PG 103, col. 842
reperiat. Sin quod nulla: przeter zodiaci signa una
cum planetis effectus fatales operentur, cur non
et planetae domus sunt signorum caelestium, quem-
admodum cum illis una operantur“? Sin forte pro-
pterea quod signorum caelestium Operationcs pos-
sint planetae aut irritas, aut efficaces facere, quo-
modo non etiam aliorum alii domus sunt, quemad-
modum mutuos effectus, ut illi fatentur, et ratos et
irritos reddere queunt? Quomodo item sola signi-
feri signa planetis cooperantur? Num supervaca-
neus est reliquus fixarum coetus! Quomodo adhaec
planetas aut benigne facere, aut nocere posse
isserunt? an propter motum ? Nullum igitur e xu
illis zodiaci signis prosperum erit vel adversum :
sed neque alia ulla non errans stella. Sin ideo, in-
quit, quod per illa gradiuntur planetae, jam multo
potius sive zonae, sive aeris illa loca, per quae isti
gradiuntur, hanc bene aut male agendi potestatem
habebunt. Neque enim haec planetarum coelum,
cum multo sint (ut aiunt) inferiora, contingunt.
Quorsum tandem luna minui atque augeri potest:
etcum ceterorum planetarum progressus, status
fixos, ac retrogressiones adducant, solem tamen et
lunam ab hoc retrogrado errore liberos sinunt? Et
si parvus qui videtur Saturnus, aliis tamen (ut
aiunt) major est planetis, eo quod per altiorem
orbem obambulet; cur maior luna quam sol, qui
quarto supra illam orbe decurrit? oportebat enim
ipsum multo illa minorem apparere. Quare omnia
Alterum vero supra tricesimum nihil ad refu-
tandos adversarios affert, quod veri speciem habeat.
Sed quam pius in suis ratiocinationibus apparet
hic vir, tam etiam (quod saltem ad erroris refuta-
tionem atlinet) languidum eumdem videas. Jam ter-
tium et tricesimum caput ejusdem est, quoad effica-
ciam formze. Quae enim ibi ad refutandum caelum
esse rotundum atl‘ert,2l2a communes esse diffi-
cultates queant adversus eos, qui hemisphaericum
illud esse statuunt, vel fornicis in modum cavum,
vel similem ei aliquam formam tribuunt. Ubi et
Ῐ) tertius liber desinit.
Quarto dehinc libro, capite vero tricesimo quarto,
quinto et sexto, haec fere tractat. E diversitate,
quae cum inter habitabilem orbis partem atque in-
habitabilem, tum inter ipsa invicem climata re-
peritur, refutare genesin sive fatum aggreditur.
Quisnam enim astrorum ille motus est, interrogat,
quo fit, altera quidem terras pars ob frigus ni-
mium, altera ob intolerabilem calorem habitari
omnino nequeat? rursumque alia vel perpetuo li-
quescens calore, vel assiduis percussa nivibus, et
frigoris asperitate velut efferata, nonnisi difficulter
VARl/E LECTIONES.
27
cum planetis effectus fatales operentur, cur non
et planetae domus sunt signorum caelestium, quem-
admodum cum illis una operantur“? Sin forte pro-
pterea quod signorum caelestium Operationcs pos-
sint planetae aut irritas, aut efficaces facere, quo-
modo non etiam aliorum alii domus sunt, quemad-
modum mutuos effectus, ut illi fatentur, et ratos et
irritos reddere queunt? Quomodo item sola signi-
feri signa planetis cooperantur? Num supervaca-
neus est reliquus fixarum coetus! Quomodo adhaec
planetas aut benigne facere, aut nocere posse
isserunt? an propter motum ? Nullum igitur e xu
illis zodiaci signis prosperum erit vel adversum :
sed neque alia ulla non errans stella. Sin ideo, in-
quit, quod per illa gradiuntur planetae, jam multo
potius sive zonae, sive aeris illa loca, per quae isti
gradiuntur, hanc bene aut male agendi potestatem
habebunt. Neque enim haec planetarum coelum,
cum multo sint (ut aiunt) inferiora, contingunt.
Quorsum tandem luna minui atque augeri potest:
etcum ceterorum planetarum progressus, status
fixos, ac retrogressiones adducant, solem tamen et
lunam ab hoc retrogrado errore liberos sinunt? Et
si parvus qui videtur Saturnus, aliis tamen (ut
aiunt) major est planetis, eo quod per altiorem
orbem obambulet; cur maior luna quam sol, qui
quarto supra illam orbe decurrit? oportebat enim
ipsum multo illa minorem apparere. Quare omnia
Alterum vero supra tricesimum nihil ad refu-
tandos adversarios affert, quod veri speciem habeat.
Sed quam pius in suis ratiocinationibus apparet
hic vir, tam etiam (quod saltem ad erroris refuta-
tionem atlinet) languidum eumdem videas. Jam ter-
tium et tricesimum caput ejusdem est, quoad effica-
ciam formze. Quae enim ibi ad refutandum caelum
esse rotundum atl‘ert,2l2a communes esse diffi-
cultates queant adversus eos, qui hemisphaericum
illud esse statuunt, vel fornicis in modum cavum,
vel similem ei aliquam formam tribuunt. Ubi et
Ῐ) tertius liber desinit.
Quarto dehinc libro, capite vero tricesimo quarto,
quinto et sexto, haec fere tractat. E diversitate,
quae cum inter habitabilem orbis partem atque in-
habitabilem, tum inter ipsa invicem climata re-
peritur, refutare genesin sive fatum aggreditur.
Quisnam enim astrorum ille motus est, interrogat,
quo fit, altera quidem terras pars ob frigus ni-
mium, altera ob intolerabilem calorem habitari
omnino nequeat? rursumque alia vel perpetuo li-
quescens calore, vel assiduis percussa nivibus, et
frigoris asperitate velut efferata, nonnisi difficulter
VARl/E LECTIONES.
27