PG 33, col. 1069
In English: The Catechetical Lectures of S. Cyril 19.0
δυσμὰς ἀποϐλέποντες, ἀποτάσσεσθε τῷ σκοτεινῷ
ἐκείνῳ καὶ ζοφερῷ ἄρχοντι. Τί οὖν ὑμῶν ἕκαστος
ἑστὼς ἔλεγεν; Ἀποτάσσομαί σοι, Σατανᾶ, σοὶ τῷ
πονηρῷ καὶ ὠμοτάτῳ τυράννῳ. Οὐκ ἔτι σου δέδοικα,
λέγων, τήν ἶσχόν. Κατέλυσε γὰρ ταύτην Χριστὸς, αἳν
ματός μοι καὶ σαρκὸς κοινωνήσας, ’ἵνα διὰ τούτων (2)
καταργήσῃ Θανάτῳ τὸν θάνατον, ὅπως μὴ διαπαν-
τὸς ἔνοχος γένωμαι δουλείας. ’Λποτάσσομαί σοι τῷ
δολερῷ καὶ πανουργοτάτῳ ὄφει. Ἀποτάσσομαί σοι
ἐπιϐούλῳ ὄντι, καὶ προσποιήσει φιλίας πράξαντι πᾶ-
σαν παρανομίαν, καὶ έμποιήσαντι τοῖς ἡμετέροις προ-
γόνοις ἀποστασίαν. Ἀποτάσσομαί σοι, Σατανᾶ, τῷ
πάσης κακίας δημιουργῷ καὶ συνεργῷ.
Ε’. Εἶτα ἐν δευτέρᾳ λέξει μανθάνεις λέγειν· Καὶ
πᾶσι τοῖς ἔργοις σου. Ἔργα δὲ τοῦ Σατανᾶ (3),
πᾶσά ἐστιν ἡ ἁμαρτία, ᾗ καὶ ἄποτάσσεσθαι ἀν-
αγκαῖονο ὡσεὶ καὶ τύραννόν τις ἀποφυγὼν, πάντως
που καὶ τὰ τούτου ὅπλα ἀπέφυγε. Ιιᾶσα οὖν κατ’
εἶδος ἁμαρτία ἐγκατείλεκται τοῖς τοῦ διαϐόλου ἕρτ
γοις. Πλὴν τοῦτο ⁷ἰσθι, ὅτι ὅσα λέγεις, μάλιστα κατ’
ἐκείνην τὴν φρικωδεστάτην ὣραν, ἔγγραφᾶ ἐστι ἐν
τοῖς (4) τοῦ Θεοῦ βιϐλίοις. Ἐπειδὰν τοίνυν ἐναντίον
τι διαπραττόμενος τούτοις ᾖς, ὡς παραϐάτης κριθή-
an. Ἀποτὸίσσῃ τοίνυν τοῖς ἔργοις τοῦ Σατανᾶ, πάσαις
φημὶ πράξεσι καὶ ἐννοίαις παρὰ λόγον γενομέναις..
ζ’. Εἶτα λέγεις, Καὶ πάσῃ τῇ πομπῇ αὐτοῦ.
Πομπή δὲ διαϐόλου ἐστὶ θεατρομανίαι, καὶ ἱπποδρο-
μίαι, κυνηγεσία, καὶ πᾶσα τοιαύτη ματαιότηςο ἧς
εὐχόμενος έλευθερωθῆναι ὁ ἅγιος τῷ Θεῴ λέγει·
Ἀπόστρεψον τοὺς ὀφθαλμούς μου τοῦ μή ίδεῖν
ματαιότητα. Μὴ περισπούδαστός σοι ἔστω ἡ θεα-
τρομανία, ἔνθα τάς ἀσελγείας (5) τῶν μίμων ὄψῃ,
ὕϐρεσι πεπραγμένας καὶ πάσῃ ἀσχημοσύνῃ, ἐκτεθη-
λυσμὲνων τε ἀνδρῶν ἐμμανεῖς ὀρχήσεις μήτε ἡ
τῶν (6) ἐν κυνηγίοις ἑαυτοὺς θηρίοις ἐκδιδόντων,
²¹ Hebr. 11, 44, 14. η Vide cat. 2, η. 2, 3, 4. ³³1)εὲ
(1) Βούλομαι, etc. Ex codd. Coisl.. Ottob., Roe,
Oasaub. et Grod. hanc vocem substitui alteri, βου-
λόμενος, qua) absque constructione erat. Ροεῑβκό-
τορς τόποξ, tenebrarum locus, scripsi ex codd. Ot- ι) sime in codd. CoislinI, Roe‘et Casaub. legitur ad
tob. duobus, Coisl., Roe, Casaub.e't Grod., loco σκό-
τους τόπος, tenebrarum figura ; eo quod de Oriente
dicat, infra n. 10,7 dum isti simile'mysterium ex-
plicat, eam esse lucis regionem, τοῦ ἱρωτὸς τὸ χω-
ο ον.
mg} Διᾲητοῦτων, __Po_st haec yerba subjicitur in
ον.
editis_al_iisqu_e codicibus,vox τῶν παθη μάτων· quam
i_n cod. Coislin. praetermissam, ut hoc loco redun—
dantem erasimus : immissa videtur a librariis, ut
erilli sententia magis accederet ad verba Apostoli
dicentis Christum communicavisse carni nostras et
sanguini, ut per mortem, διὰ τοῦ θανάτου, destrue-
ret eum quiimortis imperium habebat.
(3) ’Ἐργᾶ δὴτοῆΣατανᾶ.. Ita Coisl_., Ἔργα δξ Ιιίο-ῖὶ
Σατανῗέ. ἆμαρτίαι, ὧν ἀποτάσσεσθαι ἀναγκαῖον. Codd.
vero Roe et Casaub. omittunt, πᾶσά ἐστιν ἡ.
(4) Ἐν τοῖς. Ρτωροεὶιίοηεω ’ἐν adjeci ex’ codici-
ἐκείνῳ καὶ ζοφερῷ ἄρχοντι. Τί οὖν ὑμῶν ἕκαστος
ἑστὼς ἔλεγεν; Ἀποτάσσομαί σοι, Σατανᾶ, σοὶ τῷ
πονηρῷ καὶ ὠμοτάτῳ τυράννῳ. Οὐκ ἔτι σου δέδοικα,
λέγων, τήν ἶσχόν. Κατέλυσε γὰρ ταύτην Χριστὸς, αἳν
ματός μοι καὶ σαρκὸς κοινωνήσας, ’ἵνα διὰ τούτων (2)
καταργήσῃ Θανάτῳ τὸν θάνατον, ὅπως μὴ διαπαν-
τὸς ἔνοχος γένωμαι δουλείας. ’Λποτάσσομαί σοι τῷ
δολερῷ καὶ πανουργοτάτῳ ὄφει. Ἀποτάσσομαί σοι
ἐπιϐούλῳ ὄντι, καὶ προσποιήσει φιλίας πράξαντι πᾶ-
σαν παρανομίαν, καὶ έμποιήσαντι τοῖς ἡμετέροις προ-
γόνοις ἀποστασίαν. Ἀποτάσσομαί σοι, Σατανᾶ, τῷ
πάσης κακίας δημιουργῷ καὶ συνεργῷ.
Ε’. Εἶτα ἐν δευτέρᾳ λέξει μανθάνεις λέγειν· Καὶ
πᾶσι τοῖς ἔργοις σου. Ἔργα δὲ τοῦ Σατανᾶ (3),
πᾶσά ἐστιν ἡ ἁμαρτία, ᾗ καὶ ἄποτάσσεσθαι ἀν-
αγκαῖονο ὡσεὶ καὶ τύραννόν τις ἀποφυγὼν, πάντως
που καὶ τὰ τούτου ὅπλα ἀπέφυγε. Ιιᾶσα οὖν κατ’
εἶδος ἁμαρτία ἐγκατείλεκται τοῖς τοῦ διαϐόλου ἕρτ
γοις. Πλὴν τοῦτο ⁷ἰσθι, ὅτι ὅσα λέγεις, μάλιστα κατ’
ἐκείνην τὴν φρικωδεστάτην ὣραν, ἔγγραφᾶ ἐστι ἐν
τοῖς (4) τοῦ Θεοῦ βιϐλίοις. Ἐπειδὰν τοίνυν ἐναντίον
τι διαπραττόμενος τούτοις ᾖς, ὡς παραϐάτης κριθή-
an. Ἀποτὸίσσῃ τοίνυν τοῖς ἔργοις τοῦ Σατανᾶ, πάσαις
φημὶ πράξεσι καὶ ἐννοίαις παρὰ λόγον γενομέναις..
ζ’. Εἶτα λέγεις, Καὶ πάσῃ τῇ πομπῇ αὐτοῦ.
Πομπή δὲ διαϐόλου ἐστὶ θεατρομανίαι, καὶ ἱπποδρο-
μίαι, κυνηγεσία, καὶ πᾶσα τοιαύτη ματαιότηςο ἧς
εὐχόμενος έλευθερωθῆναι ὁ ἅγιος τῷ Θεῴ λέγει·
Ἀπόστρεψον τοὺς ὀφθαλμούς μου τοῦ μή ίδεῖν
ματαιότητα. Μὴ περισπούδαστός σοι ἔστω ἡ θεα-
τρομανία, ἔνθα τάς ἀσελγείας (5) τῶν μίμων ὄψῃ,
ὕϐρεσι πεπραγμένας καὶ πάσῃ ἀσχημοσύνῃ, ἐκτεθη-
λυσμὲνων τε ἀνδρῶν ἐμμανεῖς ὀρχήσεις μήτε ἡ
τῶν (6) ἐν κυνηγίοις ἑαυτοὺς θηρίοις ἐκδιδόντων,
²¹ Hebr. 11, 44, 14. η Vide cat. 2, η. 2, 3, 4. ³³1)εὲ
(1) Βούλομαι, etc. Ex codd. Coisl.. Ottob., Roe,
Oasaub. et Grod. hanc vocem substitui alteri, βου-
λόμενος, qua) absque constructione erat. Ροεῑβκό-
τορς τόποξ, tenebrarum locus, scripsi ex codd. Ot- ι) sime in codd. CoislinI, Roe‘et Casaub. legitur ad
tob. duobus, Coisl., Roe, Casaub.e't Grod., loco σκό-
τους τόπος, tenebrarum figura ; eo quod de Oriente
dicat, infra n. 10,7 dum isti simile'mysterium ex-
plicat, eam esse lucis regionem, τοῦ ἱρωτὸς τὸ χω-
ο ον.
mg} Διᾲητοῦτων, __Po_st haec yerba subjicitur in
ον.
editis_al_iisqu_e codicibus,vox τῶν παθη μάτων· quam
i_n cod. Coislin. praetermissam, ut hoc loco redun—
dantem erasimus : immissa videtur a librariis, ut
erilli sententia magis accederet ad verba Apostoli
dicentis Christum communicavisse carni nostras et
sanguini, ut per mortem, διὰ τοῦ θανάτου, destrue-
ret eum quiimortis imperium habebat.
(3) ’Ἐργᾶ δὴτοῆΣατανᾶ.. Ita Coisl_., Ἔργα δξ Ιιίο-ῖὶ
Σατανῗέ. ἆμαρτίαι, ὧν ἀποτάσσεσθαι ἀναγκαῖον. Codd.
vero Roe et Casaub. omittunt, πᾶσά ἐστιν ἡ.
(4) Ἐν τοῖς. Ρτωροεὶιίοηεω ’ἐν adjeci ex’ codici-