AAS 36 (1944), p. 195
i due prima del matrimonio, e perciò ognuno dei due coniugi, quel giorno
stesso (sci. die nuptiarum) se ne ritornò alla propria casa. Questa
condizione di cose è perdurata invariata fino al presente » (dnus Silvius).
Invanum autem Luciae soror tentavit inducere virum ad cohabitandum
et ad alias obligationes matrimoniales adimplendas, id quod ipsa soror
retulit hisce verbis : « Talvolta ho incontrato il Tito con altre donne e
l'ho redarguito. L'ho esortato con le buone e con le cattive ad unirsi con
la moglie, ma egli ha sempre rifiutato, ora portando il pretesto della
malattia, ora dichiarando che non è adatto a fare il padre di famiglia
perchè vuole vivere libero, rientrare tardi la notte». Equidem morbus
mulieris non adeo gravis apparuit sicuti primus medicus professor A.
censuerat, nam praeter exspectationem morbus decursu temporis levior
factus est, etsi periculum inficiendi alios vix evanuisse dici possit. Quidquid
sit, vir, qui « è molto salutista », nunquam récessif a sua repugnantia
cohabitandi cum sua uxore.
35. - Iamvero ante omnia dicendum est Titum in contrahendo non
exclusisse ipsum finem primarium matrimonii seu procreationem et educationem
prolis quoad ipsum ius in corpus compartis relate ad actus generativos.
Titus utique non libenter duxit puellam graviter aegrotam,
nam ad contrahendum inductus est partim instantiis puellae eiusque
propinquorum atque certo metu inde orto, partim precibus piae suae
matris atque desiderio consulendi honori mulieris et bono prolis nasci^
turae. At ex actis deduci nequit eum ob haec motiva positivo voluntatis
actu exclusisse ipsum ius radicale ad actus vere coniugales. Ex viri modo
loquendi et agendi sequitur potius contrarium.
Ex modo loquendi. Ipse v. g. in iudicio declaravit : « Lei accettò
(sci. : che non avrei mai vissuto con lei) rendendosi perfettamente conto
che io non avrei adempito nessuno dei doveri coniugali » : ergo vir exclusit
tantummodo adimplementum obligationum matrimonialium, non
autem ipsas obligationes. Pariter dna Silvia : « Tito mi ha sempre detto
di non aver mai usato dei diritti maritali perchè sempre vivamente preoccupato
di contrarre la malattia della sposa » : quare vir haec iura in
contrahendo non exclusit, sed tantum abstinuit usu horum iurium, neque
ullo modo vir sibi conscius erat se nullum ius in corpus uxoris ha:
bere aut nulla obligatione teneri. Sic autem non loquitur qui scit se in
contrahendo positive denegasse quodpiam ius, et nullam obligationem
suscepisse.
Ex modo agendi. Si revera consensum matrimonialem simulasset,
vir — spectatis particularibus circumstantiis causae — id certo aliquando
manifestasset, sive ante nuptias sive decursu decennii post nu-
stesso (sci. die nuptiarum) se ne ritornò alla propria casa. Questa
condizione di cose è perdurata invariata fino al presente » (dnus Silvius).
Invanum autem Luciae soror tentavit inducere virum ad cohabitandum
et ad alias obligationes matrimoniales adimplendas, id quod ipsa soror
retulit hisce verbis : « Talvolta ho incontrato il Tito con altre donne e
l'ho redarguito. L'ho esortato con le buone e con le cattive ad unirsi con
la moglie, ma egli ha sempre rifiutato, ora portando il pretesto della
malattia, ora dichiarando che non è adatto a fare il padre di famiglia
perchè vuole vivere libero, rientrare tardi la notte». Equidem morbus
mulieris non adeo gravis apparuit sicuti primus medicus professor A.
censuerat, nam praeter exspectationem morbus decursu temporis levior
factus est, etsi periculum inficiendi alios vix evanuisse dici possit. Quidquid
sit, vir, qui « è molto salutista », nunquam récessif a sua repugnantia
cohabitandi cum sua uxore.
35. - Iamvero ante omnia dicendum est Titum in contrahendo non
exclusisse ipsum finem primarium matrimonii seu procreationem et educationem
prolis quoad ipsum ius in corpus compartis relate ad actus generativos.
Titus utique non libenter duxit puellam graviter aegrotam,
nam ad contrahendum inductus est partim instantiis puellae eiusque
propinquorum atque certo metu inde orto, partim precibus piae suae
matris atque desiderio consulendi honori mulieris et bono prolis nasci^
turae. At ex actis deduci nequit eum ob haec motiva positivo voluntatis
actu exclusisse ipsum ius radicale ad actus vere coniugales. Ex viri modo
loquendi et agendi sequitur potius contrarium.
Ex modo loquendi. Ipse v. g. in iudicio declaravit : « Lei accettò
(sci. : che non avrei mai vissuto con lei) rendendosi perfettamente conto
che io non avrei adempito nessuno dei doveri coniugali » : ergo vir exclusit
tantummodo adimplementum obligationum matrimonialium, non
autem ipsas obligationes. Pariter dna Silvia : « Tito mi ha sempre detto
di non aver mai usato dei diritti maritali perchè sempre vivamente preoccupato
di contrarre la malattia della sposa » : quare vir haec iura in
contrahendo non exclusit, sed tantum abstinuit usu horum iurium, neque
ullo modo vir sibi conscius erat se nullum ius in corpus uxoris ha:
bere aut nulla obligatione teneri. Sic autem non loquitur qui scit se in
contrahendo positive denegasse quodpiam ius, et nullam obligationem
suscepisse.
Ex modo agendi. Si revera consensum matrimonialem simulasset,
vir — spectatis particularibus circumstantiis causae — id certo aliquando
manifestasset, sive ante nuptias sive decursu decennii post nu-