PL 142, col. 1274

malorum vitiis attenuatur: « Quia, neque qui plantat,
aliquid est, neque qui rigat, sed qui incrementum
dat, Deus [(I Cor. III)] . » Unde et ipse minister
super baptizatum non dicit: « Ego, sed, Deus omnipotens,
Pater Domini nostri Jesu Christi, qui te generavit
ex aqua et Spiritu sancto, quique dedit tibi
remissionem omnium peccatorum, ipse te linivit
chrismate salutis in vitam aeternam. » Qua in re
perspicuum est quia vita ministri nihil derogat his
qui de Spiritu sancto concipiunt virtutem sanctificationis,
praesertim cum inter caeteros discipulos
Judam futurum Domini traditorem baptizasse legamus;
et cum rebaptizatos omnes a discipulis Domini
fuisse, quos Joannes Baptista in aqua baptizaverat,
sciamus; nullum tamen, quem Judas baptizasset,

iterato fonte ablutum reperimus. Nam si improba
vita traditoris nocuisset baptizandis, nequaquam
ille, qui omnes venerat salvare, pateretur in illo
solo baptisma perire. Sed quia malitia hominis non
potest imminuere divinae opus virtutis, noluit repetere
quod homo ministraverat, Spiritus sanctificaverat.
Porro, testante divina Scriptura, audivimus
reges magnos fuisse in Jerusalem, qui administrabant
res quasdam pertinentes ad Babyloniam,
quosdam vero cives Babyloniae administrasse
res Jerusalem. Sic itaque novimus cives bonae
civitatis administrasse res malae civitatis, et
econtra cives malae civitatis administrasse res bonae
civitatis. Si ergo respublica bonae civitatis per cives
Babyloniae sine sui corruptione administrari potuit,

quanto magis sacramentum quod vim sanctificationis
per invisibilem sancti Spiritus operationem concipit,
a pravis ministris non corrumpitur, cum aliud
sit quod exterius agitur, exhibente ministro, aliud
quod interius vivificatur, animante Spiritu sancto.
Inde est quod, cum Joannes in Evangelio diceret:
« Quia audierunt Pharisaei quod Jesus baptizabat,
quamvis ipse non baptizaret, sed discipuli ejus [(Joan. IV)] ,
» in hoc quamdam operantis Dei et administratorii
officii discretionem voluit intelligi; videlicet
ut, in eo quod Jesum dicit baptizare, invisibilem
divinae virtutis insinuet operationem; in eo
vero quod subdidit: « quamvis Jesus non baptizaret,
sed discipuli ejus, » non de operante virtute, sed de
visibili exsequentium administratione dictum intelligatur.

Igitur in baptizandis fidelibus aliud est quod
invisibiliter efficitur per Spiritum operantem, aliud
quod visibiliter exhibetur per ministrum obsequentem.
Quod autem per materialem aquam baptismum
datur, haec ratio est: voluit enim Dominus ut res
illa invisibilis per congruentem, sed profecto tractabilem,
rem et visibile impenderetur elementum;
super quod Spiritus sanctus ferebatur in principio.
Nam sicut per aquam purgatur exterius corpus, ita
latenter ejus mysterio purificatur et animus. Invocato
enim Deo, descendit Spiritus sanctus de coelis,
et, medicatis aquis, sanctificat eas de semetipso, et
accipiunt vim purgationis, ut in eis caro et anima