PG 45, col. 119
In inglese: On 'Not Three Gods.' 1
inducat, unoquoque qui audiat seipsum appellatum
esse existimante, quod non propria appellatione,
sed ex communi nomine natura: vocatio fiat, sed
propriam ei impositam (significatricem dico subjecti)
vocem proferentes, ita cum a vulgo ac multitudine
separamus. Ut multi quidem sint eamdem sortiti
naturam, verbi gratia, discipuli, vel apostoli, vel
martyres, unus vero in omnibus sit homo. Quo-
niam, ut dictum est. non singularis (alicujus), suul
communitatis natura: est homo. Homo enim est vel
Lucas, vel Stephanus :non tamen si quis homo
est. prorsus etiam Lucas vel Stephanus est.
Sed byposta-seon quidem ratio per eas, qua:
iu unoquoque considerantur, proprietates, disper-
titionem admittit, et juxta compositionem in nu-
mero consideratur. Natura vero una est, ipsa se-
cum unita, penitusque ac prorsus unitas individua
cst.qua=. neque adjectione augetur neque subtra-
ctioue diminuitur, scd quod est, unum ens et
unum permanens, etiamsi in multitudine esse vi-
deatur, sectionis expers, continua, integra atque
perfecta est, quas non una cum singularibus qui
ejus participes sunt dividitur. Ac quemadmodum
plebs, pOpulus, exercitus, concio, singulariter om-
nia dicuntur, unumquodque autem horum in mul-
titudine esse intelligitur: eodem modo secundum
exactiorem et exquisitiorem rationem homo quo-
que unus proprie dici posset, etiamsi bi, qui in
eadem natura demonstrantur, multitudo sint, ut
multo rectius fuerit, lapsam in nobis corrigere
consuetudinem, et non amplius naturae nomen ad
multitudinem extendere, quam consuetudini ser-
vientes, errorem qui hic latet, etiam ad divinum
dogma transferre. Sed quoniam consuetudinis cor-
rectio dilIicilis est (qui enim alicui persuaderi pos-
sit, ut nou multos dicat homines, qui in eadem na-
tura demonstrantur? etenim in omni re. consue-
tudo mutatu difficilis est), quantum attinet ad hanc
internam quidem naturain, si obtinenti consuetu-
dini non adversemnr, nequaquam tantum peccaveri-
mus, cum nullum exsistat detrimentum ex pravo nominum usu. lu divino vero decreto non amplius atque
tutus et a periculo vacuus, promiscuus et indifferens nominum usus est. Non enim parvum hic quod perpur-
vum est.
Igitur unus nobis confitendus est Deus juxta Scri-
ptnra: testimonium : ι Audi, Israel, Dominus Deus
tuus Dominus unus est ¹ : ι etiamsi vox deitatis
permeat sanctam Trinitatem. Haec autem dico se-
cundum rationem redditam in humana natura ε.
qua didicimus nou oportere plurali designatione
dilatare appellationem naturaa. Sed exactius nobis
excutiendum est ipsum nomen deitatis, ut per
eam, qua: inest voci, significationem aliquod no-
bis adjumentum accedat ad declarationem propo-
sita quaestionis. Vox igitur deitatis vulgi quidem
⁸ Deut. VI, ι.
esse existimante, quod non propria appellatione,
sed ex communi nomine natura: vocatio fiat, sed
propriam ei impositam (significatricem dico subjecti)
vocem proferentes, ita cum a vulgo ac multitudine
separamus. Ut multi quidem sint eamdem sortiti
naturam, verbi gratia, discipuli, vel apostoli, vel
martyres, unus vero in omnibus sit homo. Quo-
niam, ut dictum est. non singularis (alicujus), suul
communitatis natura: est homo. Homo enim est vel
Lucas, vel Stephanus :non tamen si quis homo
est. prorsus etiam Lucas vel Stephanus est.
Sed byposta-seon quidem ratio per eas, qua:
iu unoquoque considerantur, proprietates, disper-
titionem admittit, et juxta compositionem in nu-
mero consideratur. Natura vero una est, ipsa se-
cum unita, penitusque ac prorsus unitas individua
cst.qua=. neque adjectione augetur neque subtra-
ctioue diminuitur, scd quod est, unum ens et
unum permanens, etiamsi in multitudine esse vi-
deatur, sectionis expers, continua, integra atque
perfecta est, quas non una cum singularibus qui
ejus participes sunt dividitur. Ac quemadmodum
plebs, pOpulus, exercitus, concio, singulariter om-
nia dicuntur, unumquodque autem horum in mul-
titudine esse intelligitur: eodem modo secundum
exactiorem et exquisitiorem rationem homo quo-
que unus proprie dici posset, etiamsi bi, qui in
eadem natura demonstrantur, multitudo sint, ut
multo rectius fuerit, lapsam in nobis corrigere
consuetudinem, et non amplius naturae nomen ad
multitudinem extendere, quam consuetudini ser-
vientes, errorem qui hic latet, etiam ad divinum
dogma transferre. Sed quoniam consuetudinis cor-
rectio dilIicilis est (qui enim alicui persuaderi pos-
sit, ut nou multos dicat homines, qui in eadem na-
tura demonstrantur? etenim in omni re. consue-
tudo mutatu difficilis est), quantum attinet ad hanc
internam quidem naturain, si obtinenti consuetu-
dini non adversemnr, nequaquam tantum peccaveri-
mus, cum nullum exsistat detrimentum ex pravo nominum usu. lu divino vero decreto non amplius atque
tutus et a periculo vacuus, promiscuus et indifferens nominum usus est. Non enim parvum hic quod perpur-
vum est.
Igitur unus nobis confitendus est Deus juxta Scri-
ptnra: testimonium : ι Audi, Israel, Dominus Deus
tuus Dominus unus est ¹ : ι etiamsi vox deitatis
permeat sanctam Trinitatem. Haec autem dico se-
cundum rationem redditam in humana natura ε.
qua didicimus nou oportere plurali designatione
dilatare appellationem naturaa. Sed exactius nobis
excutiendum est ipsum nomen deitatis, ut per
eam, qua: inest voci, significationem aliquod no-
bis adjumentum accedat ad declarationem propo-
sita quaestionis. Vox igitur deitatis vulgi quidem
⁸ Deut. VI, ι.