PG 32, col. 485
In English: The Letters 94
μους (56) μονάζοντες, ἔνθα μὴ ἔστιν ἱερεὺς, κοινω-
νίαν οἶκοι κατέχοντες, ἀφ’ ἑαυτῶν μεταλαμϐάνουσιν.
Ἕν ’Δλεξανδρείᾳ δε καὶ ἐν Αἰγύπτῳ ἕκαστος καὶ
τῶν ἓν λαῷ τελούντων ὡς ἰπὶ τὸ πλεῖστον ἕχεικοι-
νωνίαν ἐν τῷ οἴκῳ αὐτοῦ, καί ὅτε βούλεται (57),
μεταλαμϐάνει δι’ ἑαυτοῦ. Ἀπαξ γὰρ τὴν θυσίαν τοῦ
ἱερέως τελειώσαντος καὶ δεδωκότος, ό λαϐὼν αὐτὴν
ὡς ὃλην ὁμοῦ, καθ’ ἑκάστην μεταλαμϐάνων, παρὰ τοῦ
δεδωκότος εἰκότως μεταλαμϐάνειν {58) καὶ ὑποδί-
χεσθαι πιστεύειν ὀφείλει. Καὶ γὰρ καὶ ἐν τῇ Ἐκκλη-
σία ὁ ἱερεὺς ἐπιδίδωσι τὴν μερίδα, καὶ κατέχει αὖ·
τὴν ὁ ὑποδεχόμενος μετ’ ἐξουσίας ἁπάσης, καὶ οὕτω
προσάγει τῶ στόματι τῇ ἰδίᾳ χειρί. Ταυτὸν τοίνυν
ἐστὶ τῇ δυνάμει, εἴτε μίαν μερίδα δέξεταιητις παρὰ
τοῦ ἱερέως, εἶτε πολλὰς, μερίδας ὁμοῦ.
ΕΠΙΣΤΟΛΗ SA’.
Cum amplissimum aedificium construeret Basilius, inde _illius accusandi arrepta causa : huc acces'
serunt ab episcopis dissidentibus alim criminationes. Primam accusationem repellit, ac adi/icium
suum imperatoris judicio comprobatum, et reipublicae utile esse docet. theras differt in aliud
tempus. Interim prasidem rogat ut Alexandri factum imitetur.
Ἠλίᾳ ἄρχοντι τῆς ἐπαρχίας (59),
Ὦρμησα μὲν καὶ αὐτὸς καταλαϐεῖν σου τὴν τι-
μιότητα, ὡς ἂν μὴ τῇ ἀπολείψει ἔλαττόν τι ἔχοιμι
τῶν διαϐαλλόντων ' ἀλλ’ ἔπειδὴ ἠ ἆῤῥωστία τοῦ σώ-
ματος διεκώλυσε, σφοδρότερον πολλῷ τῆς συνηθείας
ἓπιθεμένη, ἀναγκαίως ἦλθον ἐπὶ τὸ γράμμα. Ἐγὼ
τοίνυν, ὦ θαυμάσιε, συντυχὼν πρώην τῇ τιμιότητί
σου, ὥρμησα μεν καὶ περὶ πάντων τῶν κατὰ τὸν
βίον (60) μου πραγμάτων ἁνακοινώσασθαί σον τῇ
φρονὰ σει · ὥρμησα δὲ καὶ τῶν Ἐκκλησιῶν ἕνεκα ποιη-
σασθαί (61) τινα λόγον, ὡς ἂν μὴ ταῖς μετά ταῦτα
διαϐολαῖς χώρα τις ὑπολείποιτο. Ἀλλ’ ἐπέσχον ἐμαυ-
τόν, λογιζόμενος περίεργον εἶναι παντελῶς, καὶ
πέρα (62) τοῦ μέτρου φιλότιμον, ἀνδρὶ τοσοῦτον πλῆ-
(56) Ἐρήμους; Multi mss. ἔρημίοες.
(57⁷) κάξ ὅτι βούλεται, etc. Haécfidesuntin editis,
at leguntur in'codicibus Med., Coisl. primo, Vat.
et pluribus aliis.
μεταλαμ-
(758) hieraluyfiu'ystv._ Nonnulli mss.
fictaest. Idem ei: Theodoro Studita quaesitumpum
esset, non idem responsum dedit ac Basilius.
Interrogatus enimah per se ipsi monachi et
monialesEucharistiam accipere possint, respon-
det in epist. 219 libri secundi, pag. 738, ne sacra
quidem donaria tangere licitum esse, ἅπτεσθαι
ὧδε τῶν θείων ἀναθημάτων, iis qui sacerdotii
participes non sunt, nec, nisi forte necessitate
urgente, si desi_t_ presbyter, vel diaconus. per
seipsum sumere Eucharistiam. Quomodo autem
tunc sumenda sit, sic praescribit : Τιθεμένης
βίελοηΐ ἱερέῐς, καὶ ἐφάπλουμὲνης ὁθρνης ξαθρφᾶςν ,ἦ
ἱερᾶς ἐπικαλυμματίδος, ἐκεῖσε τοῦ δῶρον ᾁπὸ ’χειρὸς
σὺν φόϐῳ προτεθέντος, ’μετὰ τὴν ὑμνῳδίαν ἀπὸ στόμα-
τος ληπτέον ο εἷθ’ οὕτω⁸ διακλύσεωξ οἷ’νου γινομένηςτῷ
λαμϐάνοντι · Posito sacro libro, extensoquepuro
linteo, aut sacro velamine, deposita prius illic e
manu cum metu sacra Eucharistia, post hym-
norum recitationem ore sumi debet. Postea, qui
accepit, abluere os vino debet.
(59) sua, etc. Deest Heliae nomen in codicibus
νίαν οἶκοι κατέχοντες, ἀφ’ ἑαυτῶν μεταλαμϐάνουσιν.
Ἕν ’Δλεξανδρείᾳ δε καὶ ἐν Αἰγύπτῳ ἕκαστος καὶ
τῶν ἓν λαῷ τελούντων ὡς ἰπὶ τὸ πλεῖστον ἕχεικοι-
νωνίαν ἐν τῷ οἴκῳ αὐτοῦ, καί ὅτε βούλεται (57),
μεταλαμϐάνει δι’ ἑαυτοῦ. Ἀπαξ γὰρ τὴν θυσίαν τοῦ
ἱερέως τελειώσαντος καὶ δεδωκότος, ό λαϐὼν αὐτὴν
ὡς ὃλην ὁμοῦ, καθ’ ἑκάστην μεταλαμϐάνων, παρὰ τοῦ
δεδωκότος εἰκότως μεταλαμϐάνειν {58) καὶ ὑποδί-
χεσθαι πιστεύειν ὀφείλει. Καὶ γὰρ καὶ ἐν τῇ Ἐκκλη-
σία ὁ ἱερεὺς ἐπιδίδωσι τὴν μερίδα, καὶ κατέχει αὖ·
τὴν ὁ ὑποδεχόμενος μετ’ ἐξουσίας ἁπάσης, καὶ οὕτω
προσάγει τῶ στόματι τῇ ἰδίᾳ χειρί. Ταυτὸν τοίνυν
ἐστὶ τῇ δυνάμει, εἴτε μίαν μερίδα δέξεταιητις παρὰ
τοῦ ἱερέως, εἶτε πολλὰς, μερίδας ὁμοῦ.
ΕΠΙΣΤΟΛΗ SA’.
Cum amplissimum aedificium construeret Basilius, inde _illius accusandi arrepta causa : huc acces'
serunt ab episcopis dissidentibus alim criminationes. Primam accusationem repellit, ac adi/icium
suum imperatoris judicio comprobatum, et reipublicae utile esse docet. theras differt in aliud
tempus. Interim prasidem rogat ut Alexandri factum imitetur.
Ἠλίᾳ ἄρχοντι τῆς ἐπαρχίας (59),
Ὦρμησα μὲν καὶ αὐτὸς καταλαϐεῖν σου τὴν τι-
μιότητα, ὡς ἂν μὴ τῇ ἀπολείψει ἔλαττόν τι ἔχοιμι
τῶν διαϐαλλόντων ' ἀλλ’ ἔπειδὴ ἠ ἆῤῥωστία τοῦ σώ-
ματος διεκώλυσε, σφοδρότερον πολλῷ τῆς συνηθείας
ἓπιθεμένη, ἀναγκαίως ἦλθον ἐπὶ τὸ γράμμα. Ἐγὼ
τοίνυν, ὦ θαυμάσιε, συντυχὼν πρώην τῇ τιμιότητί
σου, ὥρμησα μεν καὶ περὶ πάντων τῶν κατὰ τὸν
βίον (60) μου πραγμάτων ἁνακοινώσασθαί σον τῇ
φρονὰ σει · ὥρμησα δὲ καὶ τῶν Ἐκκλησιῶν ἕνεκα ποιη-
σασθαί (61) τινα λόγον, ὡς ἂν μὴ ταῖς μετά ταῦτα
διαϐολαῖς χώρα τις ὑπολείποιτο. Ἀλλ’ ἐπέσχον ἐμαυ-
τόν, λογιζόμενος περίεργον εἶναι παντελῶς, καὶ
πέρα (62) τοῦ μέτρου φιλότιμον, ἀνδρὶ τοσοῦτον πλῆ-
(56) Ἐρήμους; Multi mss. ἔρημίοες.
(57⁷) κάξ ὅτι βούλεται, etc. Haécfidesuntin editis,
at leguntur in'codicibus Med., Coisl. primo, Vat.
et pluribus aliis.
μεταλαμ-
(758) hieraluyfiu'ystv._ Nonnulli mss.
fictaest. Idem ei: Theodoro Studita quaesitumpum
esset, non idem responsum dedit ac Basilius.
Interrogatus enimah per se ipsi monachi et
monialesEucharistiam accipere possint, respon-
det in epist. 219 libri secundi, pag. 738, ne sacra
quidem donaria tangere licitum esse, ἅπτεσθαι
ὧδε τῶν θείων ἀναθημάτων, iis qui sacerdotii
participes non sunt, nec, nisi forte necessitate
urgente, si desi_t_ presbyter, vel diaconus. per
seipsum sumere Eucharistiam. Quomodo autem
tunc sumenda sit, sic praescribit : Τιθεμένης
βίελοηΐ ἱερέῐς, καὶ ἐφάπλουμὲνης ὁθρνης ξαθρφᾶςν ,ἦ
ἱερᾶς ἐπικαλυμματίδος, ἐκεῖσε τοῦ δῶρον ᾁπὸ ’χειρὸς
σὺν φόϐῳ προτεθέντος, ’μετὰ τὴν ὑμνῳδίαν ἀπὸ στόμα-
τος ληπτέον ο εἷθ’ οὕτω⁸ διακλύσεωξ οἷ’νου γινομένηςτῷ
λαμϐάνοντι · Posito sacro libro, extensoquepuro
linteo, aut sacro velamine, deposita prius illic e
manu cum metu sacra Eucharistia, post hym-
norum recitationem ore sumi debet. Postea, qui
accepit, abluere os vino debet.
(59) sua, etc. Deest Heliae nomen in codicibus