PL 158, col. 170
Monologium (Anselmus Cantuariensis), J. P. Migne
creatrice essentia, sine qua nusquam vel nunquam
est aliquid. Denique quia nec determinate
est alicubi et aliquando; ubi enim ipsa non est,
ibi nulla est essentia: nec determinate per se in
uno loco et tempore; in caeteris vero per suam
potentiam; nam potentia ejus est ipsius essentia.
Ergo ubique et semper est.
Quanquam autem supra conclusum sit, quia creatrix
haec natura ubique, et in omnibus, et per omnia
sit: et ex eo, quia nec incoepit, nec desinet
esse consequatur quia semper fuit, et est, et
erit, sentio tamen quiddam contradictionis submurmurare
; quod me cogit diligentius, ubi et
quando illa sit, indagare. Itaque summa essentia,
aut ubique et semper est, aut tantum alicubi et aliquando,
aut nusquam et nunquam: quod dico, aut
in omni loco et tempore; aut determinate in
aliquo, vel in nullo. Sed quid videtur repugnantius,
quam ut quod verissime et summe est, id nusquam
et nunquam sit. Falsum est igitur nusquam vel
nunquam illam esse. Deinde, quoniam nullum
bonum, nec penitus aliquid est sine ea: si ipsa
nusquam vel nunquam est, nusquam vel nunquam
aliquod bonum est, et nusquam vel nunquam omnino
aliquid est. Quod quam falsum sit, nec dicere
opus est: falsum igitur est et illud, quod illa nusquam
aut nunquam sit. Aut est ergo determinate alicubi
et aliquando; aut ubique et semper. At si determinate
est in aliquo loco vel tempore; ibi et
tunc tantum, ubi et quando ipsa est, potest aliquid
esse. Ubi vero et quando ipsa non est, ibi et tunc
penitus nulla est essentia, quia sine ea nihil est:
unde consequetur ut sit aliquis locus et aliquod
tempus, ubi et quando omnino nihil est. Quod
quoniam est falsum; ipse namque locus et tempus
ipsum aliquid est; non potest esse summa natura
alicubi, vel aliquando determinate. Quod si dicitur
quod determinate ipsa per se alicubi et aliquando
est; sed per potentiam suam est ubicunque,
vel quandocunque aliquid est; non est verum:
quoniam enim potentiam ejus nihil aliud quam ipsam
esse manifestum est; nullo modo potentia ejus
sine ipsa est. Cum ergo non sit alicubi vel aliquando
determinate, necesse est ut sit ubique et semper,
id est in omni loco et tempore.
est aliquid. Denique quia nec determinate
est alicubi et aliquando; ubi enim ipsa non est,
ibi nulla est essentia: nec determinate per se in
uno loco et tempore; in caeteris vero per suam
potentiam; nam potentia ejus est ipsius essentia.
Ergo ubique et semper est.
Quanquam autem supra conclusum sit, quia creatrix
haec natura ubique, et in omnibus, et per omnia
sit: et ex eo, quia nec incoepit, nec desinet
esse consequatur quia semper fuit, et est, et
erit, sentio tamen quiddam contradictionis submurmurare
; quod me cogit diligentius, ubi et
quando illa sit, indagare. Itaque summa essentia,
aut ubique et semper est, aut tantum alicubi et aliquando,
aut nusquam et nunquam: quod dico, aut
in omni loco et tempore; aut determinate in
aliquo, vel in nullo. Sed quid videtur repugnantius,
quam ut quod verissime et summe est, id nusquam
et nunquam sit. Falsum est igitur nusquam vel
nunquam illam esse. Deinde, quoniam nullum
bonum, nec penitus aliquid est sine ea: si ipsa
nusquam vel nunquam est, nusquam vel nunquam
aliquod bonum est, et nusquam vel nunquam omnino
aliquid est. Quod quam falsum sit, nec dicere
opus est: falsum igitur est et illud, quod illa nusquam
aut nunquam sit. Aut est ergo determinate alicubi
et aliquando; aut ubique et semper. At si determinate
est in aliquo loco vel tempore; ibi et
tunc tantum, ubi et quando ipsa est, potest aliquid
esse. Ubi vero et quando ipsa non est, ibi et tunc
penitus nulla est essentia, quia sine ea nihil est:
unde consequetur ut sit aliquis locus et aliquod
tempus, ubi et quando omnino nihil est. Quod
quoniam est falsum; ipse namque locus et tempus
ipsum aliquid est; non potest esse summa natura
alicubi, vel aliquando determinate. Quod si dicitur
quod determinate ipsa per se alicubi et aliquando
est; sed per potentiam suam est ubicunque,
vel quandocunque aliquid est; non est verum:
quoniam enim potentiam ejus nihil aliud quam ipsam
esse manifestum est; nullo modo potentia ejus
sine ipsa est. Cum ergo non sit alicubi vel aliquando
determinate, necesse est ut sit ubique et semper,
id est in omni loco et tempore.