PG 30, col. 693
ἐστιν ἡ βασιλεία τοῦ Θεοῦ βρῶσις καὶ πόσις ,
ἀλλά δικαιοσύνη καὶ εἰρήνη καὶ χαρὰ ἐν Μνεύ-
ματι ἀγίῳ. Δι’ ἃ καὶ ἡ τῶν βρωμάτων ἀποχὴ μετά
λόγου παραλαμϐάνεται. Ἐπεὶ αὐτὸ καθ’ ἑαυτὸ τήν
ἀποχήν τῶν βρωμάτων ἂν ἐξετάζῃς, φησίν· Οὔτε
ἐὰν μὴ φάγωμεν, ὑστερούμεθα, οὕτε ἐὰν φάγωμεν,
περισσεύομεν. Οῦτε γὰρ οὶ μὴ ἐσθίοντες πλέον τι
ἔχουσι τῶν ἐσθιόντων ἐν ἀρετῇ, κατ’ αὐτὸ μόνον τὸ
μὴ ισθίειν ο οὔτε οἱ ἐσθίοντες ἔλαττον τῶν μὴ
ἐσθιόντων, κατ’ αὐτὸ μόνον τὸ ἐσθίειν, ἐὰν ἡ ἔνδον
αῦτῶν ἀρετὴ ὲξισάζηται. Οὐκοῦν πρὸς τήν ἐν ψυχῇ
ἀρετὴν ἀφορῶντας δεῖτά περὶ σῶμα πάντα μετιὲναι.
Οὐ γὰρ ὄντα καλὰ καθ’ ἑαυτὰ, διὰ τὴν τοῦ καλοῦ Β
ὑπηρεσίαν καλὰ κοσμούμενα γίνεται. Ἵνα γοῦν μὴ
ἐμποδίζηται ἡ πρὸς τὸ καλὸν ὑπηρεσία τῇ ἀσθενείᾳ
τοῦ σώματος, Oi'vq), φησὶν, ὀλίγῳ χρῶ διὰ τὸν στό-
μαχόν σου καὶ τὰς πυκνάς σου ἀσθενείας. Ὠς
γὰρ ζέοντι δι’ ἀκμὴν καὶ σφριγῶντι τῷ σώματι ού
δεῖ, καθάπερ ⁴ἒςδη προείρηται, πῦρ ἐπὶ πῦρ ὀχετεύειν·
οὕτως οὕτε καταψυχομένῳ τῆ ἀσθενείᾳ, τὸ ψυχρὸν
ἔτι καὶ μᾶλλον ἐπιϐλαϐῶς ἔπαντλεῖν. Ἀλλ’ ὡς ἐκεῖ
τὸ κατὰ φύσιν θερμὸν τῷ ὑφαιρεῖν τὰς ἔξωθεν ὕλας
ἑκδαπανῶμεν, οὕτω δαπανηθὲν τοῦτο τοῖς πόνοις,
καὶ λοιπὸν δι’ ἠλικίαν ἢ νόσον σϐεννύμενον, ἔξωθεν
ἑναύσμασι (19) βοηθοῦντες ἀναληψόμεθα. Εἰρήνης
γὰρ δεῖ καὶ ἂν τῷ σώματι προνοεῖν τῷ ἀσθενοῦντι,
τῶν τεττάρων μερῶν ἐξ ὧν ἡρμόσμεθα (20) ἁπανταχοῦ
παριπαμενων, ἵνα μὴ ἐκνικῆσάν ποτε τὸ ἐν ἡμῖν
θερμὸν ἢ ψυχρὸν, ἢ ’ὲν ὅλως τι τῶν τεττάρων, πολέμου
καὶ ἀναρμοστίας, καὶ τοῦ ἐξ ἀσθενείας οτίστρου (21)
τήν ψυχὴν ἀναπλήσῃ. Ἀλλά ταῦτα μὶν εἷς τὴν μίαν
τῶν αἰσθήσεων, τήν γεῦσιν μόνον, ὑπὲρ τῆς κατὰ
σῶμα παρθενίας, συμμέτρως εἰρήσθω . Μεταϐατὲον
δὲ λοιπὸν καὶ ἰπὶ τὰς ἄλλας αἰσθήσεις, τὴν ἀληθῆ
παρθένον ἰδεῖν προκείμενον ἔχοντας.
43. Ἰστιον (22) οῦν τοῖς τὴν θεράπαιναν τῆς ὄντως
παρθενίας, διὰ τῆς ἀποχῆς τῶν τροφῶν, καὶ τῆς
ἄλλης σκληραγωγίας παρθένον φυλάττουσιν, ὅτι δυς
νατὸν παρθάνον ἔχοντα σῶμα, μὴ παρθένον ἔχειν τήν
ψυχήν, Ἱκανὸν γὰρ καὶ (23) βλέμμα τύπους ἐμποιῇ-
σαι τῶν αἰσχρῶν τῇ ψυχῇ, καὶ λόγος πεφαρμακωμέ-
νος (24) πρὸς ἡδονὴν ἐμπεσὼν τῇ ἀκοῇ φθεῖραι πρὸς
ἀκολασίαν τὸν νοῦν. Εὐλαϐεῖται γοῦν ὁ νυμφαγωγὸς,
μήπως φθαρῇ ού τὸ σῶμα, ἀλλὰ τὰ νοήματα τῶν
νυμφειιομὲνων Χριστῷ . Διὸ δεῖ τήν παρθένον πρὸ
τοῦ σώματος μάλιστα τηρεῖν τὴν ψυχὴν, οὗ τινὶ μὲν
φυλακῇ ταύτην τηροῦσαν, τινὶ δὲ ἀπλῶς ἀφιεῖσαν,
⁸³ I Cor. vm, 8. ” Hom. xxv, 17. ⁶⁴ Ι Cor. νιιι,
(19) Ἐναύσμασι. Sic ope Regii codicis 2879 emen-
davimus quod legebatur in editis, νάμασι.
(20) :gppdeu50:a. deic’es nonnulli, ’συνηρμό-
σμεθα. Unus codex, ἡρμόσθη , supplendo σῶμα.
Paulo post editi, παριστάμενον. Mss. ut ll] textu.
,(21) “augeat... o't'erpoq._-'Sic editio Veneta et co-
dices'nisst Parisiensis editio, πόλεμον...-οῖσ-ςρον.
(22) ’lntov. Sic mss. codices omnes. Editi', ἴστε.
ἀλλά δικαιοσύνη καὶ εἰρήνη καὶ χαρὰ ἐν Μνεύ-
ματι ἀγίῳ. Δι’ ἃ καὶ ἡ τῶν βρωμάτων ἀποχὴ μετά
λόγου παραλαμϐάνεται. Ἐπεὶ αὐτὸ καθ’ ἑαυτὸ τήν
ἀποχήν τῶν βρωμάτων ἂν ἐξετάζῃς, φησίν· Οὔτε
ἐὰν μὴ φάγωμεν, ὑστερούμεθα, οὕτε ἐὰν φάγωμεν,
περισσεύομεν. Οῦτε γὰρ οὶ μὴ ἐσθίοντες πλέον τι
ἔχουσι τῶν ἐσθιόντων ἐν ἀρετῇ, κατ’ αὐτὸ μόνον τὸ
μὴ ισθίειν ο οὔτε οἱ ἐσθίοντες ἔλαττον τῶν μὴ
ἐσθιόντων, κατ’ αὐτὸ μόνον τὸ ἐσθίειν, ἐὰν ἡ ἔνδον
αῦτῶν ἀρετὴ ὲξισάζηται. Οὐκοῦν πρὸς τήν ἐν ψυχῇ
ἀρετὴν ἀφορῶντας δεῖτά περὶ σῶμα πάντα μετιὲναι.
Οὐ γὰρ ὄντα καλὰ καθ’ ἑαυτὰ, διὰ τὴν τοῦ καλοῦ Β
ὑπηρεσίαν καλὰ κοσμούμενα γίνεται. Ἵνα γοῦν μὴ
ἐμποδίζηται ἡ πρὸς τὸ καλὸν ὑπηρεσία τῇ ἀσθενείᾳ
τοῦ σώματος, Oi'vq), φησὶν, ὀλίγῳ χρῶ διὰ τὸν στό-
μαχόν σου καὶ τὰς πυκνάς σου ἀσθενείας. Ὠς
γὰρ ζέοντι δι’ ἀκμὴν καὶ σφριγῶντι τῷ σώματι ού
δεῖ, καθάπερ ⁴ἒςδη προείρηται, πῦρ ἐπὶ πῦρ ὀχετεύειν·
οὕτως οὕτε καταψυχομένῳ τῆ ἀσθενείᾳ, τὸ ψυχρὸν
ἔτι καὶ μᾶλλον ἐπιϐλαϐῶς ἔπαντλεῖν. Ἀλλ’ ὡς ἐκεῖ
τὸ κατὰ φύσιν θερμὸν τῷ ὑφαιρεῖν τὰς ἔξωθεν ὕλας
ἑκδαπανῶμεν, οὕτω δαπανηθὲν τοῦτο τοῖς πόνοις,
καὶ λοιπὸν δι’ ἠλικίαν ἢ νόσον σϐεννύμενον, ἔξωθεν
ἑναύσμασι (19) βοηθοῦντες ἀναληψόμεθα. Εἰρήνης
γὰρ δεῖ καὶ ἂν τῷ σώματι προνοεῖν τῷ ἀσθενοῦντι,
τῶν τεττάρων μερῶν ἐξ ὧν ἡρμόσμεθα (20) ἁπανταχοῦ
παριπαμενων, ἵνα μὴ ἐκνικῆσάν ποτε τὸ ἐν ἡμῖν
θερμὸν ἢ ψυχρὸν, ἢ ’ὲν ὅλως τι τῶν τεττάρων, πολέμου
καὶ ἀναρμοστίας, καὶ τοῦ ἐξ ἀσθενείας οτίστρου (21)
τήν ψυχὴν ἀναπλήσῃ. Ἀλλά ταῦτα μὶν εἷς τὴν μίαν
τῶν αἰσθήσεων, τήν γεῦσιν μόνον, ὑπὲρ τῆς κατὰ
σῶμα παρθενίας, συμμέτρως εἰρήσθω . Μεταϐατὲον
δὲ λοιπὸν καὶ ἰπὶ τὰς ἄλλας αἰσθήσεις, τὴν ἀληθῆ
παρθένον ἰδεῖν προκείμενον ἔχοντας.
43. Ἰστιον (22) οῦν τοῖς τὴν θεράπαιναν τῆς ὄντως
παρθενίας, διὰ τῆς ἀποχῆς τῶν τροφῶν, καὶ τῆς
ἄλλης σκληραγωγίας παρθένον φυλάττουσιν, ὅτι δυς
νατὸν παρθάνον ἔχοντα σῶμα, μὴ παρθένον ἔχειν τήν
ψυχήν, Ἱκανὸν γὰρ καὶ (23) βλέμμα τύπους ἐμποιῇ-
σαι τῶν αἰσχρῶν τῇ ψυχῇ, καὶ λόγος πεφαρμακωμέ-
νος (24) πρὸς ἡδονὴν ἐμπεσὼν τῇ ἀκοῇ φθεῖραι πρὸς
ἀκολασίαν τὸν νοῦν. Εὐλαϐεῖται γοῦν ὁ νυμφαγωγὸς,
μήπως φθαρῇ ού τὸ σῶμα, ἀλλὰ τὰ νοήματα τῶν
νυμφειιομὲνων Χριστῷ . Διὸ δεῖ τήν παρθένον πρὸ
τοῦ σώματος μάλιστα τηρεῖν τὴν ψυχὴν, οὗ τινὶ μὲν
φυλακῇ ταύτην τηροῦσαν, τινὶ δὲ ἀπλῶς ἀφιεῖσαν,
⁸³ I Cor. vm, 8. ” Hom. xxv, 17. ⁶⁴ Ι Cor. νιιι,
(19) Ἐναύσμασι. Sic ope Regii codicis 2879 emen-
davimus quod legebatur in editis, νάμασι.
(20) :gppdeu50:a. deic’es nonnulli, ’συνηρμό-
σμεθα. Unus codex, ἡρμόσθη , supplendo σῶμα.
Paulo post editi, παριστάμενον. Mss. ut ll] textu.
,(21) “augeat... o't'erpoq._-'Sic editio Veneta et co-
dices'nisst Parisiensis editio, πόλεμον...-οῖσ-ςρον.
(22) ’lntov. Sic mss. codices omnes. Editi', ἴστε.