PG 75, col. 1421
ἐπιστήμης ἐμπλήσας, καὶ λογικὸν ἀπέφηνε τὸ πήλι-
νον ἄγαλμα, καὶ οἰκείαν εἰκόνα πεποίηκε τὸν χοῖκὸν
ἀνδριάντα, τὸ ἀρχικὸν καὶ αὐτοκρατορικὸν καὶ δη·-
μιουργικδν τῇ νοερᾷ ψυχῇ καὶ ἀθανάτῳ δωρησάμε-
νος. Εἶτα βασιλέα κτηνῶν, καὶ τετραπόδων, καὶ ἐρ-
πετῶν, νηκτῶν, καὶ ἀμφιϐίων, καὶ τῶν ἀεροπόρων
ὀρνίθων ἐχειροτόνησε. Πρὸ δὲ τούτων ῶσπερ τινά
παστάδα χαριεστάτην ἄνωθεν ἐξέτεινεν οὐρανὸν,
λειμῶνας ἀστέρων ὲγκαταπήξας, χρείαν τε όμοῦ καὶ
τέρψιν παρέχοντας ’ ἥλιόν τε ἀνίσχειν κελεύσας, καὶ
δύεσθαι, καὶ ποιεῖν ἡμέρας καὶ νύκτας, καὶ τῷ
δρόμῳ τὸν χρόνον μετρεῖν· σελήνην φθίνειν καὶ
πλήθειν, καὶ ταῖς πυκναῖς μεταϐολαῖς ἥδειν τε ὁμοῦ
καλ¹ σημαίνειν κύκλον τὸν ἐνιαύσιον · γῆν δὲ κάτωθεν
ὑπεστόρεσε, καὶ ποικίλον αὐτῇ κόσμον δέδωκεν , είς
ἄλση καὶ λήῖα καὶ λειμῶνας διακρίνας ⁸ ὅρη κιρτώ-
σας είς ὕψος , καὶ νάπας κοιλάνας. καὶ πεδία ὕπτια
καὶ ίσόπεδα δείξας, καὶ πηγὰς άναϐλύζειν ὲν μέσῳ
κελεύσας, καὶ ποταμοὺς τρέχειν ἄπαυστα, καὶ
⁶ιςάλλα ὅσα γῆν καλλωπίζει καὶ θάλατταν.
Ρ. Διὰ τί τόν ἄνθρωπον προσηγόρευσεν Ἀδάμ.
Οὕτω δημιουργήσας τὸν πρῶτον ἄνθρωπον, καὶ τῇ
εικόνι τιμήσας καὶ τῷ πλήθει τῶν δωρεῶν ἀποκλύ
σας, τίθησιν αὐτῷ τὸ τῆς φύσεως ὄνομα· Ἀδὰμ γάρ
αύτὸν προσηγόρευσεν· τοῦτο δὲ τὸν χοῦν δηλοί τῇ
Ἐϐραίων φωνῇ. Μία δὲ καὶ αὕτη περ)⁵ τὸν ἄνθρωπον
κηδεμονία. Ἐπειδὴ γάρ ἔμελλε τοσούτοις ἀγαθοῖς
λντρυφήσειν, καὶ τοσούτων ἄρχων ἀνηγορεύθη καὶ
βασιλεὺς, ἴνα μὴ τῷ ⁸ἦλήθει τῶν δωρεῶν ὕπερμαζή-
σας, καὶ τῷ ὕψει τῆς ἡγεμονίας ἐπαρθεὶς κατα·-
σκιρτήσῃ τοῦ κτίσαντος, καὶ⁵ μεγίστην ὲκ τῆς τυ-
ραννίδος ἀπενέγκηται βλάϐην , κατά τὸν πρῶτον
ἀποστάτην ἐκεῖνον τὸν ὡς ἀστραπὴν ἐκ τοῦ ούρανοῦ
πεσόντα δι’ ἀλαζονείαν, ἀναγκαίως ὁ σοφὸς τῶν ὅλων
πρύτανις κωλύων αὐτοῦ τὸν ὄγκον τοῦ φρονήματος,
Ἀδάμ προσηγόρευσεν, ἴνα ὲκ τῆς προσηγορίας ἐν·
νοῶν τὴν συγγένειαν, καὶ τὰς ἀφορμάς τῆς φύσεως
λογιζόμενος, καὶ τὸν πρόγονον χοῦν πρὸ τῶν ὀφθαλ-
μῶν θεώμενος, ἐαυτὸν μὲν γνωρίζῃ, προσκυνῇ δὲ τὸν
τοσαύτην εὐπρέπειαν ἰ αύτῷ καὶ.. μεγαλοπρόπειακ
δωρησάμενον αὕτη πρώτη περὶ τὸν ἄνθρωπον
ἐδείχθη τοῦ Ποιητοῦ μετά τὴν δημιουργίαν πρόνοια⁸
οὕτως ἐξ ἀρχῆς οἷά τις πατὴρ καὶ ἰατρὸς καὶ διδά-
σκαλος, κοσμῶν ὁμοῦ καὶ ἰατρεύων καὶ διδάσκων
αὑτὸν τὴν ἀρετὴν, διετέλεσεν.
Δ⁸. Διὰ τι τὴν γυναῖκα ἐκ τῆς πλευρᾶς ἐδημιούρ-
mas.
Οὕτως αὐτὸν διαπλάσας , οὕτως προσαγορεύσας,
βοηθὸν αὐτῷ καὶ συνεργὸν καὶ τοῦ βίου κοινωνὸν
παραχρῆμα ἐδημιούργησεν οὕκ ὲκ μόνης δὲ τῆς
γῆς, ὡς ἐπ’ ἐκείνου, λαμϐάνει τάς ἀφορμὰς τῆς
¹ lsa. xtv, 12.
νον ἄγαλμα, καὶ οἰκείαν εἰκόνα πεποίηκε τὸν χοῖκὸν
ἀνδριάντα, τὸ ἀρχικὸν καὶ αὐτοκρατορικὸν καὶ δη·-
μιουργικδν τῇ νοερᾷ ψυχῇ καὶ ἀθανάτῳ δωρησάμε-
νος. Εἶτα βασιλέα κτηνῶν, καὶ τετραπόδων, καὶ ἐρ-
πετῶν, νηκτῶν, καὶ ἀμφιϐίων, καὶ τῶν ἀεροπόρων
ὀρνίθων ἐχειροτόνησε. Πρὸ δὲ τούτων ῶσπερ τινά
παστάδα χαριεστάτην ἄνωθεν ἐξέτεινεν οὐρανὸν,
λειμῶνας ἀστέρων ὲγκαταπήξας, χρείαν τε όμοῦ καὶ
τέρψιν παρέχοντας ’ ἥλιόν τε ἀνίσχειν κελεύσας, καὶ
δύεσθαι, καὶ ποιεῖν ἡμέρας καὶ νύκτας, καὶ τῷ
δρόμῳ τὸν χρόνον μετρεῖν· σελήνην φθίνειν καὶ
πλήθειν, καὶ ταῖς πυκναῖς μεταϐολαῖς ἥδειν τε ὁμοῦ
καλ¹ σημαίνειν κύκλον τὸν ἐνιαύσιον · γῆν δὲ κάτωθεν
ὑπεστόρεσε, καὶ ποικίλον αὐτῇ κόσμον δέδωκεν , είς
ἄλση καὶ λήῖα καὶ λειμῶνας διακρίνας ⁸ ὅρη κιρτώ-
σας είς ὕψος , καὶ νάπας κοιλάνας. καὶ πεδία ὕπτια
καὶ ίσόπεδα δείξας, καὶ πηγὰς άναϐλύζειν ὲν μέσῳ
κελεύσας, καὶ ποταμοὺς τρέχειν ἄπαυστα, καὶ
⁶ιςάλλα ὅσα γῆν καλλωπίζει καὶ θάλατταν.
Ρ. Διὰ τί τόν ἄνθρωπον προσηγόρευσεν Ἀδάμ.
Οὕτω δημιουργήσας τὸν πρῶτον ἄνθρωπον, καὶ τῇ
εικόνι τιμήσας καὶ τῷ πλήθει τῶν δωρεῶν ἀποκλύ
σας, τίθησιν αὐτῷ τὸ τῆς φύσεως ὄνομα· Ἀδὰμ γάρ
αύτὸν προσηγόρευσεν· τοῦτο δὲ τὸν χοῦν δηλοί τῇ
Ἐϐραίων φωνῇ. Μία δὲ καὶ αὕτη περ)⁵ τὸν ἄνθρωπον
κηδεμονία. Ἐπειδὴ γάρ ἔμελλε τοσούτοις ἀγαθοῖς
λντρυφήσειν, καὶ τοσούτων ἄρχων ἀνηγορεύθη καὶ
βασιλεὺς, ἴνα μὴ τῷ ⁸ἦλήθει τῶν δωρεῶν ὕπερμαζή-
σας, καὶ τῷ ὕψει τῆς ἡγεμονίας ἐπαρθεὶς κατα·-
σκιρτήσῃ τοῦ κτίσαντος, καὶ⁵ μεγίστην ὲκ τῆς τυ-
ραννίδος ἀπενέγκηται βλάϐην , κατά τὸν πρῶτον
ἀποστάτην ἐκεῖνον τὸν ὡς ἀστραπὴν ἐκ τοῦ ούρανοῦ
πεσόντα δι’ ἀλαζονείαν, ἀναγκαίως ὁ σοφὸς τῶν ὅλων
πρύτανις κωλύων αὐτοῦ τὸν ὄγκον τοῦ φρονήματος,
Ἀδάμ προσηγόρευσεν, ἴνα ὲκ τῆς προσηγορίας ἐν·
νοῶν τὴν συγγένειαν, καὶ τὰς ἀφορμάς τῆς φύσεως
λογιζόμενος, καὶ τὸν πρόγονον χοῦν πρὸ τῶν ὀφθαλ-
μῶν θεώμενος, ἐαυτὸν μὲν γνωρίζῃ, προσκυνῇ δὲ τὸν
τοσαύτην εὐπρέπειαν ἰ αύτῷ καὶ.. μεγαλοπρόπειακ
δωρησάμενον αὕτη πρώτη περὶ τὸν ἄνθρωπον
ἐδείχθη τοῦ Ποιητοῦ μετά τὴν δημιουργίαν πρόνοια⁸
οὕτως ἐξ ἀρχῆς οἷά τις πατὴρ καὶ ἰατρὸς καὶ διδά-
σκαλος, κοσμῶν ὁμοῦ καὶ ἰατρεύων καὶ διδάσκων
αὑτὸν τὴν ἀρετὴν, διετέλεσεν.
Δ⁸. Διὰ τι τὴν γυναῖκα ἐκ τῆς πλευρᾶς ἐδημιούρ-
mas.
Οὕτως αὐτὸν διαπλάσας , οὕτως προσαγορεύσας,
βοηθὸν αὐτῷ καὶ συνεργὸν καὶ τοῦ βίου κοινωνὸν
παραχρῆμα ἐδημιούργησεν οὕκ ὲκ μόνης δὲ τῆς
γῆς, ὡς ἐπ’ ἐκείνου, λαμϐάνει τάς ἀφορμὰς τῆς
¹ lsa. xtv, 12.