PL 23, col. 1072
Commentarius in Ecclesiasten (Hieronymus Stridonensis), J. P. Migne
non ad virtutem, sed ad luxuriam deduxerunt. Et
quia appositum est cor hominis diligenter ad malitiam
ab adolescentia [(Gen. VIII, 21)] , et pene omnes
offenderunt Deum: in hac ruina generis humani, facilior
ad casum est mulier. De qua et poeta gentilis:
. . . . . Varium et mutabile semper
Femina. . .
[(Virg. IV, Aeneid. V. 35.)]
Et Apostolus: Semper, ait, discentes, et numquam
ad scientiam veritatis pervenientes [(II Tim. III, 7)]
. Et
ne videretur communem hominum damnare naturam,
et Deum auctorem facere mali, dum talium
conditor est, qui malum vitare non possint, argute
praecavit, et ait, bonos nos a Deo creatos: sed quia
libero sumus arbitrio derelicti, vitio nostro ad pejora
labi, dum majora quaerimus, et ultra vires nostras
varia cogitamus. Aliter: Quotidie mecum
uniuscujusque rei rationem ponens, nullum invenire
potui cogitatum, qui non cogitatione perversa extrinsecus
turbaretur. In mille autem viris inveni hominem,
qui juxta imaginem conditoris est conditus:
et in mille non quibuslibet, sed in mille viris: quorum
numerum mulier implere non potuit. Et in
mille 449 qui non appropinquaverunt ad mulierem,
et propterea purissimi permanserunt. Haec autem
omnia tropologice accipienda. In multis quippe
studiosis [ Al. studiis], et quotidiana meditatione
sudantibus, vix invenitur cogitatus purus, et viri
dignus vocabulo. Possumus et cogitatus pro viris accipere,
mulieres pro operibus, et dicere, quod difficile
cogitatio alicujus pura inveniri queat. Opera
vero, quia per corpus administrentur, aliquo semper
errore commixta sint. Pro eo autem, quod supra
sermonem Hebraeum interpretantes diximus: Unam
ad unam, ut inveniatur numerus, sive summa, sive ratio,
aut cogitatio: apertius interpretatus est Symmachus
unam ad unam invenire rationem. Quod enim
nos solemus absolute et neutraliter appellare, id
est, hoc quaesivi, istud volui invenire, Hebraei feminino
genere pronuntiant, sicut in psalmo: Unam
petii a Domino, hanc requiram [(Psal. XXVI, 4)]
, pro eo
quod est, unum.
(Cap VIII) Quis ita ut sapiens; et quis novit solutionem
verbi? Sapientia hominis illuminabit vultum
quia appositum est cor hominis diligenter ad malitiam
ab adolescentia [(Gen. VIII, 21)] , et pene omnes
offenderunt Deum: in hac ruina generis humani, facilior
ad casum est mulier. De qua et poeta gentilis:
. . . . . Varium et mutabile semper
Femina. . .
[(Virg. IV, Aeneid. V. 35.)]
Et Apostolus: Semper, ait, discentes, et numquam
ad scientiam veritatis pervenientes [(II Tim. III, 7)]
. Et
ne videretur communem hominum damnare naturam,
et Deum auctorem facere mali, dum talium
conditor est, qui malum vitare non possint, argute
praecavit, et ait, bonos nos a Deo creatos: sed quia
libero sumus arbitrio derelicti, vitio nostro ad pejora
labi, dum majora quaerimus, et ultra vires nostras
varia cogitamus. Aliter: Quotidie mecum
uniuscujusque rei rationem ponens, nullum invenire
potui cogitatum, qui non cogitatione perversa extrinsecus
turbaretur. In mille autem viris inveni hominem,
qui juxta imaginem conditoris est conditus:
et in mille non quibuslibet, sed in mille viris: quorum
numerum mulier implere non potuit. Et in
mille 449 qui non appropinquaverunt ad mulierem,
et propterea purissimi permanserunt. Haec autem
omnia tropologice accipienda. In multis quippe
studiosis [ Al. studiis], et quotidiana meditatione
sudantibus, vix invenitur cogitatus purus, et viri
dignus vocabulo. Possumus et cogitatus pro viris accipere,
mulieres pro operibus, et dicere, quod difficile
cogitatio alicujus pura inveniri queat. Opera
vero, quia per corpus administrentur, aliquo semper
errore commixta sint. Pro eo autem, quod supra
sermonem Hebraeum interpretantes diximus: Unam
ad unam, ut inveniatur numerus, sive summa, sive ratio,
aut cogitatio: apertius interpretatus est Symmachus
unam ad unam invenire rationem. Quod enim
nos solemus absolute et neutraliter appellare, id
est, hoc quaesivi, istud volui invenire, Hebraei feminino
genere pronuntiant, sicut in psalmo: Unam
petii a Domino, hanc requiram [(Psal. XXVI, 4)]
, pro eo
quod est, unum.
(Cap VIII) Quis ita ut sapiens; et quis novit solutionem
verbi? Sapientia hominis illuminabit vultum