PL 101, col. 12
De fide S. Trinitatis (Alcuinus), J. P. Migne
prodesse: proinde detur a Deo electis potestas et
sapientia: potestas, ut superbos opprimat, et defendat
ab improbis humiles; sapientia, ut regat et
doceat pia sollicitudine subjectos. His duobus, sancte
imperator, muneribus divina vestram incomparabiliter
subtilitatem [ Ms., sublimitatem], ejusdem nominis
et numinis antecessoribus gratia superexaltavit
et honoravit, terrorem potentiae vestrae super
omnes undique gentes immittens, ut voluntaria subjectione
ad vos veniant, quos prioribus bellicus labor
temporibus sibi subdere non potuit. Quid igitur?
Quid agendum est vestrae Deo devotissimae sollicitudini
tempore serenitatis et pacis, quo militaris
laboris cingulo soluto totus pacifica quiete populus
concurrere festinat ad vestrae jussionis edictum,
intentusque ante thronum gratiae [ Al., gloriae]
vestrae consistere, exspectans quid, cui personae,
vestra auctoritas praecipere velit, nisi etiam 704
omni dignitati justa decernere, rata praecipere, sancta
admonere, ut quisque laetus cum perpetuae salutis
praecepto domum redeat? Ne vero meae in Domino
devotionis studium otio torpens, vestro in
praedicatione catholicae fidei deesset adjutorio, direxi
sanctissimae auctoritati vestrae de fide sanctae
et individuae Trinitatis, sub specie manualis libelli,
sermonem, ut divinae laus et fides sapientiae sapientissimi
hominum probaretur judicio. Nec videlicet
alio quolibet vestrae imperialis majestatis munere
digniorem existimabam sapientiam; nec alium
quemlibet tam excellenti dono in accipiendo aeque
dignum putabam, dum principem populi Christiani
cuncta scire et praedicare quae Deo placeant necesse
esse, notissimum est. Neque enim quemquam magis
decet vel meliora nosse, vel plura, quam imperatorem,
cujus doctrina omnibus prodesse debet subjectis.
Non quo, imperator invicte et sapientissime, ac refulgens
rector, aliquid scientiae vestrae fidei catholicae
incognitum esse, vel minus exploratum cogitarem:
sed ut mei nominis, quo a quibusdam magister
(licet non merito) vocor, officium ostenderem;
nec non ut convincerem eos, qui minus utile existimabant,
vestram nobilissimam intentionem dialecticae
disciplinae discere velle rationes, quas pater
[ Ms., beatus] Augustinus in libris de sancta Trinitate
apprime necessarias esse putavit, dum profundissimas
de sancta Trinitate quaestiones, non nisi categoriarum
subtilitate [ Ms., sublimitate] explanari
posse probavit. Quod etiam in ante nominato ejusdem
Patris opusculo pius et devotus inquisitor facile
inveniet, si philosophiae cognitionem in discendo
habere non negligit. Haec omnia devota mentis acie
considerans, tempore celeberrimi conventus, quo
sacerdotes Dei et populi praedicatores Christiani in
unum imperiali praecepto conveniunt, non ignava
(ut reor) opum pondera in ratione catholicae fidei,
vestrae excellentissimae auctoritati attuli, si Dominus,
qui voluntatem dicendi dederat, spiritu gratiae cor
(ut de ejus confido misericordia) in agnitione veritatis
illuminavit. Nec aliquid mea invenire valuit
sapientia: potestas, ut superbos opprimat, et defendat
ab improbis humiles; sapientia, ut regat et
doceat pia sollicitudine subjectos. His duobus, sancte
imperator, muneribus divina vestram incomparabiliter
subtilitatem [ Ms., sublimitatem], ejusdem nominis
et numinis antecessoribus gratia superexaltavit
et honoravit, terrorem potentiae vestrae super
omnes undique gentes immittens, ut voluntaria subjectione
ad vos veniant, quos prioribus bellicus labor
temporibus sibi subdere non potuit. Quid igitur?
Quid agendum est vestrae Deo devotissimae sollicitudini
tempore serenitatis et pacis, quo militaris
laboris cingulo soluto totus pacifica quiete populus
concurrere festinat ad vestrae jussionis edictum,
intentusque ante thronum gratiae [ Al., gloriae]
vestrae consistere, exspectans quid, cui personae,
vestra auctoritas praecipere velit, nisi etiam 704
omni dignitati justa decernere, rata praecipere, sancta
admonere, ut quisque laetus cum perpetuae salutis
praecepto domum redeat? Ne vero meae in Domino
devotionis studium otio torpens, vestro in
praedicatione catholicae fidei deesset adjutorio, direxi
sanctissimae auctoritati vestrae de fide sanctae
et individuae Trinitatis, sub specie manualis libelli,
sermonem, ut divinae laus et fides sapientiae sapientissimi
hominum probaretur judicio. Nec videlicet
alio quolibet vestrae imperialis majestatis munere
digniorem existimabam sapientiam; nec alium
quemlibet tam excellenti dono in accipiendo aeque
dignum putabam, dum principem populi Christiani
cuncta scire et praedicare quae Deo placeant necesse
esse, notissimum est. Neque enim quemquam magis
decet vel meliora nosse, vel plura, quam imperatorem,
cujus doctrina omnibus prodesse debet subjectis.
Non quo, imperator invicte et sapientissime, ac refulgens
rector, aliquid scientiae vestrae fidei catholicae
incognitum esse, vel minus exploratum cogitarem:
sed ut mei nominis, quo a quibusdam magister
(licet non merito) vocor, officium ostenderem;
nec non ut convincerem eos, qui minus utile existimabant,
vestram nobilissimam intentionem dialecticae
disciplinae discere velle rationes, quas pater
[ Ms., beatus] Augustinus in libris de sancta Trinitate
apprime necessarias esse putavit, dum profundissimas
de sancta Trinitate quaestiones, non nisi categoriarum
subtilitate [ Ms., sublimitate] explanari
posse probavit. Quod etiam in ante nominato ejusdem
Patris opusculo pius et devotus inquisitor facile
inveniet, si philosophiae cognitionem in discendo
habere non negligit. Haec omnia devota mentis acie
considerans, tempore celeberrimi conventus, quo
sacerdotes Dei et populi praedicatores Christiani in
unum imperiali praecepto conveniunt, non ignava
(ut reor) opum pondera in ratione catholicae fidei,
vestrae excellentissimae auctoritati attuli, si Dominus,
qui voluntatem dicendi dederat, spiritu gratiae cor
(ut de ejus confido misericordia) in agnitione veritatis
illuminavit. Nec aliquid mea invenire valuit