeeminebat. Hugo tamen de Nonanto, pauper
oppidanus et vicinus, multis annis ei restitit, et ingentia
damna injuriasque frequenter intulit
Agnetem, filiam Guidonis Pontivi comitis, uxorem
habuit, quae Guillelmum Talvatium, totius honoris
ejus haeredem, peperit. Saevus maritus generosam
conjugem, non, ut decuit, propter dilectam