PL 120, col. 35
Expositio in Matthaeum (Paschasius Radbertus), J. P. Migne
ut Tullius refert ipse rex eloquentiae, quemdam
Eleusinum est imitatus, qui ex omnibus Crotoniensium
virginibus quinque delegit pulchriores, quas
statuit coram oculis, dum Helenae imaginem illis petentibus
mirabile opus pingeret: ut quod uni earum
minus esset pulchritudinis, ex his decorosius
quidquid singillatim in se pulchrius exprimerent,
totum picturae suae coloribus conferret: ita praefatus
orator insignis, sicut in suo testatur opere, ex omnibus
qui ante se fuerunt philosophis, coram se constituens,
delegit unde rhetoricae artis formaret mirabile
documentum, quod usque hodie laudatur ab
omnibus, et prodest illius peritiae sectatoribus. Sic
itaque et alii quamplures fecerunt philosophi, sic
poetae, sic etiam nostrarum litterarum expositores
peritissimi; veluti hic, quem sequimur, divinae legis
interpres, et Scripturarum sanctarum mirabilis enodator,
qui pene de omnibus ante se sua conficit sparsim
opuscula; quod etiam in singulis ipse de se confiteri
minime erubescit: sibi tutius aestimans eorum
sequi doctrinam, qui prius catholice in hac Christi
Ecclesia recto tramite divinas tractaverunt Scripturas.
Tamen ille ut arbiter de singulis, nos ut pedisequi,
quae apta erant elegimus, a quo sane negotio
pene nullum doctorum, si velis reprehendere, invenies
immunem: sed omnes praedecessorum catholicorum
sequi maluerunt vestigia, et suis ampliare
semper ingeniis fluenta doctrinae Christi; ut quod in
divinis litteris occultatur necessarium, Dei reserante
gratia, copiosius patesceret ad fructum. Quos ergo
secutus, elegi egregium Hieronymum, Ambrosium,
Augustinum, et beatum Gregorium, necnon Joannem
Constantinopoleos episcopum, eorumque ultimum
Bedam presbyterum; quorum adhaerens vestigiis,
ab eorum sensibus credo me in nullo deviasse.
Licet ex aliis interdum veritate concordi nonnulla
interponerem. Quae tamen prius contuli, ne admitterem,
nisi quod aut praefati dixerint, aut veritas
hinc inde consonat documento. Propter quod horum
nominum litteras in hujus operis margine diligenter
apponere 7 curavi, ex his ut possit lector securus
incedere, vel cujus sequar vestigia, e regione mox
cognoscere. Praetermissis itaque speciebus, quae saepe
a doctoribus exterius, antequam sancti Evangelii
verba tradantur, regulariter exponuntur; hoc solum
commemorari ex eisdem canonibus volui, quos Ammonius
Alexandrinus ob concordiam Evangelistarum,
deinde saepedictus Hieronymus, in singulis locis,
ut consonantias singulorum per singulas sententias
apprehenderent, curarunt affigere, quibus modis eorum
concordia recte intelligatur. Nam videmus in
quamplurimis locis ubi per eosdem numeros concordare
dicuntur, quod nihil pertineat ad sensum alterius,
quod alter eodem sensu dicere praesignatur; ut
puta cum de paralytico, qui a quatuor portabatur,
Eleusinum est imitatus, qui ex omnibus Crotoniensium
virginibus quinque delegit pulchriores, quas
statuit coram oculis, dum Helenae imaginem illis petentibus
mirabile opus pingeret: ut quod uni earum
minus esset pulchritudinis, ex his decorosius
quidquid singillatim in se pulchrius exprimerent,
totum picturae suae coloribus conferret: ita praefatus
orator insignis, sicut in suo testatur opere, ex omnibus
qui ante se fuerunt philosophis, coram se constituens,
delegit unde rhetoricae artis formaret mirabile
documentum, quod usque hodie laudatur ab
omnibus, et prodest illius peritiae sectatoribus. Sic
itaque et alii quamplures fecerunt philosophi, sic
poetae, sic etiam nostrarum litterarum expositores
peritissimi; veluti hic, quem sequimur, divinae legis
interpres, et Scripturarum sanctarum mirabilis enodator,
qui pene de omnibus ante se sua conficit sparsim
opuscula; quod etiam in singulis ipse de se confiteri
minime erubescit: sibi tutius aestimans eorum
sequi doctrinam, qui prius catholice in hac Christi
Ecclesia recto tramite divinas tractaverunt Scripturas.
Tamen ille ut arbiter de singulis, nos ut pedisequi,
quae apta erant elegimus, a quo sane negotio
pene nullum doctorum, si velis reprehendere, invenies
immunem: sed omnes praedecessorum catholicorum
sequi maluerunt vestigia, et suis ampliare
semper ingeniis fluenta doctrinae Christi; ut quod in
divinis litteris occultatur necessarium, Dei reserante
gratia, copiosius patesceret ad fructum. Quos ergo
secutus, elegi egregium Hieronymum, Ambrosium,
Augustinum, et beatum Gregorium, necnon Joannem
Constantinopoleos episcopum, eorumque ultimum
Bedam presbyterum; quorum adhaerens vestigiis,
ab eorum sensibus credo me in nullo deviasse.
Licet ex aliis interdum veritate concordi nonnulla
interponerem. Quae tamen prius contuli, ne admitterem,
nisi quod aut praefati dixerint, aut veritas
hinc inde consonat documento. Propter quod horum
nominum litteras in hujus operis margine diligenter
apponere 7 curavi, ex his ut possit lector securus
incedere, vel cujus sequar vestigia, e regione mox
cognoscere. Praetermissis itaque speciebus, quae saepe
a doctoribus exterius, antequam sancti Evangelii
verba tradantur, regulariter exponuntur; hoc solum
commemorari ex eisdem canonibus volui, quos Ammonius
Alexandrinus ob concordiam Evangelistarum,
deinde saepedictus Hieronymus, in singulis locis,
ut consonantias singulorum per singulas sententias
apprehenderent, curarunt affigere, quibus modis eorum
concordia recte intelligatur. Nam videmus in
quamplurimis locis ubi per eosdem numeros concordare
dicuntur, quod nihil pertineat ad sensum alterius,
quod alter eodem sensu dicere praesignatur; ut
puta cum de paralytico, qui a quatuor portabatur,