AAS 33 (1941), p. 304
7. Quoad libertatem consensus: a sponsis postulet parochus utrum
matrimonium libere et sponte inire cogitent, an potius vi aut metu aut
importunis precibus vel suasionibus alicuius ad idem compellant™*. Id
praecipue inquirat a sponsa quippe quae, uti constat, metui sit magis
obnoxia. Nec redditis ab iisdem forte negativis responsionibus acquie
scat, sed et alias peragat investigationes ad libertatem consensus ube
rius et securius evincendam. Hoc est magis accurate explorandum.
quando nupturientes ad nuptias ineundas inducuntur ut cuidam obortö
discrimini medeantur, praesertim ad poenas vitandas exinde civili lege
secus obeundas. Probe perpendant parochi unum e praecipuis capitibus
nullitatis matrimoniorum, quae ad ecclesiastica tribunalia deferuntur,
in vi metuve incusso consistere (All. I, n. 10. 1.1).
8. Ulterius exploret parochus, nisi personarum qualitas hanc explo
rationem inutilem reddat, utrum nupturientes christianam doctrinam
satis calleant, et, prae ceteris, utrum probe noscant sanctitatem et in
dissolubilitatem christiani connubii obligationesque status matrimonia
lis. At, si christianae doctrinae eos ignaros repererit, prima saltem ele
menta sedulo ipsos edoceat; quod si renuant, non est tamen locus eos
dem respuendi a matrimonio ad normam can. 1066.9
9. Sponsorum examen id insuper contendat ut grave flagitium illud
praecaveatur, quod hodie potissimum ob hominum improbitatem cano
nicis nuptiis quibusdam in locis incumbit.
Non desunt enim alicubi, praesertim in magnis urbibus, qui, spreta
canonica lege, nuptias inire praesumant adiecta aliqua conditione aut
intentione, connubii sive suspensiva sive irritativa, quae effugium sup
peditare queat ad iugum postea excutiendum, novas nuptias conciliandi
causa.
Itaque in locis ubi iudicio Episcopi id expedire videatur, in examine
nupturientium parochus data opera innueretur et idoneas peragat in
vestigationes, ad rem adhibitis quaestionibus in Alleg. I n. 15,16 exara
tis, aliisque aptioribus, quas locorum adiuncta et personarum conditio
nes postulent.
Nupturientes autem omni studio conetur parochus, si casus intersit,
avertere ab expositis intentionibus et conditionibus matrimonio adiiciendis
eosque inducere ad retractandas forte iam adiectas.
Quoad vero licitae cuiusdam conditionis de futuro, de praesenti aut
de praeterito legitimam appositionem, parochus Ordinarium consulat
eiusque pareat mandatis (All. I n. 17).
9 Cfr. resp. Pontif. Comm. ad Codicis canones auth. interpr. diei 2-3 iu
nii 1918, IV, de matr. ad 3 (Acta Ap. Sedis, vol.'X, pag. 345).
matrimonium libere et sponte inire cogitent, an potius vi aut metu aut
importunis precibus vel suasionibus alicuius ad idem compellant™*. Id
praecipue inquirat a sponsa quippe quae, uti constat, metui sit magis
obnoxia. Nec redditis ab iisdem forte negativis responsionibus acquie
scat, sed et alias peragat investigationes ad libertatem consensus ube
rius et securius evincendam. Hoc est magis accurate explorandum.
quando nupturientes ad nuptias ineundas inducuntur ut cuidam obortö
discrimini medeantur, praesertim ad poenas vitandas exinde civili lege
secus obeundas. Probe perpendant parochi unum e praecipuis capitibus
nullitatis matrimoniorum, quae ad ecclesiastica tribunalia deferuntur,
in vi metuve incusso consistere (All. I, n. 10. 1.1).
8. Ulterius exploret parochus, nisi personarum qualitas hanc explo
rationem inutilem reddat, utrum nupturientes christianam doctrinam
satis calleant, et, prae ceteris, utrum probe noscant sanctitatem et in
dissolubilitatem christiani connubii obligationesque status matrimonia
lis. At, si christianae doctrinae eos ignaros repererit, prima saltem ele
menta sedulo ipsos edoceat; quod si renuant, non est tamen locus eos
dem respuendi a matrimonio ad normam can. 1066.9
9. Sponsorum examen id insuper contendat ut grave flagitium illud
praecaveatur, quod hodie potissimum ob hominum improbitatem cano
nicis nuptiis quibusdam in locis incumbit.
Non desunt enim alicubi, praesertim in magnis urbibus, qui, spreta
canonica lege, nuptias inire praesumant adiecta aliqua conditione aut
intentione, connubii sive suspensiva sive irritativa, quae effugium sup
peditare queat ad iugum postea excutiendum, novas nuptias conciliandi
causa.
Itaque in locis ubi iudicio Episcopi id expedire videatur, in examine
nupturientium parochus data opera innueretur et idoneas peragat in
vestigationes, ad rem adhibitis quaestionibus in Alleg. I n. 15,16 exara
tis, aliisque aptioribus, quas locorum adiuncta et personarum conditio
nes postulent.
Nupturientes autem omni studio conetur parochus, si casus intersit,
avertere ab expositis intentionibus et conditionibus matrimonio adiiciendis
eosque inducere ad retractandas forte iam adiectas.
Quoad vero licitae cuiusdam conditionis de futuro, de praesenti aut
de praeterito legitimam appositionem, parochus Ordinarium consulat
eiusque pareat mandatis (All. I n. 17).
9 Cfr. resp. Pontif. Comm. ad Codicis canones auth. interpr. diei 2-3 iu
nii 1918, IV, de matr. ad 3 (Acta Ap. Sedis, vol.'X, pag. 345).