Sacri apostolatus

Bolla che revoca l'ufficio di rettore del Ginnasio dell'Alma Urbe e lo unisce al Collegio degli Avvocati Concistoriali

Bolla di papa Sisto V ·

La legione degli avvocati consistoriali è conferita, con la conferma degli antichi privilegi e la concessione della precedenza 1 Sisto vescovo, servo dei servi di Dio, a perpetua memoria della cosa.

1 Presiedendo al ministero del sacro apostolato, per disposizione divina, benché con meriti insufficienti, tra gli altri compiti che dilettano il nostro animo, volentieri assumiamo quello per cui, sotto gli auspici della nostra provvidenza, i singoli uffici, soprattutto in questa nostra Città, e il loro governo, vengono affidati a uomini idonei, per opera e aiuto dei quali i giovani, confluendo da diverse parti del mondo in questa stessa Città per lo studio delle buone arti, possano più felicemente coltivare i loro animi con le virtù e i buoni costumi, e inoltre interponiamo le parti del nostro ufficio, come nel Signore vediamo che conviene salutarmente.

2 § 1. Certamente, benché altrimenti l'ufficio di rettore del ginnasio dell'alma Città Romana sia stato solito essere concesso e assegnato a uno dei prelati della Curia Romana per la sua vita, tuttavia, considerando che se detto ufficio fosse perpetuamente unito, annesso e incorporato al collegio dei diletti figli della nostra sacra aulica consistoriale, lo stesso ufficio sarebbe governato più felicemente, e si provvederebbe più pienamente all'utilità pubblica e dello stesso ginnasio, poiché nel detto collegio sempre si trovano uomini eccellenti per scienza letteraria, esperienza delle cose, uso e prudenza. Per questa ragione, revocando con questa serie di lettere, specialiter e espressamente, qualsiasi concessione, assegnazione e altre disposizioni del detto ufficio fatte da noi e dai nostri predecessori e da qualsiasi altra persona fino ad ora, spinti da queste premesse e da altre ragionevoli cause, cassando, irritando e annullando le medesime, e dichiarando che le stesse debbono essere e ritenersi completamente e totalmente revocate, cassate, irrite e annullate, e allontanando completamente le medesime persone dal predetto ufficio, e provvedendo all'utilità pubblica, il medesimo collegio e le singole persone di esso da qualsiasi sentenza di scomunica, sospensione e interdetto e da altre sentenze, censure e pene ecclesiastiche, lanciate dal diritto o dall'uomo, per qualsiasi occasione o causa, se in qualche modo risultano coinvolti, con questa serie di lettere, al solo effetto di conseguire il presente, assolvendo e ritenendo assolti, e avendo i tenori delle dette lettere per sufficientemente espressi nei presenti:1

3 § 2. Motu proprio, non per istanza della petizione offerta dal collegio o da altri per essi, ma di nostra mera liberalità e da certa consapevolezza della nostra mente, e dalla pienezza della potestà apostolica, l'ufficio di rettore del ginnasio di questa Città, da governarsi e amministrarsi dagli stessi del collegio, secondo la provvida disposizione e ordinazione da farsi da essi o dalla loro maggior parte, e da mutarsi tutte le volte che a essi o alla loro maggior parte parrà opportuno, con tutti e singoli i suoi frutti, redditi, proventi, diritti, emolumenti e vantaggi universali e qualsiasi, tanto ordinari quanto straordinari, e che altri, che per il tempo furono rettori del detto ginnasio in qualsiasi modo ebbero o potettero avere, e per qualsiasi causa e ragione, nonché con qualsiasi onori, oneri, preminenze, antepositioni, prerogative, giurisdizioni, autorità, facoltà, libertà, immunità ed esenzioni, privilegi e indulti, soliti e consueti, e qualsiasi altre concessioni e grazie, di cui tanto l'ultimo quanto gli altri rettori del detto ginnasio, per qualsiasi ragione o causa, usarono, godettero e poterono godere, e potettero usare, godere e potere, al collegio degli avvocati di questo tipo, così che sia lecito agli stessi del collegio, per sé o per un altro o altri dei loro e di questo collegio nei nomi, apprendere e perpetuamente ritenere il possesso corporale, reale e attuale del detto ufficio, e percepire, esigere e riscuotere i frutti, redditi, proventi, diritti, emolumenti e vantaggi di esso, e convertirli nei loro e del collegio e di questo ufficio usi e utilità. E lo stesso ufficio per sé e da chiunque di essi esercitare, reggere e governare, e fare e compiere tutte e singole le cose che al detto ufficio e al suo libero esercizio spettano e appartengono, nessuna licenza da parte di alcuno essendo richiesta, con autorità apostolica, per il tenore dei presenti, perpetuamente uniamo, annectiamo e incorporiamo, ecc.

4 § 3. E affinché il collegio e gli avvocati di questo tipo, che sono occupati in maggiori incombenze, siano anche decorati di titolo di maggiore dignità, a tutti e singoli i predetti avvocati dell'aulica consistoriale, affinché essi precedano tutti e qualsiasi avvocati, procuratori, dottori, anche più antichi, e qualsiasi altri, tanto nella Curia Romana quanto fuori di essa.

5 § 4. Omniaque et quaecumque privi- legia eisdem collegio et advocatis per quoscumque Romanos Pontifices praedecessores nostros, et praecipue per piae memoriae Iulium Papam tertium, etiam praedecessorem nostrum, super facultate doctores creandi, etiam privative quoad alios: quae privilegia et litteras apostolicas desuper confectas, eorum tenorum praesentibus etiam prò expressis habentes, auctoritate et tenore praedictis, confirmamus et innovamus, et, quatenus opus sit, de novo concedimus, motu, scientia ac potestatis plenitudine praedictis. Ac universis et singulis, cuiuscumque condilionis, status, gradus, dignitatis et honoris, ne sub indignationis nostrae aliisque arbitrio nostro imponendis poenis, eosdem collegium advocatorum in praemissis vel circa ea aut in eorum aliquo quomodolibet impedire, molestare, perturbare seu inquietare contra praesentium continentiam et tenorem ullatenus audeant vel praesumant, districtius inhibemus, necnon omnibus et singulis ad quos spectat et spectabit quomodolibet in futurum, ut haec omnia plene observent et observari faciant praecipimus.

6 § 5. Decernentes unionem, annexionem, corporationem, applicationes, indultum, praeservationem, inhibitionem ac praeceptum praedicta, praesentesque litteras, nullo umquam tempore, etiam ad praedictorum et aliorum quorumvis instantiam, etiam ex quacumque et inexcogitata causa, etiam sub praetextu quod in forma iuris facta non fuerint, revocari, alterari, limitari, modificari aut ad terminos iuris communis reduci, vel quempiam adversus illa in integrum restitui, seu de subreptione vel obreptionis aut nullitatis vitio, seu intentionis nostrae aut alio quovis defectu notari vel impugnari posse; dictosque collegium ad causam seu causas, propter quas illa emanarint, coram quocumque ad verificandum non teneri, nec propterea, aut ex eo quod interesse praetendentes vocati non fuerint, per subreptionem vel obreptionem obtenta praesumi, aut alias viribus carere; ac illorum quasvis revocationes, suspensiones, derogationes vel limitationes prò tempore factas et emanatas, prò nova illorum concessione haberi, ac quoties illae emanabunt, toties renovata et de novo concessa, etiam sub dato per eosdem collegium eligendum, censeri; ac collegium huiusmodi, eorumdem locorum emptores et quoscumque alios in praemissis interesse quomodolibet praetendentes, ad probandum seu verificandum praemissa et in quos usus praedicta summa conversa fuerit, nullo umquam tempore teneri, nec locorum huiu-

Note

  1. Circa l'erezione di questo studio e gli indulti, vedi in Bonifacio VIII, cost. xvi. In supremae, tom. iv pag. 157. Circa gli avvocati concistoriali, vedi in Bull. IV Martini V. In apostolicae, tom. iv pag. 679.
  2. The OCR source may not give this act complete (heading or dating clause not recognised); text as extracted.

Traduzione automatica, non rivista. Fa fede il testo originale.

Testo latino

legio advocatorum consistorialium confertur, cum antiquorum privilegiorum confirmalione et praecedenliae concessione 1 Sixtus episcopns, servus servorum Det , ad perpetuasi rei memoriam.

1 Sacri apostolati^ ministerio, meritis Pro»mium. licet insuffìcienlibus, superna dispositione praesidentes, inter ceteras curas quae animum nostrum delectant, illam libenter suscipimus, per quam noslrae provisionis auspiciis, officia singula, praesertim in hac Urbe nostra consistenlia, illoruinque regimina, viris committantur idoneis, quorum opere et auxilio adolescentes, studii bonarum arlium causa, e diversis mundi partibus ad ipsam Urbem confluentes, eorum animos virtutibus et bonis moribus felicius excolere valeant, ac desuper officii nostri partes interponimus, prout in Domino conspicimus salubriter expedire.

2 § 1. Sane, licet alias officium rectora- Revocano con- ... tt i • ■ i •essionum regitus gymnasii almae Urbis uni ex praelalis minisStudiicui- Romanae Curiae ad eius vitam concedi et Jì™'"" assignari solitum fuerit, eie; nihilorninus, altendentes quod si dictum officium collegi<è dilectorum filiorum sacrae aulae nostrae consistorialis advocatorum perpetuo uniretur, annecteretur et incorporaretur, idem officium felicius gubernaretur, ac utilitali publicae et ipsius gymnasii plenius consuleretur, cum in dicto collegio semper adsint viri litterarum scientia, rerum experientia, ac usu et prudentia praestantes. Idcirco quaslibet concessiones, assignationes ac alias disposiliones de dicto officio per nos aeprae-1 dicium ac quosvis alios praedecessores nostros dictis et aliis quibusvis personis hactenus factas, praemissis et certis aliis rationabilibus causis adducti, harum serie, specialiter et expresse revocantes, cassantes, irrilantes et annullantes, illasque prorsus et otmnino revocatas, cassas, irritas et annullatas esse et censeri debere declarantes, easdemque personas a praedicto officio penitus amoventes, ac utilitati publicae prospicere, ipsumque collegium ac illius singulares personas a quibusvis excommunicationis , suspensionis et interdicti aliisque ecclesiasticis sentenliis, censuris et poenis, a iure vel ab homine, quavis occasione vel causa latis, si quibus quomodolibet innodati existunt, ad effectum praesentium dumtaxat consequendum harum serie absolventes et absolutos fore censentes, ac dictarum litterarum tenores praesentibus prò sufflcienter expressis habentes:

3 § 2. Motuproprio, non ad collegii pra> conce«»io <iidiclorum vel aliorum prò ipsis nobis sucri regiuiints , i i . • ■ • , cum suìi oneper hoc oblatae petitionis mstantiam, sed bo^a ™o°iuI de nostra mera liberavate et ex certa mentis coiiescientia nostra, deque apostolicac potegio ndvocatoin rum coDsistoristatis plenitudine, offìcium rectoratus gymnasii Urbis huiusmodi, per ipsos collegium regendum et gubernandum, iuxta providam dispositionem et ordinationem per eos vel eorum maiorem partem faciendam, et toties, quoties eis vel eorum maiori parti expedire videbitur, mutandam, cum omnibus et singulis illius fructibus, reditibus, proventibus, iuribus, obventionibus et emolumentis universis et quibuscumque, tam ordinariis quam extraordinariis, et quae alii, qui prò tempore fuerunt rectores dicti gymnasii quovis modo habueruntseu habere potuerunt, ac quibusvis causis et rationibus, necnon cum quibusvis honoribus, oneribus, praeeminentiis, antelationibus, praerogativis, iurisdictionibus, auctoritatibus, facultatibus, libertatibus, immunitatibus et exemptiohibus, privilegiis et indultis, solilis ac consuelis, et quibusvis aliis concessionibus et graliis, quibus tam ultimus quam alii rectores dicti gymnasii, quavis rationevel causa, usi, gavisi et potiti fuerunt, ac uti, gaudere et potiri potuerunt, collegio advocatorum huiusmodi, ita quod liceal ipsis collegio, per se vel alium seu alios eorum et collegii huiusmodi nominibus, corporalem, realem et actualem possessionem dicti officii apprehendere ac perpetuo retinere, illiusque fructus, reditus, proventus, iura, obventiones et emolumenta percipere, exigere et levare, et in suos ac collegii el officii huiusmodi usus et utilitatem convertere. Ipsumque offìcium per se et quemlibet eorum exercere, regere et gubernare, ac omnia et singula quae ad huiusmodi offìcium eiusque liberum exercitium spectant et pcrtinenl, gerere et facere, cuiusvis licenlia desuper minime requisita, auctoritate apostolica, tenore praesentium, perpetuo unimus, annectimus et incorporamus, eie.

4 § 3. AC Ut COllegium et advOCali huiuS- Praecedenlia modi, qui maioribus occupationibus devocMos'e'dotinentur, maioris etiam dignitatis litulo cloies' eliam u anliqiiiores,ei8decorentur, omnibus et singulis praedic- «lem datur. tae aulae consistorialis advocatis, ut ipsi universos et quoscumque advocatos, procuratores, doctores, etiam antiquiores, et quoscumque alios, tam in Romana Curia quam extra eam, praecedant.

5 § 4. Omniaque et quaecumque privi- Docionndi legia eisdem collegio et advocatis . per Haqu'Ieculquè quoscumque Romanos Pontifìces praede- 1*™^* con- cessores nostros, et praecipue per piae memoriae Iulium Papam tertium, etiam praedecessorem nostrum, super facultate doctores creandi, etiam privative quoad alios: quae privilegia et litteras apostolicas desuper confectas, eorum tenorum praesentibus eliam prò expressis habentes, auctoritate et tenore praedictis, confirmamus et innovamus, et, quatenus opus sit, de novo concedimus, motu, scientia ac potestatis plenitudine praedictis. Ac universisetsingulis,cuiuscumquecondilionis, status, gradus, dignitatis et honoris, ne sub ihdignationis noslrae aliisque arbitrio nostro imponendis poenis, eosdein collegium advocatorum in praemissis vel circa ea aut in eorum aliquo quomodolibet impedire, molestare, perturbare seu inquietare conlra praesentium continenliam et tenorem ullatenus audeant vel praesumant, districtius inhibemus,necnon omnibus et singulis ad quos special et speclabit quomodolibet in futurum, ut hacc omnia piene observent et observari faciant praecipimus.

6 § 5. Decernentesunionem, annexionem, ci«usuiae h.corporationem, applicationes, indultum, prteservatiTae. ....:. xi ìnhibitionem ae praeceptum praedieta, praesentesque litteras, nullo umquam tempore, etiam ad praedictorum et aliorum quorumvis instantìam, etiam ex quacumque et inexcogitala causa, etiam sub praetextu quod in forma iuris facta non fuerint, revocari, alterari, limitari, modificari aut ad terminos iuris communis reduci, vel quempiam adversus illa in integrimi restituì, seu de subreplionis vel obreptionis aut nullitatis vitio, seu intenlionis nostrae àtit alio quovis defectu notari vel impugnari posse; dictosque collegium ad causam seu causas, propter quas illa emanarint, corani quocumque ad verifìcandum non teneri, nec propterea, aut ex eo quod interesse praetendentes vocati non fuerint, per subreptionem vel obreptionem obtenta praesumi, aut alias viribus carere; ac illorum quasvis revocationes , suspensiones , derogationes vel limitationes prò tempore factas et emanatas, prò nova illorum concessione haberi, ac quolies illac emanabunt , totics renovata et de novo concessa, etiam sub datum per eosdem collegium eligendum, censeri; ac collegium huiusmodi, eorumdem locorum emptores et quoscumque alios in praemissis interesse quomodolibet praetendentes, ad probandum seu verifìcandum praemissa et in quos usus praedicta summa conversa fuerit, nullo umquam tempore teneri, nec locorum huiu-

Note

  1. De huius studii ereclione, et indultis, vide in Bonif. Vili, const. xvi. In supremae. toni, ivpag. 157. De advocatis autem consistorialibus, vide in Bull. IV Martini V. In apostolicae, tom iv pag. 679.
  2. The OCR source may not give this act complete (heading or dating clause not recognised); text as extracted.

Bullarum diplomatum et privilegiorum sanctorum Romanorum Pontificum, Taurinensis editio (Bullarium Romanum, Turin 1857-1872), vol. 8 — Internet Archive OCR text, restored to continuous text (page breaks, hyphenation, running heads, footnotes); OCR errors of the source remain. Fonte: Internet Archive.

Testo inglese

A legion of consistorial advocates is conferred, with confirmation of ancient privileges and grant of precedence.1 Sixtus, bishop, servant of the servants of God, for perpetual memory of the matter.

1 Presiding over the ministry of the sacred apostolate, though by merit unworthy, by heavenly disposition, among the other cares which delight our mind, we willingly undertake that one by which, under the auspices of our provision, individual offices, especially those existing in this our City, and their governance, may be entrusted to suitable men, by whose work and aid young people, coming together to this City from diverse parts of the world for the sake of study in the good arts, may be able to cultivate their minds more happily in virtues and good morals, and we interpose the parts of our office thereupon, as we perceive it to be salutarily expedient in the Lord.

2 § 1. Indeed, although the office of rector of the gymnasium of this nourishing City has been accustomed to be granted and assigned to one of the prelates of the Roman Curia for his lifetime, nevertheless, considering that if the said office were perpetually united, annexed and incorporated to the college of our beloved sons, the advocates of our sacred consistorial court, the same office would be governed more happily, and the public utility and that of the gymnasium itself would be more fully consulted, since in the said college there are always present men outstanding in knowledge of letters, in experience of affairs, and in use and prudence. For this reason, revoking, annulling, invalidating and cancelling by the tenor of these presents, specially and expressly, all and any grants, assignments and other dispositions concerning the said office made by us aforementioned and by any of our other predecessors to the said and any other persons hitherto, moved by the foregoing and certain other reasonable causes, and declaring that the same should be and are to be considered wholly and entirely revoked, annulled, invalid and cancelled, and removing the same persons entirely from the aforesaid office, and providing for the public utility, we absolve by the tenor of these presents, and declare to be absolved, the said college and its individual persons from any excommunication, suspension and interdict and other ecclesiastical sentences, censures and penalties, whether by law or by man, imposed on any occasion or cause, if they are bound by them in any way whatsoever, for the purpose of obtaining the effect of these presents only, holding the tenor of the said letters as sufficiently expressed herein:1

3 § 2. By our own motion, not at the instance of the college or of others petitioning for themselves, but of our own mere liberality and from certain knowledge of our mind, and from the fullness of apostolic power, we unite, annex and incorporate perpetually to the college of consistorial advocates the office of rector of the gymnasium of this City, to be governed and administered by the same college, according to a prudent disposition and ordinance to be made by them or their greater part, and to be changed as often as it shall seem expedient to them or their greater part, with all and singular its fruits, revenues, proceeds, rights, perquisites and emoluments whatsoever, both ordinary and extraordinary, and which others, who have been rectors of the said gymnasium at any time, have had or could have had in any way, and for whatever causes and reasons, as well as with whatever honors, burdens, preeminences, precedences, prerogatives, jurisdictions, authorities, faculties, liberties, immunities and exemptions, privileges and indults, customary and usual, and whatever other grants and favors, which both the last and other rectors of the said gymnasium, for whatever reason or cause, have used, enjoyed and possessed, and could use, enjoy and possess, to the said college of advocates, so that it may be lawful for the same college, through itself or another or others in their and the college's names, to apprehend and perpetually retain the corporeal, real and actual possession of the said office, and to receive, exact and levy its fruits, revenues, proceeds, rights, perquisites and emoluments, and to convert them to the uses and utility of themselves and the college and the said office. And to exercise, govern and administer the said office through itself and any of them, and to do and perform all and singular things which pertain and belong to such office and its free exercise, no license being required therefor, by apostolic authority, by the tenor of these presents, we perpetually unite, annex and incorporate, etc.

4 § 3. And so that the college and advocates of this kind, who are occupied with greater duties, may also be decorated with a title of greater dignity, we grant to all and singular the aforesaid advocates of the consistorial court, that they themselves may take precedence over all and any advocates, procurators, doctors, even the more ancient, and any others whatsoever, both in the Roman Curia and outside it.

5 § 4. And all and whatsoever privileges granted to the same college and advocates by whatsoever Roman Pontiffs, our predecessors, and especially by Julius III of pious memory, also our predecessor, concerning the faculty of creating doctors, even exclusively as regards others: which privileges and apostolic letters made concerning these matters, the tenor of which we hold as expressed in these presents, by the authority and tenor aforesaid, we confirm and renew, and, insofar as it is necessary, we grant anew, by our own motion, knowledge and fullness of power aforesaid. And we strictly forbid all and each of whatsoever condition, status, degree, dignity and honor, lest under our displeasure and other penalties to be imposed at our discretion, they dare or presume in any way whatsoever to hinder, molest, disturb or disquiet the said college of advocates in the aforesaid matters or concerning them or in any manner concerning them, against the content and tenor of these presents; and likewise we command all and each to whom it pertains and shall pertain in any manner in the future, that they fully observe all these things and cause them to be observed.

6 § 5. Decreeing that the union, annexation, incorporation, applications, indult, preservation, inhibition and precept aforesaid, and these present letters, at no time whatsoever, even at the instance of the aforesaid and any others whatsoever, even from whatsoever and unthought-of cause, even under the pretext that they were not made in the form of law, be revoked, altered, limited, modified or reduced to the terms of common law, or that anyone be restored in full against them, or that they be noted or impugned for the vice of subreption or obreption or nullity, or of our intention or any other defect whatsoever; and that the said college need not be called to the cause or causes for which they were issued, before anyone to verify them, nor on that account, or because those claiming interest were not called, be presumed to have been obtained by subreption or obreption, or otherwise to lack force; and that any revocations, suspensions, derogations or limitations of the same made and issued for a time be held as a new concession of them, and as often as they are issued, so often be renewed and granted anew, even under a date to be chosen by the same college, be deemed; and that the college of this kind, the purchasers of the same places and whatsoever others claiming interest in the aforesaid in any manner, be bound at no time whatsoever to prove or verify the aforesaid matters and into what uses the aforesaid sum was converted, nor the places of this

Note

  1. Concerning the erection of this office and the indults granted, see in Boniface VIII, const. xvi. In supremae, tom. iv, p. 157. Concerning consistorial advocates, however, see in Bull. IV of Martin V, In apostolicae, tom. iv, p. 679.
  2. The OCR source may not give this act complete (heading or dating clause not recognised); text as extracted.

Traduzione automatica, non rivista. Fa fede il testo originale.

Le voci che lo citano

Bullarum diplomatum et privilegiorum sanctorum Romanorum Pontificum, Taurinensis editio (Bullarium Romanum, Turin 1857-1872), vol. 8 — Internet Archive OCR text, restored to continuous text (page breaks, hyphenation, running heads, footnotes); OCR errors of the source remain. Public domain (19th-century or earlier printed edition); Internet Archive scan, OCR text

Salva per dopo

Inserisci la tua email: ti invieremo un link per accedere. Nessuna password. Ciò che salvi (voci, versetti, capitoli, documenti) ti segue su ogni dispositivo.