PG 25, col. 78
retur, quod scilicet non sola gravis, nec sola acuta
aut sola media sonum eiliciat, sed omnes pari velut
contentione inter se consonent : ex bis plane intel-
ligit lyram non quidem ο seipsa moveri, neque a
multis pulsari, sed unum esse musicum qui singu-
larum chordarum sonum ad concordem et perrectum
concentum sua arte accommodet, quamvis illum
minime videat. Ita cum in universo mundo quau:
aptissimus sit ordo, neque superiora adversus inle-
riora, vel inferiora adversus superiora dissideant.
sed unum ordinem omnia efllciant, consequens sane
fuerit ut non multos sed unum totius universi im-
peratorem et moderatorem, qui omnia suo lumine
eollustret et moveat, esse intelligamus.
59. Nec enim putandum est multos esse natura:
rectores et efl'ectores : sed unum illius opificem cre-
dere, germanae pietatis et veritatis est, idque vel
ipsa natura aperte declarat. Siquidem firmissimum
illud argumentum est unum universi esse auctorem.
quod scilicet non multi sed unus sit mundus. Nam si
multi essent dii, multos et diversos mundos esse
oporteret. Neque enim decet vel multos unum mun-r
dum construere, vel unum a multis :ediflcari : hinc,
enim non pauca absurda sequerentur. Primum si
unus mundus avmultis iactus. esset, id auctorqu
imbecillitatem argueret, utpote cum a multis unum
opus fuisse! confectum :nec leve profecto id esset
signum imperfectae singulorum ad faciendum scien-
tiae. Enimvero si unus sullfciebat, nou multi mu-
tuam iuopiam explerent. Atqui in Deo aliquid de-
esse, non solum dictu impium est, sed omne nefas
superat. Quippe nec etiam inter homines perlectum
artillcem sed imbecillem appellaverimus , qui nou
solus sed cum multis unum opus absolverit. Quod
si singulos mundum universum condere potuisse,
sed omnes propter aperis communitatem, mutuam
operam contulisse dicatur : illud sane perridiculqu
fuerit, si gloriae comparanda: causa singuli labora-
verint, ue 3~1_scilicet quis eorum impotens et intlr-
mus haberetur. lnanem enim et vanam gloriam diis
ascribere nonnisi perabsurdum videri potest. Deinde.
si singuli ad universi creationem idonei erant, quid
multis opus fuit, cum unus ad omnia sufliceret?quod
quidem prmipue impium et absurdum videbitur, si
opus unum fuerit, auctores autem varii et multi;
quippe cum ratio naturalis doceat unum et perfe-
ctum diversis multum praestare. ld etiam-silendum
(51) Gobler. Felckm. 1 anon. et.Anglic., γενομέ- ’
νου ,
(55) Ροιιιίςιιιοηι δέ editi hic habebant, quae abesu
a Seguer. Gobler. Anglic. Basil. FelckriiJ et εὶ
anon. nec eam legit Ouiuihonus. In aliis mss. legi-. δ
tur, eamque exprimunt Ambros. Carunld. ct Nau-
uius. sed, omitti debere ex sensu patet.
(5’6) Feb-km. Senem, δυνατός. Paulo post Seguet'.
αὐτάρκως pro αὐτάρκους habet.
aut sola media sonum eiliciat, sed omnes pari velut
contentione inter se consonent : ex bis plane intel-
ligit lyram non quidem ο seipsa moveri, neque a
multis pulsari, sed unum esse musicum qui singu-
larum chordarum sonum ad concordem et perrectum
concentum sua arte accommodet, quamvis illum
minime videat. Ita cum in universo mundo quau:
aptissimus sit ordo, neque superiora adversus inle-
riora, vel inferiora adversus superiora dissideant.
sed unum ordinem omnia efllciant, consequens sane
fuerit ut non multos sed unum totius universi im-
peratorem et moderatorem, qui omnia suo lumine
eollustret et moveat, esse intelligamus.
59. Nec enim putandum est multos esse natura:
rectores et efl'ectores : sed unum illius opificem cre-
dere, germanae pietatis et veritatis est, idque vel
ipsa natura aperte declarat. Siquidem firmissimum
illud argumentum est unum universi esse auctorem.
quod scilicet non multi sed unus sit mundus. Nam si
multi essent dii, multos et diversos mundos esse
oporteret. Neque enim decet vel multos unum mun-r
dum construere, vel unum a multis :ediflcari : hinc,
enim non pauca absurda sequerentur. Primum si
unus mundus avmultis iactus. esset, id auctorqu
imbecillitatem argueret, utpote cum a multis unum
opus fuisse! confectum :nec leve profecto id esset
signum imperfectae singulorum ad faciendum scien-
tiae. Enimvero si unus sullfciebat, nou multi mu-
tuam iuopiam explerent. Atqui in Deo aliquid de-
esse, non solum dictu impium est, sed omne nefas
superat. Quippe nec etiam inter homines perlectum
artillcem sed imbecillem appellaverimus , qui nou
solus sed cum multis unum opus absolverit. Quod
si singulos mundum universum condere potuisse,
sed omnes propter aperis communitatem, mutuam
operam contulisse dicatur : illud sane perridiculqu
fuerit, si gloriae comparanda: causa singuli labora-
verint, ue 3~1_scilicet quis eorum impotens et intlr-
mus haberetur. lnanem enim et vanam gloriam diis
ascribere nonnisi perabsurdum videri potest. Deinde.
si singuli ad universi creationem idonei erant, quid
multis opus fuit, cum unus ad omnia sufliceret?quod
quidem prmipue impium et absurdum videbitur, si
opus unum fuerit, auctores autem varii et multi;
quippe cum ratio naturalis doceat unum et perfe-
ctum diversis multum praestare. ld etiam-silendum
(51) Gobler. Felckm. 1 anon. et.Anglic., γενομέ- ’
νου ,
(55) Ροιιιίςιιιοηι δέ editi hic habebant, quae abesu
a Seguer. Gobler. Anglic. Basil. FelckriiJ et εὶ
anon. nec eam legit Ouiuihonus. In aliis mss. legi-. δ
tur, eamque exprimunt Ambros. Carunld. ct Nau-
uius. sed, omitti debere ex sensu patet.
(5’6) Feb-km. Senem, δυνατός. Paulo post Seguet'.
αὐτάρκως pro αὐτάρκους habet.