PG 46, col. 173
In inglese: On Infants' Early Deaths 1
a Creatore, ut esset divinae atque superae Virtutis animatum quoddam simulacrum. Commodius antem
fuerit etiam ipsam in medium aflerre dictionem, quae talis est : ‹ Et fecit, ι .inquit, ( Deus hominem, se—
cundum imaginem Dei fecit eum ⁵. ι Porro Causam creationis hujus animalis, quidam eorum qui ante
nos (nerunt. hanc reddiderunt, quod cum bifariam divisa sit omnis creatura, quemadmodum inquit
Apostolus. in visibile scilicet et invisibile : per invisjbile quidem, id quod mente percipi potest, et
incorporeum; per visibus autem sensibile et corporeum significatur.
Είς δύο τοίνυν ταῦτα διῃρημένων πάντων τῶν δν-
των, είς τε τὸ αἰσθητὸν, λέγω, καὶ εις τὸ κατ’ ἔννοιαν
θεωρούμενον· καὶ τῆς μὲν άγγελικῆς τε καὶ ἀσωμά-
του φύσεως. im; τῶν ἀοράτων, ὲν τοῖς ὑπερκοσμίοις
τε καὶ ὑπερουρανίοις διαιτωμένης, διὰ τὸ κατάλληλον
εἶναι τῇ φύσει τὸ ἐνδιαίτημα (ἦ τε γὰρ νοερὰ φύσις
λεπτή τις καὶ καθαρὰ καὶ ἀϐαρὴς καὶ εὐκίνητος,
τό τε οὐράνιον σῶμα λεπτόν τε καὶ κοῦφον καὶ ἀει·
κίνητον) · τῆς δὲ γῆς, ὃ δὴ τῶν αἰσθητῶν ἐστιν ἐσχα-
τον, οίκείως τε καὶ καταλλήλως πρὸς τὴν τῶν νοητῶν
ὲν αὐτῇ διαγωγὴν οὐκ ἐχούσης’ (τίς γὰρ ἂν γένοιτο
τοῦ ἀνωφεροῦς τε καὶ κούφου πρὸς τὸ βαρύ τε καὶ
ἐμϐριθὲς κοινωνία;) ὡς ἂν μὴ τελείως ἄμοιρός τε
μ καὶ άπῦκληρος ἡ γῆ τῆς νοερᾶς τε καὶ ἀσωμάτου δι-
αγωγῆς εἴη, τούτου χάριν προμηθείᾳ κρείττονι τὴν
ἀνθρωπίνην συστῆναι γένεσιν, τῇ νοερᾷ τε καὶ θείᾳ
τῆς ψυχῆς οὐσίᾳ τῆς γηῖνης μοίρας περιπλασθείσης,
ὡς ἂν τῇ πρὸς τὸ ἐμϐριθές τε καὶ σωματῶδες συμφυϊᾳ
καταλλήλως ἡψυχὴ τῷ στοιχείῳ τῆς γῆς ὲμ6ιοτεύοι,
ἐχούσης τι πρὸς τὴν τῆς σαρκὸς οὐσίαν συγγενὲς
καὶ ὁμόφυλον. Σκοπὸς δὲ τῶν γινομένων ἐστὶ, τὸ ὲν
πάσῃ τῇ κτίσει διὰ τῆς νοερᾶς φύσεως τὴν τοῦ
’ παντὸς ὑπερκειμένην δοξάζεσθαι δύναμιν, τῶν τε
ἐπουρανίων καὶ τῶν ἐπιχθονίων διὰ τῆς αὐτῆς ἐνερ-
τείας (λέγω δὲ διὰ τοῦ πρὸς τὸν Θεὸν βλέπειν) άλλήο
λοις πρὸς τὸν αὐτὸν σκοπὸν συναπτομένων. Ἥ δὲ
τοῦ βλέπειν πρὸς τὸν Θεὸν ἐνέργεια οὐδὲν ἄλλο
ἐστὶν, ἢ ζωὴ τῇ νοερᾷ φύσει ὲοικυῖά τε καὶ κατάλ-
ι ληλος. Ὠσπερ γὰρ τὰ σώματα γήῖνα ὄντα, ταῖς
τηῖναις διακρατείται τροφαῖς, καί τι σωματῶδες
ζωῆς εἶδος ἐν τούτοις καταλαμῦάνομεν, ὁμοίως ὲν
ἀλόγοις τε καὶ λογικοῖς ὲνεργούμενον’ οὕτως εἶναί
τινα χρὴ κα)⁵ νοητὴν ζωὴν ὑποτίθεσθαι, δι’ ἦς ὲν τῷ
ὄντι συντηρεῖται ἡ φύσις. Et δὲ ή τῆς σαρκὸς τροφὴ,
ἐπίρῤυτός τις οὖσα καὶ ἀπορρέουσα, δι’ αὐτῆς παρα
ὁδου δύναμίν τινα ζωτικὴν ἐναποτίθεται οἷς ἂν γένη-
’ ται· πόσῳ μᾶλλον ἡ μετουσία τοῦ ὅντως ὄντος, τοί
ἀεὶ μένοντος καὶ πάντοτε ὡσαύτως ἔχοντος, ’ὲν τῷ
εἶναι φυλάσσει τὸν μετασχόνταί Εἰ οὖν αὕτη ἐστὶν
ή οἰκεία τε καὶ κατάλληλος τῇ νοερᾷ φύσει ζωὴ, τὸ
τοῦ Θεοῦ μετέχειν, οὐκ ἂν διὰ τῶν ἐναντίων γένοιτο
ἡ μετουσία, εί μὴ τρόπον τινὰ συγγενὲς εἴη τῷ ὀρε-
ρ
γομένῳ τὸ μετεχόμενον. Ὠς γὰρ ὀφθαλμῷ γίνεται
. τῆς αὐτῆς ή ἀπόλαυσις τῷ φυσικὴν αὐγὴν ὲν ἑαυτῷ
⁸λτρδς τὴν τοῦ ὁμογενοῦς ἀντίληψιν ἔχειν, καὶ οὔτε
δάκτυλος, οὔτε ἄλλο τι τῶν μελῶν τοῦ σώματος
ἐνεργεῖ τὴν ὅρασιν, διά τὸ μηδεμίαν ὲκ φύσεως αύ-
γὴν ὲν ἄλλῳ τινὶ τῶν μελῶν κατεσκευάσθαι· οὕτως
- ἀνάγκη πᾶσα καὶ ἐπὶ τῆς τοῦ Θεοῦ μετουσίας εἶναί
τι συγγενὲς πρὸς τὸ μετεχόμενον ὲν τῇ φύσει τοῦ
ἱ
ὶι
³ Gen. ι, ‘27.
fuerit etiam ipsam in medium aflerre dictionem, quae talis est : ‹ Et fecit, ι .inquit, ( Deus hominem, se—
cundum imaginem Dei fecit eum ⁵. ι Porro Causam creationis hujus animalis, quidam eorum qui ante
nos (nerunt. hanc reddiderunt, quod cum bifariam divisa sit omnis creatura, quemadmodum inquit
Apostolus. in visibile scilicet et invisibile : per invisjbile quidem, id quod mente percipi potest, et
incorporeum; per visibus autem sensibile et corporeum significatur.
Είς δύο τοίνυν ταῦτα διῃρημένων πάντων τῶν δν-
των, είς τε τὸ αἰσθητὸν, λέγω, καὶ εις τὸ κατ’ ἔννοιαν
θεωρούμενον· καὶ τῆς μὲν άγγελικῆς τε καὶ ἀσωμά-
του φύσεως. im; τῶν ἀοράτων, ὲν τοῖς ὑπερκοσμίοις
τε καὶ ὑπερουρανίοις διαιτωμένης, διὰ τὸ κατάλληλον
εἶναι τῇ φύσει τὸ ἐνδιαίτημα (ἦ τε γὰρ νοερὰ φύσις
λεπτή τις καὶ καθαρὰ καὶ ἀϐαρὴς καὶ εὐκίνητος,
τό τε οὐράνιον σῶμα λεπτόν τε καὶ κοῦφον καὶ ἀει·
κίνητον) · τῆς δὲ γῆς, ὃ δὴ τῶν αἰσθητῶν ἐστιν ἐσχα-
τον, οίκείως τε καὶ καταλλήλως πρὸς τὴν τῶν νοητῶν
ὲν αὐτῇ διαγωγὴν οὐκ ἐχούσης’ (τίς γὰρ ἂν γένοιτο
τοῦ ἀνωφεροῦς τε καὶ κούφου πρὸς τὸ βαρύ τε καὶ
ἐμϐριθὲς κοινωνία;) ὡς ἂν μὴ τελείως ἄμοιρός τε
μ καὶ άπῦκληρος ἡ γῆ τῆς νοερᾶς τε καὶ ἀσωμάτου δι-
αγωγῆς εἴη, τούτου χάριν προμηθείᾳ κρείττονι τὴν
ἀνθρωπίνην συστῆναι γένεσιν, τῇ νοερᾷ τε καὶ θείᾳ
τῆς ψυχῆς οὐσίᾳ τῆς γηῖνης μοίρας περιπλασθείσης,
ὡς ἂν τῇ πρὸς τὸ ἐμϐριθές τε καὶ σωματῶδες συμφυϊᾳ
καταλλήλως ἡψυχὴ τῷ στοιχείῳ τῆς γῆς ὲμ6ιοτεύοι,
ἐχούσης τι πρὸς τὴν τῆς σαρκὸς οὐσίαν συγγενὲς
καὶ ὁμόφυλον. Σκοπὸς δὲ τῶν γινομένων ἐστὶ, τὸ ὲν
πάσῃ τῇ κτίσει διὰ τῆς νοερᾶς φύσεως τὴν τοῦ
’ παντὸς ὑπερκειμένην δοξάζεσθαι δύναμιν, τῶν τε
ἐπουρανίων καὶ τῶν ἐπιχθονίων διὰ τῆς αὐτῆς ἐνερ-
τείας (λέγω δὲ διὰ τοῦ πρὸς τὸν Θεὸν βλέπειν) άλλήο
λοις πρὸς τὸν αὐτὸν σκοπὸν συναπτομένων. Ἥ δὲ
τοῦ βλέπειν πρὸς τὸν Θεὸν ἐνέργεια οὐδὲν ἄλλο
ἐστὶν, ἢ ζωὴ τῇ νοερᾷ φύσει ὲοικυῖά τε καὶ κατάλ-
ι ληλος. Ὠσπερ γὰρ τὰ σώματα γήῖνα ὄντα, ταῖς
τηῖναις διακρατείται τροφαῖς, καί τι σωματῶδες
ζωῆς εἶδος ἐν τούτοις καταλαμῦάνομεν, ὁμοίως ὲν
ἀλόγοις τε καὶ λογικοῖς ὲνεργούμενον’ οὕτως εἶναί
τινα χρὴ κα)⁵ νοητὴν ζωὴν ὑποτίθεσθαι, δι’ ἦς ὲν τῷ
ὄντι συντηρεῖται ἡ φύσις. Et δὲ ή τῆς σαρκὸς τροφὴ,
ἐπίρῤυτός τις οὖσα καὶ ἀπορρέουσα, δι’ αὐτῆς παρα
ὁδου δύναμίν τινα ζωτικὴν ἐναποτίθεται οἷς ἂν γένη-
’ ται· πόσῳ μᾶλλον ἡ μετουσία τοῦ ὅντως ὄντος, τοί
ἀεὶ μένοντος καὶ πάντοτε ὡσαύτως ἔχοντος, ’ὲν τῷ
εἶναι φυλάσσει τὸν μετασχόνταί Εἰ οὖν αὕτη ἐστὶν
ή οἰκεία τε καὶ κατάλληλος τῇ νοερᾷ φύσει ζωὴ, τὸ
τοῦ Θεοῦ μετέχειν, οὐκ ἂν διὰ τῶν ἐναντίων γένοιτο
ἡ μετουσία, εί μὴ τρόπον τινὰ συγγενὲς εἴη τῷ ὀρε-
ρ
γομένῳ τὸ μετεχόμενον. Ὠς γὰρ ὀφθαλμῷ γίνεται
. τῆς αὐτῆς ή ἀπόλαυσις τῷ φυσικὴν αὐγὴν ὲν ἑαυτῷ
⁸λτρδς τὴν τοῦ ὁμογενοῦς ἀντίληψιν ἔχειν, καὶ οὔτε
δάκτυλος, οὔτε ἄλλο τι τῶν μελῶν τοῦ σώματος
ἐνεργεῖ τὴν ὅρασιν, διά τὸ μηδεμίαν ὲκ φύσεως αύ-
γὴν ὲν ἄλλῳ τινὶ τῶν μελῶν κατεσκευάσθαι· οὕτως
- ἀνάγκη πᾶσα καὶ ἐπὶ τῆς τοῦ Θεοῦ μετουσίας εἶναί
τι συγγενὲς πρὸς τὸ μετεχόμενον ὲν τῇ φύσει τοῦ
ἱ
ὶι
³ Gen. ι, ‘27.