PG 74, col. 352
ἡμετέρας διανοίας ἀσφαλιζόμενος, είς τὸ ἔχεσθαι
φιλεῖν τῆς είς αὐτὸν ἀγάπης, διά τε τῆς κατ’ὲνέργειαν
ἀρετῆς, καὶ τῆς ἀσινοῦς δηλονότι πίστεως. Τῆς δὲ
τοῦ γηπονοῦντος φροντίδος οὐκ ἀπείρατον ἔσεσθαι
παντελῶς τὸ καρποφόρον κλῆμά φησι⁶ διακαθαρθή-
σεσθαι γὰρ πρὸς τὸ καὶ μειζόνως δύνασθαι καρποφο-
ρεῖν ο-τοῖς γάρ ὅλως ἄριστα μὲν, καὶ, ὡς ἂν ἔχοι
καλῶς διαζῇν ἑλομένοις, ἀγαθουργείν δὲ ὅτι μάλιστα
καὶ διὰ πάσης ἱέναι πολιτείας θεοφιλοῦς ᾑρημένοις
συνεργάζεται Θεὸς, καθάπερ τινὶ δρεπάνῃ τῇ τοῦ
Πνεύματος ἐνεργείᾳ χρώμενος , καὶ περιτέμνων ἐν
αὐτοῖς, ποτὲ μὲν τάς ἡδονὰς, αἳ ἀεὶ καλοῦσιν εἰς
φιλοσαρκίαν, καὶ πάθη σωματικὰ, ποτὲ δὲ αὖ πάλιν
τὰ ὅσαπερ οἵδε ταῖς τῶν ἀνθρώπων συμϐαίνειν ψυο
χαϊς, διὰ ποικίλης κακῶν ἰδέας κατασπιλοῦντα τὸν
νοῦν. Ταύτην γάρ εἷναί φαμεν τὴν ἀχειροποίητον τε
καὶ tv Πνεύματι νοουμένην περιτομὴν, περὶ ἦς 6
Παῦλός φησι ποτὲ μέν ’ ‹ Οὐ γὰρ tv τῷ φανερῷ-
Ίουδαῖός ἐστιν, οὐδὲ ή tv τῷ φανερῷ tv σαρκὶ περι-
τομὴ, ἀλλ’ 6 tv τῷ κρυπτῷ Ἰουδαῖος, καὶ περιτομὴ
καρδίας tv Πνεύματι , οὐ γράμματι, οὗ 6 ἔπαινος
οὐκ ὲξ ἀνθρώπων, ἀλλ’ ὲκ τοῦ Θεοῦ ο ποτὲ δὲ πάλιν ·
ι Ἐνῷ καὶ⁹ πιστεύσαντες περιετμήθητε περιτομῇ
ἀχειροποιήτῳ. ι Φάσκουσί τε πρὸς ταῦτά τισιν, ὡς
εἴπερ τις γένοιτο διακάθαρσις τοῖς τῆς νοητῆς ἀμπέ-
λου κλήμασιν, οὐκ ἂν, οἶμαι,.δίχα-πόνου συμξήσεται·
ἀλγεῖ γὰρ τοσοῦτον , ὅσον τε καὶ ὅπως οἶδεν ἀλγεῖν
τὸ ξύλον ο ἀναλόγως οὖν ἄρα, καὶ ἐπὶ τῶν ἁγίων ἡμᾶς
νοῆσαι προσήκοι, συναινέσομέν τε καὶ συνεροῦμεν εὗ
μάλα διεσκεμμένοι. Παιδεύει γὰρ ἡμᾶς διὰ πόνου
καὶ θλίψεως 6 φιλάρετος ἡμῶν Θεός. Καὶ γοῦν ὁ
προφήτης ἡμῖν Ἡσαΐας φησιν, ὅτι r Ἐκπλυνεῖ Κύ-
ριος τὸν ῥύπον τῶν υἱῶν, καί⁹ τῶν θυγατέρων Σιὼν,
καὶ τὸ αἷμα ὲκκαθαριεϊ ὲκ μέσον αὐτῶν, tv πνεύ-
ματι- κρίσεως , καὶ πνεύματι καύσεως. ι Καὶ αὐτὸς
δὲ πρὸς τούτῳ 6 θεσπέσιος Παῦλος· ‹ Εἰ παιδείαν
ὑπομένετε , ὡς υίοῖς ὑμῖν προσφέρεται 6 Θεός. Τίς
γάρ ἐστιν υἱὸς, ὃν οὐ παιδεύει πατήρ ; ι Καὶ μὴν καὶ
αὐτὸς ὁ παντὸς ἐπέκεινα θαύματος τῶν ἁγίων χορὸς,
τὴν διὰ τῶν ἁγίων πεφυκότων οὐκ ἀποσείεται παί-
D
δευσιν ,ἀσμενέστατα δὲ μᾶλλον προσίεται λέγων’
ι Παίδευσον ἡμᾶς, Κύριε, πλὴν tv κρίσει, καὶ μὴ ὲν
θυμῷ, ἵνα μὴ ὀλίγους ἡμᾶς ποιήσῃς. ι Ἐν θυμῷ
μὲν γὰρ ἠ ὁλόκληρος ἔσται τῶν ἀκάρπων κλημάτων
ἀπότμησις · πέμπει γὰρ είς κόλασιν, tv κρίσει δὲζ
μᾶλλον, τοῦτ’ ἐστιν , tv διασκέψει καὶ μέτρῳ , τῶν
καρποφόρων ἡ διακάθαρσις , ὀλίγον ἔχουσα κομιδῇ
τὸν πόνον εἰς καρποφορίας παροξυσμὸν, καὶ εὐαν-
θεστέρας ἀναδρομῆς· τὴν ἐντεῦθεν πρόφασιν. Καὶ
γοῦν ἀποδεχόμενοι τοῦτο βοῶσι τινεςο ι Κύριε, tv
θλίψει μικρᾷ-ὴ παιδεία σου ἡμῖν. ι Σμικροτάτη μὲν
γὰρ ἡ τοῦ διακαθαίρεσθαι θλίψις, ἀλλά παιδείαν ἡμῖν
' Hebr. xu, 7. ¹⁰ Jerem. ι, 25. ³³ lsa. xxvr,
φιλεῖν τῆς είς αὐτὸν ἀγάπης, διά τε τῆς κατ’ὲνέργειαν
ἀρετῆς, καὶ τῆς ἀσινοῦς δηλονότι πίστεως. Τῆς δὲ
τοῦ γηπονοῦντος φροντίδος οὐκ ἀπείρατον ἔσεσθαι
παντελῶς τὸ καρποφόρον κλῆμά φησι⁶ διακαθαρθή-
σεσθαι γὰρ πρὸς τὸ καὶ μειζόνως δύνασθαι καρποφο-
ρεῖν ο-τοῖς γάρ ὅλως ἄριστα μὲν, καὶ, ὡς ἂν ἔχοι
καλῶς διαζῇν ἑλομένοις, ἀγαθουργείν δὲ ὅτι μάλιστα
καὶ διὰ πάσης ἱέναι πολιτείας θεοφιλοῦς ᾑρημένοις
συνεργάζεται Θεὸς, καθάπερ τινὶ δρεπάνῃ τῇ τοῦ
Πνεύματος ἐνεργείᾳ χρώμενος , καὶ περιτέμνων ἐν
αὐτοῖς, ποτὲ μὲν τάς ἡδονὰς, αἳ ἀεὶ καλοῦσιν εἰς
φιλοσαρκίαν, καὶ πάθη σωματικὰ, ποτὲ δὲ αὖ πάλιν
τὰ ὅσαπερ οἵδε ταῖς τῶν ἀνθρώπων συμϐαίνειν ψυο
χαϊς, διὰ ποικίλης κακῶν ἰδέας κατασπιλοῦντα τὸν
νοῦν. Ταύτην γάρ εἷναί φαμεν τὴν ἀχειροποίητον τε
καὶ tv Πνεύματι νοουμένην περιτομὴν, περὶ ἦς 6
Παῦλός φησι ποτὲ μέν ’ ‹ Οὐ γὰρ tv τῷ φανερῷ-
Ίουδαῖός ἐστιν, οὐδὲ ή tv τῷ φανερῷ tv σαρκὶ περι-
τομὴ, ἀλλ’ 6 tv τῷ κρυπτῷ Ἰουδαῖος, καὶ περιτομὴ
καρδίας tv Πνεύματι , οὐ γράμματι, οὗ 6 ἔπαινος
οὐκ ὲξ ἀνθρώπων, ἀλλ’ ὲκ τοῦ Θεοῦ ο ποτὲ δὲ πάλιν ·
ι Ἐνῷ καὶ⁹ πιστεύσαντες περιετμήθητε περιτομῇ
ἀχειροποιήτῳ. ι Φάσκουσί τε πρὸς ταῦτά τισιν, ὡς
εἴπερ τις γένοιτο διακάθαρσις τοῖς τῆς νοητῆς ἀμπέ-
λου κλήμασιν, οὐκ ἂν, οἶμαι,.δίχα-πόνου συμξήσεται·
ἀλγεῖ γὰρ τοσοῦτον , ὅσον τε καὶ ὅπως οἶδεν ἀλγεῖν
τὸ ξύλον ο ἀναλόγως οὖν ἄρα, καὶ ἐπὶ τῶν ἁγίων ἡμᾶς
νοῆσαι προσήκοι, συναινέσομέν τε καὶ συνεροῦμεν εὗ
μάλα διεσκεμμένοι. Παιδεύει γὰρ ἡμᾶς διὰ πόνου
καὶ θλίψεως 6 φιλάρετος ἡμῶν Θεός. Καὶ γοῦν ὁ
προφήτης ἡμῖν Ἡσαΐας φησιν, ὅτι r Ἐκπλυνεῖ Κύ-
ριος τὸν ῥύπον τῶν υἱῶν, καί⁹ τῶν θυγατέρων Σιὼν,
καὶ τὸ αἷμα ὲκκαθαριεϊ ὲκ μέσον αὐτῶν, tv πνεύ-
ματι- κρίσεως , καὶ πνεύματι καύσεως. ι Καὶ αὐτὸς
δὲ πρὸς τούτῳ 6 θεσπέσιος Παῦλος· ‹ Εἰ παιδείαν
ὑπομένετε , ὡς υίοῖς ὑμῖν προσφέρεται 6 Θεός. Τίς
γάρ ἐστιν υἱὸς, ὃν οὐ παιδεύει πατήρ ; ι Καὶ μὴν καὶ
αὐτὸς ὁ παντὸς ἐπέκεινα θαύματος τῶν ἁγίων χορὸς,
τὴν διὰ τῶν ἁγίων πεφυκότων οὐκ ἀποσείεται παί-
D
δευσιν ,ἀσμενέστατα δὲ μᾶλλον προσίεται λέγων’
ι Παίδευσον ἡμᾶς, Κύριε, πλὴν tv κρίσει, καὶ μὴ ὲν
θυμῷ, ἵνα μὴ ὀλίγους ἡμᾶς ποιήσῃς. ι Ἐν θυμῷ
μὲν γὰρ ἠ ὁλόκληρος ἔσται τῶν ἀκάρπων κλημάτων
ἀπότμησις · πέμπει γὰρ είς κόλασιν, tv κρίσει δὲζ
μᾶλλον, τοῦτ’ ἐστιν , tv διασκέψει καὶ μέτρῳ , τῶν
καρποφόρων ἡ διακάθαρσις , ὀλίγον ἔχουσα κομιδῇ
τὸν πόνον εἰς καρποφορίας παροξυσμὸν, καὶ εὐαν-
θεστέρας ἀναδρομῆς· τὴν ἐντεῦθεν πρόφασιν. Καὶ
γοῦν ἀποδεχόμενοι τοῦτο βοῶσι τινεςο ι Κύριε, tv
θλίψει μικρᾷ-ὴ παιδεία σου ἡμῖν. ι Σμικροτάτη μὲν
γὰρ ἡ τοῦ διακαθαίρεσθαι θλίψις, ἀλλά παιδείαν ἡμῖν
' Hebr. xu, 7. ¹⁰ Jerem. ι, 25. ³³ lsa. xxvr,