PG 35, col. 1091
In English: Select Orations of Saint Gregory Nazianzen 21.0
non Spiritus opus est; qui cum caetera omnia
violenter pervaserint, ad extremum ipsam quo-
que pietatem tyrannide premunt: quorum non
mores dignitati, sed dignitas 39] moribus fidem
astruit, ordine admodum praepostero: qui denique
plura pro suis, quam pro populi ignorantiis ‘5, sa-
crificia debent; ac prorsus duorum alterum pec-
cant, vel quia venia ipsi opus habent, ultra modum
aliis ignoscentes, ut sic vitium non modo non re-
primatur, sed etiam doceatur, vel quia imperii
acerbitate peccata sua obtegunt: quorum utrumque
fugiens Athanasius, vita quidem sublimis erat,
verum animo humilis : atque ea quidem virtute, ut
nemo ad eam aspirare posset, caeterum ea comi-
tate, ut ad ejus congressum facilis omnibus aditus
pateret, mansuetus,ab ira alienus, ad miserationem
propensus, sermone jucundus, moribus jucundior,
facie angelicus, animo magis angelicus; in incre-
pando placidus, in laudando erudiendi vim habens;
sic utrumque temperans, ut neutrum horum per
immoderationem labefactaret, verum et increpatio
paternam charitatem, et laudatio imperio dignam
gravitatem obtineret; nec aut mollities dissoluta,
aut severitas rigida et tetrica esset; quin potius illa facilitatis et benignitatis, haec prudentia nomen
haberet, utraque vero sapientiae laudem consequeretur; ita denique se comparans, ut nec sermone, pro-
pter mores abunde ad institutionem sufficientes, magnopere opus haberet; nec rursus, prOpter vim fa-
cultatemque dicendi, virga admodum egeret; sectione porro multo minus, ob virgam moderate ferientem.
X. Quid autem vobis hominem describere atti- Ο
net? Huno Paulus antevertens depinxit; sive cum
pontificem illum magnum, qui cmlos penetravit“,
depraadicat (huc enim usque progredi non dubita-
bit oratio, cum Scriptura eos, qui secundum Chri-
stum vivunt, pro Christis agnoscat); sive cum Ti-
motheo, in epistola quam ad eum scribit, leges
imponit, eum, qui Ecclesia? antistes futurus est,
sermone fingens atque informans ιτ. Nam si legem
eam, velut regulam quamdam, ei, qui ab his rebus
laudatur, admoveris, quam recta ea sit, liquido
perspicies. Agite igitur, ac mecum laudationis mu-
nus suscipite. Nam circa orationem laboro, ac multa
quidem praatermittnre cupio ; verum alias ab alio
detineor, neque, quod praecellit, reperire queo,
velut in corpore undequaque aequali atque eleganti.
Mihi enim, ut quidque occurrit, ita pulchrius ac
praestantius videtur, et orationem ad se rapit. Fa-
oite igitur, quicunque laudum illius pracones ac
testes estis, ut virtutes illius inter vos partiamini,
ac praeclarum 392 certamen inter vos ineatis, viri
⁴³ Hebr. 1x, 7. ⁴⁶ Hebr. 1v, 14. ⁴⁷ Ι Tim. ιιι, 2 ,sqq.
(62) Γαληνός... παγι-δευτικός. Regg. plures optimas
notae, γαληνῶς... παιδευτικῶς. ‹‹ Placide increpando,
laudando salubriter. »
Φιλοσοοίαν. Nicetas, ἀρετήν, ‹‹ _virtutem. ››
ἐξὲξ Καλεῖν ’ἡ Γραφή. Haec desunt in Regg. ιι, d,
Θῐ. U88.
ῥξ) [ξρὸς αὐτόν. Deest in Reg. id.
Oa) υὲος αοτον. uacat 1n Heg. (1.
56) ’ πισκοπῆς. Coisl. 2, aliique, τῆςᾶπι 0-
violenter pervaserint, ad extremum ipsam quo-
que pietatem tyrannide premunt: quorum non
mores dignitati, sed dignitas 39] moribus fidem
astruit, ordine admodum praepostero: qui denique
plura pro suis, quam pro populi ignorantiis ‘5, sa-
crificia debent; ac prorsus duorum alterum pec-
cant, vel quia venia ipsi opus habent, ultra modum
aliis ignoscentes, ut sic vitium non modo non re-
primatur, sed etiam doceatur, vel quia imperii
acerbitate peccata sua obtegunt: quorum utrumque
fugiens Athanasius, vita quidem sublimis erat,
verum animo humilis : atque ea quidem virtute, ut
nemo ad eam aspirare posset, caeterum ea comi-
tate, ut ad ejus congressum facilis omnibus aditus
pateret, mansuetus,ab ira alienus, ad miserationem
propensus, sermone jucundus, moribus jucundior,
facie angelicus, animo magis angelicus; in incre-
pando placidus, in laudando erudiendi vim habens;
sic utrumque temperans, ut neutrum horum per
immoderationem labefactaret, verum et increpatio
paternam charitatem, et laudatio imperio dignam
gravitatem obtineret; nec aut mollities dissoluta,
aut severitas rigida et tetrica esset; quin potius illa facilitatis et benignitatis, haec prudentia nomen
haberet, utraque vero sapientiae laudem consequeretur; ita denique se comparans, ut nec sermone, pro-
pter mores abunde ad institutionem sufficientes, magnopere opus haberet; nec rursus, prOpter vim fa-
cultatemque dicendi, virga admodum egeret; sectione porro multo minus, ob virgam moderate ferientem.
X. Quid autem vobis hominem describere atti- Ο
net? Huno Paulus antevertens depinxit; sive cum
pontificem illum magnum, qui cmlos penetravit“,
depraadicat (huc enim usque progredi non dubita-
bit oratio, cum Scriptura eos, qui secundum Chri-
stum vivunt, pro Christis agnoscat); sive cum Ti-
motheo, in epistola quam ad eum scribit, leges
imponit, eum, qui Ecclesia? antistes futurus est,
sermone fingens atque informans ιτ. Nam si legem
eam, velut regulam quamdam, ei, qui ab his rebus
laudatur, admoveris, quam recta ea sit, liquido
perspicies. Agite igitur, ac mecum laudationis mu-
nus suscipite. Nam circa orationem laboro, ac multa
quidem praatermittnre cupio ; verum alias ab alio
detineor, neque, quod praecellit, reperire queo,
velut in corpore undequaque aequali atque eleganti.
Mihi enim, ut quidque occurrit, ita pulchrius ac
praestantius videtur, et orationem ad se rapit. Fa-
oite igitur, quicunque laudum illius pracones ac
testes estis, ut virtutes illius inter vos partiamini,
ac praeclarum 392 certamen inter vos ineatis, viri
⁴³ Hebr. 1x, 7. ⁴⁶ Hebr. 1v, 14. ⁴⁷ Ι Tim. ιιι, 2 ,sqq.
(62) Γαληνός... παγι-δευτικός. Regg. plures optimas
notae, γαληνῶς... παιδευτικῶς. ‹‹ Placide increpando,
laudando salubriter. »
Φιλοσοοίαν. Nicetas, ἀρετήν, ‹‹ _virtutem. ››
ἐξὲξ Καλεῖν ’ἡ Γραφή. Haec desunt in Regg. ιι, d,
Θῐ. U88.
ῥξ) [ξρὸς αὐτόν. Deest in Reg. id.
Oa) υὲος αοτον. uacat 1n Heg. (1.
56) ’ πισκοπῆς. Coisl. 2, aliique, τῆςᾶπι 0-