PG 26, col. 480
In English: Against the Arians. (Orationes contra Arianos IV.) 4.9
φατε, ἢ τὸ ἒν διώνυμον, ἢ πάλιν τὸ ἓν, εἰς δύο διῃ-
ρῆσθαι. Εἰ μὲν οὖν τὸ ἓν εἰς δύο διῄρήται, ἀνάγιιη
σῶμα εἶναι τὸ διαιρεθὲν, καὶ μηδέτερονντέλειον (51),
μέρος γάρ ἑκάτερον καὶ οὐχ ὅλονο εἰ δὲ τὸ ἒν διώ-
νυμον, Σαϐελλίου τὸ ἐπιτήδευμα, τὸν αὐτὸν Υίὸν καὶ
Πατέρα λέγοντος, καὶ ἑκάτερον ἀναιροῦντος, ὅτε μὲν
Υἱὸς,τὸν Πατέρα, ὅτε δὲ Πατὴρ, τὸ») Υἱόν. Et esse
δύο ἓν, ἀνάγκη δύο μὲν εἶναι, ἓν δὲ (52) κατά τὴν
θεότητα, καὶ κατά τὸ ὁμοούσιον εἶναι τὸν Υἱὸν τῷ
Πατρὶ, καὶ ἐξ αὐτοῦ τοῦ Πατρὸς εἶναι τὸν Λόγον ήο
ὥστε δύο μὲν εἶναι, ὃτι Πατήρ (55) ἐστι καὶ hic,
6 ἐστι Λόγος, ἓν δὲ, ὅτι εἷς Εἰ γὰρ μὴ οὕτως
ἐστὶν, ἔδει εἰπεῖν, Ἐγώ εἰμι 6 Πατὴρ, ἢ, Ἐγὼ καὶ
6 Πατήρ εἰμι. Νῦν δὲ ἐν τῷ, Ἐγὼ (54), τὸν Υῑὸν
σημαίνει· έν δὲ τῷ, καὶ ὁ Πατὴρ, τὸν γεννήσαντα⁸
ὲν δὲ τῷ, ἓν, τὴν μίαν θεότητα καὶ τὸ όμοούσιον a6-
τοῦ. Οὐ γὰρ καθ’ Ἕλληνας 6 αὐτὸς σοφός καὶ σοφία
ἐστὶν, ἢ 6 αὐτὸς Πατὴρ καὶ Λόγος ἐστίν ° ἀπρεπὲς
γὰρ αὑτὸν ἑαυτοῦ πατέρα εἶναι ο ή δὲ θεία διδασκα-
λία οἶδε Πατέρα καὶ Υἱὸν, καὶ σοφὸν καὶ σοφίαν, καὶ
Θεὸν καὶ Λόγον · καθόλου μέντοι φῦλάττει (55) ἀδιαί-
ρετον, καὶ ἀδιάσπαστον, καὶ ἀμέριστον κατὰ πάντα.
10. Ἐἀν δὲ, ὅτι δύο ἐστὶν ὁ Πατὴρ καὶ 6 Υἱὸς,
ἀκούων τις διαϐάλλοι, ὡς δύο Θεῶν καταγγελλομένων.ι
(τοιαῦτα γάρ τινες ἑαυτοῖς ἀναπλάττονται, καὶ εὑ-η
θέως γελῶσιν, ὅτι Δύο θεοῦς λέγετε )⁸ λεκτέον πρὸς
τοὺς τοιούτους ο Εἰ ό Πατέρα κα). Υἰὸν γινώσκων δύο.
θεοὺς λέγει (56), ὥρα καὶ τὸν λέγοντα ένα, ἀναιρεῖν
τὸν Υίὸν, καὶ Σαϐελλίζειν. Et γὰρ ὁ λέγων δύο, Ἓλ-
ληνίζει, οὐκοῦν ό λέγων ἓν (57) Σαϐελλίζει. ’Τοῦτο
δὲ οὐκ ἐστι ο μὴ γένοιτο ! ἀλλ’ ὥσπερ 6 λέγων Πατέρα
καὶ Υἱὸν δύο ἕνα Θεὸν λέγει, οὕτως ὀ λέγων ἕνα
Θεὸν δύο φρονείτω (58) Πατέρα καὶ Υἱὸν, ἓν ὄντας
τῇ Θεὸτητι, καὶ τῷ ἐξ αὐτοῦ ἀμέριστον καὶ ἀδιαίρεη
τον καὶ ἀχώριστον εἶναι τὸν Λόγον ἀπὸ τοῦ Πατρός.
Ἔστω δὲ παράδειγμα ἀνθρώπινον, τὸ πῦρ καὶ τὸ ἐξ
αὐτοῦ ἀπαύγασμα, δύο μὲν τῷ εἶναι καὶ ὁρᾶσθαι, ἓν
δὲ τῷ ἐξ αὐτοῦ (59) καὶ ἀδιαίρετον εἶναι τὸ ἀπαύ-
γασμα αὑτοῦ.
editi ,ν νῦν δὲ τὸ ἐγω.
(55) et angue... ςρυλάαιξτειν.⁸ Ibidem Regius.
Sggpér. Gobler. et F'elck'. ι , καὶ ἀδιάστατον. Αιῖί Ἐξ
editi , κα)⁴ ἀδιάσπαστον.
(56) Regius et_ Seguer., λὲγῳν. Sed in Seguer.
emendatum, est, λέγεὶ . ut et alii et editi habent.
(57) Ληειὶεεηυε,’ένα.
(58) SicR_eg. Aet Seguer. At Gobl. et F eicit. l,
φρονεῖ, ,τὸν Πατέρα. Aliict editio Commel., φρονεῗ
τῷ. Πατέραἷ Mox Reg._Gobler. et Felck. ί. τὸ αὐ-
τοῦς-Λῼιιξιετὶ. ει editio Commel., τῷ ἐξ αὐτοῦ.
(59) Regius et Seguer., τὸ ἐξ αὐτοῦ. Mox ante, “
ρῆσθαι. Εἰ μὲν οὖν τὸ ἓν εἰς δύο διῄρήται, ἀνάγιιη
σῶμα εἶναι τὸ διαιρεθὲν, καὶ μηδέτερονντέλειον (51),
μέρος γάρ ἑκάτερον καὶ οὐχ ὅλονο εἰ δὲ τὸ ἒν διώ-
νυμον, Σαϐελλίου τὸ ἐπιτήδευμα, τὸν αὐτὸν Υίὸν καὶ
Πατέρα λέγοντος, καὶ ἑκάτερον ἀναιροῦντος, ὅτε μὲν
Υἱὸς,τὸν Πατέρα, ὅτε δὲ Πατὴρ, τὸ») Υἱόν. Et esse
δύο ἓν, ἀνάγκη δύο μὲν εἶναι, ἓν δὲ (52) κατά τὴν
θεότητα, καὶ κατά τὸ ὁμοούσιον εἶναι τὸν Υἱὸν τῷ
Πατρὶ, καὶ ἐξ αὐτοῦ τοῦ Πατρὸς εἶναι τὸν Λόγον ήο
ὥστε δύο μὲν εἶναι, ὃτι Πατήρ (55) ἐστι καὶ hic,
6 ἐστι Λόγος, ἓν δὲ, ὅτι εἷς Εἰ γὰρ μὴ οὕτως
ἐστὶν, ἔδει εἰπεῖν, Ἐγώ εἰμι 6 Πατὴρ, ἢ, Ἐγὼ καὶ
6 Πατήρ εἰμι. Νῦν δὲ ἐν τῷ, Ἐγὼ (54), τὸν Υῑὸν
σημαίνει· έν δὲ τῷ, καὶ ὁ Πατὴρ, τὸν γεννήσαντα⁸
ὲν δὲ τῷ, ἓν, τὴν μίαν θεότητα καὶ τὸ όμοούσιον a6-
τοῦ. Οὐ γὰρ καθ’ Ἕλληνας 6 αὐτὸς σοφός καὶ σοφία
ἐστὶν, ἢ 6 αὐτὸς Πατὴρ καὶ Λόγος ἐστίν ° ἀπρεπὲς
γὰρ αὑτὸν ἑαυτοῦ πατέρα εἶναι ο ή δὲ θεία διδασκα-
λία οἶδε Πατέρα καὶ Υἱὸν, καὶ σοφὸν καὶ σοφίαν, καὶ
Θεὸν καὶ Λόγον · καθόλου μέντοι φῦλάττει (55) ἀδιαί-
ρετον, καὶ ἀδιάσπαστον, καὶ ἀμέριστον κατὰ πάντα.
10. Ἐἀν δὲ, ὅτι δύο ἐστὶν ὁ Πατὴρ καὶ 6 Υἱὸς,
ἀκούων τις διαϐάλλοι, ὡς δύο Θεῶν καταγγελλομένων.ι
(τοιαῦτα γάρ τινες ἑαυτοῖς ἀναπλάττονται, καὶ εὑ-η
θέως γελῶσιν, ὅτι Δύο θεοῦς λέγετε )⁸ λεκτέον πρὸς
τοὺς τοιούτους ο Εἰ ό Πατέρα κα). Υἰὸν γινώσκων δύο.
θεοὺς λέγει (56), ὥρα καὶ τὸν λέγοντα ένα, ἀναιρεῖν
τὸν Υίὸν, καὶ Σαϐελλίζειν. Et γὰρ ὁ λέγων δύο, Ἓλ-
ληνίζει, οὐκοῦν ό λέγων ἓν (57) Σαϐελλίζει. ’Τοῦτο
δὲ οὐκ ἐστι ο μὴ γένοιτο ! ἀλλ’ ὥσπερ 6 λέγων Πατέρα
καὶ Υἱὸν δύο ἕνα Θεὸν λέγει, οὕτως ὀ λέγων ἕνα
Θεὸν δύο φρονείτω (58) Πατέρα καὶ Υἱὸν, ἓν ὄντας
τῇ Θεὸτητι, καὶ τῷ ἐξ αὐτοῦ ἀμέριστον καὶ ἀδιαίρεη
τον καὶ ἀχώριστον εἶναι τὸν Λόγον ἀπὸ τοῦ Πατρός.
Ἔστω δὲ παράδειγμα ἀνθρώπινον, τὸ πῦρ καὶ τὸ ἐξ
αὐτοῦ ἀπαύγασμα, δύο μὲν τῷ εἶναι καὶ ὁρᾶσθαι, ἓν
δὲ τῷ ἐξ αὐτοῦ (59) καὶ ἀδιαίρετον εἶναι τὸ ἀπαύ-
γασμα αὑτοῦ.
editi ,ν νῦν δὲ τὸ ἐγω.
(55) et angue... ςρυλάαιξτειν.⁸ Ibidem Regius.
Sggpér. Gobler. et F'elck'. ι , καὶ ἀδιάστατον. Αιῖί Ἐξ
editi , κα)⁴ ἀδιάσπαστον.
(56) Regius et_ Seguer., λὲγῳν. Sed in Seguer.
emendatum, est, λέγεὶ . ut et alii et editi habent.
(57) Ληειὶεεηυε,’ένα.
(58) SicR_eg. Aet Seguer. At Gobl. et F eicit. l,
φρονεῖ, ,τὸν Πατέρα. Aliict editio Commel., φρονεῗ
τῷ. Πατέραἷ Mox Reg._Gobler. et Felck. ί. τὸ αὐ-
τοῦς-Λῼιιξιετὶ. ει editio Commel., τῷ ἐξ αὐτοῦ.
(59) Regius et Seguer., τὸ ἐξ αὐτοῦ. Mox ante, “