PL 149, col. 663
Antiquiores consuetudines Cluniacensis monasterii (Udalricus Cluniacensis), J. P
V); verum hoc omisso sine me, ut ordo teneatur
incoeptus.
CAPUT XIV. De Sabbato sancto.
In Sabbato sancto post matut. continuo non
modo altaria cooperiuntur, sed etiam tota ecclesia
palliis ornatur, nullumque linteum super altare
aliquod mittitur quod non sit optime lavatum. Post
capitulum, et post sextam, fratres loquuntur in
claustro. Post nonam processione facta, primo a
diacono laus cerei est legenda. In cujus quodam
loco cum aliquando non bene haberetur, O felix
culpa, et quod peccatum Adae necessarium esset,
ante hos annos domnus abbas optime fecit, quod
fecit abradi, et ne amplius legeretur interdixit.
Ipsi vero cereo praecentor inscribit quotus annus
sit Dominicae Incarnationis, quota indictio concurrens
et epactae. Cum ventum fuerit ad hunc locum, Suscipe, sancte Pater, incensi hujus sacrificium vespertinum,
diaconus in eo foraminibus ante praecavatis
crucem facit cum quinque granis incensi.
Quando legitur Rutilans ignis ascendit, tunc et
cereus primum accenditur. Inde sequitur lectio, In principio;
oratio, Deus qui; lectio 2, Factum
est; tractus, Cantemus Domino, qui a duobus cantatur
ex toto; oratio, Deus cujus; lectio 3, Apprehendent
septem mulieres; oratio, Deus qui nos;
tractus, Vinea; lectio 4, Haec est haereditas; tractus, Attende;
oratio, Deus qui Ecclesiam; tractus, Sicut cervus;
oratio, Concede. Letania tripla
cantatur a duobus cantoribus, qui et chorum
tenent cappis indutis, et praecinentibus, et utroque
choro singulatim respondente; ad singula nomina
sanctorum, praeter angelorum, inclinatur ab
his a quibus nominantur, nisi praecentores non inclinant.
De baptismo nihil nos intromittimus, nec
ab ullo in ecclesia nostra celebratur. Letania inchoata
statim cum tapetibus cooperiuntur formae,
finita, pronuntiatur a cantore, Accendite. Accenduntur
quae sunt ante altare candelae, et pulsantur
omnia signa, cooperiuntur cum tapetibus formae;
Inchoatur missa cum Kyrie, eleison; sequitur Gloria
in excelsis, et caetera solemniter omnia. Cereus
nullus portatur ante sacerdotem ad altare procedentem,
nec ante Evangelium nisi incensum solum.
Tunc etiam primum si quis sacerdotum privatim
missam cantare voluerit, licentiam accipere potest,
et similiter incipiat a Kyrie, eleison. In coena Domini
potuit etiam sine licentia ante majorem missam
cantare, sed absque candela, quia novus ignis
nondum erat consecratus. In isto autem die quanquam Agnus Dei
non dicatur, pax tamen ab omnibus
datur et accipitur, et, ut supra memini, ab
omnibus communicatur. Missa peracta, statim scillae
duae simul pulsantur. Ad vesperas, sicut et signa
sequentia, bina pulsantur, ad quos consueti psalmi
cantantur; primus Confiteamur cum alleluia secundum
melodiam; antiphona Crucifixus; Resp. Angelus
Domini; Hymnus, Ad Coenam. Ad canticum
incoeptus.
CAPUT XIV. De Sabbato sancto.
In Sabbato sancto post matut. continuo non
modo altaria cooperiuntur, sed etiam tota ecclesia
palliis ornatur, nullumque linteum super altare
aliquod mittitur quod non sit optime lavatum. Post
capitulum, et post sextam, fratres loquuntur in
claustro. Post nonam processione facta, primo a
diacono laus cerei est legenda. In cujus quodam
loco cum aliquando non bene haberetur, O felix
culpa, et quod peccatum Adae necessarium esset,
ante hos annos domnus abbas optime fecit, quod
fecit abradi, et ne amplius legeretur interdixit.
Ipsi vero cereo praecentor inscribit quotus annus
sit Dominicae Incarnationis, quota indictio concurrens
et epactae. Cum ventum fuerit ad hunc locum, Suscipe, sancte Pater, incensi hujus sacrificium vespertinum,
diaconus in eo foraminibus ante praecavatis
crucem facit cum quinque granis incensi.
Quando legitur Rutilans ignis ascendit, tunc et
cereus primum accenditur. Inde sequitur lectio, In principio;
oratio, Deus qui; lectio 2, Factum
est; tractus, Cantemus Domino, qui a duobus cantatur
ex toto; oratio, Deus cujus; lectio 3, Apprehendent
septem mulieres; oratio, Deus qui nos;
tractus, Vinea; lectio 4, Haec est haereditas; tractus, Attende;
oratio, Deus qui Ecclesiam; tractus, Sicut cervus;
oratio, Concede. Letania tripla
cantatur a duobus cantoribus, qui et chorum
tenent cappis indutis, et praecinentibus, et utroque
choro singulatim respondente; ad singula nomina
sanctorum, praeter angelorum, inclinatur ab
his a quibus nominantur, nisi praecentores non inclinant.
De baptismo nihil nos intromittimus, nec
ab ullo in ecclesia nostra celebratur. Letania inchoata
statim cum tapetibus cooperiuntur formae,
finita, pronuntiatur a cantore, Accendite. Accenduntur
quae sunt ante altare candelae, et pulsantur
omnia signa, cooperiuntur cum tapetibus formae;
Inchoatur missa cum Kyrie, eleison; sequitur Gloria
in excelsis, et caetera solemniter omnia. Cereus
nullus portatur ante sacerdotem ad altare procedentem,
nec ante Evangelium nisi incensum solum.
Tunc etiam primum si quis sacerdotum privatim
missam cantare voluerit, licentiam accipere potest,
et similiter incipiat a Kyrie, eleison. In coena Domini
potuit etiam sine licentia ante majorem missam
cantare, sed absque candela, quia novus ignis
nondum erat consecratus. In isto autem die quanquam Agnus Dei
non dicatur, pax tamen ab omnibus
datur et accipitur, et, ut supra memini, ab
omnibus communicatur. Missa peracta, statim scillae
duae simul pulsantur. Ad vesperas, sicut et signa
sequentia, bina pulsantur, ad quos consueti psalmi
cantantur; primus Confiteamur cum alleluia secundum
melodiam; antiphona Crucifixus; Resp. Angelus
Domini; Hymnus, Ad Coenam. Ad canticum