PL 40, col. 702
De tempore barbarico (Auctor incertus (Augustinus Hipponensis)), J. P. Migne
a te separaverit amurcam. Verumtamen interroget
se unaquaeque anima, et videat si injuste patitur.
Proferatur statera justitiae, appendatur amor mundi
cum amore Dei, vide quemadmodum praeponderet
amor mundi. Proferatur speculum Scripturae divinae.
Speculum hoc neminem palpat: qualis es, talem te
tibi demonstrat. Intende et vide, et si est aliquid
quod offendat, abi confusus, et redi correctus. Annon
confunderis, et in malis tuis gloriaberis? Eris enim
perfectum malum, non qualecumque bonum. Talis
non vis flagellari cum mundo, aut flagellatus murmuras
sub flagello? Serve male, fecisti quod Dominus
jussit? Ne vapulares, ista flagella tibi ante praedixit.
Quis jussit? Dominus jussit, Creator tuus jussit. Quid
jussit? Qui amat, inquit, patrem aut matrem plus quam
me, non est me dignus. Ecce quid jussit. Aut, Qui amat
filium aut filiam plusquam me, non est me dignus [(Matth.
X, 37)]
. Ecce quid jussit. Et quis est, inquit, qui odit
patrem aut matrem aut filios? Nec ille illos odire praecepit:
sed vel quantum illos, tantum se diligi jussit.
Plus quidem debueras diligere Creatorem, quam
creaturam; sed si non vales praeferre, saltem vel
aequare dignare. Vere filios tuos diligeres, si Christum
filiis praeferres, ipsosque filios ipsi committeres. Vere
filios tuos diligeres, si in ipso illos diligeres, qui eos
tibi dedit ut diligas. An ideo eos videris diligere, quia
eorum voluptatibus faves? Audis blasphemantes, et
patienter fers, Christiane, quod rex Nabuchodonosor
alienigena non potuit sustinere, dicens: Si quis dixerit
blasphemiam in Deum Sidrach, Misac et Abdenago,
in interitum erit [(Dan. III, 96)]
. Vides frequentare
spectacula, et non revocas. Vides luxuriantes, et non
verberas. Nec potes te talem exhibere patrem, qui
paratus sis indisciplinatos filios vel exhaeredare vel
abjicere, cum paratus esse debueras sicut Abraham
etiam filium immolare. Omnis enim qui filiorum trucidat
voluptates, sacrificium tale quale Abraham
offert Deo. Sed dum ista non fiunt, et his moribus depravatis
male nutriuntur, qui isto mundo utuntur, labefit
mundus, nec immerito ait propheta: Defluxit
terra, et omnes inhabitantes in ea [(Isai. XXIV, 4)]
. Non
quiescunt usque nunc murmurare homines, laudare
tempora praeterita, accusare tempora christiana.
Magna erant tempora patrum nostrorum, dicunt: o
quam bona tempora habuerunt patres nostri!
CAPUT IV.
5.
Vitia quisque in suis castiget et puniat
exemplo veterum. Sed videte quae fecerint patres
nostri. Phinees sacrificantem virum idolis manu propria
peremit, ut placaret iram Dei [(Num. XXV, 8)] .
Moyses populum oberrantem, vitulumque fusilem
adorantem, ita certa emendatione coercuit, ut unam
tribum e duodecim ad se vocans, quae sequi voluit
Deum, praeceptum eis daret, ut acceptis gladiis in
manibus suis filii percuterent parentes, et parentes
occiderent filios [(Exod. XXXII, 26-28)] . Nullus eos revocavit
affectus, nullus humanitati reservatus est locus;
quia timor et amor Dei prae omni desideriorum
carnalium amore ferebatur. Jephte ut hostes diis ac
daemonibus immolantes superaret, unicam filiam in
sacrificio dedit [(Judic. XI)] . Samson cum gentes daemonicolas,
virtute quam a Deo in capite acceperat,
diutius bellis contereret atque fatigaret, seductusque
postea per mulierem, oculos simulque virtutem capitis
perdidisset, posteaquam cognovit in opprobrium
suum omnes illos convenisse ad templum idolorum
suorum, eosque magnificare deos suos, quod eis tradiderant
acerrimum inimicum suum, cum crescente
coma capitis ejus ei crevisset et virtus, a puero qui
sibi ducatum praebebat, ut sibi manum porrigeret petiit,
seque ad illud templum duci poposcit. Ad quod
cum pervenisset, columnas duas, supra quas totum
illud aedificium ferebatur, singulis manibus singulas
apprehendens, ruina se simul et illos voluit opprimi,
ne laudes daemonum in contumeliam Dei sui a quoquam
libenter pateretur audiri [(Id. XVI)] . Daniel ne a
rege homine petitionem aliquam posceret, sed a Deo
vivo, qui praestat omnia bona suis, leonibus jejunantibus
se unaquaeque anima, et videat si injuste patitur.
Proferatur statera justitiae, appendatur amor mundi
cum amore Dei, vide quemadmodum praeponderet
amor mundi. Proferatur speculum Scripturae divinae.
Speculum hoc neminem palpat: qualis es, talem te
tibi demonstrat. Intende et vide, et si est aliquid
quod offendat, abi confusus, et redi correctus. Annon
confunderis, et in malis tuis gloriaberis? Eris enim
perfectum malum, non qualecumque bonum. Talis
non vis flagellari cum mundo, aut flagellatus murmuras
sub flagello? Serve male, fecisti quod Dominus
jussit? Ne vapulares, ista flagella tibi ante praedixit.
Quis jussit? Dominus jussit, Creator tuus jussit. Quid
jussit? Qui amat, inquit, patrem aut matrem plus quam
me, non est me dignus. Ecce quid jussit. Aut, Qui amat
filium aut filiam plusquam me, non est me dignus [(Matth.
X, 37)]
. Ecce quid jussit. Et quis est, inquit, qui odit
patrem aut matrem aut filios? Nec ille illos odire praecepit:
sed vel quantum illos, tantum se diligi jussit.
Plus quidem debueras diligere Creatorem, quam
creaturam; sed si non vales praeferre, saltem vel
aequare dignare. Vere filios tuos diligeres, si Christum
filiis praeferres, ipsosque filios ipsi committeres. Vere
filios tuos diligeres, si in ipso illos diligeres, qui eos
tibi dedit ut diligas. An ideo eos videris diligere, quia
eorum voluptatibus faves? Audis blasphemantes, et
patienter fers, Christiane, quod rex Nabuchodonosor
alienigena non potuit sustinere, dicens: Si quis dixerit
blasphemiam in Deum Sidrach, Misac et Abdenago,
in interitum erit [(Dan. III, 96)]
. Vides frequentare
spectacula, et non revocas. Vides luxuriantes, et non
verberas. Nec potes te talem exhibere patrem, qui
paratus sis indisciplinatos filios vel exhaeredare vel
abjicere, cum paratus esse debueras sicut Abraham
etiam filium immolare. Omnis enim qui filiorum trucidat
voluptates, sacrificium tale quale Abraham
offert Deo. Sed dum ista non fiunt, et his moribus depravatis
male nutriuntur, qui isto mundo utuntur, labefit
mundus, nec immerito ait propheta: Defluxit
terra, et omnes inhabitantes in ea [(Isai. XXIV, 4)]
. Non
quiescunt usque nunc murmurare homines, laudare
tempora praeterita, accusare tempora christiana.
Magna erant tempora patrum nostrorum, dicunt: o
quam bona tempora habuerunt patres nostri!
CAPUT IV.
5.
Vitia quisque in suis castiget et puniat
exemplo veterum. Sed videte quae fecerint patres
nostri. Phinees sacrificantem virum idolis manu propria
peremit, ut placaret iram Dei [(Num. XXV, 8)] .
Moyses populum oberrantem, vitulumque fusilem
adorantem, ita certa emendatione coercuit, ut unam
tribum e duodecim ad se vocans, quae sequi voluit
Deum, praeceptum eis daret, ut acceptis gladiis in
manibus suis filii percuterent parentes, et parentes
occiderent filios [(Exod. XXXII, 26-28)] . Nullus eos revocavit
affectus, nullus humanitati reservatus est locus;
quia timor et amor Dei prae omni desideriorum
carnalium amore ferebatur. Jephte ut hostes diis ac
daemonibus immolantes superaret, unicam filiam in
sacrificio dedit [(Judic. XI)] . Samson cum gentes daemonicolas,
virtute quam a Deo in capite acceperat,
diutius bellis contereret atque fatigaret, seductusque
postea per mulierem, oculos simulque virtutem capitis
perdidisset, posteaquam cognovit in opprobrium
suum omnes illos convenisse ad templum idolorum
suorum, eosque magnificare deos suos, quod eis tradiderant
acerrimum inimicum suum, cum crescente
coma capitis ejus ei crevisset et virtus, a puero qui
sibi ducatum praebebat, ut sibi manum porrigeret petiit,
seque ad illud templum duci poposcit. Ad quod
cum pervenisset, columnas duas, supra quas totum
illud aedificium ferebatur, singulis manibus singulas
apprehendens, ruina se simul et illos voluit opprimi,
ne laudes daemonum in contumeliam Dei sui a quoquam
libenter pateretur audiri [(Id. XVI)] . Daniel ne a
rege homine petitionem aliquam posceret, sed a Deo
vivo, qui praestat omnia bona suis, leonibus jejunantibus