PG 122, col. 736
ναντο, ὡς δυνάμενον καὶ γενέσθαι καὶ μή γενέσθαι.
Κυρίως δὲ ἐνδεχόμενόν ἐστι, τὸ ὑπὸ τήν ἡμετέραν
προαίρεσιν κείμενον {nati τὴν ἐφ’ ἑκάτερα ῥοπὴν ῖσην
καὶ ὁμοίαν δεχόμενον.
οη’. Περὶ εἱμαρμένης.
Τὴν εἷ’μαρμὲνην εἶ’ τις γνοίη συν ἀκριϐείᾳ, καὶ
ὅθεν καὶ ὁποία τήν φύσιν, μερίδα πρὸς φιλοσοφίαν
μεγίστην παρείληφε, παρᾶ μὲν γὰρ τοῖς πολλοῖς,
ἁτιμάζεται τοῦνομα, παρᾶ δὲ τοῖς σοφωτέροις θαυ-
μάζεται. Ἔστι δὲ γενικῶς εἰπεῖν, ἡ φύσις τοῦ κόσμου
ἡ κινοῦσα τὰ σώματα· κατά μέρος δὲ δευτέρα τις
προνοίας ἔλλαμψις καὶ ἐπιστασία, οὐ καθ’ εὐθεῖαν
τήν κίνησιν ἔχουσα, ὥσπερ ἡ κυρίως ἐστὶ πρόνοια,
ἀλλὰ δεομένη καιροῦ καὶ τόπου εἷς ἀποτέλεσμα,
ὅθεν καὶ εἱμαρμένη λέγεται ὡς εἰρομένη τις φύσις
καὶ συμπεπλεγμένη διὰ πολλῶν. Τὰ μὲν οὖν ἀσώματα
ὑπὸ πρόνοιαν ἐστὶ μόνηνο τὰ δὲ σώματα ὑπὸ πρόνοιαν
καὶ εἱμαρμένην,
οϐ’. Περὶ τύχης καὶ αὐτομάτου.
Τὴν τύχην οὐχ, ὡς νομίζουσί τινες, οἱ ἀκριϐέστε-
ροι τῶν φιλοσόφων ἐδέξαντο οἷον ἄλογόν τινα φῦσιν
καὶ μή ἔχουσαν τάξιν, μηδὲ εἱρμὸν, ἀλλά παρακο-
λούθημα ταύτην ἀόριστον ἐν τοῖς κατὰ προαίρεσιν,
καὶ ἓνεκά τινος γενομένην ὡρίσαντο. Οἷον προελή-
λυθὲ τις ἐκ τῆς οἰκίας λουσόμενος· αὕτη ἡ πρόοδος
ἐκ προαιρέσεως καὶ ἕνεκά τινος πράγματος, τοῦτ’
ἔστιν τοῦ λούσασθαι.. Εἶτα προερχόμενος ἔτυχε θη-
σαυρῷο τὴν οὖν αἰτίαν τῆς εὑρέσεως τοῦ θησαυροῦ
τύχην ὠνόμασαν οἱ σοφοί. Τὸ μέντοιγε αὐτόματον
καὶ ἐν τοῖς λογικοῖς καὶ ἐν τοῖς ἀλόγοις τιθέασιν.
Ἐν μὶν τοῖς λογικοῖς, ὅταν μαχαιρίδιον ἀπό τινος
κρατοῦντος ἐκπεπτωκὸς κατ’ ὀρθὸν ἐμπαγείη τῆ
ἐν δὲ τοῖς ἀλόγοις, ὅταν τις ’ίππος τὸν δεσπότην ἀπο·
ϐαλὼν, ἀπὸ ταυτομάτου διασωθείη.
π’. Περὶ αἰῶνος καὶ χρόνου.
Τῶν ὄντων τὰ μὶν καὶτην οὐσίαν, καὶ τὴν ἐνέρ-
γειαν ἔχει αἶ’ώνιον, οἷον ὁ νοῦς. Τούτου γὰρ καὶ ἡ
οὐσία ἀκίνητος, καὶ ἡ ἐνέργεια ἁμετάὸατος (7').
Ὀμοῦ γὰρ ἔχει ἐν αὐτῷ πάντα. Τὸ δὲ σῶμα καὶ
τὴν οὐσίαν ἔγχρονον ἔχει καὶ τὴν ἐνᾶργειαν. Οἷον
καὶ τὸ ἡμέτερον σῶμα καὶ τὴν οὖσίατ ἔγχρονον ἔχει,
καὶ κατᾶ μικρὸν αὐξάνεται, καὶ τήν ἐνέργειαν, οὗ
γὰρ ὁμοῦ ἐνεργεῖ πάντα. Ἡ δὲ ψυχὴ κατᾶ μὶν τὴν
οὐσίαν αἰώνιός ἐστιν, οὐδὲ γὰρ κατὰ μικρὸν γεγενη-
ται· κατὰ δὲ τὴν ἐνέργειαν χρόνου μετέχει· οὗ γὰρ
ὁμοῦ ἔχει πάντα τὰ νοήματα ἓν ἑαυτῷ, ἀλλ’ ἀφ
ἑτερου μεταϐαίνει εἷς ἕτερον. Καὶ ὁ οὐρανὸς δὶ
τοιοῦτός ἐστιν, καὶ αἰώνιος μὶν κατᾶ τὴν οὐσίαν,
κατὰ δὶ τὴν κίνησιν ὑπὸ χρόνον καὶ αὐτὸς κεί-
μενος.
πα’. Ηερὶ τῶν πέντε αἰσθήσεων.
ἸΙ ὅρασις γίνεται ὅταν τὸ ἀπὸ τῶν ὀφθαλμῶν φῶς
ἐκφερόμενον συναντήσῃ τῷ ἀπὸ τῶν σωμάτων
NOTIE.
Κυρίως δὲ ἐνδεχόμενόν ἐστι, τὸ ὑπὸ τήν ἡμετέραν
προαίρεσιν κείμενον {nati τὴν ἐφ’ ἑκάτερα ῥοπὴν ῖσην
καὶ ὁμοίαν δεχόμενον.
οη’. Περὶ εἱμαρμένης.
Τὴν εἷ’μαρμὲνην εἶ’ τις γνοίη συν ἀκριϐείᾳ, καὶ
ὅθεν καὶ ὁποία τήν φύσιν, μερίδα πρὸς φιλοσοφίαν
μεγίστην παρείληφε, παρᾶ μὲν γὰρ τοῖς πολλοῖς,
ἁτιμάζεται τοῦνομα, παρᾶ δὲ τοῖς σοφωτέροις θαυ-
μάζεται. Ἔστι δὲ γενικῶς εἰπεῖν, ἡ φύσις τοῦ κόσμου
ἡ κινοῦσα τὰ σώματα· κατά μέρος δὲ δευτέρα τις
προνοίας ἔλλαμψις καὶ ἐπιστασία, οὐ καθ’ εὐθεῖαν
τήν κίνησιν ἔχουσα, ὥσπερ ἡ κυρίως ἐστὶ πρόνοια,
ἀλλὰ δεομένη καιροῦ καὶ τόπου εἷς ἀποτέλεσμα,
ὅθεν καὶ εἱμαρμένη λέγεται ὡς εἰρομένη τις φύσις
καὶ συμπεπλεγμένη διὰ πολλῶν. Τὰ μὲν οὖν ἀσώματα
ὑπὸ πρόνοιαν ἐστὶ μόνηνο τὰ δὲ σώματα ὑπὸ πρόνοιαν
καὶ εἱμαρμένην,
οϐ’. Περὶ τύχης καὶ αὐτομάτου.
Τὴν τύχην οὐχ, ὡς νομίζουσί τινες, οἱ ἀκριϐέστε-
ροι τῶν φιλοσόφων ἐδέξαντο οἷον ἄλογόν τινα φῦσιν
καὶ μή ἔχουσαν τάξιν, μηδὲ εἱρμὸν, ἀλλά παρακο-
λούθημα ταύτην ἀόριστον ἐν τοῖς κατὰ προαίρεσιν,
καὶ ἓνεκά τινος γενομένην ὡρίσαντο. Οἷον προελή-
λυθὲ τις ἐκ τῆς οἰκίας λουσόμενος· αὕτη ἡ πρόοδος
ἐκ προαιρέσεως καὶ ἕνεκά τινος πράγματος, τοῦτ’
ἔστιν τοῦ λούσασθαι.. Εἶτα προερχόμενος ἔτυχε θη-
σαυρῷο τὴν οὖν αἰτίαν τῆς εὑρέσεως τοῦ θησαυροῦ
τύχην ὠνόμασαν οἱ σοφοί. Τὸ μέντοιγε αὐτόματον
καὶ ἐν τοῖς λογικοῖς καὶ ἐν τοῖς ἀλόγοις τιθέασιν.
Ἐν μὶν τοῖς λογικοῖς, ὅταν μαχαιρίδιον ἀπό τινος
κρατοῦντος ἐκπεπτωκὸς κατ’ ὀρθὸν ἐμπαγείη τῆ
ἐν δὲ τοῖς ἀλόγοις, ὅταν τις ’ίππος τὸν δεσπότην ἀπο·
ϐαλὼν, ἀπὸ ταυτομάτου διασωθείη.
π’. Περὶ αἰῶνος καὶ χρόνου.
Τῶν ὄντων τὰ μὶν καὶτην οὐσίαν, καὶ τὴν ἐνέρ-
γειαν ἔχει αἶ’ώνιον, οἷον ὁ νοῦς. Τούτου γὰρ καὶ ἡ
οὐσία ἀκίνητος, καὶ ἡ ἐνέργεια ἁμετάὸατος (7').
Ὀμοῦ γὰρ ἔχει ἐν αὐτῷ πάντα. Τὸ δὲ σῶμα καὶ
τὴν οὐσίαν ἔγχρονον ἔχει καὶ τὴν ἐνᾶργειαν. Οἷον
καὶ τὸ ἡμέτερον σῶμα καὶ τὴν οὖσίατ ἔγχρονον ἔχει,
καὶ κατᾶ μικρὸν αὐξάνεται, καὶ τήν ἐνέργειαν, οὗ
γὰρ ὁμοῦ ἐνεργεῖ πάντα. Ἡ δὲ ψυχὴ κατᾶ μὶν τὴν
οὐσίαν αἰώνιός ἐστιν, οὐδὲ γὰρ κατὰ μικρὸν γεγενη-
ται· κατὰ δὲ τὴν ἐνέργειαν χρόνου μετέχει· οὗ γὰρ
ὁμοῦ ἔχει πάντα τὰ νοήματα ἓν ἑαυτῷ, ἀλλ’ ἀφ
ἑτερου μεταϐαίνει εἷς ἕτερον. Καὶ ὁ οὐρανὸς δὶ
τοιοῦτός ἐστιν, καὶ αἰώνιος μὶν κατᾶ τὴν οὐσίαν,
κατὰ δὶ τὴν κίνησιν ὑπὸ χρόνον καὶ αὐτὸς κεί-
μενος.
πα’. Ηερὶ τῶν πέντε αἰσθήσεων.
ἸΙ ὅρασις γίνεται ὅταν τὸ ἀπὸ τῶν ὀφθαλμῶν φῶς
ἐκφερόμενον συναντήσῃ τῷ ἀπὸ τῶν σωμάτων
NOTIE.