PG 45, col. 150
bat non admittenda: nostra: orationis reddidisse-
rationem, cum non esset in manu nostra, quod
liberet,pro arbitratu susciper.e,sed illa foret exspe-
ctanda necessitas : qua: si quem in eam mentem
tanquam signo dato impulisset, orationi necesse
esse ut vel nolens assentiatur : quod sine illa, quam-
vis magnopere vellet, fieri non posset. Postquam
haec ille et ejus generis alia disseruisset. sciscitatus
ex eo sum, Deumne quempiam esse putaret , fati
nomine appellatum, qui omnium rerum potiretur,
et cujus voluntate universa crederet administrari.
Β At ille me ob eam interrogationem ignorantize no-
mine nou leviter accusabat. Non videris , inquit,
mihi quidquam cmlcstium rerum percepisse. Alio-
quin cnim coguovisses profecto vim fati, unde
scilicet et quomodo deprehensa sit vis rerum im-
mutabili quadam serie nexuque eveni‘entium. Ego
sermonis novitate obstupefactus, cum rogassem ut
me paulo clarius edoceret, utrum fatum quod animo
fingeret, vim quamdam voluntariam , liberam, sui
juris, summaeque potentiae, an vero aliud quidpiam
ab illa diversum esse statueret : eadem repelita
oratione: Qui, inquit .contemplatus cst cmlestium
corporum motum ,_ zodiacum circulum, ejusque
duodecim, quae in eo conspiciuntur, segmenta
ο aequabiliter inter se dissita : nec non singulorum
astrorum facultatem ac vires quas per se quodque
in ortu suo habet : quid eorum elficiat congressus,
propriis singulorum virtutibus inter se temperatis.
sive ea: commisceantur, ut cum astrum alterum
appropinquat alteri, sive secernantur, ut cumalte-
rum ab altero recedit: quid item inferioris recessus.
quid superioris in transitu defeetio , quid ejusdem
restitutio : quid varia congredientium et digredien-
lium forma, sive trianguli, sive scaleni, aut si quant
aliam geometricam figuram referunt : qui haec. in-
quit, et bujusmodi alia perspexerit,scietl‘atinomine
id significari, quod serie quadam immutabili pro
stellarum conjunctione necessario ellieitur. Cum
id quoque mihi inauditum et novum accidisset.
ί) (non enim quidquam eorum qua: diceret, intelli-
gebam, quippe ea disciplina non eruditus), rogavi
ut eo modo mihi vim verbi declararet, quo fati
notionem assequi possem. Nam caelestes circulos
alium in alio esse, et motu contrario conver-
sioni firmamenti seu aplauis interius cieri, eosque
omnesin zodiaco circumvolvi : haec, inquam, etiam
ab aliis audivi, ac proinde luminarium splendo-
rem pro conversione cuique coelo propria tum
accedere tum recedere, atque inferiore astro sub-
eunte tolli e conspectu nostro superius. si quidem
inferiori directe opponatur : et quacunque hinc
apte colligerentur, sive iormam aliquam efficerent,
ut cum circulus spatium quod in se continet,
ita motu suo ambit, ut sidus in transitu autvrecta
rationem, cum non esset in manu nostra, quod
liberet,pro arbitratu susciper.e,sed illa foret exspe-
ctanda necessitas : qua: si quem in eam mentem
tanquam signo dato impulisset, orationi necesse
esse ut vel nolens assentiatur : quod sine illa, quam-
vis magnopere vellet, fieri non posset. Postquam
haec ille et ejus generis alia disseruisset. sciscitatus
ex eo sum, Deumne quempiam esse putaret , fati
nomine appellatum, qui omnium rerum potiretur,
et cujus voluntate universa crederet administrari.
Β At ille me ob eam interrogationem ignorantize no-
mine nou leviter accusabat. Non videris , inquit,
mihi quidquam cmlcstium rerum percepisse. Alio-
quin cnim coguovisses profecto vim fati, unde
scilicet et quomodo deprehensa sit vis rerum im-
mutabili quadam serie nexuque eveni‘entium. Ego
sermonis novitate obstupefactus, cum rogassem ut
me paulo clarius edoceret, utrum fatum quod animo
fingeret, vim quamdam voluntariam , liberam, sui
juris, summaeque potentiae, an vero aliud quidpiam
ab illa diversum esse statueret : eadem repelita
oratione: Qui, inquit .contemplatus cst cmlestium
corporum motum ,_ zodiacum circulum, ejusque
duodecim, quae in eo conspiciuntur, segmenta
ο aequabiliter inter se dissita : nec non singulorum
astrorum facultatem ac vires quas per se quodque
in ortu suo habet : quid eorum elficiat congressus,
propriis singulorum virtutibus inter se temperatis.
sive ea: commisceantur, ut cum astrum alterum
appropinquat alteri, sive secernantur, ut cumalte-
rum ab altero recedit: quid item inferioris recessus.
quid superioris in transitu defeetio , quid ejusdem
restitutio : quid varia congredientium et digredien-
lium forma, sive trianguli, sive scaleni, aut si quant
aliam geometricam figuram referunt : qui haec. in-
quit, et bujusmodi alia perspexerit,scietl‘atinomine
id significari, quod serie quadam immutabili pro
stellarum conjunctione necessario ellieitur. Cum
id quoque mihi inauditum et novum accidisset.
ί) (non enim quidquam eorum qua: diceret, intelli-
gebam, quippe ea disciplina non eruditus), rogavi
ut eo modo mihi vim verbi declararet, quo fati
notionem assequi possem. Nam caelestes circulos
alium in alio esse, et motu contrario conver-
sioni firmamenti seu aplauis interius cieri, eosque
omnesin zodiaco circumvolvi : haec, inquam, etiam
ab aliis audivi, ac proinde luminarium splendo-
rem pro conversione cuique coelo propria tum
accedere tum recedere, atque inferiore astro sub-
eunte tolli e conspectu nostro superius. si quidem
inferiori directe opponatur : et quacunque hinc
apte colligerentur, sive iormam aliquam efficerent,
ut cum circulus spatium quod in se continet,
ita motu suo ambit, ut sidus in transitu autvrecta