PL 17, col. 986
De poenitentia (Auctor incertus), J. P. Migne
mendici. Et si mundani negotiatoris haec cura est, ut
plerumque post naufragii jacturam non desperet
praeterita sua damna industriae emolumento sarciri:
nec exspoliatus incursibus detegi suam patitur nuditatem,
sed studet magis e parvo concrescere, et
spebus dubiis aucupatur potiora lucra, peccato lenocinante,
conquirere; quanto magis tibi animae
tuae damna cogitanda sunt, et in vestigio reparanda
perditio, in qua futurae spei damna numerantur,
et vitae perpetuae infeliciter quaestus amittitur!
597
CAPUT XIII.--
Eundum tibi est ad armarium
idonei largitoris; et foenore poenitentiae ac satisfactionis
oblatis usuris conscribe syngrapha, mitte
chirographa, eme tibi ab illo aurum ignitum Dei
dono, qualibuscumque si non pretiosis, mercibus
imple navigium, censum tuum in comparando illam
pretiosam margaritam depende, ex qua animae tuae
turpitudinem possis ornare; ut cum ad civitatem
magnam, delatis mercibus, veneris, lucris dignioribus
et mercibus beatissimis amplior sis. Nam si te
segnitiae stupor invaserit, et dominari sensibus coeperit
corporis ignavia, nec ulla animae tuae reficiendae
argumenta quaesieris, subjicieris cruciatibus creditoris,
obnoxius fenori detineberis. Dicetur liberalis
illa sententia, quam non valebis tui conscius evadere,
aut appellationis interjecta voce suspendere: Omni habenti dabitur, et abundabit, ab eo autem qui
non habet, et quod habet, auferetur ab eo
[(Matth.
XXV, 29)]
; et: Servum supervacuum expelle foras in
tenebras exteriores, ibi erit fletus et stridor dentium
(Ibid, 30).
Tunicam tuam vilissiani operis lanificio
confectam non pateris induere: horret tibi vestis
tua, quae sit deformis ex macula; et non tibi horret
anima tua, quae fit peccati sorde et sceleris inquinatione
polluta! Nisi quia eodem momento tunicam
festinas eluere, ut possis eam mundam et sine ullo
naevo foeditatis induere: animae vero tuae infectum
squalore criminum non desideras recuperare candorem;
nec optas dilui conscientiam tuam, quam scias
flagitiorum illuvie et contaminatione scelerum coenulentam.
Quis, rogo, cadit, et non quaerit surgere?
quis infirmatur, et non desiderat convalescere? quis
periclitatur, et non optat evadere? quis pauper
effectus, patrimonium non cupit reparare? Haec si
rerum patitur natura, ut istiusmodi emergentibus
casibus, quispiam redire nequeat ad status pristini
qualitatem, aemulare priora, ut deteriora percipias,
dimitte manus, et semivigiles oculos stoliditate involve,
obdormisce numquam evigilaturus, jace numquam
surrecturus, et hebetem mentem stupore soporis
elide. Poenitebit te postmodum tarditatis, cum
nihil quod utilitati animae tuae proficiat, cogitaveris.
Eris semper jacens infirmus, nudus, paupertate
confectus, et, ut ita dixerim, somni ebrietate temulentus,
elogium illud quo numquam careas, auditurus: Dormierunt somnum suum, et nihil invenerunt
plerumque post naufragii jacturam non desperet
praeterita sua damna industriae emolumento sarciri:
nec exspoliatus incursibus detegi suam patitur nuditatem,
sed studet magis e parvo concrescere, et
spebus dubiis aucupatur potiora lucra, peccato lenocinante,
conquirere; quanto magis tibi animae
tuae damna cogitanda sunt, et in vestigio reparanda
perditio, in qua futurae spei damna numerantur,
et vitae perpetuae infeliciter quaestus amittitur!
597
CAPUT XIII.--
Eundum tibi est ad armarium
idonei largitoris; et foenore poenitentiae ac satisfactionis
oblatis usuris conscribe syngrapha, mitte
chirographa, eme tibi ab illo aurum ignitum Dei
dono, qualibuscumque si non pretiosis, mercibus
imple navigium, censum tuum in comparando illam
pretiosam margaritam depende, ex qua animae tuae
turpitudinem possis ornare; ut cum ad civitatem
magnam, delatis mercibus, veneris, lucris dignioribus
et mercibus beatissimis amplior sis. Nam si te
segnitiae stupor invaserit, et dominari sensibus coeperit
corporis ignavia, nec ulla animae tuae reficiendae
argumenta quaesieris, subjicieris cruciatibus creditoris,
obnoxius fenori detineberis. Dicetur liberalis
illa sententia, quam non valebis tui conscius evadere,
aut appellationis interjecta voce suspendere: Omni habenti dabitur, et abundabit, ab eo autem qui
non habet, et quod habet, auferetur ab eo
[(Matth.
XXV, 29)]
; et: Servum supervacuum expelle foras in
tenebras exteriores, ibi erit fletus et stridor dentium
(Ibid, 30).
Tunicam tuam vilissiani operis lanificio
confectam non pateris induere: horret tibi vestis
tua, quae sit deformis ex macula; et non tibi horret
anima tua, quae fit peccati sorde et sceleris inquinatione
polluta! Nisi quia eodem momento tunicam
festinas eluere, ut possis eam mundam et sine ullo
naevo foeditatis induere: animae vero tuae infectum
squalore criminum non desideras recuperare candorem;
nec optas dilui conscientiam tuam, quam scias
flagitiorum illuvie et contaminatione scelerum coenulentam.
Quis, rogo, cadit, et non quaerit surgere?
quis infirmatur, et non desiderat convalescere? quis
periclitatur, et non optat evadere? quis pauper
effectus, patrimonium non cupit reparare? Haec si
rerum patitur natura, ut istiusmodi emergentibus
casibus, quispiam redire nequeat ad status pristini
qualitatem, aemulare priora, ut deteriora percipias,
dimitte manus, et semivigiles oculos stoliditate involve,
obdormisce numquam evigilaturus, jace numquam
surrecturus, et hebetem mentem stupore soporis
elide. Poenitebit te postmodum tarditatis, cum
nihil quod utilitati animae tuae proficiat, cogitaveris.
Eris semper jacens infirmus, nudus, paupertate
confectus, et, ut ita dixerim, somni ebrietate temulentus,
elogium illud quo numquam careas, auditurus: Dormierunt somnum suum, et nihil invenerunt