PL 171, col. 369
Sermones (Hildebertus Cenomanensis), J. P. Migne
educere populum. Dicit enim: « Ibimus viam trium
dierum, ut sacrificemus Deo nostro [(Exod. V, 3)] . »
Vult [quippe Deus] ut recedas a tenebris peccatorum
per tres dies, id est cogitatione, locutione et
opere; eodemque trinario [ad servitutem] Pharaonis
nos trahunt, qui triplicem viam male agendi nobis
ministrat, et eadem triplici via ad servitium Pharaonis
recurrant [ f. retrahant]. Isaac etiam bene
egressus est, ut meditaretur in agro; egreditur
enim a mundanis, qui vult meditari in agro coelesti.
Ad hunc bonum egressum hortatur nos Salomon
dicens:
Egredimini, filiae Sion, et videte. Videtur Christus
tribus modis. Videtur in mundo, videbitur in
judicio, videbitur in regno. Prima visio est gratiae,
secunda, justitiae; tertia, gloriae. De prima dicitur:
« In terris visus est, et cum hominibus conversatus
est [(Baruch III, 38)] . » De secunda dicitur: « Et
videbit omnis caro salutare Dei [(Luc. III, 6)] . » De
tertia dicitur: « Beati mundo corde, quoniam ipsi
Deum videbunt [(Matth. V, 8)] . Prima visione visus
est et a bonis et a malis, tertia a solis bonis. Unde
et congrue in figura horum trium Salomon tribus
nominibus appellatus est, Edila [ sive Idida], et
Ecclesiastes, et Salomon. Quod enim dicitur Edila,
primae visioni concordat. Ex eo enim meruit a nobis
diligi. Quod vero dicitur Ecclesiastes, id est concionator,
congruit secundae, quando sedebit ut
judicet. Tertiae vero congruit nomen Salomonis, qui pacificus
dicitur, quia tunc dabit pacem. Ad hunc
igitur videndum egrediuntur filiae Sion, id est animae
sanctae per fidem speculantes eum. Tribus quoque
nominibus vocata est civitas illa, prius Jebus, postea
Salem, tertio Jerusalem. Nunc enim Ecclesia, quam
regit Salomon, verus est Jebus, prius dum
conculcat vitia, et postea Salem, dum ex parte
vitia sunt purgata; tandem Jerusalem, id est visio
pacis perfectae. In hanc civitatem tantum Dominus
intrat, non in civitatem Cain. Unde: « Ego
Dominus, et civitatem non ingredior [(Gen. XXXIII,
18)] . » Exeundum est ergo, si vis videre regem
Salomonem, extra castra, extra civitatem diaboli.
Obliviscere ergo populum tuum et domum patris
tui, et concupiscet rex speciem tuam. Unde:
« Exite de medio Babylonis, popule meus [(Isa.
XLVIII, 20)] . » Congrue et temperanter dictum est,
« de medio. » Omne namque medium duobus vallatur
extremis. Prima extremitas Babylonis est
peccatum originale, per quod intramus Babylonem.
Ultima est veniale peccatum, sine quo non vivimus.
Medium est criminale peccatum, per quod vitam
perdimus. Si ergo totas extremitates Babylonis
fugere non vales, 238 saltem medium ejus declinare
poteris. Sequitur in quo debeant videre: In
diademate quo coronavit eum mater sua. Scilicet,
dierum, ut sacrificemus Deo nostro [(Exod. V, 3)] . »
Vult [quippe Deus] ut recedas a tenebris peccatorum
per tres dies, id est cogitatione, locutione et
opere; eodemque trinario [ad servitutem] Pharaonis
nos trahunt, qui triplicem viam male agendi nobis
ministrat, et eadem triplici via ad servitium Pharaonis
recurrant [ f. retrahant]. Isaac etiam bene
egressus est, ut meditaretur in agro; egreditur
enim a mundanis, qui vult meditari in agro coelesti.
Ad hunc bonum egressum hortatur nos Salomon
dicens:
Egredimini, filiae Sion, et videte. Videtur Christus
tribus modis. Videtur in mundo, videbitur in
judicio, videbitur in regno. Prima visio est gratiae,
secunda, justitiae; tertia, gloriae. De prima dicitur:
« In terris visus est, et cum hominibus conversatus
est [(Baruch III, 38)] . » De secunda dicitur: « Et
videbit omnis caro salutare Dei [(Luc. III, 6)] . » De
tertia dicitur: « Beati mundo corde, quoniam ipsi
Deum videbunt [(Matth. V, 8)] . Prima visione visus
est et a bonis et a malis, tertia a solis bonis. Unde
et congrue in figura horum trium Salomon tribus
nominibus appellatus est, Edila [ sive Idida], et
Ecclesiastes, et Salomon. Quod enim dicitur Edila,
primae visioni concordat. Ex eo enim meruit a nobis
diligi. Quod vero dicitur Ecclesiastes, id est concionator,
congruit secundae, quando sedebit ut
judicet. Tertiae vero congruit nomen Salomonis, qui pacificus
dicitur, quia tunc dabit pacem. Ad hunc
igitur videndum egrediuntur filiae Sion, id est animae
sanctae per fidem speculantes eum. Tribus quoque
nominibus vocata est civitas illa, prius Jebus, postea
Salem, tertio Jerusalem. Nunc enim Ecclesia, quam
regit Salomon, verus est Jebus, prius dum
conculcat vitia, et postea Salem, dum ex parte
vitia sunt purgata; tandem Jerusalem, id est visio
pacis perfectae. In hanc civitatem tantum Dominus
intrat, non in civitatem Cain. Unde: « Ego
Dominus, et civitatem non ingredior [(Gen. XXXIII,
18)] . » Exeundum est ergo, si vis videre regem
Salomonem, extra castra, extra civitatem diaboli.
Obliviscere ergo populum tuum et domum patris
tui, et concupiscet rex speciem tuam. Unde:
« Exite de medio Babylonis, popule meus [(Isa.
XLVIII, 20)] . » Congrue et temperanter dictum est,
« de medio. » Omne namque medium duobus vallatur
extremis. Prima extremitas Babylonis est
peccatum originale, per quod intramus Babylonem.
Ultima est veniale peccatum, sine quo non vivimus.
Medium est criminale peccatum, per quod vitam
perdimus. Si ergo totas extremitates Babylonis
fugere non vales, 238 saltem medium ejus declinare
poteris. Sequitur in quo debeant videre: In
diademate quo coronavit eum mater sua. Scilicet,