PG 152, col. 41
nem, utraqttc deducunt juxta priorem discretim Α consubstantiale significare vrlle asset-cret, primum
in causam et causale discernens, sive in causam,
et quod ex causa. Deinde suhjiciens, cjnstjue,
quod ex causa est, aliam rursus dillercntiam intel-
ligentia assequimur. Alterum enim continenter;
alterum vero per eum ipsum qui continenter,
atque alterum genitum, procedens alterutu, ct si
quid hujusmodi perfecte discernentibus dictum est.
Juxta quam sane rationem, et qui secunda Patris
dixit Filium, et Spiritum sanctum id solum signi-
ficare voluit, a Patre ista causalia esse, utraque
sub causalis includens definitione. Nam juxta quod
eausalia sunt, secunda etiarn causmjuxta persona- Β
lem ordinem communiter diri possunt.
Sed enizn hic ipse irt aliis ista perfectius dislinv
gneus, ait emanatiortis habitusque ad invicem
differentiam, appellationem quoque fecisse diffe-
rentern. Rursumque in versibus ait : ε Unutu esse
, Deum ex Patre per Filium irt sanctum Spiritum,
manente Deitate perfecta in tribus perfectis. θ Ne
id quidem, quod ait Daruasccnus (l9), Spiritum
sanctum medium esse iugeniti et geniti, praedicto
reluctatur ordini. Neque enim per hoc ille per-
sonarum ordinem substantialctnque processum
tradere intendit.
Caeterum cum haeretici consubstantialem Patri
Filium vix confiterentur, Spiritum autem sanctum
boc honore ac dignitate penitus non dignarentur, θ unus appar?t τωο· Νθίυτδηίῆ (ιυίβνθ (⁵⁸ “somnus
sancti Patres hunc Deum verum ex Deo vero
esse, atque ex Deo secundum Scripturas procedere
scientes, non secundum nativitatis progressum,
sed secundum processum: Est, aiebant, quidam
etiam alius substantia: modus, processus scilicet,
secundum quem alia persona ex Deo prodit; et
hic est, quo procedit Spiritus sanctus ejusdem
essentia: curn Patre et Filio; qui, neque ingenitus,
neque sine causa [principio] : non enim Pater est;
neque rursum genitus, quia nec Filius, juxta
scilicet nativitatis processionem. Idcirco medium
ingeniti et geniti Spiritum sanctum doctor (20) hic
dixit. Ubicunque enim tribus terminis positis, tertius
ab utroque reliquorum denegatur, secundum dtale- υ cor
etin-2 consuetudinem medius in aliorum negatione
esse cernitur. Si enim Spiritum a Patre secundum
esse putavisset (21), nunquam ipsum ibidem per Fi-
lium Patri conjungi dixisset. Hoc enim quorumdam
δ
malignitatem arguit, magistrumque sibi ipsi atque
aliis Consentire evidenter ostendit. Ne hoc quidem
unquam dixisset, Spiritum sanctum ex Patre per
Filium procedere, Patremque productorem Spiritus
per Verbum esse. Haec enim apertissime sibi
invicem contraria sunt.
Si quis tamen processum per Filium Spiritus,
(19) Damasc. 1. ιι Fide art/rod. c. l8.
(20) Datnascenus.
Pnaoc. Gn. CLII.
in causam et causale discernens, sive in causam,
et quod ex causa. Deinde suhjiciens, cjnstjue,
quod ex causa est, aliam rursus dillercntiam intel-
ligentia assequimur. Alterum enim continenter;
alterum vero per eum ipsum qui continenter,
atque alterum genitum, procedens alterutu, ct si
quid hujusmodi perfecte discernentibus dictum est.
Juxta quam sane rationem, et qui secunda Patris
dixit Filium, et Spiritum sanctum id solum signi-
ficare voluit, a Patre ista causalia esse, utraque
sub causalis includens definitione. Nam juxta quod
eausalia sunt, secunda etiarn causmjuxta persona- Β
lem ordinem communiter diri possunt.
Sed enizn hic ipse irt aliis ista perfectius dislinv
gneus, ait emanatiortis habitusque ad invicem
differentiam, appellationem quoque fecisse diffe-
rentern. Rursumque in versibus ait : ε Unutu esse
, Deum ex Patre per Filium irt sanctum Spiritum,
manente Deitate perfecta in tribus perfectis. θ Ne
id quidem, quod ait Daruasccnus (l9), Spiritum
sanctum medium esse iugeniti et geniti, praedicto
reluctatur ordini. Neque enim per hoc ille per-
sonarum ordinem substantialctnque processum
tradere intendit.
Caeterum cum haeretici consubstantialem Patri
Filium vix confiterentur, Spiritum autem sanctum
boc honore ac dignitate penitus non dignarentur, θ unus appar?t τωο· Νθίυτδηίῆ (ιυίβνθ (⁵⁸ “somnus
sancti Patres hunc Deum verum ex Deo vero
esse, atque ex Deo secundum Scripturas procedere
scientes, non secundum nativitatis progressum,
sed secundum processum: Est, aiebant, quidam
etiam alius substantia: modus, processus scilicet,
secundum quem alia persona ex Deo prodit; et
hic est, quo procedit Spiritus sanctus ejusdem
essentia: curn Patre et Filio; qui, neque ingenitus,
neque sine causa [principio] : non enim Pater est;
neque rursum genitus, quia nec Filius, juxta
scilicet nativitatis processionem. Idcirco medium
ingeniti et geniti Spiritum sanctum doctor (20) hic
dixit. Ubicunque enim tribus terminis positis, tertius
ab utroque reliquorum denegatur, secundum dtale- υ cor
etin-2 consuetudinem medius in aliorum negatione
esse cernitur. Si enim Spiritum a Patre secundum
esse putavisset (21), nunquam ipsum ibidem per Fi-
lium Patri conjungi dixisset. Hoc enim quorumdam
δ
malignitatem arguit, magistrumque sibi ipsi atque
aliis Consentire evidenter ostendit. Ne hoc quidem
unquam dixisset, Spiritum sanctum ex Patre per
Filium procedere, Patremque productorem Spiritus
per Verbum esse. Haec enim apertissime sibi
invicem contraria sunt.
Si quis tamen processum per Filium Spiritus,
(19) Damasc. 1. ιι Fide art/rod. c. l8.
(20) Datnascenus.
Pnaoc. Gn. CLII.