PL 199, col. 1028
Vita S. Anselmi Cantuariensis (Joannes Saresberiensis), J. P. Migne
venientes ad pedem juxta Romani pontificis instar
admisit. [Id quidem] Anselmi humilitas repulit, donec
apostolicus ei praecepit, ut sic moderaretur humilitatem,
ne quorumcunque benefacere volentium
impediret devotionem.
Praeterea cives urbis nobiliores Anselmo quandoque
tetenderunt insidias ob fidem imperatoris Ecclesiam
persequentis, videntes plurimum auctoritatis
conferri Urbano ex praesentia ejus. Caeterum
ut eum christum Domini esse constaret, et verum
discipulum Christi, mox eo viso, projectis armis,
ceciderunt in terram; et qui ad malefaciendum
accesserant, sacrae benedictionis quaerebant munus.
Adeoque in tota urbe invaluit religionis ejus auctoritas,
ut non archiepiscopus, non primas, sed sanctus
homo antonomastice, id est excellenter velut
proprio nomine vocaretur. Romae interim concilium
celebratur; et inter caetera decreta statuitur, ut
excommunicationis sententia feriantur laici, qui
investituras ecclesiarum faciunt, et qui eas accipiunt
de manu laicorum; eadem quoque sententia
percelluntur, qui in officium sic adepti honoris aliquem
consecrare praesumunt.
CAP. XI. Anselmus archiepiscopus pervenit Lugdunum, et a venerabili Hugone archiepiscopo cum honore exceptus est. Willelmus rex Angliae nuntios misit Romae. Causa differtur inter archiepiscopum et regem per papam Urbanum. De morte Urbani papae. Anselmus susceptus est a Widone Viennae archiepiscopo. De duobus militibus querentibus. De micis mensae Anselmi. De prima visione, secunda et tertia mortis Willelmi regis Anglorum.
Lugdunum abinde revertitur Anselmus; et a venerabili
viro Hugone primae sedis Galliarum episcopo
exceptus est, ut tanquam loci dominus haberetur.
Siquidem archiepiscopus et comprovinciales
sic ei deferebant in omnibus, ac si Cantuariensis
Ecclesiae suffraganei essent. Et profecto Cantuariensis
Ecclesia his diebus plus fidei reperit in
extraneis quam in suis. Filii enim persequebantur
Patrem, et inimici hominis domestici ejus. Nam ex
suorum consilio a rege impio destinatus Romam
venerat, adhuc ibi degente Anselmo, Willelmus
ille, cujus in exitu Angliae mentio facta est: et
inter caetera obtinuit ab Urbano, ut causam Anselmi
differret a solemnitate paschali in diem festum
Sancti Michaelis. Unde archiepiscopus, quoad rex
viveret, viam redeundi in Angliam sibi credidit esse
praeclusam. Sed custos Israel, qui non dormit,
quidquid humana temeritas somniaret, consilii
aeterni interim sententiam dispensat; et Urbanum,
qui causam viri Dei ad petitionem tyranni distulerat,
eximit rebus humanis, et praefixum diem non
videat. In exsilio tamen prosperatur Anselmus; et
non modo in Lugdunensi sed in contiguis quoque
provinciis clarificante illum Deo ab omnibus communiter
celebratur.
Rogatus autem a Widone archiepiscopo nobilis
Viennae, quae dicta est maxima Galliarum, festivitatem
beati Mauritii, quae ob praesentiam capitis
admisit. [Id quidem] Anselmi humilitas repulit, donec
apostolicus ei praecepit, ut sic moderaretur humilitatem,
ne quorumcunque benefacere volentium
impediret devotionem.
Praeterea cives urbis nobiliores Anselmo quandoque
tetenderunt insidias ob fidem imperatoris Ecclesiam
persequentis, videntes plurimum auctoritatis
conferri Urbano ex praesentia ejus. Caeterum
ut eum christum Domini esse constaret, et verum
discipulum Christi, mox eo viso, projectis armis,
ceciderunt in terram; et qui ad malefaciendum
accesserant, sacrae benedictionis quaerebant munus.
Adeoque in tota urbe invaluit religionis ejus auctoritas,
ut non archiepiscopus, non primas, sed sanctus
homo antonomastice, id est excellenter velut
proprio nomine vocaretur. Romae interim concilium
celebratur; et inter caetera decreta statuitur, ut
excommunicationis sententia feriantur laici, qui
investituras ecclesiarum faciunt, et qui eas accipiunt
de manu laicorum; eadem quoque sententia
percelluntur, qui in officium sic adepti honoris aliquem
consecrare praesumunt.
CAP. XI. Anselmus archiepiscopus pervenit Lugdunum, et a venerabili Hugone archiepiscopo cum honore exceptus est. Willelmus rex Angliae nuntios misit Romae. Causa differtur inter archiepiscopum et regem per papam Urbanum. De morte Urbani papae. Anselmus susceptus est a Widone Viennae archiepiscopo. De duobus militibus querentibus. De micis mensae Anselmi. De prima visione, secunda et tertia mortis Willelmi regis Anglorum.
Lugdunum abinde revertitur Anselmus; et a venerabili
viro Hugone primae sedis Galliarum episcopo
exceptus est, ut tanquam loci dominus haberetur.
Siquidem archiepiscopus et comprovinciales
sic ei deferebant in omnibus, ac si Cantuariensis
Ecclesiae suffraganei essent. Et profecto Cantuariensis
Ecclesia his diebus plus fidei reperit in
extraneis quam in suis. Filii enim persequebantur
Patrem, et inimici hominis domestici ejus. Nam ex
suorum consilio a rege impio destinatus Romam
venerat, adhuc ibi degente Anselmo, Willelmus
ille, cujus in exitu Angliae mentio facta est: et
inter caetera obtinuit ab Urbano, ut causam Anselmi
differret a solemnitate paschali in diem festum
Sancti Michaelis. Unde archiepiscopus, quoad rex
viveret, viam redeundi in Angliam sibi credidit esse
praeclusam. Sed custos Israel, qui non dormit,
quidquid humana temeritas somniaret, consilii
aeterni interim sententiam dispensat; et Urbanum,
qui causam viri Dei ad petitionem tyranni distulerat,
eximit rebus humanis, et praefixum diem non
videat. In exsilio tamen prosperatur Anselmus; et
non modo in Lugdunensi sed in contiguis quoque
provinciis clarificante illum Deo ab omnibus communiter
celebratur.
Rogatus autem a Widone archiepiscopo nobilis
Viennae, quae dicta est maxima Galliarum, festivitatem
beati Mauritii, quae ob praesentiam capitis