PG 67, col. 1028
In English: The Ecclesiastical History of Sozomen 2.32
utque ad eam accederent hortabatur. Hac autem ᾷ αἰρέσεων οἶμαι τὴν πολλὴν ἀφανισθῆναι μνήμην.
Ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν πρὶν βασιλέων, ὅσοι τὸν Χριστὸν
ἔσεβον, εἰ καὶ τὰς δόξας διεφέροντο, πρὸς τῶν Ἐλλη-
νιστῶν οἱ αὐτοὶ ἐνομίζοντο, καὶ κακῶς ὀμοίως ἔπα-
σχον. Σφᾶς δὲ αὐτοὺς πολυπραγμονεῖν διὰ τὰς κοινὰς
συμφορὰς οὐκ ἠδύναντο· καὶ διατοῦτο ῥαδίως καὸʼ
ἐαυτοὺς ἔκαστοι συνιόντες ἐκκλησίαζον, καὶ συνεχῶς
ὀμιλοῦντες ἀλλήλοις, εἰ καὶ ὀλίγοι ἦσαν, οὐ διελύθη-
σαν. Μετὰ δὲ τοῦτον τὸν νόμον, οὕτε δημοσίᾳ ἐκκλη-
σιάζειν ἠδύναντο κωλυόμενοι, οὕτε λάθρα, τῶν κατὰ
πόλιν ἐπισκόπων καὶ κληρικῶν παρατηρούντων.
Ἐντεῦθεν δὲ περιδεεῖς οἱ πλείους γενόμενοι, τῇ
καθόλου Ἐκκλησίᾳ προσέθεντο. Οἱ δὲ καὶ ἐπὶ τῆς
αὐτῆς γνώμης μείναντες, οὐκέτι διαδόχους τῆς αὐτῶν
gularum civitatum episcopi ac clerici eos sollicite αἱρέσεως καταλιπόντες, ἐτελεύτησαν · ὡς μήτε εἰς
observarent. Unde factum est ut plerique eoruω eγχὐτὸν συνιέναι συγχωρούμενοι, μήτε ἀδεῶς ὁμοδό-
ξους ἐκδιδάσκειν δυνάμενοι. Ἐπεὶ καὶ τὴν ἀρχὴν αἰ
μὲν ἄλλαι αἱρέσεις ὀλίγους τοὺς ζηλώσαντας ἔσχον,
ἢ διὰ σκαιότητα δογμάτων, ἢ φαυλότητα τῶν εὐρόν-
τωτ καὶ καθηγητῶν τοὐτων γενομένων. Οἱ δὲ τὰ
Nαυάτου φρονοῦντες, ὡς ἀγαθῶν ἡγεμόνων ἐπιτυ-
χόντες, καὶ τὰ αὐτὰ περὶ τὸ Θεῖον τῇ καθόλου Ἐκ.-
κλησίᾳ δοξάζοντες, πολλοί τε ἦσαν ἐξ ἀρχῆς, καὶ
διέμειναν, οὐδὲν μέγα βλαβέντες ὑπὸ τούτου τοῦ
νόμου. Ὡς γὰρ σἶμαι, καὶ ὁ βασιλεὺς ἐκὼν καθυφίει,
φοβῆσαι μόνον, οὐ λυμήνασθαι τοὺς ὑπηκόους προ-
θέμενος. Καὶ Ἀκέσιος δὲ ὁ τότε ἐν Κωνσταντίνου
πόλει τῆς αὐτῶν αἰρέσεως ἐπίσκοπος, βασιλεῖ κεχα-
ρισμένος ὡν διὰ τὸν βίον, ὡς εἰκὸς, ἐβοήθει τῇ ὑπʼ
manserunt, nibil 91 fere detimenti ex hac lege αὐτὸν Ἐκκλησίᾳ. ρύγες δὲ κατὰ τὴν ἄλλην ἀρχομέ-
νην, παραπλήσια τοῖς ἄλλοις ὑπέμειναν, πλὴν Φρυ-
γίας, καὶ τῶν ἄλλων ἐθνῶν τῶν ἐκ γειτόνων· ἔνθα δὴ
ἐκ τῶν κατὰ Μοντανὺν χρόνων πλῆθος ἀρξάμενοι,
καὶ νῦν εἰσι. Περὶ δὲ τοῦτον τὸν χρόνον, οἱ ἀμφὶ τὸν
Εὐσέβιον τὸν Nικομηδείας ἐπίσκοπον, καὶ Θεόγνιον
τὸν Nικαίας, ἐγγράφως ἤρξαντο νεωτερίζειν περὶ
τὴν ἔκθεσιν τῶν ἐν Nικαίᾳ συνεληλυθότων. Καὶ
ἀναφανδὸν μὲν ἐκβάλλειν τὸ ὁμοούσιον τῷ Πατρὶ τὸν
Τἰὸν, οὐκ ἐθάῤῤησαν. θδεσαν γὰρ βασιλέα ὧδε δοξὰ-
ζοντα. Ἐτέραν δὲ ἐκθέμενοι γραφὴν ἐπὶ ῥηταῖς ἐρ-
μηνείαις καταδεδέχθαι τὰ ὀνόματα τοῦ ἐν Nικαίᾳ
δόγματος ἐμήνυσαν τοῖς ἀνὰ τὴν ἕω ἐπισκόποις. Ἐκ
τούτου δὲ τοῦ ῥητοῦ καὶ διανοίας, εἰς διάλεξιν
et Τheognius Nicææ, expositionem fi dei ab iis qui πεσοῦσα ἡ προτέρα ζήτησις, καὶ δόξασα πεπαῦσθαι,
vare cœperunt. Et aperte quidem caput illud rejicere non audebant, quo Sillus Patra consubstan-
tialis asseritur. Norant enim imperatorem in ea esse sententia; aliam vero fidei formulam evulgan-
tes, significarunt orientalibus episcopis , verbo Nicæni concilii additis quibusdam interpretatio-
nibus suscepta esse. Qua quidem ex voce atque sententia prior quæstio quæ jam sopita esse vi-
ΚΕΑΛ. A.
De Marcello Ancyræ episcopo, deque pus hæres Περὶ Μαρκέλλου τοῦ Ἀγκύρας, καὶ τῆς αθρέσεως
αὐτοῦ καὶ καθιααρέσεως.
ἘἘν δὲ τῷ τότε καὶ Μάρκελλον Ἀγκύρας ἐπίσκο-
grcgati Marcellum quoque Ancyræ in Galatia epi- πον τῆς Γαλατῶν, ὡς καινῶν δογμάτων εἰσηγητὴν,
scopum , tanquam auctorem novæ doctrinæ, qui καὶ τὸν Υἱὸν τοῦ Θεοῦ λέγοντα ἐκ Μαρίας τὴν ἀρχὴν
ilium Dci initium ex Maria sumapsisse, et regnum εἰληφέναι, καὶ τέλος ἕξειν τὴν αὐτοῦ βασιλείαν, κaὶ
Ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν πρὶν βασιλέων, ὅσοι τὸν Χριστὸν
ἔσεβον, εἰ καὶ τὰς δόξας διεφέροντο, πρὸς τῶν Ἐλλη-
νιστῶν οἱ αὐτοὶ ἐνομίζοντο, καὶ κακῶς ὀμοίως ἔπα-
σχον. Σφᾶς δὲ αὐτοὺς πολυπραγμονεῖν διὰ τὰς κοινὰς
συμφορὰς οὐκ ἠδύναντο· καὶ διατοῦτο ῥαδίως καὸʼ
ἐαυτοὺς ἔκαστοι συνιόντες ἐκκλησίαζον, καὶ συνεχῶς
ὀμιλοῦντες ἀλλήλοις, εἰ καὶ ὀλίγοι ἦσαν, οὐ διελύθη-
σαν. Μετὰ δὲ τοῦτον τὸν νόμον, οὕτε δημοσίᾳ ἐκκλη-
σιάζειν ἠδύναντο κωλυόμενοι, οὕτε λάθρα, τῶν κατὰ
πόλιν ἐπισκόπων καὶ κληρικῶν παρατηρούντων.
Ἐντεῦθεν δὲ περιδεεῖς οἱ πλείους γενόμενοι, τῇ
καθόλου Ἐκκλησίᾳ προσέθεντο. Οἱ δὲ καὶ ἐπὶ τῆς
αὐτῆς γνώμης μείναντες, οὐκέτι διαδόχους τῆς αὐτῶν
gularum civitatum episcopi ac clerici eos sollicite αἱρέσεως καταλιπόντες, ἐτελεύτησαν · ὡς μήτε εἰς
observarent. Unde factum est ut plerique eoruω eγχὐτὸν συνιέναι συγχωρούμενοι, μήτε ἀδεῶς ὁμοδό-
ξους ἐκδιδάσκειν δυνάμενοι. Ἐπεὶ καὶ τὴν ἀρχὴν αἰ
μὲν ἄλλαι αἱρέσεις ὀλίγους τοὺς ζηλώσαντας ἔσχον,
ἢ διὰ σκαιότητα δογμάτων, ἢ φαυλότητα τῶν εὐρόν-
τωτ καὶ καθηγητῶν τοὐτων γενομένων. Οἱ δὲ τὰ
Nαυάτου φρονοῦντες, ὡς ἀγαθῶν ἡγεμόνων ἐπιτυ-
χόντες, καὶ τὰ αὐτὰ περὶ τὸ Θεῖον τῇ καθόλου Ἐκ.-
κλησίᾳ δοξάζοντες, πολλοί τε ἦσαν ἐξ ἀρχῆς, καὶ
διέμειναν, οὐδὲν μέγα βλαβέντες ὑπὸ τούτου τοῦ
νόμου. Ὡς γὰρ σἶμαι, καὶ ὁ βασιλεὺς ἐκὼν καθυφίει,
φοβῆσαι μόνον, οὐ λυμήνασθαι τοὺς ὑπηκόους προ-
θέμενος. Καὶ Ἀκέσιος δὲ ὁ τότε ἐν Κωνσταντίνου
πόλει τῆς αὐτῶν αἰρέσεως ἐπίσκοπος, βασιλεῖ κεχα-
ρισμένος ὡν διὰ τὸν βίον, ὡς εἰκὸς, ἐβοήθει τῇ ὑπʼ
manserunt, nibil 91 fere detimenti ex hac lege αὐτὸν Ἐκκλησίᾳ. ρύγες δὲ κατὰ τὴν ἄλλην ἀρχομέ-
νην, παραπλήσια τοῖς ἄλλοις ὑπέμειναν, πλὴν Φρυ-
γίας, καὶ τῶν ἄλλων ἐθνῶν τῶν ἐκ γειτόνων· ἔνθα δὴ
ἐκ τῶν κατὰ Μοντανὺν χρόνων πλῆθος ἀρξάμενοι,
καὶ νῦν εἰσι. Περὶ δὲ τοῦτον τὸν χρόνον, οἱ ἀμφὶ τὸν
Εὐσέβιον τὸν Nικομηδείας ἐπίσκοπον, καὶ Θεόγνιον
τὸν Nικαίας, ἐγγράφως ἤρξαντο νεωτερίζειν περὶ
τὴν ἔκθεσιν τῶν ἐν Nικαίᾳ συνεληλυθότων. Καὶ
ἀναφανδὸν μὲν ἐκβάλλειν τὸ ὁμοούσιον τῷ Πατρὶ τὸν
Τἰὸν, οὐκ ἐθάῤῤησαν. θδεσαν γὰρ βασιλέα ὧδε δοξὰ-
ζοντα. Ἐτέραν δὲ ἐκθέμενοι γραφὴν ἐπὶ ῥηταῖς ἐρ-
μηνείαις καταδεδέχθαι τὰ ὀνόματα τοῦ ἐν Nικαίᾳ
δόγματος ἐμήνυσαν τοῖς ἀνὰ τὴν ἕω ἐπισκόποις. Ἐκ
τούτου δὲ τοῦ ῥητοῦ καὶ διανοίας, εἰς διάλεξιν
et Τheognius Nicææ, expositionem fi dei ab iis qui πεσοῦσα ἡ προτέρα ζήτησις, καὶ δόξασα πεπαῦσθαι,
vare cœperunt. Et aperte quidem caput illud rejicere non audebant, quo Sillus Patra consubstan-
tialis asseritur. Norant enim imperatorem in ea esse sententia; aliam vero fidei formulam evulgan-
tes, significarunt orientalibus episcopis , verbo Nicæni concilii additis quibusdam interpretatio-
nibus suscepta esse. Qua quidem ex voce atque sententia prior quæstio quæ jam sopita esse vi-
ΚΕΑΛ. A.
De Marcello Ancyræ episcopo, deque pus hæres Περὶ Μαρκέλλου τοῦ Ἀγκύρας, καὶ τῆς αθρέσεως
αὐτοῦ καὶ καθιααρέσεως.
ἘἘν δὲ τῷ τότε καὶ Μάρκελλον Ἀγκύρας ἐπίσκο-
grcgati Marcellum quoque Ancyræ in Galatia epi- πον τῆς Γαλατῶν, ὡς καινῶν δογμάτων εἰσηγητὴν,
scopum , tanquam auctorem novæ doctrinæ, qui καὶ τὸν Υἱὸν τοῦ Θεοῦ λέγοντα ἐκ Μαρίας τὴν ἀρχὴν
ilium Dci initium ex Maria sumapsisse, et regnum εἰληφέναι, καὶ τέλος ἕξειν τὴν αὐτοῦ βασιλείαν, κaὶ