PG 32, col. 85
In English: De Spiritu Sancto 5
ὑγιῶς αὐτοῖς (66) τὰς παρατηρήσεις ἔχειν,Τὸ γὰρ
περὶτοῦ Κυρίου ᾗ· τοῦ ἁγίου Πνεύματος παρειλάμ-
μέθην τήν χρῆσιν ταύτην ἐπιδεικνύναι ὡς γνώριμον
ὑπερξιέσομαι. Ἐκεῖνο δὶ ἀναγκαῖον εἰπεῖν, ὅτι συν-
ετῷ ἀκροατῇ ἱκανὸς ἐλεγχος τῶν προταθέντων ὁ ἀπὸ
τοῦ ἐναντίου. Εἰ γὰρ τὸ διάφορον τῆς ἐκφωνήσεως
παρηλλαγμένην ἑδεικνυ (67) τὴν φύσιν κατὰ τὸν τού-
των λογον, ἡ τῶν φωνῶν ταῦτὸτης ἀπαράλλακτον νῦν
τήν οὐσίαν αὐτοὺς ὁμολογεῖν δυσωπείτω.
12. 0-5 μόνον δὲ ἐπὶ τῆς Θεολογίας αἱ χρήσεις τῶν
φωνῶν ἐπαλλάττονται, ἀλλ’ ἤδη καὶ πρὸς τὰ ὑπ’
aiam σημαινόμενα πολλάκις ἀντιμεθίστανται,
ὅταν ἑτέρα τὴν τῆς ἐτέρας σημασίαν ἀντιλαμϐάνη.
Οἶον, Ἐχτησάμην ἄνθρωπον δια τοῦ Θεοῦ, φησὶν
ο Ἀδὰμ (68), ἴσον λέἠων τῷ, ἐκ τοῦ Θεοῦο καὶ ἐτέ-
ρωῦι· Ὀσα ἐνετείλατο Μωυσῆς τῷ Ἰσραὴλ διὰ
τοῦ προστάγματος Κυρίου· καὶ πάλιν· Οὐχὶ διὰ τοῦ
Θεοῦ ἡ διασοίφησις αὗτῶν ἐστιν ;’ὁ Ἰωσὴφ, περὶ
τῶν ἐνυπνίων τοῖς ἐν τῷ δεσμωτηρίῳ διαλεγόμενος,
σαοῶς καὶ αὐτὸς, ἀντὶ τοῦ ἐκ Θεοῦ εἰπειν, διὰ τοῦ
Θεοῦ εἴρηκε. Καὶ ἀνάπαλιν τῇ ἐξ οὗ προθέσει ἀντὶ
τῆς δι’ οὗ κέχρηται Παῦλος· ὡς ὅταν λέγῃ, Γενό-
μενος ἐκ γυναικὸς ἀντὶ τοῦ διὰ γυναικός. Τοῦτο
γὰρ ἡμῖν ἑτέρωθι σαφῶς διεστείλατο, γυναικὶ μὲν
προσέχειν λέγων τὸ ἐκ τοῦ ἀνδρὸς γεγεννῆσθαι,
ἀνέρι δε τὸ διὰ τῆς γυναικὸς, ἐν οἷς φησιν, ὅτι
Ὠπερ γυνή ἐξ ἀνδρὸς, οὕτως ἀνὴρ διὰ τῆς γυ-
ορ
‘-
ναικὸς. Ἀλλ’ ὅμως ἐνταῦθα, ὁμοῦ μὶν τὸ διάφορον
τῆς χρήσεως ἐνδεικνύμενος, ὁμοῦ δε καὶ τὸ σφάλμα
τινῶν ἐν παραδρομῇ διορθούμενος τῶν οἰομένων
πνευματικὸν εἶναι τοῦ Κυρίου τὸ σῶμα, ἵνα δείξῃ,
ὅτι ἐκ τοῦ ἀνθρωπείου φυράματος ὴ Οεοφὸρος σὰρξ
(69) συνεπάγη, τὴν ἐμφατιχωτέραν (70) φωνὴν προ-
ετίμησε (τὸ μὲν γὰρ διὰ γυναικὸς παροδικήν ἔμελλε
τήν ἔννοιαν τῆς γενέσεως ὑποφαίνειν ο τὸ δὲ ἐκ τῆς
γυναικὸς ἱκανῶς παραδηλοῦν τὴν κοινωνίαν τῆς
φύσεως τοῦ τικτομὲνου πρὸς τὴν γεννήσασαν), οὐχ
ἰαυτῷ που μαχόμενος, ἀλλὰ δεικνὺς, ὁτιραὸίως ἆλ-
).ἠλαις ἁντεττιχωριάζουσιν αἰ φωναί. Ὀπὸτε τοίνυν
καὶ ἐρ’ ὧν διωρίσθη τὸ δι’ οὗ κυρίως λέγεσθαι, ἐπὶ
τῶν αὐτῶν τούτων τὸ ἐξ οὗ μετελήφθη, τίνα λόγον ἔχει ἐπὶ συῃοφαντιᾳ τῆς εὐσεϐείας πάντη ἀλλήλων
ἀφορίζειν τὰς λέξεις ;
¹⁶ Rom. ι, 10. ίτ Rom. ιι 17. ¹⁸ Gen. ιν, Ι. ίθ L81
466) Αὐτοῐς, Sic libri veteres,melius__q_uam editi
τλτωξ. Aliquanto post in quatuor codicibus mss.
ἃιγχος τῲνί προτεθέντων. η τ ’ . . , .
(ex-saeuas. Sic omnes οοάξίξεεαιξεοε βειϋὲ vero
Ἐνδεέᾆιννται. Non multo post ἤδη τά ὑπ’ ἀλλήλων in
tribus codicibus. _ , _
(68;- ὀ mu. Non hoc solum loco Basilius hinc
verba. Adamd ascribit, sed. et lib. ιι in E’unom..
ηυωέέόῖἶὶῖιᾶίείίαἰε ⁵ἰίὲἓξλίὲἓξἓῗέηηυέἷὶξηυῖδιῖξζ
ωυξάῇξίᾳῌέεῖδάῖοίῂυς fretiflabebant cni‘m‘edxiti
Κυρίου. ξι paulo post διαλε-
δια τοοστάγματος
γοιαηὸς πιέν eam)“; γὰρ Δκῗξιμυτοςμη.. ξεχρηταιρ.
ὃς·σῖτὲ ῃαέῃλςοηλῖξ γανὸρος γεγεννῆσᾷαιηπζ. ἡ
u; arm Αεγη “war-van"; ι - ε ς - , ο -
Tm". ἑξ infide. Deest etlam φησι in edttlombus
περὶτοῦ Κυρίου ᾗ· τοῦ ἁγίου Πνεύματος παρειλάμ-
μέθην τήν χρῆσιν ταύτην ἐπιδεικνύναι ὡς γνώριμον
ὑπερξιέσομαι. Ἐκεῖνο δὶ ἀναγκαῖον εἰπεῖν, ὅτι συν-
ετῷ ἀκροατῇ ἱκανὸς ἐλεγχος τῶν προταθέντων ὁ ἀπὸ
τοῦ ἐναντίου. Εἰ γὰρ τὸ διάφορον τῆς ἐκφωνήσεως
παρηλλαγμένην ἑδεικνυ (67) τὴν φύσιν κατὰ τὸν τού-
των λογον, ἡ τῶν φωνῶν ταῦτὸτης ἀπαράλλακτον νῦν
τήν οὐσίαν αὐτοὺς ὁμολογεῖν δυσωπείτω.
12. 0-5 μόνον δὲ ἐπὶ τῆς Θεολογίας αἱ χρήσεις τῶν
φωνῶν ἐπαλλάττονται, ἀλλ’ ἤδη καὶ πρὸς τὰ ὑπ’
aiam σημαινόμενα πολλάκις ἀντιμεθίστανται,
ὅταν ἑτέρα τὴν τῆς ἐτέρας σημασίαν ἀντιλαμϐάνη.
Οἶον, Ἐχτησάμην ἄνθρωπον δια τοῦ Θεοῦ, φησὶν
ο Ἀδὰμ (68), ἴσον λέἠων τῷ, ἐκ τοῦ Θεοῦο καὶ ἐτέ-
ρωῦι· Ὀσα ἐνετείλατο Μωυσῆς τῷ Ἰσραὴλ διὰ
τοῦ προστάγματος Κυρίου· καὶ πάλιν· Οὐχὶ διὰ τοῦ
Θεοῦ ἡ διασοίφησις αὗτῶν ἐστιν ;’ὁ Ἰωσὴφ, περὶ
τῶν ἐνυπνίων τοῖς ἐν τῷ δεσμωτηρίῳ διαλεγόμενος,
σαοῶς καὶ αὐτὸς, ἀντὶ τοῦ ἐκ Θεοῦ εἰπειν, διὰ τοῦ
Θεοῦ εἴρηκε. Καὶ ἀνάπαλιν τῇ ἐξ οὗ προθέσει ἀντὶ
τῆς δι’ οὗ κέχρηται Παῦλος· ὡς ὅταν λέγῃ, Γενό-
μενος ἐκ γυναικὸς ἀντὶ τοῦ διὰ γυναικός. Τοῦτο
γὰρ ἡμῖν ἑτέρωθι σαφῶς διεστείλατο, γυναικὶ μὲν
προσέχειν λέγων τὸ ἐκ τοῦ ἀνδρὸς γεγεννῆσθαι,
ἀνέρι δε τὸ διὰ τῆς γυναικὸς, ἐν οἷς φησιν, ὅτι
Ὠπερ γυνή ἐξ ἀνδρὸς, οὕτως ἀνὴρ διὰ τῆς γυ-
ορ
‘-
ναικὸς. Ἀλλ’ ὅμως ἐνταῦθα, ὁμοῦ μὶν τὸ διάφορον
τῆς χρήσεως ἐνδεικνύμενος, ὁμοῦ δε καὶ τὸ σφάλμα
τινῶν ἐν παραδρομῇ διορθούμενος τῶν οἰομένων
πνευματικὸν εἶναι τοῦ Κυρίου τὸ σῶμα, ἵνα δείξῃ,
ὅτι ἐκ τοῦ ἀνθρωπείου φυράματος ὴ Οεοφὸρος σὰρξ
(69) συνεπάγη, τὴν ἐμφατιχωτέραν (70) φωνὴν προ-
ετίμησε (τὸ μὲν γὰρ διὰ γυναικὸς παροδικήν ἔμελλε
τήν ἔννοιαν τῆς γενέσεως ὑποφαίνειν ο τὸ δὲ ἐκ τῆς
γυναικὸς ἱκανῶς παραδηλοῦν τὴν κοινωνίαν τῆς
φύσεως τοῦ τικτομὲνου πρὸς τὴν γεννήσασαν), οὐχ
ἰαυτῷ που μαχόμενος, ἀλλὰ δεικνὺς, ὁτιραὸίως ἆλ-
).ἠλαις ἁντεττιχωριάζουσιν αἰ φωναί. Ὀπὸτε τοίνυν
καὶ ἐρ’ ὧν διωρίσθη τὸ δι’ οὗ κυρίως λέγεσθαι, ἐπὶ
τῶν αὐτῶν τούτων τὸ ἐξ οὗ μετελήφθη, τίνα λόγον ἔχει ἐπὶ συῃοφαντιᾳ τῆς εὐσεϐείας πάντη ἀλλήλων
ἀφορίζειν τὰς λέξεις ;
¹⁶ Rom. ι, 10. ίτ Rom. ιι 17. ¹⁸ Gen. ιν, Ι. ίθ L81
466) Αὐτοῐς, Sic libri veteres,melius__q_uam editi
τλτωξ. Aliquanto post in quatuor codicibus mss.
ἃιγχος τῲνί προτεθέντων. η τ ’ . . , .
(ex-saeuas. Sic omnes οοάξίξεεαιξεοε βειϋὲ vero
Ἐνδεέᾆιννται. Non multo post ἤδη τά ὑπ’ ἀλλήλων in
tribus codicibus. _ , _
(68;- ὀ mu. Non hoc solum loco Basilius hinc
verba. Adamd ascribit, sed. et lib. ιι in E’unom..
ηυωέέόῖἶὶῖιᾶίείίαἰε ⁵ἰίὲἓξλίὲἓξἓῗέηηυέἷὶξηυῖδιῖξζ
ωυξάῇξίᾳῌέεῖδάῖοίῂυς fretiflabebant cni‘m‘edxiti
Κυρίου. ξι paulo post διαλε-
δια τοοστάγματος
γοιαηὸς πιέν eam)“; γὰρ Δκῗξιμυτοςμη.. ξεχρηταιρ.
ὃς·σῖτὲ ῃαέῃλςοηλῖξ γανὸρος γεγεννῆσᾷαιηπζ. ἡ
u; arm Αεγη “war-van"; ι - ε ς - , ο -
Tm". ἑξ infide. Deest etlam φησι in edttlombus