PG 67, col. 789
In English: The Ecclesiastical History of Socrates Scholasticus 7.23
desiderat, aliis derelinquens.
sEaΑA. XT.
Περὶ Τωάσνου τοῦ τυρασνήσαιτος ἐν Pώμῃ,
μετὰ δάνατον Ὅνωρίου τοῦ βαοαιλέως καὶ
δπτως αὐτὸν d Θεὸς εαῖς εὐχαῖς Θεοδοσίου
καμφθεῖς, χερσὶ τοῦ ωμαῖκοῦ στρατοῦ παρα-
δέδωκs.
Τελευτήσαντος δὴ τοῦ βασιλέως Ὁνωρίου, μαθὼν
ὁ αὐτοκράτωρ Θεοδόσιος, κρύπτει μὲν τὸ γενόμενον,
καὶ ἄλλοτε ἄλλως τοὺς πολλοὺς ἀπεπλάνα. ππο-
πέμπει δὲ λαθραίως στρατιώτην εἰς Σαλῶνας· πόλις
δὲ αὕτη τῆς Δαλματίας· ἵνα εἰ συμβῇ τι νεωτερι-
σθῆναι περὶ τὰ ἐσπέρια μέρη, μὴ πόῤῥωθεν σιν οt
ἀμυνόμενοι. Καὶ τοῦτο οὕτως προευτρεπίσας, τότε
καταφανῆ τὸν θάνατον τοῦ θείου πεποίηκεν. Ἐν
τούτῳ δὲ Ἰωάννης πρωτοστάτης ὦν τῶν βασιλικῶν
ὑπογραφέων (β7), μὴ ἐνεγκὼν τὴν εὐτυχίατ τῆς
ἰδίας ἀξίας, τὴν βασιλείαν ἀρπάζει , καὶ πρεσβείας
ἀποστέλλει πρὸς τὸν αὐτοκράτορα Θεοδόσιον, δεχθῆναι
εἰς βασιλέα δεόμενος. Ὁ δὲ, τοὺς μὲν πρεσβευτὰς εἰς
φρουρὰν κατέστησεν· ἐξαποστέλλει δὲ τὸν στρατη-
λάτην Ἀρδαβούριον, ὅς καὶ ἐν τῷ Περσικῷ πολέμῳ
τὰ μέγιστα ἠγωνίσατο. Οὗτος εἰς τὰς Σαλῶνας παρα-
γενόμενος, ἔπλει ἐξ αὐτῆς ἐπὶ τὴν Ἀκυλήῖαν, καὶ
χρῆται τύχῃ καθῶς ἐνομίζετο ἡ τύχη δὲ ὡς ὕστε-
ρον ἐδείχθη. Ἀνεμος γὰρ οὐκ αἴσιος πνεύσας, εἰς τὰς
χεῖρας αὐτὸν ἐνέβαλε τοῦ τυράννου· ὅς συλλαβὼν
αὐτὸν, ἤλπιζεν εἰς ἀνάγκην καταστῆσαι τὸν αὐτο-
κράτορα, ὥστε ψηφίσασθαι καὶ ἀναδεῖξαι αὐτὸν βασι-
λέα, εἰ σώζεσθαι τὸν στρατηλάτην προῃρεῖτο. Ἀλη-
θῶς τε ἐν ἀγῶνι ἦν, ὅ τε βασιλεὺς ταῦτα πυθόμενος,
καὶ ὁ ἐπὶ τὸν τύραννον ἀποσταλεὶς στρατιώτης ,
μήτι πάθοι κακὸν ὑπὸ τοῦ τυράννου ὁ Ἀρδαβούριος.
Ἀσπαρ δὲ, ὁ τοῦ Ἀρδαβουρίου υἱὸς, μαθὼν καὶ τὸν
πατέρα παρὰ τοῦ τυράννου κατέχεσθαι, καὶ πολλὰς
μυριάδας βαρβάρων ἐπὶ συμμαχίᾳ τοῦ τυράννου
παρεῖναι εἰδώς, οὐκ ἔσχεν ὅ τι καὶ πράξειεν. Τότε
δὴ καὶ τοῦ θεοφιλοῦς βασιλέως εὐχὴ πάλιν ἐξίσχυσεν.
Ἀγγελος γὰρ Θεοῦ ἐν σχήματι ποιμένος ὀδηγεῖ τὸν
Ἀσπαρα, καὶ τοὺς σὺν αὐτῷ, καὶ ἄγει διὰ τῆς παρα-
κειμένης τῇ αβέννῃ λίμνης. Ἐν ταύτῃ γὰρ τῇ
πόλει ὁ τύραννος διατρίβων εἶχε τὸν στρατηγόν ὅθεν
οὐδεὶς οὐδὲ πώποτε διαβεβηκέναι ἱστόρητο. Τότε δὴ
κσὶ ὁ Θεὸς τὴν ἄβατον, βατὴν ἀπειργάσατο. Διαβάν-
qui, cum urbs Roma obsideretur, legatus missus
s ὴν βασιλείαν dρπτάζει. Contigit id quatuor
aut circiter jam elapsis mensibus a morte Honorii,
ut colligitur ex Olympiodoro, qui ait: Missæ ins
Orientem litteræ Augusti mertem nuntiantes: quæ
dum ultro citroque mittuntur, Joannes quidam ty-
rannidem occuppacit; atque ejus inauguralione impe-
ri, tanquam aὲ aliquo futuræ rei oraculo, factum
sEaΑA. XT.
Περὶ Τωάσνου τοῦ τυρασνήσαιτος ἐν Pώμῃ,
μετὰ δάνατον Ὅνωρίου τοῦ βαοαιλέως καὶ
δπτως αὐτὸν d Θεὸς εαῖς εὐχαῖς Θεοδοσίου
καμφθεῖς, χερσὶ τοῦ ωμαῖκοῦ στρατοῦ παρα-
δέδωκs.
Τελευτήσαντος δὴ τοῦ βασιλέως Ὁνωρίου, μαθὼν
ὁ αὐτοκράτωρ Θεοδόσιος, κρύπτει μὲν τὸ γενόμενον,
καὶ ἄλλοτε ἄλλως τοὺς πολλοὺς ἀπεπλάνα. ππο-
πέμπει δὲ λαθραίως στρατιώτην εἰς Σαλῶνας· πόλις
δὲ αὕτη τῆς Δαλματίας· ἵνα εἰ συμβῇ τι νεωτερι-
σθῆναι περὶ τὰ ἐσπέρια μέρη, μὴ πόῤῥωθεν σιν οt
ἀμυνόμενοι. Καὶ τοῦτο οὕτως προευτρεπίσας, τότε
καταφανῆ τὸν θάνατον τοῦ θείου πεποίηκεν. Ἐν
τούτῳ δὲ Ἰωάννης πρωτοστάτης ὦν τῶν βασιλικῶν
ὑπογραφέων (β7), μὴ ἐνεγκὼν τὴν εὐτυχίατ τῆς
ἰδίας ἀξίας, τὴν βασιλείαν ἀρπάζει , καὶ πρεσβείας
ἀποστέλλει πρὸς τὸν αὐτοκράτορα Θεοδόσιον, δεχθῆναι
εἰς βασιλέα δεόμενος. Ὁ δὲ, τοὺς μὲν πρεσβευτὰς εἰς
φρουρὰν κατέστησεν· ἐξαποστέλλει δὲ τὸν στρατη-
λάτην Ἀρδαβούριον, ὅς καὶ ἐν τῷ Περσικῷ πολέμῳ
τὰ μέγιστα ἠγωνίσατο. Οὗτος εἰς τὰς Σαλῶνας παρα-
γενόμενος, ἔπλει ἐξ αὐτῆς ἐπὶ τὴν Ἀκυλήῖαν, καὶ
χρῆται τύχῃ καθῶς ἐνομίζετο ἡ τύχη δὲ ὡς ὕστε-
ρον ἐδείχθη. Ἀνεμος γὰρ οὐκ αἴσιος πνεύσας, εἰς τὰς
χεῖρας αὐτὸν ἐνέβαλε τοῦ τυράννου· ὅς συλλαβὼν
αὐτὸν, ἤλπιζεν εἰς ἀνάγκην καταστῆσαι τὸν αὐτο-
κράτορα, ὥστε ψηφίσασθαι καὶ ἀναδεῖξαι αὐτὸν βασι-
λέα, εἰ σώζεσθαι τὸν στρατηλάτην προῃρεῖτο. Ἀλη-
θῶς τε ἐν ἀγῶνι ἦν, ὅ τε βασιλεὺς ταῦτα πυθόμενος,
καὶ ὁ ἐπὶ τὸν τύραννον ἀποσταλεὶς στρατιώτης ,
μήτι πάθοι κακὸν ὑπὸ τοῦ τυράννου ὁ Ἀρδαβούριος.
Ἀσπαρ δὲ, ὁ τοῦ Ἀρδαβουρίου υἱὸς, μαθὼν καὶ τὸν
πατέρα παρὰ τοῦ τυράννου κατέχεσθαι, καὶ πολλὰς
μυριάδας βαρβάρων ἐπὶ συμμαχίᾳ τοῦ τυράννου
παρεῖναι εἰδώς, οὐκ ἔσχεν ὅ τι καὶ πράξειεν. Τότε
δὴ καὶ τοῦ θεοφιλοῦς βασιλέως εὐχὴ πάλιν ἐξίσχυσεν.
Ἀγγελος γὰρ Θεοῦ ἐν σχήματι ποιμένος ὀδηγεῖ τὸν
Ἀσπαρα, καὶ τοὺς σὺν αὐτῷ, καὶ ἄγει διὰ τῆς παρα-
κειμένης τῇ αβέννῃ λίμνης. Ἐν ταύτῃ γὰρ τῇ
πόλει ὁ τύραννος διατρίβων εἶχε τὸν στρατηγόν ὅθεν
οὐδεὶς οὐδὲ πώποτε διαβεβηκέναι ἱστόρητο. Τότε δὴ
κσὶ ὁ Θεὸς τὴν ἄβατον, βατὴν ἀπειργάσατο. Διαβάν-
qui, cum urbs Roma obsideretur, legatus missus
s ὴν βασιλείαν dρπτάζει. Contigit id quatuor
aut circiter jam elapsis mensibus a morte Honorii,
ut colligitur ex Olympiodoro, qui ait: Missæ ins
Orientem litteræ Augusti mertem nuntiantes: quæ
dum ultro citroque mittuntur, Joannes quidam ty-
rannidem occuppacit; atque ejus inauguralione impe-
ri, tanquam aὲ aliquo futuræ rei oraculo, factum