PG 26, col. 19
In English: Against the Arians. (Orationes contra Arianos IV.) 1.9
Πατρός, Χαρακτὴρ γάρ ἐστι τῆς τοῦ Πατρὸς ὑποστάσ
σεως, καὶ φῶς ἐκ φωτὸς καὶ δύναμις καὶ εἰκὼν ἀλη-
θινὴ τῆς τοῦ [ἰατρὸς οὐσίας. Τοὖτο γὰρ πάλιν εἶπεν
ὁ Κύριος (92)· '0 ἐμὲ ἑωρακὼς ἑώρακε τὸν Πατέρα.
’Δεὶ δὲ ἦν καὶ ἔστι, καὶ οὐδέποτε οὐκ ἧν. Ἀϊδίου γὰρ
ὄντος τοῖ’) Πατρὸς. ἀΐδιος ἃν εἴη καὶ 6 τούτου Λόγος
καὶ ἡ Σοφία. Αὐτοὶ δὲ τί ἄρα ἡμῖν (93) ἐκ τῆς παν-
εγκλήτοο Θαλίας προφέρουσιν ; Ἠ πρῶτον ἀναγνώ-
τωσαν αὐτὴν, μιμούμενοι τὸ ἦθος τοῦ γράψαντος, ’ἱνα
κᾶν παρ’ ἑτέρων χλευαζόμενοι μάθωσιν έν ποίῳ κεῖν-
ται πτώματι, καὶ οὕτω λοιπὸν λεγέτωσαν. Τί δ’ ἃν
εἴποιεν ἐξ αὐτῆς, ἢ (94) ὅτιο ‹‹ Οὐκ ἀεὶ 6 Θεὸς Πα-
τὴρ ἦν, ἀλλ’ ὕστερον γέγονεν’ οὐκ ἀεὶ ἦν ὁ ι’ὶὸς, οὐ
τγάξ ἦν πρὶν γεννηθὲλ. Οὲκιέσριν ἐκ τοῦ Πατρός·Ἰᾶιλλ¹
’ ἐξ οὐκ ὄντων ὑπέστη καὶ αὐτός, Οὐκ ἔστιν ἴδιος τῆς
οὐσίας τοῦ Πατρός· κτίσμα γάρ ἐστι καὶ ποίημα.
Καὶ (95) οὐκ ἔστιν ἀληθινὸς Θεὸς 6 Χριστὸς, ἀλλὰ
μετοχῇ καὶ αὐτὸς έθεοποιήθη. Οὐκ οἶδε τὸν Πατέρα
ἀκριϐῶς ὁ Υἱὸς, οὔτε ὁρᾷ 6 Λόγος τὸν Πατέρα τελείως,
καὶ οὔτε συνιεῖ, οὕτε γινώσκει ἀκριϐῶς ὁ Λόγος τὸν
Πατέρω οὐκ ἔστιν ὁὰληθινὸς και μόνος αὐτὸς τοῦ
Πατρὸς Λόγος, ἀλλ’ ὀνόματι μόνον λέγεται Λό-
γος καὶ Σοφία, καὶ χάριτι λέγεται Υἱὸς καὶ δύναμις.
Οὐκ ἔστιν ἄτρεπτος, ὡς 6 Πατὴρ, ἀλλὰ τρεπτός ἐστι
φύσει, ὡς τὰ κτίσματα, καὶ λείπει αὐτῷ εἰς κατάλη-
ψιν τοῦ γνῶναι τελείως τὸν Πατέρα. » Οαυμαστή γε
ἠ αἵρεσις μηδὲ τὸ πιθανὸν ἔχουσα, ἀλλᾶ καὶ εἷς τὸ
μή εἶναι κατὰ τοῦ ὄντος φανταζομένη, καὶ ἀντὶ
εὔφη μίας δυσφημίας διόλου προϐαλλομένη. Εἷ’τις ἄρα,
τὰ παρ’ ἀμφοτέρων ἐξετάσας, ἐρωτηθείη τήν ὁποτέ-
ρου πίστιν ἂν ἕλοιτο, ἢ τὰ τίνος ἃν εἶ’ποι (98) ῥή-
ματα πρέποντα εἶναι Θεῷο μᾶλλον δὲ καὶ εἰπάτωσαν
αὐτοὶ οἱ τῆς ἀσεϐείας κόλακες, τί πρέπει περὶ Θεοῦ
(Θεὸς γὰρ ἦν 6 Λόγος ⁸) ἐρωτώμενον ἀποκρίνα-
eam; ἀπὸ γὰρ τούτου καὶ τὸ ὅλον ἑκατέρων τῶν
προϐληθέντων γνωσθήσεται τί πρέπει λέγειν, τὸ ἦν,
ἦ τὸ οὐκ ἦν· τὸ ἀεὶ, ἣ τὸ πρὶν γενέσθαι· τὸ ἀΐδιον,
ἤ τὸ ἀφ’ οὗ καὶ ἐξότε“ ἀληθινὸν, ἢ θέσει καὶ μετοχῇ
καὶ κατ’ ἐπίνοιαν· τῶν γενητῶν ἕνα λέγειν αὐτὸν,ἣ
τῷ Πατρὶ συνάπτειν αὐτόν· ἀνόμοιον αὐτὸν (99) εἶναι
¹⁶ Psal. amr, 6. ¹⁷ Hebr. ι. 3. ¹⁸ Joan. xxv, 9.
(91) Seguer. Anglican. Gobler. et Felc. 4, μόνῃ.
Paulo P051 'Seguer. χαρακτήρ ἐστι.
(92) Ο Κυριος abest a Go leriai
erian. et fele. Mog
(92) ὈᾼΚόριός absiste Gobl
segnes. quler. exitiale-136's! fivuxgi ἔστι,ε Felc. 2
et ‘éditi, ,ἀεὶ δὲ καὶ ἔςτι. Alii, ἀεῖδὲ ἦν καὶ ἔστι.
(ῼβ) ξίοὶ ξρειυειιηίξορὶετλ et Felc._ At alii‘et
editi,'q€v_'toi δὲ ῗὶρα τί ἡμῖν. Seguer. ibid., πανεκλό-
τοο Θαλ ίας.
(ι 4) Ἥ deest inSegner. Gobler. et Felc. 1.
(95) ββεαριι. καί omittit.
(96) εἰιξ Seguer. [ἐκθοιςθιι.*ιιι-Ιτοιε.Δ 1. Editi _vero
et vali'i, αὐτὸς 6 τοῦ Πατρός. Ibid. Gobler. et Felc. 1,
ὀνόματι μόν-ῳ.
(97) Sic _S¢g11_er._G_oblsr. et, Felc. l_. At alii et
εάίιῑίάλγ iiii“? μὴ εῖνειιε Paulo post Seguer., προ-
ϐαλλομένη. Εᾷἰὶὶί προσϐαλλομένηῖ
(98)“8εειιει·ἱαιιι]ξ,ιβοδιρινὶαιιιιε et FelclxmanL 1,
εἴποιτο, εῖᾉωοχρ ΜᾶλλονΔ δὲ εἰπάτωσαν. ιοὶιίεω, Se}
guerian, τί πρέπει περὶ Θεοῦ (Θεὸς γὰρ ἦν ‘6 Λό-
σεως, καὶ φῶς ἐκ φωτὸς καὶ δύναμις καὶ εἰκὼν ἀλη-
θινὴ τῆς τοῦ [ἰατρὸς οὐσίας. Τοὖτο γὰρ πάλιν εἶπεν
ὁ Κύριος (92)· '0 ἐμὲ ἑωρακὼς ἑώρακε τὸν Πατέρα.
’Δεὶ δὲ ἦν καὶ ἔστι, καὶ οὐδέποτε οὐκ ἧν. Ἀϊδίου γὰρ
ὄντος τοῖ’) Πατρὸς. ἀΐδιος ἃν εἴη καὶ 6 τούτου Λόγος
καὶ ἡ Σοφία. Αὐτοὶ δὲ τί ἄρα ἡμῖν (93) ἐκ τῆς παν-
εγκλήτοο Θαλίας προφέρουσιν ; Ἠ πρῶτον ἀναγνώ-
τωσαν αὐτὴν, μιμούμενοι τὸ ἦθος τοῦ γράψαντος, ’ἱνα
κᾶν παρ’ ἑτέρων χλευαζόμενοι μάθωσιν έν ποίῳ κεῖν-
ται πτώματι, καὶ οὕτω λοιπὸν λεγέτωσαν. Τί δ’ ἃν
εἴποιεν ἐξ αὐτῆς, ἢ (94) ὅτιο ‹‹ Οὐκ ἀεὶ 6 Θεὸς Πα-
τὴρ ἦν, ἀλλ’ ὕστερον γέγονεν’ οὐκ ἀεὶ ἦν ὁ ι’ὶὸς, οὐ
τγάξ ἦν πρὶν γεννηθὲλ. Οὲκιέσριν ἐκ τοῦ Πατρός·Ἰᾶιλλ¹
’ ἐξ οὐκ ὄντων ὑπέστη καὶ αὐτός, Οὐκ ἔστιν ἴδιος τῆς
οὐσίας τοῦ Πατρός· κτίσμα γάρ ἐστι καὶ ποίημα.
Καὶ (95) οὐκ ἔστιν ἀληθινὸς Θεὸς 6 Χριστὸς, ἀλλὰ
μετοχῇ καὶ αὐτὸς έθεοποιήθη. Οὐκ οἶδε τὸν Πατέρα
ἀκριϐῶς ὁ Υἱὸς, οὔτε ὁρᾷ 6 Λόγος τὸν Πατέρα τελείως,
καὶ οὔτε συνιεῖ, οὕτε γινώσκει ἀκριϐῶς ὁ Λόγος τὸν
Πατέρω οὐκ ἔστιν ὁὰληθινὸς και μόνος αὐτὸς τοῦ
Πατρὸς Λόγος, ἀλλ’ ὀνόματι μόνον λέγεται Λό-
γος καὶ Σοφία, καὶ χάριτι λέγεται Υἱὸς καὶ δύναμις.
Οὐκ ἔστιν ἄτρεπτος, ὡς 6 Πατὴρ, ἀλλὰ τρεπτός ἐστι
φύσει, ὡς τὰ κτίσματα, καὶ λείπει αὐτῷ εἰς κατάλη-
ψιν τοῦ γνῶναι τελείως τὸν Πατέρα. » Οαυμαστή γε
ἠ αἵρεσις μηδὲ τὸ πιθανὸν ἔχουσα, ἀλλᾶ καὶ εἷς τὸ
μή εἶναι κατὰ τοῦ ὄντος φανταζομένη, καὶ ἀντὶ
εὔφη μίας δυσφημίας διόλου προϐαλλομένη. Εἷ’τις ἄρα,
τὰ παρ’ ἀμφοτέρων ἐξετάσας, ἐρωτηθείη τήν ὁποτέ-
ρου πίστιν ἂν ἕλοιτο, ἢ τὰ τίνος ἃν εἶ’ποι (98) ῥή-
ματα πρέποντα εἶναι Θεῷο μᾶλλον δὲ καὶ εἰπάτωσαν
αὐτοὶ οἱ τῆς ἀσεϐείας κόλακες, τί πρέπει περὶ Θεοῦ
(Θεὸς γὰρ ἦν 6 Λόγος ⁸) ἐρωτώμενον ἀποκρίνα-
eam; ἀπὸ γὰρ τούτου καὶ τὸ ὅλον ἑκατέρων τῶν
προϐληθέντων γνωσθήσεται τί πρέπει λέγειν, τὸ ἦν,
ἦ τὸ οὐκ ἦν· τὸ ἀεὶ, ἣ τὸ πρὶν γενέσθαι· τὸ ἀΐδιον,
ἤ τὸ ἀφ’ οὗ καὶ ἐξότε“ ἀληθινὸν, ἢ θέσει καὶ μετοχῇ
καὶ κατ’ ἐπίνοιαν· τῶν γενητῶν ἕνα λέγειν αὐτὸν,ἣ
τῷ Πατρὶ συνάπτειν αὐτόν· ἀνόμοιον αὐτὸν (99) εἶναι
¹⁶ Psal. amr, 6. ¹⁷ Hebr. ι. 3. ¹⁸ Joan. xxv, 9.
(91) Seguer. Anglican. Gobler. et Felc. 4, μόνῃ.
Paulo P051 'Seguer. χαρακτήρ ἐστι.
(92) Ο Κυριος abest a Go leriai
erian. et fele. Mog
(92) ὈᾼΚόριός absiste Gobl
segnes. quler. exitiale-136's! fivuxgi ἔστι,ε Felc. 2
et ‘éditi, ,ἀεὶ δὲ καὶ ἔςτι. Alii, ἀεῖδὲ ἦν καὶ ἔστι.
(ῼβ) ξίοὶ ξρειυειιηίξορὶετλ et Felc._ At alii‘et
editi,'q€v_'toi δὲ ῗὶρα τί ἡμῖν. Seguer. ibid., πανεκλό-
τοο Θαλ ίας.
(ι 4) Ἥ deest inSegner. Gobler. et Felc. 1.
(95) ββεαριι. καί omittit.
(96) εἰιξ Seguer. [ἐκθοιςθιι.*ιιι-Ιτοιε.Δ 1. Editi _vero
et vali'i, αὐτὸς 6 τοῦ Πατρός. Ibid. Gobler. et Felc. 1,
ὀνόματι μόν-ῳ.
(97) Sic _S¢g11_er._G_oblsr. et, Felc. l_. At alii et
εάίιῑίάλγ iiii“? μὴ εῖνειιε Paulo post Seguer., προ-
ϐαλλομένη. Εᾷἰὶὶί προσϐαλλομένηῖ
(98)“8εειιει·ἱαιιι]ξ,ιβοδιρινὶαιιιιε et FelclxmanL 1,
εἴποιτο, εῖᾉωοχρ ΜᾶλλονΔ δὲ εἰπάτωσαν. ιοὶιίεω, Se}
guerian, τί πρέπει περὶ Θεοῦ (Θεὸς γὰρ ἦν ‘6 Λό-