PG 120, col. 36
σιν τῆς τοῦ Πατρὸς διακρίσεως κυριωτέραν ἀποδεί-
ξας, ἀλλά την κοπὴν τοῦ θεληματος εὐλόγου τε καὶ
ἀλόγου ὡς σωτηρίας μεγίστην ὑπόθεσιν τῶν λοιπῶν
προτιμήσας. Τότε 6 μέγας ἐκεῖνος θαυμάσας καθ’
ἑαυτὸν τοῦ ἀνδρὸς τὴν σοφίαν, καὶ τὸ ἀνυπόκριτον
τῆς αὐτοῦ ὑπακοῆς κατὰ πάντων (ἐπείρασε γὰρ
αὐτὸν καὶ ἐν ἄλλοις, μᾶλλον δὲ ἐδίδαξεν αὐτὸν οἷα
πατὴρ υἱὸν γνήσιον) ⁸ ἔφη πρὸς τοὺς παρόντας ⁶
ια’. Εὐθέως οὗν ἀναστάς ἐκεῖνος βάλλει μέτά-
νοιαν λέγων ’ Συγχώρησόν μοι, τίμιε Πάτηρ, ὅτι οὐ·
δέποτε ἐποίησά τι ἀγαθὸν ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ ’ὅμως
ἡ ἐγκράτεια, Πάτερ,ὡς καί αὐτὸς μᾶλλον ἐπίστασαι,
συμϐάλλεται πᾶσιν ἐν ἅπασιν, τοῖς μὲν γὲρουσιν ἵνα
εἰκὼν καὶ τύπος γένωνται τοῖς νέοις ⁸ τοῖς ηδὲ νέοις
ἡμῖν καὶ εἷσαγωγικοῖς, ῗν’ ὅπως μὴ τῆ φλογὶ πλείονα
ὒλην προσθήσωμεν, ἥ τὸ θηρίον ἀγριώτερον καὶ
δυσκάθεκτον καταστήσωμεν. Τὸ μέντοι ἐπιτυχεῖν
τῆς παναγεστατης εὐλογίας τῆς σῆς τιμίας χειρὸς,
εἴτε διὰ πόματος οἴνου, εἴτε διὰ κλάσματπ ἄρτου,
πατριαρχικῆς χᾶριτος ἄξιον, καὶ¹τῆς αὐτῆς δωρεᾶς
ίσόῤῥοπον. Ταῦτα ἀκουύσας 6 μέγας Ἰωάννης, ὑπο-
μειδιάσας τῷ προσώπτρ,
καὶ ἀγαλλιασθεὶς τῷ
πνεύματι πολλῷ πλέον εὐλογίαις αὐτὸν ἀντημεί-
ψατο, καὶ εὐχαῖς κατεπλούτησεν. Ἐνουθέτει δὲ
αὐτὸν συμμέτρως ἀσκεῖν, μή πως ὕπὸ νόσου ἢ
φήρως πιεσθεὶς μέλλη τότε ἐπιζητεῖν τὰ μὴ τῷ
σχήματι πρέποντα. Καὶ τότε μὲν κατέσχεν αὐτὸν
παρ’ ἐαυτῷ, εὐφραινόμενος ἐπὶ τῆ ἡδυτάτη ἀναγνώ-
σει αὐτοῦ, καὶ τῆ εὐστόχῳ τῶν νοημάτων ἀναπτύξει
καὶ διασαφήσει τῶν θείων Γραφῶν. Ἐσχόλαζε γὰρ
6 μέγας Ἰωάννης ἀεὶ ἐν τοῖς λόγοις τοῦ ἁγίου Γρη-
γορίου τοῦ Θεολόγου, ὥστε τῆ πολλῆ πείρᾳ, ἣν ἐξ
αὐτῶν ἀνὰάϐετο, ἄλλον θεολόγον περά πᾶσι γνωρί-
ζεσθαι. Ἐν μιᾷ δὲ τῶν ἡμερῶν ἀναγινώσκοντος ἐν
τῆ αὐτῆ τοῦ ὁσίου Πατρὸς ἡμῶν Νείλου, καὶ
τοῦ γέροντος βουληθέντος διευκρινῆσαι ἓν τῶν τῷ
ἅγίῴ διδασκάλῲ πονηθέντων δογμάτων, ούκ ἤρεσε τω
ἱῖϐᾷ Νείλῴ ὴ τοῦ γέροντος ἑρμηνείᾳ ὡς μὴ τὸν
ι’κοπὸν τοῦ διδασκάλου ἐν ἀκριϐείᾳ καταλαϐόντος.
ἰαὶ βουληθέντοςῇτὸ ἴσον τῆς διανοίας ἐνὲτέρῳ χωρίῳ
ἧς αὐτῆς βίϐλου σαφέστερον ἀποδεῖξαι, καὶ τὴν
ιρθότητα τοῖς. δόγματος καθώς ἐστιν ἀποφῆναι, ἐτῖε-
milia, σφοδρῶς παρὰ τοῦ μεγάλου, ὡς οὒκ ἐξὸν
ἐρευνᾷν τὰ τοιαῦτα, νέῴ ὄντι καὶ ἄρχαρίῳ,
:ai ἀκμξλν ἐν τοῖς πάθεσιν τοῦ βίου ἱλυσπωμένῳ.
ιύτὸς δὲ ἀκούσας, οὐδαμῶς ἐταράχθη, ἢ ὅλως
,-_ κ ἹΪΙΛ α- 1 \ 9 1 ν ν 1
ταρεσαλεύθη τῆς πίστεως καὶ ἀγάπης, ἧς ἐκέκτητο
πρὸς τὸν γέροντα. Ἀλλ’ ουτως ἐδέξατο αὐτοῦ τὰ
ὀνείδη, ὡς 6 διψῶν υδατος ὲμπλησμένον ἀγγεῖον.
Καὶ γὰρ εἶχεν αὐτὸνιῶς τὸν ἅγιον Ἰωάννην τὸν
ξας, ἀλλά την κοπὴν τοῦ θεληματος εὐλόγου τε καὶ
ἀλόγου ὡς σωτηρίας μεγίστην ὑπόθεσιν τῶν λοιπῶν
προτιμήσας. Τότε 6 μέγας ἐκεῖνος θαυμάσας καθ’
ἑαυτὸν τοῦ ἀνδρὸς τὴν σοφίαν, καὶ τὸ ἀνυπόκριτον
τῆς αὐτοῦ ὑπακοῆς κατὰ πάντων (ἐπείρασε γὰρ
αὐτὸν καὶ ἐν ἄλλοις, μᾶλλον δὲ ἐδίδαξεν αὐτὸν οἷα
πατὴρ υἱὸν γνήσιον) ⁸ ἔφη πρὸς τοὺς παρόντας ⁶
ια’. Εὐθέως οὗν ἀναστάς ἐκεῖνος βάλλει μέτά-
νοιαν λέγων ’ Συγχώρησόν μοι, τίμιε Πάτηρ, ὅτι οὐ·
δέποτε ἐποίησά τι ἀγαθὸν ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ ’ὅμως
ἡ ἐγκράτεια, Πάτερ,ὡς καί αὐτὸς μᾶλλον ἐπίστασαι,
συμϐάλλεται πᾶσιν ἐν ἅπασιν, τοῖς μὲν γὲρουσιν ἵνα
εἰκὼν καὶ τύπος γένωνται τοῖς νέοις ⁸ τοῖς ηδὲ νέοις
ἡμῖν καὶ εἷσαγωγικοῖς, ῗν’ ὅπως μὴ τῆ φλογὶ πλείονα
ὒλην προσθήσωμεν, ἥ τὸ θηρίον ἀγριώτερον καὶ
δυσκάθεκτον καταστήσωμεν. Τὸ μέντοι ἐπιτυχεῖν
τῆς παναγεστατης εὐλογίας τῆς σῆς τιμίας χειρὸς,
εἴτε διὰ πόματος οἴνου, εἴτε διὰ κλάσματπ ἄρτου,
πατριαρχικῆς χᾶριτος ἄξιον, καὶ¹τῆς αὐτῆς δωρεᾶς
ίσόῤῥοπον. Ταῦτα ἀκουύσας 6 μέγας Ἰωάννης, ὑπο-
μειδιάσας τῷ προσώπτρ,
καὶ ἀγαλλιασθεὶς τῷ
πνεύματι πολλῷ πλέον εὐλογίαις αὐτὸν ἀντημεί-
ψατο, καὶ εὐχαῖς κατεπλούτησεν. Ἐνουθέτει δὲ
αὐτὸν συμμέτρως ἀσκεῖν, μή πως ὕπὸ νόσου ἢ
φήρως πιεσθεὶς μέλλη τότε ἐπιζητεῖν τὰ μὴ τῷ
σχήματι πρέποντα. Καὶ τότε μὲν κατέσχεν αὐτὸν
παρ’ ἐαυτῷ, εὐφραινόμενος ἐπὶ τῆ ἡδυτάτη ἀναγνώ-
σει αὐτοῦ, καὶ τῆ εὐστόχῳ τῶν νοημάτων ἀναπτύξει
καὶ διασαφήσει τῶν θείων Γραφῶν. Ἐσχόλαζε γὰρ
6 μέγας Ἰωάννης ἀεὶ ἐν τοῖς λόγοις τοῦ ἁγίου Γρη-
γορίου τοῦ Θεολόγου, ὥστε τῆ πολλῆ πείρᾳ, ἣν ἐξ
αὐτῶν ἀνὰάϐετο, ἄλλον θεολόγον περά πᾶσι γνωρί-
ζεσθαι. Ἐν μιᾷ δὲ τῶν ἡμερῶν ἀναγινώσκοντος ἐν
τῆ αὐτῆ τοῦ ὁσίου Πατρὸς ἡμῶν Νείλου, καὶ
τοῦ γέροντος βουληθέντος διευκρινῆσαι ἓν τῶν τῷ
ἅγίῴ διδασκάλῲ πονηθέντων δογμάτων, ούκ ἤρεσε τω
ἱῖϐᾷ Νείλῴ ὴ τοῦ γέροντος ἑρμηνείᾳ ὡς μὴ τὸν
ι’κοπὸν τοῦ διδασκάλου ἐν ἀκριϐείᾳ καταλαϐόντος.
ἰαὶ βουληθέντοςῇτὸ ἴσον τῆς διανοίας ἐνὲτέρῳ χωρίῳ
ἧς αὐτῆς βίϐλου σαφέστερον ἀποδεῖξαι, καὶ τὴν
ιρθότητα τοῖς. δόγματος καθώς ἐστιν ἀποφῆναι, ἐτῖε-
milia, σφοδρῶς παρὰ τοῦ μεγάλου, ὡς οὒκ ἐξὸν
ἐρευνᾷν τὰ τοιαῦτα, νέῴ ὄντι καὶ ἄρχαρίῳ,
:ai ἀκμξλν ἐν τοῖς πάθεσιν τοῦ βίου ἱλυσπωμένῳ.
ιύτὸς δὲ ἀκούσας, οὐδαμῶς ἐταράχθη, ἢ ὅλως
,-_ κ ἹΪΙΛ α- 1 \ 9 1 ν ν 1
ταρεσαλεύθη τῆς πίστεως καὶ ἀγάπης, ἧς ἐκέκτητο
πρὸς τὸν γέροντα. Ἀλλ’ ουτως ἐδέξατο αὐτοῦ τὰ
ὀνείδη, ὡς 6 διψῶν υδατος ὲμπλησμένον ἀγγεῖον.
Καὶ γὰρ εἶχεν αὐτὸνιῶς τὸν ἅγιον Ἰωάννην τὸν