PG 158, col. 1005
ἐκπορεύεσθαι, καθάπερ πρόσθεν ἐλέγομεν, ὲκ Πα-
τρδς δέδοται τῷ ΥΞῷ μήπω τοῦ Πατρὺς ὡς προσο-
λέως αὐτῇ τὺ Πνεῦμα προάγοντος. Διὸ καὶ τῇ αὐτῇ
δυνάμει καὶ ό Υῐδς,ᾖ προὸάλλων ὲκ τοῦ Πατρός,
σύναμα [Ias-91 μιᾷ προόδῳ τὸ Πνεῦμα ὲκπορεὺει τὸ
ἅγιον, ὅθ’ ὁ Πατὴρ προὸολεὺς αὐτὸ ἐκπορεύει.
ι’. Ἔπειτα δὲ καὶ πρδςττὸ δεύτερον ἴστω, ὅτι τὸ
τῆς ἀρχῆς ὄνομα διττῶς οὐ μόνον τοῖς φιλοσόφοις,
ἀλλὰ καὶ τοῖς θεολογοῦσι λαμϐάνεται, ενα μὲν τρό-
πον lit: δύναμις, ἄλλον δ’ αὖ ὡς Inposui-nov“ ἢ άτο-
μον, ἢ ὑπόστασις. Καλεῖται δὲ ἡ μὲν ἀρῇἡγὴ ὡς
δύναμις, ᾖ, τουτέστιν, ᾖ δυνάμει καὶ ἀρχῇ προάγει
τόγε προάγον, αὐτῆς μὲν οὐ προαγούσης· ἠ γὰρ ἂν
καὶ αὑτὴ ἄλλῃ τινὶ δυνάμει παρῆγε τῇ ἐν αὐτῇ, καὶ
αὐτὴ πάλιν αὖ ἑτέρᾳ δυνάμει, κάντεῦθεν ἐν τοῖς
καθ’ αὑτὺὴ ἐπ’ ἄπειρον ἦν προχώρησις, ὅπερ ἆτο-
πονο ἀρχῆς δὲ οὖσης αὐτῆς καὶ δυνάμεως, προά-
γει τδ αὐτὴν ἔχον,ῶς ἀρχὴ κατὰ τὸ δεύτερον τῆς
ἀρχῆς σημαινόμενον. Ἦ δὲ ἀρχὴ ὴ ὡς πρόσωπον,ἢ
ἄτομον, ἢ ὑπόστασις, ἥτις καλεῖται, τουτέστιν ἥτις
παράγει τῇῇ δυνάμει τῇ ὲν αὐτῇ δηλαδή. Τοσαυ-
ταχῶς οὖν τοῦ τῆς ἀρχῆς ὀνόματος ὲκλαμὸανομὲνου,
ει μὲν ἐν Πατρὶκαὶ Υίῷ δύο τὰς ἀρχὰς θείη¹τίς
ὼς δυνάμεις προσλητικὰς, αἷς Πατὴρ καὶ Υίὺς το
ρ Πνεῦμα παράγουσι, μάλα άτοπον, καὶ ψευδὲς, καὶ
τῆς εὐσεόείας ἀλλότριον. ’ᾝ γὰρ ἂν οὐδ’ ἡ αὑτὴ οὐσία “⁴
τῷ ἀριθμῷ Πατρὶ προσῆν καὶ me, οἷς τῇ τῆς
αὐτῆς δυνάμεως διακρίσει καὶ ὴ διάκρισις εὐθὺς
ἕπεται τῆς οὐσίας, ἐστι μὲν ὅτε καὶ εἴδει, ἔστι δ’
διε καὶ τῷ ἀτόμῳ. Ἀλλ’ οὕτω δύο ἀρχὰς ἐν τοῖν
δυοῖν ὡς δυνάμεις οὐδαμῶς ἡ ιερὰ τῶν Ῥωμαίων
ὲδόξασεν Ἐκκλησία. Πολλοῦ γε καὶ δεῖ · ὅπουγε,
καθάπερ ἐλέγομεν, πάντη τὴν αὐτῆς ὲν Πατρὶ προ-
σλητικὴν δύναμιν πάριθμῷ προσεῖναι δοξάζει καὶ
τῷ Υίῷ, ιιι τοῦ Πατρὺς αὐτῷ διδομένην διὰ γεννή-
σεως, καθάπερ καὶ τὴν οὐσίαν αὐτὴν, ὅσα τε ἄλλα
φαμὲν τοῖς προσώποις ὲκ τῆς πηγαίοις ἀρχῆς δίδο-
σθαι τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρδς, κάντεῦθενκαὶ μίαν τὰ·
ριθμῷ πρόοδον, καὶ ἓν δήπου Πνεῦμα τὸ παραγό-
μενον ὲκ Πατρδς δι’ Υιοῦ, τῇ μιᾷ τάριθμῷ δυνάμει
τῇ ἑν ἀμφοῖν. Et δὲ δύο ἀρχὰς οὕτω τις ἐκλαμϐά-
νειν ἐθέλει, καθάπερ ὑποστάσεις δύο καὶ πρόσωπα,
τί τὸ άτοπον πρὸς τῆς Τριάδος αὺτῆςς ἢ ποῖον κατὰ
τῆς Ἐκκλησίας ἐντεῦθεν γένοιτ’ ἂν δόγμα τῷ τοῦ
’Δρειου προσεοικός ; Καὶ πειθέτω σε τδ μιᾷ δυνάμει
τὰς τρεῖς ὑποστάσεις τὴν κτίσιν παράγειν, τρεῖς
ἀρχὰς οὕτως ὡς ὑποστάσεις, οὐχ’ῶς δυνάμεις. '0 τε
γὰρ Πατὴρ παράγει τὴν κτίσιν, ὅ θ’ Υίὺς παράγει τὴν
κτίσιν, τό τε Πνεῦμα τδ ἆγιον παράγει τὴν κτίσιν ·
καὶ οὐδὲν ἐντεῦθεν ἕπεται ἄτοπον, οὐδ’ ἀσεϐὲς δόγμα,
οὐδὲ τῷ τοῦ ’Δρείου προσεοικός. Ἕως γὰρ ἂν μιᾷ
θεότητιαῑῠποστάσιις πληθύνονται, οὐδέποτε ἄτο-
πον νομισθείη τὸ ὲν μιᾷ καὶ τῇ αὐτῇ δυνάμει πλείους
τὰς ἀρχὰς ὑπάρχειν ὡς ὑποστάσεις.
ο
τρδς δέδοται τῷ ΥΞῷ μήπω τοῦ Πατρὺς ὡς προσο-
λέως αὐτῇ τὺ Πνεῦμα προάγοντος. Διὸ καὶ τῇ αὐτῇ
δυνάμει καὶ ό Υῐδς,ᾖ προὸάλλων ὲκ τοῦ Πατρός,
σύναμα [Ias-91 μιᾷ προόδῳ τὸ Πνεῦμα ὲκπορεὺει τὸ
ἅγιον, ὅθ’ ὁ Πατὴρ προὸολεὺς αὐτὸ ἐκπορεύει.
ι’. Ἔπειτα δὲ καὶ πρδςττὸ δεύτερον ἴστω, ὅτι τὸ
τῆς ἀρχῆς ὄνομα διττῶς οὐ μόνον τοῖς φιλοσόφοις,
ἀλλὰ καὶ τοῖς θεολογοῦσι λαμϐάνεται, ενα μὲν τρό-
πον lit: δύναμις, ἄλλον δ’ αὖ ὡς Inposui-nov“ ἢ άτο-
μον, ἢ ὑπόστασις. Καλεῖται δὲ ἡ μὲν ἀρῇἡγὴ ὡς
δύναμις, ᾖ, τουτέστιν, ᾖ δυνάμει καὶ ἀρχῇ προάγει
τόγε προάγον, αὐτῆς μὲν οὐ προαγούσης· ἠ γὰρ ἂν
καὶ αὑτὴ ἄλλῃ τινὶ δυνάμει παρῆγε τῇ ἐν αὐτῇ, καὶ
αὐτὴ πάλιν αὖ ἑτέρᾳ δυνάμει, κάντεῦθεν ἐν τοῖς
καθ’ αὑτὺὴ ἐπ’ ἄπειρον ἦν προχώρησις, ὅπερ ἆτο-
πονο ἀρχῆς δὲ οὖσης αὐτῆς καὶ δυνάμεως, προά-
γει τδ αὐτὴν ἔχον,ῶς ἀρχὴ κατὰ τὸ δεύτερον τῆς
ἀρχῆς σημαινόμενον. Ἦ δὲ ἀρχὴ ὴ ὡς πρόσωπον,ἢ
ἄτομον, ἢ ὑπόστασις, ἥτις καλεῖται, τουτέστιν ἥτις
παράγει τῇῇ δυνάμει τῇ ὲν αὐτῇ δηλαδή. Τοσαυ-
ταχῶς οὖν τοῦ τῆς ἀρχῆς ὀνόματος ὲκλαμὸανομὲνου,
ει μὲν ἐν Πατρὶκαὶ Υίῷ δύο τὰς ἀρχὰς θείη¹τίς
ὼς δυνάμεις προσλητικὰς, αἷς Πατὴρ καὶ Υίὺς το
ρ Πνεῦμα παράγουσι, μάλα άτοπον, καὶ ψευδὲς, καὶ
τῆς εὐσεόείας ἀλλότριον. ’ᾝ γὰρ ἂν οὐδ’ ἡ αὑτὴ οὐσία “⁴
τῷ ἀριθμῷ Πατρὶ προσῆν καὶ me, οἷς τῇ τῆς
αὐτῆς δυνάμεως διακρίσει καὶ ὴ διάκρισις εὐθὺς
ἕπεται τῆς οὐσίας, ἐστι μὲν ὅτε καὶ εἴδει, ἔστι δ’
διε καὶ τῷ ἀτόμῳ. Ἀλλ’ οὕτω δύο ἀρχὰς ἐν τοῖν
δυοῖν ὡς δυνάμεις οὐδαμῶς ἡ ιερὰ τῶν Ῥωμαίων
ὲδόξασεν Ἐκκλησία. Πολλοῦ γε καὶ δεῖ · ὅπουγε,
καθάπερ ἐλέγομεν, πάντη τὴν αὐτῆς ὲν Πατρὶ προ-
σλητικὴν δύναμιν πάριθμῷ προσεῖναι δοξάζει καὶ
τῷ Υίῷ, ιιι τοῦ Πατρὺς αὐτῷ διδομένην διὰ γεννή-
σεως, καθάπερ καὶ τὴν οὐσίαν αὐτὴν, ὅσα τε ἄλλα
φαμὲν τοῖς προσώποις ὲκ τῆς πηγαίοις ἀρχῆς δίδο-
σθαι τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρδς, κάντεῦθενκαὶ μίαν τὰ·
ριθμῷ πρόοδον, καὶ ἓν δήπου Πνεῦμα τὸ παραγό-
μενον ὲκ Πατρδς δι’ Υιοῦ, τῇ μιᾷ τάριθμῷ δυνάμει
τῇ ἑν ἀμφοῖν. Et δὲ δύο ἀρχὰς οὕτω τις ἐκλαμϐά-
νειν ἐθέλει, καθάπερ ὑποστάσεις δύο καὶ πρόσωπα,
τί τὸ άτοπον πρὸς τῆς Τριάδος αὺτῆςς ἢ ποῖον κατὰ
τῆς Ἐκκλησίας ἐντεῦθεν γένοιτ’ ἂν δόγμα τῷ τοῦ
’Δρειου προσεοικός ; Καὶ πειθέτω σε τδ μιᾷ δυνάμει
τὰς τρεῖς ὑποστάσεις τὴν κτίσιν παράγειν, τρεῖς
ἀρχὰς οὕτως ὡς ὑποστάσεις, οὐχ’ῶς δυνάμεις. '0 τε
γὰρ Πατὴρ παράγει τὴν κτίσιν, ὅ θ’ Υίὺς παράγει τὴν
κτίσιν, τό τε Πνεῦμα τδ ἆγιον παράγει τὴν κτίσιν ·
καὶ οὐδὲν ἐντεῦθεν ἕπεται ἄτοπον, οὐδ’ ἀσεϐὲς δόγμα,
οὐδὲ τῷ τοῦ ’Δρείου προσεοικός. Ἕως γὰρ ἂν μιᾷ
θεότητιαῑῠποστάσιις πληθύνονται, οὐδέποτε ἄτο-
πον νομισθείη τὸ ὲν μιᾷ καὶ τῇ αὐτῇ δυνάμει πλείους
τὰς ἀρχὰς ὑπάρχειν ὡς ὑποστάσεις.
ο