PG 78, col. 111
tenus detinuerat. Verum Suflridus Sixtinus Ambstelrodamensis, qui optimam Gruterana: bibliothecae par-
tem in usum ac possessionem suam redegit, non est passus tam sanctum, tam pium, tam sapientem, tam
disertum scriptorem diutius in isthoc tenebroso carcere delitescere; sed inde extractum liberali manu as-
seruit, haudque gravatim consensit, ut in dias luminis oras, tuo vestitus ac splendens ornatu, a Filzeto
nostro produceretur, ethoc pacto in libertatem suam restitutum ire juberet quo vellet. Qua in rc et tibi
ut gratificaretur sategit, et simul, ne tam prazclara opera auctori suo deperiret, praecavere voluit. Sane ut
bono Christianze reipublicae, cui juvando promovendoquc, in exulceratis hominum quorumdam judiciis
persanandis et feris moribus mitigandis, unice facere hic scriptor et potest et debet, vel hac in parte‘
consultum ivit. Neque ego interim officio meo defui, veritus ne aut manuscriptum in atmulorum manus
invidas devenirct, aut res rursum procrastinata novum in periculdm ex transverso incideret. Non sum
ignarus, sed domi doctus meopte exemplo didici, quanta: molis sit talem partum progignere, quantave
dividia mentem premat et conficiat ob deperditas forte aut manticulatas vigiliarum nostrarum lucubra»
tiones. Nec dubito quin plura id genus monumenta penes te exstent, vel abs te ipso aflecta et profe-
cta , vel ab amicis tua: fidei commendata , qua: cupias cum industriis et assiduis bibliopolis communi-
care. Ad eam rem si tibi Opera mea utilis et proficua esse poterit, mandabis, quid fieri velis, et factum
putato.
Ad te quoque, Pater Boswcyde, non minus curatio hujus sanctissimi Patris lsidori spectare debet, ut
quem Pater Schottus eleganti festivoque schemate tam liberaliter honestavit , ei tu vitam ipsam redonare
non neglecturus sis in illis de Sanctorum historiis commentariorum libris. lta spes nos bona fovet, quam
de te omnes eruditi et bonarum litterarum studiosi conceperunt. Neque nos falli aut spe nostra jam diur-'
nante frustrari patieris, si ingenuum ingenium tuum recte novimus. et perseverantem animi voluntatem,
quam sapientes constantiam in promissis appellant, rite perspeximus.
Cum ergo utrumque vestrum Pelusiota vester, imo ex parte et noster, tangat , recte atque ordine mihi
facturus videbar, si eum ad utrumque pariter destinarem, qui aurem vobis vellerct, ut conjunctis opibus
atque industriis integram aliquando et omnibus numeris absolutam lsidori Operum editionem adornaretis
et procuraretis. Dignissimus sane scriptor, in quo operam hanc cunctam collocaretis, vel egregio reipt‘v
blicae, in qua et sub qua vitam communem degunt religiosi cum profanis, catholici cum schismaticis,
boni cum malis. Neque enim sanctissimo huic Patri Isidoro, vel magistro ejus B. Chrysostomo, aut caete-
ris ejus aevi sanctis et catholicis Patribus, Basilio Magno, Gregorio Nazianzeno, Caa'sario, etc., mos ille quo
nunc vulgo vivitur cognitus erat, at homines teque, ac ipsa vitia, odissemus et vitaremus. Contra ea sancti
illi Patres vitia hominmn fugere ac detestari nos jubebant. non hominesipsos Dei imaginem gerentes, quos
Dominus noster Iesus Christus proximos nostros esse docuit, et diligere praecepit. Sed haec est saeculi no-
stri haud scio infelicitas, dicam, an fatalitas, an potius immanitas, quam tantopere quondam illustrissimi
cardinales Bembus et Sadoletus deplorabant. Dicite mihi, sed vestra fide, si istam morum rigiditatem in
expungendis dissentientium nominibus non modo ex diptychis Ecclesiae, verum ex ipso etiam albo τῆς
ἔξω φιλίας καὶ ὁμιλίας indifferenter admittemus , 1
invidia praestabimus? Non certe vos istum ipsum lsidorum vestrum , non ejus magistrum B. Joannem
Chrysostomum , non Magnum Basilium , non Thaumaturgnm Nazianzenum, non Theologum Nyssenum,
non Ephrtem Theodidactum, non Syncsium, non Epiphanium, Τ heodoretum, non ul-lum ejus aetatis tra-
ctatorem sanctum ab injuriae hujus nexu defendere mihi unquam poteritis, aut in tuto collocare. Viri
cordati beatos vos esse praedicant, quibus datum atque concessum sit e tam rigido eorum, quos dixi,
instituto seorsim sentire. Sic enim alienam religionem, et humanos mortalium laesus odio habetis, ut
tamen dotes ingeniorum humanorum, easque artes, quas eis praebuit Phoebus Apollo, ut Homericis verbis
exprimam, aestimare et admirari didiceritis. Macte hac virtute , o venerandi seniores , qua in orbe Chri-
stiano nomina vestra prmclivent ac celebrantur. Vobis ipsi etiam adversarii hancjustissimam laudem
veris calculis assignant, quod plus moderatione vestra apud dissentientes proficiatis, quam illi, quos mi-
nus dudum memoravi, cum omnibus suis armatis copiis ad rigoris cotem sanciatis, quibus smpefieri af-
firmant, ut magis destruant, quam aedificent, cadant, quam vincant. Valete , et comitatem meam , quam
Isidoro vestro servando, et vobis in hoc schemate repraesentanda libenter impendi, boni consulite; majora
a me praestolaturi, si vobis studium atque officium meum in rebus vestris litterariis juvandis, et pro ea,
qua valere atqite posse existimor, auctoritate promovendis. placere intellexero.
Scribebam Francofordize a d. xw Kal. Martiar. A. C. N. oo tocxxtx.
Μ
TYPOGRAPHUS ANTIQUAE EDITIONIS LIBRI V
LECTORI S.
Duos qutoem Isidoros locis temporibusque dissitas, patria quoque dirersos, sed sanctimonia socios iunctim
tem in usum ac possessionem suam redegit, non est passus tam sanctum, tam pium, tam sapientem, tam
disertum scriptorem diutius in isthoc tenebroso carcere delitescere; sed inde extractum liberali manu as-
seruit, haudque gravatim consensit, ut in dias luminis oras, tuo vestitus ac splendens ornatu, a Filzeto
nostro produceretur, ethoc pacto in libertatem suam restitutum ire juberet quo vellet. Qua in rc et tibi
ut gratificaretur sategit, et simul, ne tam prazclara opera auctori suo deperiret, praecavere voluit. Sane ut
bono Christianze reipublicae, cui juvando promovendoquc, in exulceratis hominum quorumdam judiciis
persanandis et feris moribus mitigandis, unice facere hic scriptor et potest et debet, vel hac in parte‘
consultum ivit. Neque ego interim officio meo defui, veritus ne aut manuscriptum in atmulorum manus
invidas devenirct, aut res rursum procrastinata novum in periculdm ex transverso incideret. Non sum
ignarus, sed domi doctus meopte exemplo didici, quanta: molis sit talem partum progignere, quantave
dividia mentem premat et conficiat ob deperditas forte aut manticulatas vigiliarum nostrarum lucubra»
tiones. Nec dubito quin plura id genus monumenta penes te exstent, vel abs te ipso aflecta et profe-
cta , vel ab amicis tua: fidei commendata , qua: cupias cum industriis et assiduis bibliopolis communi-
care. Ad eam rem si tibi Opera mea utilis et proficua esse poterit, mandabis, quid fieri velis, et factum
putato.
Ad te quoque, Pater Boswcyde, non minus curatio hujus sanctissimi Patris lsidori spectare debet, ut
quem Pater Schottus eleganti festivoque schemate tam liberaliter honestavit , ei tu vitam ipsam redonare
non neglecturus sis in illis de Sanctorum historiis commentariorum libris. lta spes nos bona fovet, quam
de te omnes eruditi et bonarum litterarum studiosi conceperunt. Neque nos falli aut spe nostra jam diur-'
nante frustrari patieris, si ingenuum ingenium tuum recte novimus. et perseverantem animi voluntatem,
quam sapientes constantiam in promissis appellant, rite perspeximus.
Cum ergo utrumque vestrum Pelusiota vester, imo ex parte et noster, tangat , recte atque ordine mihi
facturus videbar, si eum ad utrumque pariter destinarem, qui aurem vobis vellerct, ut conjunctis opibus
atque industriis integram aliquando et omnibus numeris absolutam lsidori Operum editionem adornaretis
et procuraretis. Dignissimus sane scriptor, in quo operam hanc cunctam collocaretis, vel egregio reipt‘v
blicae, in qua et sub qua vitam communem degunt religiosi cum profanis, catholici cum schismaticis,
boni cum malis. Neque enim sanctissimo huic Patri Isidoro, vel magistro ejus B. Chrysostomo, aut caete-
ris ejus aevi sanctis et catholicis Patribus, Basilio Magno, Gregorio Nazianzeno, Caa'sario, etc., mos ille quo
nunc vulgo vivitur cognitus erat, at homines teque, ac ipsa vitia, odissemus et vitaremus. Contra ea sancti
illi Patres vitia hominmn fugere ac detestari nos jubebant. non hominesipsos Dei imaginem gerentes, quos
Dominus noster Iesus Christus proximos nostros esse docuit, et diligere praecepit. Sed haec est saeculi no-
stri haud scio infelicitas, dicam, an fatalitas, an potius immanitas, quam tantopere quondam illustrissimi
cardinales Bembus et Sadoletus deplorabant. Dicite mihi, sed vestra fide, si istam morum rigiditatem in
expungendis dissentientium nominibus non modo ex diptychis Ecclesiae, verum ex ipso etiam albo τῆς
ἔξω φιλίας καὶ ὁμιλίας indifferenter admittemus , 1
invidia praestabimus? Non certe vos istum ipsum lsidorum vestrum , non ejus magistrum B. Joannem
Chrysostomum , non Magnum Basilium , non Thaumaturgnm Nazianzenum, non Theologum Nyssenum,
non Ephrtem Theodidactum, non Syncsium, non Epiphanium, Τ heodoretum, non ul-lum ejus aetatis tra-
ctatorem sanctum ab injuriae hujus nexu defendere mihi unquam poteritis, aut in tuto collocare. Viri
cordati beatos vos esse praedicant, quibus datum atque concessum sit e tam rigido eorum, quos dixi,
instituto seorsim sentire. Sic enim alienam religionem, et humanos mortalium laesus odio habetis, ut
tamen dotes ingeniorum humanorum, easque artes, quas eis praebuit Phoebus Apollo, ut Homericis verbis
exprimam, aestimare et admirari didiceritis. Macte hac virtute , o venerandi seniores , qua in orbe Chri-
stiano nomina vestra prmclivent ac celebrantur. Vobis ipsi etiam adversarii hancjustissimam laudem
veris calculis assignant, quod plus moderatione vestra apud dissentientes proficiatis, quam illi, quos mi-
nus dudum memoravi, cum omnibus suis armatis copiis ad rigoris cotem sanciatis, quibus smpefieri af-
firmant, ut magis destruant, quam aedificent, cadant, quam vincant. Valete , et comitatem meam , quam
Isidoro vestro servando, et vobis in hoc schemate repraesentanda libenter impendi, boni consulite; majora
a me praestolaturi, si vobis studium atque officium meum in rebus vestris litterariis juvandis, et pro ea,
qua valere atqite posse existimor, auctoritate promovendis. placere intellexero.
Scribebam Francofordize a d. xw Kal. Martiar. A. C. N. oo tocxxtx.
Μ
TYPOGRAPHUS ANTIQUAE EDITIONIS LIBRI V
LECTORI S.
Duos qutoem Isidoros locis temporibusque dissitas, patria quoque dirersos, sed sanctimonia socios iunctim