PG 151, col. 690
σὶν, ήμᾶς πάντως 6 νοῦς, ὅταν πάσας τὰς διεξό-
δους αὑτοῦ τῇ μνήμῃ ἀποφράξωμεν τοῦ Θεοῦ.
Ἔργον ὀφεῖλον αὐτοῦ πληροῦν τὴν ἐντρέχειαν. Δεῖ
οῦν αὐτῷ διδόναι, τὸ, Κύριε Ἰησοῦ Χριστέ, είς
ὀλόκληρον πραγματείαν τοῦ σκοποῦ. Οὐδεὶς γάρ,
φησὶ, λέγει ΚύριονἹησοῦν, εί μὴ ἐν Πνεύματι
ἁγίῳ. Ὅσοι γὰρ τοῦτο τὸ ἀγιον καὶ ἔνδοξον ὄνομα
τῷ βάθει μελετῶσιν ἀεὶ τῆς καρδίας ἀπαύστως,
αὐτοὶ καὶτὸ φῶς αὐτῶν τοῦ νοῦ δύνανται όρᾷν
ποτε. Πάντα γάρ τὸν ἐπιπολάζοντα ῥύπον τῇ ψυχῇ
ἐν αίσθήσει ίκανῇ καταφλέγει. Καὶ γάρ 6 Θεὸς
ήμῶν φησὶ, Πῦρ καταναλίσκον. Ὅθεν είς ἀγάπην
λοιπὸν πολλὴν τὴν ψυχὴν τῆς ἑαυτοῦ δόξης προσκα-
λεῖται Κύριος. Ἑγχρονίζον γὰρ τὸ ἔνδοξον ’ἐκεῖνο
καὶ πολυπόθητον ὄνομα ἇά τῆς μνήμης τοῦ νοῦ τῇ
θέρμῃ τῆς καρδίας, ἕξιν ἡμῖν πάντων ὲμποιεῇί
τοῦ ἀγαπᾷν τὴν αὑτοῦ ἀγαθότητα. Οὗτος γάρ ἐστιν
ἀνεκλάλητον ἐπὶ τῇ αὑτοῦ εὑρέσει χαράν. Καὶνμα-
κρὸν ἀν εἴη λέγειν τὰς περὶ τούτου τῶν θεοφόρων
Πατέρων είσηγήσεις καὶ¹ προτροπὰς. Ἰσχυριζουμέ-
νων τοίνυν τῶν μοναχῶν, τῆς πνευματοκινήτου τῶν
θεοφόρων διανοίαςεέπιτερπές τε καὶ θετον ἐξ ἀρχῆς
εἶναι μελέτημα τήν εὐχὴν ταύτην, ἅμα δὲ καὶ
τῶν ἀγίων συγγράμμασι Ὶῗιεῖται, οἶόν ἐστι καὶ τῷ
είρημένῳ τῷ διὰ λόγων δειμαμένῳ τὴν κλίμικα τῆς
πνευματικῆς ἀναϐάσεως, Μνήμη γὰρ, φησὶν, Ἰησοῦ
κολληθήτω τῇ πνοῇ σον. καὶ τότε είσῃ ήσυχιίας
ὠφέλειαν.
ν’. Τοιαῦτα προθυμουμένων ἐφεξῆς λέγειν τῶν
μοναχῶν, 6 τὰ πάντα θαυμάσιος βασιλεὺς, νῦν δὲ
καὶ μακαρίῳ τέλει κατακλείσας τὸν βίον, ὡς Χρι-
στὸς Κυρίου τὸν ὑπὲρ τοῦ χρίσαντος λόγον αὖθις
ὑπολαϐὼν, Ἀλλ’ ἔστω, φησὶ. καὶ δεδόσθω, τῶν
κακοδόξων τοῦτο τινὰ φάναι τὴν ἀρχὴν, Ούδέν παρά
τοῦ Θεοῦ ἡμῖν ἔγκλημα, καλῶς χρωμένοις τὸ κα-
κῶς ἐκείνοις νενοημένον. Οὑδέ γὰρ ἐπειδὴ Θεὸν
ούρανοῦ λέγουσιν οί Πέρσαι τὸν Ἀϐραὰμ, ’κακῶς
μαι· οὐδέ ἐπειδὴ κοσμοποιὸν νοῦν Ἕλληνές φασι
τὸν Θεὸν, ήμείς τοῦτον τοῦ κόσμου ποιητὴν οὐκ
ἐροῦμεν. Ἢτοῦτο λέγοντες, ἐγκληθείημεν ἂν δι-
καίως, ὡς κατ’ ἐκείνους φρονοῦντες. Ἕλληνες μέν
γὰρ τήν ῦλην ἀγένητον καὶ τῷ Θεῷ συνατδιον λέ-
γοντες, εί καὶ ποιητήν φασι τοῦ κόσμου Θεὸν, ἀλλ’
οὐχ ὼς προαγωγέα τοῦ μήπου πρότερον μηδαμῶς
ὄντος. ἀλλ’ ὡς τοῦ ὄντος κοσμήτορα, τάξιν μόνον
καὶ εἶδος καὶ θέσιν ἐναρμόνιον προστιθέντα τοῖς
οὖσι, μικροῦ τῆς κατ’ ἀνθρώπους τέχνης μηδὲν
πλέον τῇ δυνάμει τοῦ Θεοῦ νέμοντες ἡμεῖς ’δὲ,
τὴν είς τὸ εἶναι πρόοδον· ἐκ μὴ ὅντως πάντα
δέξασθαι π στεύοντες πρὸς Θεοῦ, ποιητὴν οὐρανοῦ
καὶ γῆς καὶ τῶν ὲν μέσῳ τοῦτον ἀκριϐῶς γινὼρ
δους αὑτοῦ τῇ μνήμῃ ἀποφράξωμεν τοῦ Θεοῦ.
Ἔργον ὀφεῖλον αὐτοῦ πληροῦν τὴν ἐντρέχειαν. Δεῖ
οῦν αὐτῷ διδόναι, τὸ, Κύριε Ἰησοῦ Χριστέ, είς
ὀλόκληρον πραγματείαν τοῦ σκοποῦ. Οὐδεὶς γάρ,
φησὶ, λέγει ΚύριονἹησοῦν, εί μὴ ἐν Πνεύματι
ἁγίῳ. Ὅσοι γὰρ τοῦτο τὸ ἀγιον καὶ ἔνδοξον ὄνομα
τῷ βάθει μελετῶσιν ἀεὶ τῆς καρδίας ἀπαύστως,
αὐτοὶ καὶτὸ φῶς αὐτῶν τοῦ νοῦ δύνανται όρᾷν
ποτε. Πάντα γάρ τὸν ἐπιπολάζοντα ῥύπον τῇ ψυχῇ
ἐν αίσθήσει ίκανῇ καταφλέγει. Καὶ γάρ 6 Θεὸς
ήμῶν φησὶ, Πῦρ καταναλίσκον. Ὅθεν είς ἀγάπην
λοιπὸν πολλὴν τὴν ψυχὴν τῆς ἑαυτοῦ δόξης προσκα-
λεῖται Κύριος. Ἑγχρονίζον γὰρ τὸ ἔνδοξον ’ἐκεῖνο
καὶ πολυπόθητον ὄνομα ἇά τῆς μνήμης τοῦ νοῦ τῇ
θέρμῃ τῆς καρδίας, ἕξιν ἡμῖν πάντων ὲμποιεῇί
τοῦ ἀγαπᾷν τὴν αὑτοῦ ἀγαθότητα. Οὗτος γάρ ἐστιν
ἀνεκλάλητον ἐπὶ τῇ αὑτοῦ εὑρέσει χαράν. Καὶνμα-
κρὸν ἀν εἴη λέγειν τὰς περὶ τούτου τῶν θεοφόρων
Πατέρων είσηγήσεις καὶ¹ προτροπὰς. Ἰσχυριζουμέ-
νων τοίνυν τῶν μοναχῶν, τῆς πνευματοκινήτου τῶν
θεοφόρων διανοίαςεέπιτερπές τε καὶ θετον ἐξ ἀρχῆς
εἶναι μελέτημα τήν εὐχὴν ταύτην, ἅμα δὲ καὶ
τῶν ἀγίων συγγράμμασι Ὶῗιεῖται, οἶόν ἐστι καὶ τῷ
είρημένῳ τῷ διὰ λόγων δειμαμένῳ τὴν κλίμικα τῆς
πνευματικῆς ἀναϐάσεως, Μνήμη γὰρ, φησὶν, Ἰησοῦ
κολληθήτω τῇ πνοῇ σον. καὶ τότε είσῃ ήσυχιίας
ὠφέλειαν.
ν’. Τοιαῦτα προθυμουμένων ἐφεξῆς λέγειν τῶν
μοναχῶν, 6 τὰ πάντα θαυμάσιος βασιλεὺς, νῦν δὲ
καὶ μακαρίῳ τέλει κατακλείσας τὸν βίον, ὡς Χρι-
στὸς Κυρίου τὸν ὑπὲρ τοῦ χρίσαντος λόγον αὖθις
ὑπολαϐὼν, Ἀλλ’ ἔστω, φησὶ. καὶ δεδόσθω, τῶν
κακοδόξων τοῦτο τινὰ φάναι τὴν ἀρχὴν, Ούδέν παρά
τοῦ Θεοῦ ἡμῖν ἔγκλημα, καλῶς χρωμένοις τὸ κα-
κῶς ἐκείνοις νενοημένον. Οὑδέ γὰρ ἐπειδὴ Θεὸν
ούρανοῦ λέγουσιν οί Πέρσαι τὸν Ἀϐραὰμ, ’κακῶς
μαι· οὐδέ ἐπειδὴ κοσμοποιὸν νοῦν Ἕλληνές φασι
τὸν Θεὸν, ήμείς τοῦτον τοῦ κόσμου ποιητὴν οὐκ
ἐροῦμεν. Ἢτοῦτο λέγοντες, ἐγκληθείημεν ἂν δι-
καίως, ὡς κατ’ ἐκείνους φρονοῦντες. Ἕλληνες μέν
γὰρ τήν ῦλην ἀγένητον καὶ τῷ Θεῷ συνατδιον λέ-
γοντες, εί καὶ ποιητήν φασι τοῦ κόσμου Θεὸν, ἀλλ’
οὐχ ὼς προαγωγέα τοῦ μήπου πρότερον μηδαμῶς
ὄντος. ἀλλ’ ὡς τοῦ ὄντος κοσμήτορα, τάξιν μόνον
καὶ εἶδος καὶ θέσιν ἐναρμόνιον προστιθέντα τοῖς
οὖσι, μικροῦ τῆς κατ’ ἀνθρώπους τέχνης μηδὲν
πλέον τῇ δυνάμει τοῦ Θεοῦ νέμοντες ἡμεῖς ’δὲ,
τὴν είς τὸ εἶναι πρόοδον· ἐκ μὴ ὅντως πάντα
δέξασθαι π στεύοντες πρὸς Θεοῦ, ποιητὴν οὐρανοῦ
καὶ γῆς καὶ τῶν ὲν μέσῳ τοῦτον ἀκριϐῶς γινὼρ