PL 148, col. 1170
De damnatione et de sacramentis damnatorum (Bernaldus Constantiensis), J. P. Mig
juxta posse eorum, eamdem per legatos suos disturbaverant,
et apostolicum praesulem, in Romana synodo
turpiter blasphemantes, eum non confessum,
nec alicujus criminis convictum ab apostolica sede,
ut vilissimum mancipium, jusserant descendere.
Praeterea ex praecepto praefati Henrici Francorum
regis, non utique Romani imp. cunctae Romanae synodo
contumaciter interdixerant, ne domno apostolico
pastori suo ullatenus obedirent, pastori, inquam,
suo, cui eatenus obedierant, quem eatenus pro legitimo
pastore, ut canonice ordinatum, ut canonice
in ordine suo conversatum habuerant; cui etiam
praedictus rex debitam obedientiam speciali promissione
devoverat, quem diversorum regnorum
praesules et principes pro S. Petri vicario honoraverant.
Hunc igitur non confessum, non convictum, imo
nec, si reus esset, ita, vel ad hujusmodi convincendum,
praedicti conspiratores per legatos suos degradare
volebant: qua temeritate, imo quo vesanissimo
furore nec cauponem suum quilibet destituere permitteret.
Nam, ut B. Marcellinus papa omnibus orthodoxis
scribens, capite. 11, testatur: « Episcopi
pontifici a quo consecrati probantur praejudicium
inferre nullum possunt. » Item, B. Anacletus papa a
B. Petro presbyter ordinatus [(epist. 3)] : « Sententia,
inquit, quoque Cham filii Noe damnantur qui suorum
doctorum vel praepositorum culpam produnt,
ceu Cham qui patris pudenda non operuit, sed deridenda
monstravit [(Gen. IX)] . Doctor autem vel pastor
Ecclesiae, si a fide exorbitaverit, erit a fidelibus
corrigendus; sed pro reprobis moribus magis est
tolerandus quam distringendus. » Item sanctus
Alexander papa; item S. Sixtus praesul apostolicus;
qui omnes mori magis quam mentiri voluerunt.
Ii, inquam, singuli eadem auctoritate praecipui eisdem
pene verbis statuerunt: « Si qui, inquiunt,
adversus episcopos causam habuerint, prius ad eos
recurrant, charitatis studio, ut familiari colloquio
commoniti ea sanent quae sananda sunt. Si autem
aliqui eos, priusquam haec egerint, lacerare, accusare,
infestare praesumpserint, excommunicentur. »
Has igitur et hujusmodi innumerabiles SS. Patrum
sententias si illi nostri conspiratores fideliter
inspexissent, nullatenus suum, ut puta primae sedis
episcopum, tam repentina vituperatione, non conventum,
non confessum exsufflassent; nec se ipsos
pro tam temerario ausu sub perniciosa excommunicatione
enecuissent. Nempe, si culpabilis esset, peregrinorum
tamen episcoporum judicio, juxta canones,
nec discutiendus esset, nedum temere deponendus;
sed potius in Romana synodo audiendus; si tamen
de dubiis rebus, nisi ipse vellet, vel usquam vel a
quoquam, juxta canones, discuti posset. Scriptum est
enim: « Non est discipulus super magistrum [(Matth. X)] .
» Unde S. Sylvester Nicaenorum canonum
et apostolicum praesulem, in Romana synodo
turpiter blasphemantes, eum non confessum,
nec alicujus criminis convictum ab apostolica sede,
ut vilissimum mancipium, jusserant descendere.
Praeterea ex praecepto praefati Henrici Francorum
regis, non utique Romani imp. cunctae Romanae synodo
contumaciter interdixerant, ne domno apostolico
pastori suo ullatenus obedirent, pastori, inquam,
suo, cui eatenus obedierant, quem eatenus pro legitimo
pastore, ut canonice ordinatum, ut canonice
in ordine suo conversatum habuerant; cui etiam
praedictus rex debitam obedientiam speciali promissione
devoverat, quem diversorum regnorum
praesules et principes pro S. Petri vicario honoraverant.
Hunc igitur non confessum, non convictum, imo
nec, si reus esset, ita, vel ad hujusmodi convincendum,
praedicti conspiratores per legatos suos degradare
volebant: qua temeritate, imo quo vesanissimo
furore nec cauponem suum quilibet destituere permitteret.
Nam, ut B. Marcellinus papa omnibus orthodoxis
scribens, capite. 11, testatur: « Episcopi
pontifici a quo consecrati probantur praejudicium
inferre nullum possunt. » Item, B. Anacletus papa a
B. Petro presbyter ordinatus [(epist. 3)] : « Sententia,
inquit, quoque Cham filii Noe damnantur qui suorum
doctorum vel praepositorum culpam produnt,
ceu Cham qui patris pudenda non operuit, sed deridenda
monstravit [(Gen. IX)] . Doctor autem vel pastor
Ecclesiae, si a fide exorbitaverit, erit a fidelibus
corrigendus; sed pro reprobis moribus magis est
tolerandus quam distringendus. » Item sanctus
Alexander papa; item S. Sixtus praesul apostolicus;
qui omnes mori magis quam mentiri voluerunt.
Ii, inquam, singuli eadem auctoritate praecipui eisdem
pene verbis statuerunt: « Si qui, inquiunt,
adversus episcopos causam habuerint, prius ad eos
recurrant, charitatis studio, ut familiari colloquio
commoniti ea sanent quae sananda sunt. Si autem
aliqui eos, priusquam haec egerint, lacerare, accusare,
infestare praesumpserint, excommunicentur. »
Has igitur et hujusmodi innumerabiles SS. Patrum
sententias si illi nostri conspiratores fideliter
inspexissent, nullatenus suum, ut puta primae sedis
episcopum, tam repentina vituperatione, non conventum,
non confessum exsufflassent; nec se ipsos
pro tam temerario ausu sub perniciosa excommunicatione
enecuissent. Nempe, si culpabilis esset, peregrinorum
tamen episcoporum judicio, juxta canones,
nec discutiendus esset, nedum temere deponendus;
sed potius in Romana synodo audiendus; si tamen
de dubiis rebus, nisi ipse vellet, vel usquam vel a
quoquam, juxta canones, discuti posset. Scriptum est
enim: « Non est discipulus super magistrum [(Matth. X)] .
» Unde S. Sylvester Nicaenorum canonum