2 Pietro

212. — I. ViTAM S. PETRI, APOSTOLORUM PRINCIPIS, cui auctori 9. et 3. catholicae epistolae attribuuntur, paucis absolvere nobis licet, quoniam multa, quae de eo sive in Evangeliis et Actibus sive a Patribus traduntur, variis in locis iam attigimus.

Simon, filius loannis, Bethsaidae prope lacum Genesareth natus post matrimonium suum, ut videtur, domicilium Capharnaum transtulerat ibique piscatoriam exercebat!. A fratre suo Andrea, qui loannis Bapt. discipulus fuerat et a magistro suo edoctus primus Iesum esse Messiam cognoverat, ad Dominum adductus ab eodem statim novo nomine Cephae i. e. Petri (petrae) imposito futuri sui muneris promissionem accepit?. Ad continuam autem Domini sequelam paullo post una cum fratre suo Andrea filiisque Zebedaei vocatus atque primus in Apostolorum collegium adscitus inter tres illos quoque discipulos, quos maiore amicitia et familiaritate dignabatur Dominus, primum locum occupavit?. Neque tanto honore indignum sese exhibuit; etsi enim pro humana infirmitate aliquando vacillaret eius constantia, nemo tamen tanto, quanto ille, cum ardore integrum sese Domino tradiderat. Dum in prima miraculosa piscatione stupebant reliqui, ipse humillimus ad Domini pedes procidens exclamat : « Exi a me, quia homo peccator sum »; quando in synagoga capharnaumitana post Domini de pane vitae sermonem etiam multi discipulorum abierunt retro, ipse pro reliquis Apostolis respondit : « Domine, ad quem ibimus? verba vitae aeternae habes et cognovimus, quia tu es Christus Filius Dei vivi »; atque iterum prope Caesaream Philippi prae reliquis et pro reliquis fidem suam in lesum, tamquam Christum, Filium Dei vivi, profitetur et velut praemium explicatione nominis impositi promissionem futuri primatus in Ecclesia obtinet *. Magistrum suum a passione subeunda dehortari quidem conatus erat; appropinquante tamen passione paratus erat cum eo « et in carcerem et in mortem ire », immo etiam gladio eum defendere ausus est. Solus cum Ioanne sequebatur Dominum usque in atrium summi pontificis; ibi quidem , quum suis nimis confisus esset viribus nec Domini monitum observasset, ter eum negavit, at peccatum vix patratum ad primum Domini aspectum cognovit et deflevit amare?. Dominum a morte resuscitatum unus ex primis videre meruit; in alia autem apparitione ad lacum Genesareth, simulatque eum in litore stare audivit, ex navicula in aquam sese deiecit, ut citius ad eum perveniret : atque ibidem pro praemio intimi sui amoris, quem humillimo modo ter profitetur, pastor supremus totius gregis Christi constituitur 9.

Ab illo tempore primatum a Christo ei collatum exercuit; post ascensionem enim in locum traditoris novum Apostolum sufficiendum esse monet, primus Evangelium lerosolymis annuntiat , primus miraculum patrat, primus coram synedrio fidem suam profitetur et pro Christi nomine patitur, primus membra Ecclesiae indigna punit, primus ethnicos in Ecclesiam recipit, velut pastor supremus ecclesias Palaestinae visitat, per Angelum, ut nascenti Ecclesiae diutius praeesse possit, manibus Herodis eripitur. Post quam miraculosam liberationem Scripturae de S. Petro fere tacent : ex Actibus tamen scimus, eum Concilio Apostolico interfuisse atque quaestionem dogmaticam, num Lex Ethnicochristianos obligaret, secundum eius votum, quod decretorium agnovit lacobus, esse diremtam; ex epistola ad Galatas eum Antiochiae aliquamdiu vixisse atque vivendi sua ratione etiam Iudaeochristianos a Lege liberatos esse demonstrasse ; ex priore ad Corinthios eum varias expeditiones apostolicas suscepisse 8.

1. Simon vel Symeon (Act. 15,14 sine var. lect. in gr. codd., 2 Petr. l(1N AKL P eto) pyov (exauditio Gen. 29,33). Nomen patris aut Jonas "Iova (Matth. 16,17) aut "Iosvze vel ?Iovvzg (Ioan. 21,15) legitur; Ioan. 1,43 codd. graeci alii "Iovà, alii "Imdvou vel "loávvov; unde prius nomen non esse nisi alterius corruptionem nec quidquam cum nomine prophetae Ionae habere commune elucet. — Cír. Ioan. 1,45; Matth. 8,14 et Marc. 1,29; Matth. 4,18 et Marc. 1,16 etc.

213. — Quae Patres nobis de S. Petri ultimis annis tradiderunt, nec valde multa sunt nec omnia eadem certitudine gaudent. Pro certo cum plerisque catholicis interpretibus et historicis tenemus S. Petrum a. 42. Romam venisse romanamque ecclesiam fundasse; in eadem quoque Urbe eum, postquam per viginti quinque annos eius cathedram sacerdotalem tenuit, a. 67. eodem, quo S. Paulum, die vitam martyrio coronasse!. Neque tamen ita Romae consedisse Apostolorum principem dicimus, ut novis itineribus apostolicis Evangelium aliis in terris propagare omiserit; bis saltem illo temporis spatio eum lerosolymis fuisse (a. &&. et 51.) testatur S. Lucas, aliquamdiu eum Antiochiae commoratum esse refert S. Paulus; S. Dionystus Cor., cui non obscure suffragatur S. Clemens Rom., eum Corinthi fuisse et docuisse testis est?; multa alia itinera eum suscepisse, quorum memoria ad nos non pervenit, iure concludimus ex illis, quae S. Paulus de eius laboribus insinuat?. Eum in Pontum quoque, Galatiam, Cappadociam, Asiam, et Bithyniam, quorum provinciarum incolis suas epistolas scripsit, expeditionem apostolicam instituisse, post Origenem aliqui veteres tradiderunt; Babylone vero in Mesopotamia eum consedisse indeque priores suas literas dedisse, post Cosmam Indicopleusten moderni quam plurimi docent protestantici interpretes cum paucis catholicis. Quas duas quaestiones, quum nostras epistolas propius attingant, omittere nobis non licet.

Atque de priore quidem certam traditionem non habemus. Primus enim testis Origenes de itinere S. Petri in Asiae Min. provinciis non nisi ex coniectura quadam loquitur : « Petrus, inquiens, per Pontum, Galatiam, Bithyniam , Cappadociam atque Asiam Iudaeis, qui in dispersione erant, praedicasse videtur » (£oxev); ex epistolae prioris inscriptione eum ad iter illud concludere verba manifestant. Eodem modo Eusebius in antiquorum Patrum operibus de illo nihil invenerat, sed « quibus in provinciis, inquit, Petrus Iudaeis Christum praedicans Novi Foederis doctrinam tradiderit, satis aperte colligitur ex ea epistola, quae ab omnibus sine controversia recipitur » *. Absolute quidem affirmant S. Epiphanius Petrum Pontum et Bithyniam saepenumero peragrasse, et S. Hieronymus Petrum « post praedicationem dispersionis eorum , qui de circumcisione crediderant, in Ponto, Galatia, Cappadocia, Asia ac Bithynia » Romam venisse?; at verba ipsa, quibus utuntur, se haec non alio ex fonte, quam ex epistolae inscriptione, hausisse produnt. Quocirca eorum assertiones, etsi sint absolutae, rem nequaquam definiunt. Accedit autem, quod S. Petrus lectores suos interdum ita alloquatur, ut eos non ab ipso, sed ab aliis praedicatoribus, Evangelium accepisse supponat$. Licet igitur Petrum aliquando Asiae Min. regiones aliquas peragrasse negare nolimus, longe probabiliorem tamen eorum habemus sententiam , qui eum in Occidente potius quam in Oriente Evangelium propagasse tenent; atque ecclesiis illis non ideo eum scripsisse, quia utpote ab ipso fundatae singulari eius curae essent commissae, pro certo asserimus.

?. $. Dionys. Cor. apud Eus. H. E. II. 25 (M. 20,209) : « Ita et vos (Romani) admonitione vestra sementem, quae Petri et Pauli satione sucereverat, Romanos sc. et Corinthios, simul commiscuistis. Etenim in nostram Corinthum ingressi nos instituerunt, et simul in Italiam profecti, quum vos docuissent, eodem tempore martyrium pertulerunt ». $. Clem. Rom. 1 Cor. 4T.

Gravior altera est quaestio, num Babylone in Mesopotamia princeps Apostolorum consederit, quando priores suas literas neoph ytis Asiae Min. conscribebat?. Quae sententia a plurimis hodie interpretibus protestanticis magno cum ardore propugnata in verbis Apostoli, quibus salutationes ecclesiae babylonensis transmittit (&embierat 5po d iv Batoow cwvexAexvá) solidum fundamentum et invictum argumentum videtur habere. At nudis istis verbis nihil effici nec rem definiri praeter catholicos interpretes, qui illis non obstantibus unanimi fere consensu Romae epistolam scriptam esse asserunt, etiam nonnulli ex praecipuis protestantibus , qui hac in re nobiscum sentiunt, rectissime censent. (Quaestio enim est, utrum proprio an metaphorico sensu S. Petrus nomen Babylonis adhibuerit. Namque eodem Babylonis nomine Romam in Apocalypsi designari ad unum omnes concedunt, atque inter Iudaeos hanc metaphoram usitatissimam fuisse in comperto est. « Iudaeis, inquit Schoettgen , sollemne erat Romam Babylonem vocare, quia eodem modo, quo Babylonii Iudaeos sub templo primo vexarant et tandem totam regionem cum templo devastarant, Romani fecerant sub templo secundo, usque dum tandem devastatio illius subsecuta est »5. Neque vero vexationum dumtaxat causa Romam Babylonem vocare potuerunt, sed multo magis ob nefandam idololatriam, qua illo tempore omnia omnium gentium subiectarum idola Roma adorabat, effrenatamque morum licentiam, qua effecit, ut quidquid Prophetae de Babylone dixerant de ipsa apte explicaretur. Tota igitur quaestio in eo est, metaphoricone hoc sensu nomen Babylonis in epistola S. Petri sit usurpatum. Quod affirmare non dubitamus his argumentis innixi.

1. Solam hanc explicationem ab antiquissimis temporibus cognovit Ecclesia, usque dum 16. saeculo post Erasmum, qui primus eam in dubium vocavit, Protestantes, ut facilius romanum Petri episcopatum impugnarent, Babylonem proprio sensu intelligere coeperunt paucosque Catholicos secum consentientes invenerunt. Primus enim nostrae interpretationis testis est vir apostolicae aetatis, S. Papias loannis Apostoli discipulus; frustra autem Erasmus ad Eusebium provocat, ut eius testimonium nullius valoris esse demonstret. Quidquid enim de Eusebii sententia relate ad S. Papiae auctoritatem statuitur?, hanc eius explicationem Eusebius non tantum ipse recipit, sed Clementis Alex. quoque idem testantis auctoritate confirmat!0, Quos secuti sunt ex Latinis S. Hieronymus et Ven. Beda, ex Graecis Theophylactus , Oecumenius , Catenae graecae in epp. cath. auctor, i. e. omnes qui quaestionem nostram tractaverunt!!, Neve Cosmam Indicopl. aliter sensisse obiiciatur!?*; testimonium enim eius, si in rebus theologicis alicuius foret auctoritatis (nulla autem ei attribui solet), in hac tamen re sine ullo scrupulo spernere liceret, siquidem leviter tantum et obiter eam attingit nec data opera exagitat. Quam concordes autem eidem sententiae iuniores interpretes inhaeserint, Lorinus et Natalis Alex. testantur, qui uterque nullum catholicum interpretem , qui aliter senserit, se vidisse asserunt; atque usque ad nostram aetatem vix quatuor vel quinque catholici reperientur, qui Babylone Romam designari negarunt!3. Iam vero admirabilis hic per octodecim saecula consensus nullo modo explicatur, nisi explicationem nostram certae traditioni inniti dicamus. lllam enim a Catholicis ad Petri episcopatum romanum defendendum excogitatam esse, non nisi absurdissime assereretur; nam usque ad saec. 16. nemo unquam de romana sede a Petro fundata dubitavit, et hodie nobis tot alia, quibus demonstratur, solida argumenta suppetunt, ut fictis non indigeamus.

2. Neque minus certum est nostram sententiam solam cum primitivae Ecclesiae historia consentire. Etenim si Petrus Babylone in Mesopotamia consedit ibique Evangelium propagavit et ecclesiam fundavit , quomodo factum est, ut ante saec. 3. nullus Babylonis episcopus innotuerit, nulla ecclesiae huius a Petro fundatae mentio ante Cosmam Indicopl. saec. 6. inveniatur, nullum neque in genuinis Patrum vel haereticorum scriptis neque in apocryphis Actibus testimonium eius habeatur? Quid quod ipsae ecclesiae Mesopotamiae, licet fundatores suos inter Apostolos vel apostolicos viros quaerant, de Petro prorsus sileant? Negativum quidem hoc est argumentum, positivo autem aequivalet, quoniam traditio de babylonica Petri sede, si unquam exstitisset, interire non potuisset, quia tam firmum in ipsa nostra epistola argumentum habuisset. Adde quod Christi tempore Babylon teste Strabone o2Óiv & p 7ti/0c, teste Plinio non nisi so/£ztudo esset!*. Quam difficultatem ut effugerent, in maiorem sese iniicientes nonnulli adversarii pro vetere Babylone ad Euphratem sita novam Babylonem, i. e. Seleuciam ad Tigridem, imo Babylonem quandam in Aegypto, quae non erat nisi statio militaris, substituerunt; recentissimi autem, quibus hae explicationes nimis ridiculae sunt visae, pro civitate Babylone Babyloniam, i. e. integram regionem, substituunt; id quod quam parum apte fiat, explicatione non indiget!», Neque illud omittamus una cum salutationibus 746 £v Ba6vXGw cuvexXex t etiam Marc: salutationes a Petro transmitti ; atqui Petrum cum Marco Romae adfuisse tanta testium nube confirmatur, ut prudenti hac de re nulla remaneat dubitatio, de Marci autem itinere babylonico in tota antiquitate ne levissimum quidem invenies vestigium. Imo ex paulinis epistolis Marcum saltem brevi ante illud tempus, quo epistolam scriptam esse plerique tenent, Romae adfuisse constat !ó; quo igitur cum iure eum paucis mensibus postea cum Petro in Mesopotamia fuisse asseritur?

3. Demum inanitate argumentorum , quibus adversarii suam sententiam stabilire conantur, nostra non parum corroboratur. Etsi enim , inquiunt, in Apocalypsi, libro prophetico, qui poetico stylo conscriptus est, Babylonis nomine Roma designetur, in prosaico tamen et humili stylo epistolae nostrae metaphora eiusmodi non recte admittitur; praeterea in inscriptione provinciae eo ordine enumerantur, quo ex Babylone Mesopotamiae venienti singulae occurrunt : « ex Babylonis (non vero ex Romae) prospectu sequitur series regionum ». Mirum est, quod alteram hanc rationem, quaesi a mediae aetatis interprete esset prolata, & modernis protestanticis interpretibus certissime irrideretur, hodie adhuc, quia a protestantico interprete saeculi praecedentis inventa est, non pauci in medium afferant, ac si nunquam tabulam Asiae citerioris inspexissent!?. Inter omnes enim Asiae provincias Pontus, quae prima nominatur, a Babylone erat fere remotissima , nec ulla ex Mesopotamia in Pontum eo tempore patebat via , nisi per Cappadociam, quae tertio loco nominatur, quemadmodum ne hodie quidem alia patet, nisi quis altissimos et difficillimos Armeniae montes transcendere velit. Quo autem ordine provincias S. Petrus enumeraverit , difficillime definitur; illud solum certum est ad earum situm geographicum eum non attendisse. Neque magis valet prior ratio. In epistolari quidem stylo minus frequentes adhibentur tropi, quam in prophetico et poetico; attamen num ideo nullus admittendus est? Annon in ipsa inscriptione tropo usus est S. Petrus, qui epistolam inscripsit ixAXexrote wapexiditkot; Ouxamopág Ilóvcou x71? Annon in nostro ipso versu, quum termino ecclesiae suppresso scriberet : àozzLe: ope 4 ouvexAexv iterum tropum adhibuit!8? Infra ostendemus, epistolam nostram tempore persecutionis neronianae conscriptam esse; facile igitur explicatur, cur Apostolus locum, in quo tum temporis residebat, non nisi subobscure indicare volens tropum istum adhibuerit; per Silvanum autem, qui eam ecclesiis attulit, omne dubium, quod de loco scriptionis forte remanebat, facillime potuit removeri.

214. — 1l. QuiBUSNAM DESTINATA SIT 1 PErRI, sola inscriptione docemur, quae tamen tam clara non est, ut varias sententias excludat. Inscribitur enim « electis advenis dispersionis (bxXexsoig mapemiduos Qiaenopac) Ponti, Galatiae, Cappadociae, Asiae et Bithyniae ». Apostolorum principem illis provinciis Evangelium non attulisse supra iam diximus; S. Paulum vero ecclesias Galatiae et Asiae fundasse constat atque summa cum veri similitudine asserimus in Ponto quoque , Cappadocia et Bithynia Evangelium a S. Paulo eiusque discipulis esse propagatum. Inter quos Silvanus fuit, qui S. Pauli in secundo itinere apostolico socius cum eo Phrygiam, Galatiam aliasque Asiae Min. provincias peragravit!; Silvanus autem, postquam cum magistro suo primas ecclesias in Macedonia et Achaia fundavit, nec in Actibus nec in epistolis paulinis amplius commemoratur, atque probabile esse diximus per eum epistolam suam Paulum Galatis transmisisse simulque eum ecclesiis Asiae Min. eodem modo praeposuisse, quo postea cretensibus Titum et. asiaticis Timotheum praeposuit?. Revera in nostra epistola, quae ecclesiis Asiae Min. destinata est, Silvanum cum Petro invenimus; eius enim ope epistola transmittitur, atque Petrum de statu ecclesiarum illarum per eundem certiorem esse redditum iure supponimus.

Iam vero ecclesiae Galatiae et Asiae ex ludaeis et ethnicis conversis ita coaluerant, ut Ethnicochristiani multum praevalerent; idem in ecclesiis Ponti, Cappadociae et Bithyniae obtinuisse non tantum probabile fit, si circumstantias omnes perpenderimus, sed etiam ex epistola ipsa non obscure eruitur. Utrum enim ludaeochristianis an ethnicis conversis destinata fuerit, antiqua est controversia, quae optime dirimitur, Si cum multis interpretibus eam ecclesiis, quas mixtas vocavimus, scriptam dicemus.

Etenim Casstodorus , Iunilius aliique antiqui Latini , qui Petri epistolis titulum « ad Gentes » praefixerunt , non tantum cum S. Augustino, qui contra Faustum Manich. Apostolum ethnicis conversis scripsisse contendit, ad 1 Petr. 2, 9. 10. rectissime provocare possunt?, sed alios quoque textus (1 Petr. 1, 1&. 18; 3, 6; 4, 3) habent, quibus suam inscriptionem defendant. Neque altera ex parte Origenz, Eusebio, Didymo Alez., Ps. Athanasio aliisque graecis interpretibus, quibuscum consentit S. Hieronymus, si Petrum neophytis iudaicis epistolas suas destinasse censent*, aut Ven. Bedae siillis proxime, « qui de gentilitate ad agnitionem et susceptionem divinae Legis atque perceptis sacramentis legalibus ad acceptionem gratiae fidei pervenire meruerunt »?, i. e. proselytis iudaicis conversis, eas scriptas esse asserit, validissimum deest argumentum : tam frequens enim in utraque cpistola petrina est Veteris T. usus, ut neophyti ethnici, qui recenter fidem acceperant, eas plene vix intellexerint. Idem igitur in nostris obtinet, quod in plerisque paulinis, quae etiam una cum textibus, qui proxime Iudaeos conversos respiciunt , alios plurimos exhibent, qui neophytos olim ethnicos fuisse supponunt; quocirca petrinas, quemadmodum paulinas, ecclesiis mixlis scriptas dicamus oportet. Quod si quis vero ex inscriptione « advenis dispersionis » (rape, uxemopác) deduceret, solis Iudaeochristianis , utpote in aliena terra dispersis , epistolam scribi , is certissime erraret; « electi advenae dispersionis » enim omnes intelliguntur Christiani inter ethnicos dispersi, qui in hac terra peregrinantes (1,17) peregrini vel advenae vocantur; siquidem epistola integra in eo fere est, ut hac in terra nos permanentem civitatem non habere sed ad meliorem patriam tendere ostendat (2, 11; 1, 4 sqq. etc); recte igitur ipsi graeci interpretes, qui solis Iudaeis epistolam destinatam dicebant, tropicum tamen hunc vocabuli sensum retinuerunt 9.

215. — III. DE TEMPORE, QUO SCRIPTA SIT Í. PkTRI, disputaturi pro certo supponimus, quod iam demonstravimus, illis ecclesiis eam esse destinatam, quas S. Paulus eiusque socii in Asiae Min. provinciis fundaverant. Quapropter omnes illas opiniones reiicimus, quae eius originem ante Pauli tertium iter apostolicum finitum (i. e. ante a. 59.) ponunt!; Gentium enim Apostolus, etsi in duobus prioribus iam itineribusin provincia Galatiae ecclesias fundasset, in reliqua tamen Asia Min. Evangelium latius non propagavit, nisi quum in tertia expeditione « perambularet ex ordine galaticam regionem et Phrygiam » atque « peragratis superioribus partibus » Asiae citerioris Ephesum venisset ibique per triennium residens tanto cum fructu laborasset, « ut omnes, qui habitabant in Asia, audirent verbum Domini, Iudaei atque gentiles »?.

At neque immediate post Pauli tertium iter epistola nostra scripta est ; ecclesiae enim, quibus S. Petrus scribit, aliquamdiu iam exstiterant atque eo tempore, quo scribit, ob religionem suam tantam ab ethnicis persecutionem aut perferebant aut saltem timebant?, ut consolatione et exhortatione indigerent. Quam persecutionem fuisse illam ipsam opinamur, in qua a. 64. Nero, ut « iussi incendii » Urbis rumorem aboleret omnemque a semet averteret suspicionem, « quaesitissimis poenis affecit eos, quos per flagitia invisos vulgus CAristianos appellabat » et « afflicti suppliciis sunt Christiani, genus hominum superstitionis novae et malefíicae »*. Etenim profecto non semel neophytos monet Apostolus, ut persecutorum detractiones calumniasque, qui de ipsis « tamquam de malefactoribus detrectent » , bonis suis operibus sanctaque sua vita confundant, neve pati « tamquam Cristian? erubescant, sed Deum in isto nomine glorificent »5. Es eo quidem, quod Tacitus et Suetonius iisdem, quibus epistola nostra, locutionibus crimina Christianis obiecta designarint, firmum argumentum procul dubio desumere non licet; at persecutionem, quam Apostolus commemorat, universalem fuisse monemus neque subita quadam plebis exacerbatione provocatam sed a magistratibus motam et rectam; eiusmodi autem publicam et universalem Christianorum persecutionem ante neronianam non esse excitatam constat. Neronem quoque, si profanis scriptoribus omnimoda fides esset adhibenda, solos Christianos illos, qui in Urbe degebant, persecutum esse, fatendum esset; at Taciti Suetoniique silentio disertum Orosii testimonium opponere licet?. Si quis vero illud, utpote iunioris scriptoris, reiicere velit, ad totam temporis illius rationem provocamus; qui enim fieri potuit, ut persecutionem ab imperatore in Urbe excitatam magistratus adulatores et assentatores in provinciis non imitarentur, praesertim quum ubique terrarum nomen Christianum eo tempore ethnicis et ludaeis esset odiosum? Immo in Asia Min. persecutionem cruentam nondum exarsissee neque suppliciis et morte Christianos ibi jam esse punitos concedamus : num crudelissima persecutione in Urbe saeviente in provinciis Christiani non erant praemuniendi atque ad vigilantiam exhortandi, quia adversarius eorum tamquam leo rugiens jam circuibat quaerens quem devoraret? Exeunte igitur a. 65., postquam Romae « quaesitissimis poenis » affecti erant Christiani atque in provinciis ethnicorum animi contra eosdem excitari iam inceperant, Silvanum Romam venisse censemus, ut cum Paulo, quem vinculis liberatum esse forte nondum audiverat, de ecclesiarum sibi commissarum s(atu conferret; Paulus autem paucis mensibus antea ex carcere dimissus in Hispaniam erat profectus, quare illo absente Petrus ecclesias illas epistola sua confortare et consolari voluit.

Ante a. 64. finem vel insequentis initium epistolam nostram non esse scriptam affinitate confirmatur, quam inter illam interque paulinas nonnullas, maxime illam ad Ephes., aliquatenus etiam alias ad Coloss. et Rom. intercedere, moderni interpretes plerique docent. Illis quidem non assentimur, qui integram fere Petri epistolam ex laciniis paulinis consutam esse volunt?. Quis enim crediderit scriptorem quemcunque, nedum inspiratum, ea qua illi interpretes volunt ratione textus paulinos varios conquisivisse atque disiecta membra in novum corpus conglutinasse? Num ita exorta esset epistola, quam ipse Erasmus « perfecte dignam Apostolorum principe, plenam auctoritatis et maiestatis apostolicae, verbis parcam sententiis disertam » esse iudicavit quamque alius criticus non minus severus, Grotius « «9 egodpv conveniens ingenio principis Apostolorum » habere dixit? Si ex paulinis locis et vocabulis Petrus suam epistolam contexuit, quomodo factum est, ut in brevissimo hoc scripto circiter sexaginta 4za& Aeyópeva, quibus nec Paulus nec alius N. T. scriptor usus est, legantur? Revera affinitates, quas illi interpretes invenisse sibi videntur, aliae ex usu vocabulorum exoriuntur, quae apostolicus scriptor, si ideas suas exprimere voluit, evitare non potuit (nícci; , Omnis , Go, 7 29109 etc), aliae longissime sunt quaesitae, quum eadem vocabula in diverso prorsus contextu et diversa significatione adhibeantur, aut ideae similes aliis omnino vocabulis exprimantur. Nihilominus affinitatem quandam adesse non diffitemur, immo asserimus?, atque ex ea concludimus epistolam nostram post illam ad Ephesios esse conscriptam. Etenim in altera sua epistola S. Petrus se fratris sui Pauli epistolas legisse diserte testatur; inter Novi T. autem scriptores alius non est, qui Petro frequentius aut Veteris T. locos alleget aut verba ex V. T. desumta ad suas exprimendas ideas adhibeat; nihil igitur absoni aut miri habet, quod simili ratione etiam verbis paulinis, quae in memoria retinuerat, ad suos sensus exprimendos utatur. Epistolam vero ad Ephesios exeunte a. 63. scriptam esse ostendimus (161); nostram igitur ante a. 64. scriptam non esse iure asserimus !0.

6. 1 Petr. 5,9 (:i06zeq và a0 và vv raünuázov x5 Ev 1 xóop o Ou v d0sY o ótntt intreAeto0at) ; 3,15 (parati semper ad satisfactionem omni poscenti vos rationem de ea quae in vobis est spe).

9. Revera 1 Petr. 3,22 est summa quaedam eorum, quae leguntur Eph. 1,20. 21.

("1naoó XpwroU) 8x iavv 2v BsEia Ocod, (Beox) iyefoae abrov (Xptsrov) ix vixcw xat ropuücl, tl; oüpavov Üxotayévtuov aj:p — zablaag 0v ós&tG abro0 lv roi; obpavotg évy£.ov xoi ££ouatóv xai uvdusov. Üzspávo rácn Hbovalag xai Suváptos

Gratiarum actionem eodem modo incipiunt 1 Petr. 1,3 et Eph. 1,3 (ctr. 2 Cor. 1,3 ubi similis habetur) : « Benedictus Deus et Pater D. N. Iesu Christi, qui » etc; monita nonnulla ad amussim fere consonant :

1 Petr. 3,1. Ab quuatec, Urotaoaóusvat voi; — Eph. 5,22. Al vuvaixt;, toi, (iot, dvópá- lóiot; dvózxstv xrX. 9,18. Ot olxfrat üzorac- — Gtv ürordoctoüe. 6,4. Oi GoUÀot, Óxaxoürre Góutvot iv. rzavtl oó6t toi; O:ozózatg x1. ToU, xoplotg xarà odoxa jutzà oó$02 x1À.

Petrum paulinas epistolas eo, quem nos quoque admittimus, modo adhibuisse inter catholicos interpretes admittunt Hug (Einl. II. p. 540 sqq.), A. Maier (Einl. p. 410), Reithmayr (Einl. p. 735), Valroger (Introd. II. p. 380), Bacuez (Man. bibl. IV. p. 480), Bisping (Exeg. Handb. VIII. p. 98). — Drach (Épitres cath. p. 71 sq.) non satis accurate loquitur de « ressemblances voulues et de reproductions recherchées » « dues à un dessein prémédité de faire allusion à des passages d'épitres déjà connues »; quomodo enim haec assertio demonstretur, non videmus. Hundhausen (1. c. I. p. 102 sq.) dubitat, num usus qualiscunque paulinarum sit admittendus. Aliqui praeter paulinas etiam lacobi epistolam cognitam fuisse Petro putant (1 Petr. 5,5. 6 et Iac. 4,6. T. 10; 1 Petr. 1,6. 7 et Iac. 1,2. 3; 1 Petr. 2,1 et Iac. 1,21 etc), at longius quaesitas censemus istas assimilationes.

216. — IV. D& FINE ET ARGUMENTO 1. PETRI. Apostolus finem suum his verbis ipse indicat : « vobis breviter scripsi obsecrans (vel potius exhortans m«9ax«Xóv) et obtestans hanc esse veram gratiam Dei, in qua statis » (5,19). Ne neophyti gravissimis in periculis constituti ethnicorum calumniis et persecutionibus a vera fide abstrahi se sinerent, quam maxime erat timendum; quapropter edocendi erant religionem, quam Apostoli Gentium ministerio acceperant, veram et divinam esse, etsi eius professione persecutionem hanc sibi attraxissent. At simul erant exhortandi, ut non tantum spretis periculis firmi constantesque fidei &cceptae inhaererent, sed etiam moribus suis vere christianis calumnias ethnicorum confunderent omniaque sua officia erga superiores et erga aequales, sive ethnicos sive christianos, rite implerent haereditatis coelestis memores eiusque spe viva confortati. Duplicem vero hunc finem non eo modo, quem S. Paulus fere tenere solet, prosequitur, ut in dogmatica quadam parte doctrinam eorum non obstantibus persecutionibus, quas provocavit, veram et divinam esse ostendat, in altera autem conclusiones practicas deducat moresque corrigat, sed integra epistola exhortationibus constat, argumenta autem , quibus religionem christianam esse veram gratiam Dei demonstrat, aptis in locis inserit !.

Quamobrem divisionem accuratam epistolae nostrae tradere admodum est difficile; satis apte tamen in tres quasi classes exhortationes distribuemus?; nam aliae generaliori modo integram vitam christianam respiciunt (1,13-2,10), aliae autem, in quibus Apostolus ad ethnicos, inter quos Christiani vivunt, periculaque, in quibus versantur animum advertit, singulorum officia diligentius explicant (2,11-4,19), aliae demum de oeconomia ecclesiastica agunt (5,1-11). Idearum nexum in analysi evolvere conabimur.

1. inscriptionem (1,1. 2.), in qua praerogativas Christianorum iam insinuat,

3. gratiarum actionem (1,3- 13), quae beneficia Christianis per Evangelium allata commendat.

à.) Namque regenerati sunt in haereditatem coelestem, quae illis certa est, quum Deus illos per fidem sit custoditurus (1,3-5); quapropter etsi nunc calamitatibus probentur, gaudebunt tamen adveniente Christo et salutem perfectam afferente (1,6 -9); b.) quanta autem haec salus sit, ex eo elucet, quod prophetae avide illam desideraverint et perscrutati sint, atque Angeli ipsi accuratius illam cognoscere cupiant (1,10- 13).

1. Quo exhortationum fundamento posito in PRIMA PARTE (1,13- 2,10) ad vitam vere christianam agendam generali modo eos exhortatur.

1. Etenim quia tanta salus eis parata est, repleti sint oportet spe viva, qua impellantur, ut ei, qui ipsos ad salutem vocaverit , vita sancta assimilentur (1,13- 16). Quam exhortationem efficaciorem reddit monens a.) eos patrem habere, qui simul est iudex iustus (4,17), b.) eosque pretioso sanguine Christi esse redemtos atque per Christum eos fidem accepisse (1,18 - 21).

2. Cum hac spe coniungant oportet veram caritatem fraternam (1,92; fratres enim facti sunt secunda illa generatione ex semine incorruptibili i. e. ex verbo Dei, quod in aeternum manet (1,23-25), ac proin deponant oportet , quidquid verae caritati opponitur (3,1).

3. Quibus depositis renati velut infantes lac verae doctrinae concupiscant oportet, qua crescant et confortentur, ut tamquam lapides vivi vero lapidi angulari superaedificari cum eoque intime uniti vera sacrificia spiritualia offerre possint (2,2- 5). Qua doctrina Scripturae (Is. 28,16) testimonio confirmata (2,6-8) eorum dignitatem commendat, qui Christo superaedificati verum Dei populum constituunt (2, 9. 40).

III. In ALTERA PARTE (2,14 - 4,19) post generalem regulam stabilitam, ut nimirum inter ethnicos degentes bonis suis moribus eorum calumnias confundant eosque ad gloriam vero Deo dandam adducant (2, 44. 12), transit ad monita specialia; atque

1. quidem docet quomodo, utpote ?nter ethnicos degentes, gerere se debeant (8,13 -3,12).

8.) Omnes subiecti sint superioribus, quia haec est voluntas Dei , ut hac ratione ad silentium redigant calumniatores (2,13 - 17); b.)servi quoque subditi sint dominis etiam dyscolis (2,18); si enim iniuste patientur, Christo similes fiunt, qui, etsi innocentissimus esset, propter nostra peccata passus est nosque sanguine suo redemit (2.19 - 23); c.) mulieres subditae sint maritis , ut eos, si forte nondum conversi sint, conversatione sua bona ad fidem attrahant (3, 4. 2); neve corpus vestibus pretiosis, sed cor virtutibus exornent Saram imitatae, cuius filiae factae sint (3,3-6); d.) viri vicissim uxores suas utpote cohaeredes gratiae coelestis honorent (3,7); e.) omnes demum veram caritatem exerceant, neve unquam malum malo rependant, sed e contra omnibus benedicant, ut ipsi quoque benedictionem aeternam consequantur (3,8-9); quam doctrinam Scripturae (Ps. 33, 13 sqq.) testimonio confirmat (3,10- 12).

2. Secundo loco, quomodo ín praesenti persecutione sese gerere debeant, explicat (3,43 - 4,44).

a.) Praeprimis bonam conscientiam habere studeant, atque sine ullo timore coram magistratibus rationem spei suae ita reddant, ut calumniatores moribus suis confundant (2,13-16); melius enim est eos innocentes, quam reos, pati assimilatos Christo, qui iustus pro iniustis moriens et sibi et nobis et iis, qui poenitentes in diluvii aquis perierunt, bona ingentia meruit (3,17 - 22).

b.) Christo autem mortuo assimilati ipsi quoque mortui sint peccatis, in quibus ante vocationem suam vixerant (4, 1. 2); neve ethnicorum increpationibus atque blasphemiis ad pristinam vitam sese retrahi sinant (4, 3. 4); ethnici enim de his iusto iudici rationem reddere tenebuntur (4, 5. 6).

Ad quod iudicium instans animos advertentes Christiani ipsi vigilent, precentur, omnimodam virtutem, maxime caritatem, exerceant (4,7 -11).

c.) Nolint mirari, quod haec persecutio super eos venerit, sed potius de illa gaudeant , quippe qua participes fiant passionum Christi (4,12- 14); caveant igitur, ne rei patiantur, sed neve erubescant, si pro nomine christiano pati debeant (4, 13. 16); iam enim instare iudicium, in quo propter persecutiones, quas patiuntur, vitam aeternam sint obtenturi (4,16 - 19).

IV. In TERTIA PARTE (5,1-11) habentur monita quaedam specialissima ,

1. ad presbyteros, ut gregem suum sollicite pascant vitaeque exemplo ei praeluceant (5,1 -3); quod si faciant, a principe pastorum immarcescibilem coronam percipient (5,4);

8.) ut omnes veram exerceant humilitatem sese humiliantes sub potenti manu Dei, qui eos exaltabit in tempore opportuno (3,5 - 7); b.)ut sobrii sint ac vigilent, quo resistere possint diabolo eos perdere volenti, sese consolentur cogitatione, fratres eorum eadem persecutione premi, Deum autem, qui eos vocavit, in persecutione etiam eos esse confirmaturos (9,8 - 11).

V. In brevissimo EPILoco (2,12 - 14) scopum epistolae huius, quam per Silvanum eis transmittit, clare indicat, salutationes aliquas addit, apostolicamque benedictionem eis impertit.

918. — VI. AuTuENTIAE 1. PETRI tot antiquitatis habemus documenta, ut quomodo hoc nostro saeculo rationalistae quidam eam in dubium vocaverint atque negaverint, vix intelligatur. Euseb?us enim eam inter *& óp.oXoyoóp.eva enumerat, idque iure merito, quandoquidem inde ab ipso tempore apostolico luculentissima et continua testimonia eam in Ecclesia agnitam esse demonstrant. Allusionibus illis magis minusve dubiis, quae ex SS. Clementis Rom. et Ignatii M. genuinis epistolis afferri solent!, non indigemus, siquidem duorum aliorum virorum apostolicorum testimonia cer/a nobis sunt conservata, qui vel eam solam ob causam testes sunt maximae auctoritatis, quoniam sedes episcopales in illis provinciis, quibus nostra epistola inscribitur, tenuerunt : Eusebio scilicet teste S. Papias « testimoniis ex priore Petri epistola desumtis usus est », et S. Polycarpus M. « in illa, quae etiamnunc exstat ad Philippenses epistola, testimonia nonnulla ex priore Petri epistola desumsit »; revera in brevissima Polycarpi epistola octo textus petrini fere ad verbum adhibentur?. Quibus duos haereticos, qui eadem fere aetate vixerunt, adiungamus : teste enim Clemente Alex. Basilides e& Valentini discipulus 7Aeodotus Byz. nostram epistolam genuinam habuerunt et pro auctoritate allegzaverunt?. Omittimus iterum S. Iustinum et auctorem epistolae ecclesiae Vzenn., qui ad eam dumtaxat alludunt *, ut illos exeuntis 2. et ineuntis 3. saec. Patres nomineinus, qui disertis verbis eam S. Petro auctori attribuunt. In versione

Peschito eam semper sub Petri nomine adfuisse omnes concedunt : praeterea in Oriente habemus S. Firmilianum , Caesareae in Cappadocia, i. e. una ex provinciis, quibus scripta est epistola nostra, episcopum, et magnos alexandrinae ecclesiae doctores, Clementem et Origenem5, et in Occidente S. Irenaeum , Tertullianum , S. Cyprianum, qui sine ullius dubitationis expressione et non semel sed frequenter eam Petri nomine addito pro divina auctoritate allegant. Mirum forsitan nonnemini videatur, quod fragmentum Muratorianum , canon igitur ecclesiae romanae, eam non recenseat, attamen verba, quae de S. Pctri scriptis agunt, librariorum negligentia vel interpretis ignorantia ita sunt corrupta, ut quid auctor de illis dicere voluerit prorsus ignoretur; monuimus quoque fragmentum, quum acephalum sit, eodem modo, quo 1. loannis epistolam, quae ab omnibus recipiebatur, una cum quarto Evangelio posuit, etiam cum secundo Evangelio, cuius praecipuum auctorem Petrum fuisse tofa antiquitas testatur, priorem Petri epistolam forte coniunxisse?. Ceterum ex S. Clementis Rom. et S. Hermae allusionibus eam ab Ecclesia romana fuisse agnitam satis constat 8.

Quibus externis testimoniis permoti usque ad saeculi nostri initium omnes, qui christiano nomine gloriabantur, epistolam hanc principi Apostolorum auctori attribuerunt et pro divina auctoritate adhibuerunt; etenim Theodorum Mopsuest. eam cum aliis catholicis reiecisse non satis recte ex Leontii Byz. verbis colligi videtur; certe Nestoriani, qui Theodori canonem retinuerunt, hodie adhuc eam inter suas Scripturas sacras habent ?. At nostra aetate a criticae scholae interpretibus magna cum vi impugnata est eius authentia. Omnibus facem praetulit H. H. Cludius, qui nimiam eius cum paulinis affinitatem esse ratus eam a discipulo quodam Pauli scriptam proclamavit !?. Quod quam maxime placuit Neotubingianis, qui pro more suo eam ad Paulinos et Petrinos uniendos compositam demonstrare voluerunt; at irriti fuerunt eorum conatus, nec inter reliquos «criticos» quisquam illis assentiebatur, quamquam ipsi quoque iunioris originis epistolam esse declararunt'!. Quodsi vero interpretes illos interrogas, quonam tandem tempore sit scripta, alius respondet tempore Domitiani (a. 95), alii aut in initio aut in fine regni Traiani (98-117), alius tempore Antonini Pii (a. 140)'?. Omnia haec systemata nec accuratiore expositione nec diligenti refutatione indigere per se patet; inter se primum conveniant « critici » atque in propria domo lites suas componant, antequam a nobis postulent , ut arbitrarias eorum fictiones examini subiiciamus. Hoc igitur loco sufficiet, quid de praecipuis eorum argumentis sit sentiendum, paucis verbis explicassc.

Praeprimis nostram epistolam a paulinis dependere monent; atqui Petrum, inquiunt, coapostoli sui scripta adhibere non tantum non decuit, sed inter epistolas adhibitas etiam nonnullae sunt, quae diu post Pauli et Petri mortem exortae ab eo adhiberi non potuerunt '?. Validissimum sane argumentum , si omnia, quae in praemissis asseruntur, vera essent ! S. Petrum paulinas epistolas cognovisse atque adhibuisse ipsi asseruimus, at exaggerandum non esse earum usum diximus; quomodo vero exaggeretur, facile apparet, si tabulas, quibus similitudines inter petrinam et paulinas a rationalistis recensentur, inter se comparaveris ; ne duas quidem invenies, quae in maiore etiam exemplorum parte (nedum integrae) consentiant; vix non vocabula quaecunque a Petro adhibita, si in paulina epistola leguntur, ex illa desumta dicuntur, atque Petrus, ut in rationalistarum iudicio absolveretur, novam sibi linguam fingere debuisset. Alterum , quod asseritur, nonnullas paulinas post Apostolorum mortem conscriptas esse, commentum esse rationalisticum supra demonstravimus

Praeter hoc argumentum, quod illis « decretorium » est!*, alia minora afferuntur : Petrum enim aiunt fuisse « apostolum circumcisionis » ideoque ecclesiis asiaticis, quae ethnicis conversis coaluerant, scribere non potuisse; hierarchiam quoque supponi, quae Petri aetate nondum exstiterit; nullum aptum tempus inveniri, in quo a Petro epistola sit scripta; epistolam ipsam, utpote quae certo fine careat cuique omnis idearum nexus et unitas desit, indignam esse , quae Petro auctori attribuatur 5 etc. Quae omnia, postquam supra de origine, fine, analysi epistolae disseruimus, nova refutatione non indigent. !

219. — VII. Dk OCCASIONE, FINE, ARGUMENTO 2. PETRI EPISTOLAE. Paullo ante mortem suam, quam mox instare divina revelatione scivit, exeunte ergo a. 66. vel ineunte 67., S. Petrus ex Urbe iisdem ecclesiis asiaficis, quibus priorem, hanc alteram quoque epistolam scripsit !. Duobus autem illis annis, qui a priore scripta effluxerant, status rerum illis in ecclesiis mutatus erat. Etenim persecutio illa, ad quam strenue perferendam neophytos erat exhortatus, desaevierat, maius autem Christianis imminebat periculum ab haeretica aliqua secta, quae non vi, sed dolo et ludibriis neophytorum fidem subvertere conabatur ?.

Haeretici illi, quos deu3o9idacxzXoug appellat, S. Pauli ut videtur textibus nonnullis abutentes antinomisticum errorem propagabant, atque Christianos a lege solutos ad luxuriam aliaque vitia, quibus ipsi indulgebant, seducere conabantur?. Quem finem ut facilius attingerent, Christi dignitatem divinamque naturam videntur negasse; nam quin ad eandem sectam, quam Petrus vitandam monet, illi quoque haeretici pertinuerint, quos S. ludas impugnavit, quia « Dei nostri gratiam in luxuriam transferentes solum dominatorem et Dominum N. Iesum Christum negent », non est dubium^*; ulterius autem progressi S. Petri adversarii secundum quoque Christi adventum ludibriis scurrilibus impugnarunt, quapropter etiam épyzaixrat (illusores) ab Apostolo vocantur 5. Difficilior est quaestio, quaenam inter haereticos istos interque adversarios, quos lacobus et loannes impugnant, relatio intercedat. Quantum equidem iudicare possum, in lacobi epistola antinomistici erroris prima habemus vestigia; Pauli doctrina de cessatione Legis male intellecta perversi homines ad pervertendos neophytos abuti quidem coeperant, at totam suam perversitatem nondum manifestaverant, Haeretici quos ludas impugnat, theoreticis illis deductionibus non contenti pravam doctrinam in praxin iam deduxerant atque exemplis suis non minus, quam verbis, fideles seducebant. Ut divini vero iudicii minis, quas eis proposuerat S. Iudas, fideles non terrerentur, secundum Christi adventum et futurum iudicium ludibrio habuerunt haerelici ideoque Petri epistola perstringi merebantur. Ea demum, quae loannes, praesertim in Apocalypsi, de Nicolaitis ecclesias asiaticas vastantibus tradit, ita sunt comparata, ut eosdem nobis haereticos in perversis suis placitis iam obduratos ante oculos ponere videantur. Quocirca in epistolis catholicis et in Apocalypsi unam eandemque haeresin ab eius initiis usque ad adultam eius aetatem describi et impugnari opinamur*. Quidquid autem de hac sententia censeatur, illud negare non licet, eo tempore in Asiae Min. ecclesiis antinomisticos errores esse propagatos neque paucas turbas excitasse, ita quidem ut mirum non sit, quod princeps quoque Apostolorum eos refellere voluerit.

Quomodo $. Petrus asiaticarum ecclesiarum novum periculum resciverit, utrum iterum per Silvanum, per quem epistolam priorem iar transmiserat, an per alium , ignoramus. Pro pastorali autem sua sollicitudine illi occurrere fidelesque contra illud praemunire voluit; quam ob causam, antequam e vita egrederetur, cuius proximum finem Dominus ei revelaverat, nostram epistolam velut testamentum eis relinquere statuit, ne insipientium ore traducti a propria firmitate exciderent, sed potius erescerent in gratia et in cognitione Domini N. et Salvatoris lesu Christi 7.

Occasione autem et fine, quibus ad scribendum adductus est, argumentum quoque epistolae ei erat indicatum. Etenim ut blasphemias, quibus pseudodoctores divinitatem Christi impugnabant, confunderet refelleretque, asserenda quidem divina eius natura erat summaque dignitas : quare etiam statim in inscriptione eum disertis verbis « Deum nostrum et Salvatorem » (iv Suatocóv? 509 €oü ZuGv xci Xotípo; 'Iaso5 Xpwo?) appellat, nec unquam per totam epistolam nomen eius nisi « Domini nostri » titulo addito commemora!?. At praeprimis, ut Christianos in fide retineret et infirmos contra seductorum fraudes praemuniret, una ex parte magna bona, quae per Christum acceperant, firmumque fundamentum, cui eorum fides innitebatur, in memoriam eis erant revocanda, altera autem ex parte non minore cum cura extremum perditionis periculum, cui seductores et seducti erant expositi, ostendendum erat ludibriaque illa refutanda, quibus « illusores » ad labefactandam neophytorum fidem abutebantur. Unde pro duplici argumento duae epistolae partes : in priore (1,3-21) magnitudinem donorum per Christum allatorum firmitatemque fidei nostrae adstruit, in altera (2,1-13) neophytos ab haereticorum doctrinis absterret et contra eorum seductiones praemunit ?.