PG 35, col. 791
In English: Select Orations of Saint Gregory Nazianzen 8.0
quandoquidem difficile est, tum actionem,tum ser-
monem, ipsius recte factis adaequare; nec igitur,
quidquid alienum est, laudetur, quod incongruum
foret: nec quidquid proprium et domesticum est,
contemnatur, si honestum et eximium ; ne illi qui-
dem lucro sit, alienum esse, huic vero 219 pro-
pinquitas detrimento cedat. Utrinque enim tequi-
tatis ratio laederetur, si et illi laude afficerentur, et
hi silentio premerentur ; veritate autem, tanquam
regula et canone, utentes, atque ipsam solam spe-
ctantes, nec quidquam aliud considerantes ex iis,
qua: vulgus hominum et venales animae solent, ita demum ea et laudabimus, et silentio praetermittemus,
quae laudem aut silentium promerentur.
II. Illud autem omnium absurdissimum fuerit,si,
cum propinquos aliqua re fraudare, vel conviciis
incessere, vel accusare, vel quoquo modo sive in
magnis, sive in minimis lzedere, minime pium esse
censeamus: imo,et in homines genere conjunctis-
simos delinquere, scelus omnium maximum esse
judicemus ; nos tamen eos oratione fraudantes (qua
bonis viris maxime debetur, et per quam immor-
talem eorum memoriam reddere queamus), tum
aequi aliquid facere arbitremur,majoremque impro-
borum, qui nos ad gratiam loqui criminantur,quam
bonorum, qui meritas laudes exposcunt, rationem
habeamus.Et certe, cum nos ab exterorum laudibus
praedicandis ea causa non deterreat, quod eorum vir-
tus nobis haudquaquam perspecta et testata sit
(quanquam id multo sequius foret), amicitia etiam,
ac subeundae multorum invidia: metus, non impe-
diet, quominus notos laudemus, eosque potissimum, qui extremum vitae diem clauserunt, et a quibus
gratiam inire studere nimis jam serum sit; quippe qui, ut alia omnia, ita laudatores etiam et vitupera-
tores reliquerunt.‘
ΙΙΙ. Quoniam autem de his rebus purgandi nostri
causa satis multa diximus, nobisque, orationem
hanc necessario institutam esse demonstravimus,
age, ad ipsas jam laudes accedamus,dictionis qui-
dem venustatem et elegantiam contemnentes (nam
hac quoque, quam laudamus, minime compta et
expolita erat, atque ornatus neglectum pulchritu-
dinem esse statuebat), debitum pietatis munus,
quasi aes quoddam alienum perquam necessarium
exsolventes, simulque multos ad ejusdem virtutis
zelum et imitationem erudientes, quoniam hoc no-
bis in omni sermone atque actione propositum est,
ut eos, qui fidei nostra: commissi sunt, perfectos
reddamus. Igitur alius quidem defunctae patriam ac
genus laudet, encomiorum videlicet leges religiose
(28) Ἑλλείπωμεν. Reg. hu, Or. 1, ἐλλίπωμεν.
Ρξθὲῖ δυ’ τίς
μέν* (29
(30) ’Ὁνμή δίκαιον. Billius, «si iniquum sit.
31) Μήτε. Sic Reg. bu. Edili, μηδξ.
31 Μήτε. Sic Reg. hu. Editi, μηδὲ.
(32) *Ων-οἱ πολλοί, etc. Billius, « qua: plerique et
viles homines, etc.
(33) Πάντωνδῖ Πάντων δέ.
ξ
(34) Et. Coisl. 1,41.
(35) Λόγου. Reg. bm., duo Colb., λόγον.
monem, ipsius recte factis adaequare; nec igitur,
quidquid alienum est, laudetur, quod incongruum
foret: nec quidquid proprium et domesticum est,
contemnatur, si honestum et eximium ; ne illi qui-
dem lucro sit, alienum esse, huic vero 219 pro-
pinquitas detrimento cedat. Utrinque enim tequi-
tatis ratio laederetur, si et illi laude afficerentur, et
hi silentio premerentur ; veritate autem, tanquam
regula et canone, utentes, atque ipsam solam spe-
ctantes, nec quidquam aliud considerantes ex iis,
qua: vulgus hominum et venales animae solent, ita demum ea et laudabimus, et silentio praetermittemus,
quae laudem aut silentium promerentur.
II. Illud autem omnium absurdissimum fuerit,si,
cum propinquos aliqua re fraudare, vel conviciis
incessere, vel accusare, vel quoquo modo sive in
magnis, sive in minimis lzedere, minime pium esse
censeamus: imo,et in homines genere conjunctis-
simos delinquere, scelus omnium maximum esse
judicemus ; nos tamen eos oratione fraudantes (qua
bonis viris maxime debetur, et per quam immor-
talem eorum memoriam reddere queamus), tum
aequi aliquid facere arbitremur,majoremque impro-
borum, qui nos ad gratiam loqui criminantur,quam
bonorum, qui meritas laudes exposcunt, rationem
habeamus.Et certe, cum nos ab exterorum laudibus
praedicandis ea causa non deterreat, quod eorum vir-
tus nobis haudquaquam perspecta et testata sit
(quanquam id multo sequius foret), amicitia etiam,
ac subeundae multorum invidia: metus, non impe-
diet, quominus notos laudemus, eosque potissimum, qui extremum vitae diem clauserunt, et a quibus
gratiam inire studere nimis jam serum sit; quippe qui, ut alia omnia, ita laudatores etiam et vitupera-
tores reliquerunt.‘
ΙΙΙ. Quoniam autem de his rebus purgandi nostri
causa satis multa diximus, nobisque, orationem
hanc necessario institutam esse demonstravimus,
age, ad ipsas jam laudes accedamus,dictionis qui-
dem venustatem et elegantiam contemnentes (nam
hac quoque, quam laudamus, minime compta et
expolita erat, atque ornatus neglectum pulchritu-
dinem esse statuebat), debitum pietatis munus,
quasi aes quoddam alienum perquam necessarium
exsolventes, simulque multos ad ejusdem virtutis
zelum et imitationem erudientes, quoniam hoc no-
bis in omni sermone atque actione propositum est,
ut eos, qui fidei nostra: commissi sunt, perfectos
reddamus. Igitur alius quidem defunctae patriam ac
genus laudet, encomiorum videlicet leges religiose
(28) Ἑλλείπωμεν. Reg. hu, Or. 1, ἐλλίπωμεν.
Ρξθὲῖ δυ’ τίς
μέν* (29
(30) ’Ὁνμή δίκαιον. Billius, «si iniquum sit.
31) Μήτε. Sic Reg. bu. Edili, μηδξ.
31 Μήτε. Sic Reg. hu. Editi, μηδὲ.
(32) *Ων-οἱ πολλοί, etc. Billius, « qua: plerique et
viles homines, etc.
(33) Πάντωνδῖ Πάντων δέ.
ξ
(34) Et. Coisl. 1,41.
(35) Λόγου. Reg. bm., duo Colb., λόγον.