The glorie of Assirians excelling al other kingdomes, 10. was ouerthrowne, God so ordayning, by the Chaldees: 18. much lesse shal Aegypt escape.
1And it came to pass, in the eleventh year, the third month the first day of the month, that the word of the Lord came to me, saying:L'anno undecimo, il terzo mese, il primo del mese, il Signore parlommi, dicendo:AND it came to passe in the eleuenth yeare, the third moneth, the first of the moneth, the word of our Lord was made to me, saying:Et factum est in anno undecimo, tertio mense, una mensis: factum est verbum Domini ad me, dicens: 2Son of man, speak to Pharao king of Egypt, and to his people: To whom art thou like in thy greatness?Figliuolo dell'uomo, di a Faraone re dell'Egitto, e al suo popolo: A chi se' tu simile in tua grandezza?Sonne of man, say to Pharao the king of Aegypt, and to his people: To whom art thou made like in thy greatnes?Fili hominis, dic Pharaoni regi Ægypti et populo ejus: Cui similis factus es in magnitudine tua ? 3Behold, the Assyrian like a cedar in Libanus, with fair branches, and full of leaves, of a high stature, and his top was elevated among the thick boughs.Eccoti Assur qual cedro sul Libano di belle braccia, ombroso di frondi, sublime di altezza, la cui vetta tra' densi rami s'innalza.Behold Assur as it were a ceder in Libanus, fayre of boughes, and thicke of leaues, and high of height and the toppe therof is eleuated among the thicke boughes.ecce Assur quasi cedrus in Libano, / pulcher ramis, et frondibus nemorosus, excelsusque altitudine, / et inter condensas frondes elevatum est cacumen ejus. 4The waters nourished him, the deep set him up on high, the streams thereof ran round about his roots, and it sent, forth its rivulets to all the trees of the country.Lo nudriron le acque, e una perenne fiumana lo fece salire in atto; l'umore correva intorno alle sue radici, ed ei facea passare i suoi ruscelli a tutte le piante di quella regione.The waters haue nourished him, the depth hath exalted him, the riuers therof ranne out round about the rootes therof, and he sent forth her riuers to al the trees of the countrie.Aquæ nutrierunt illum; / abyssus exaltavit illum: / flumina ejus manabant in circuitu radicum ejus, / et rivos suos emisit ad universa ligna regionis. 5Therefore was his height exalted above all the trees of the country and his branches were multiplied, and his boughs were elevated because of many waters.Per questo ei superò in altezza le piante tutte del paese, e i rami suoi si moltiplicarono, e s'ingrandirono mercè delle acque abbondanti.Therfore was his height eleuated aboue al the trees of the countrie: and his groues were multiplied, and his boughes were eleuated because of manie waters.Propterea elevata est altitudo ejus super omnia ligna regionis, / et multiplicata sunt arbusta ejus, / et elevati sunt rami ejus præ aquis multis.
6And when he had spread forth his shadow, all the fowls of the air made their nests in his boughs, and all the beasts of the forest brought forth their young under his branches, and the assembly of many nations dwelt under his shadow.E com'ei gettava grand' ombra, su' rami di lui fecer nido gli uccelli tutti dell'aria, e sotto alle sue frondi partorirono tutte le bestie della foresta, e all'ombra di lui si ricoverava una turba di moltissime genti.And when he had spred forth his shadow, in his boughes al the foules of the heauen made nests, and vnder his leaues al beasts of the forrests engendred, and vnder his shadow dwelt the assemblie of verie manie nations.Cumque extendisset umbram suam, / in ramis ejus fecerunt nidos omnia volatilia cæli: / et sub frondibus ejus genuerunt omnes bestiæ saltuum, / et sub umbraculo illius habitabat cœtus gentium plurimarum. 7And he was most beautiful for his greatness, and for the spreading of his branches: for his root was near great waters.Ed egli era bellissimo per sua grandezza, e per l'ampiezza de' rami suoi: conciossiachè erano le sue radici presso ad acque copiose.And he was most faire in his greatnes, and in the enlarging of his groues: for his roote was nere manie waters.Eratque pulcherrimus in magnitudine sua, / et in dilatatione arbustorum suorum: / erat enim radix illius juxta aquas multas. 8The cedars in the paradise of God were not higher than he, the fir trees did not equal his top, neither were the plane trees to be compared with him for branches: no tree in the paradise of God was like him in his beauty.Più alti cedri di lui non furono nel paradiso di Dio, non arrivavano alla sua vetta gli abeti, e i platani non agguagliavano de' suoi rami l'ampiezza: nissuna pianta del paradiso di Dio fu da assomigliare a lui, e alla bellezza di lui.The ceders were not higher then he in the paradise of God, the firretrees matched not his toppe, and the planetrees were not equal to his boughes: no tree of the paradise of God was likened to him, and to his beautie.Cedri non fuerunt altiores illo in paradiso Dei; / abietes non adæquaverunt summitatem ejus, / et platani non fuerunt æquæ frondibus illius: / omne lignum paradisi Dei non est assimilatum illi, / et pulchritudini ejus. 9For I made him beautiful and thick set with many branches: and all the trees of pleasure, that were in the paradise of God, envied him.Perch'io lo feci sì bello, e di molti, e fitti rami, ebber di lui gelosia tutte le deliziose piante, che erano nel paradiso di Dio.Because I made him beautiful, and with manie & thicke boughes: and al the trees of pleasure, that were in the paradise of God, did emulate him.Quoniam speciosum feci eum, / et multis condensisque frondibus, / et æmulata sunt eum omnia ligna voluptatis / quæ erant in paradiso Dei.
10Therefore thus saith the Lord God: Because he was exalted in height, and shot up his top green and thick, and his heart was lifted up in his height:Per questo così dice il Signore Dio: Perchè egli si è levato in altezza, e ha alzata la verdeggiante, ed ombrosa sua cima, e il cuore di lui s'insuperbì di sua elevazione,Therfore thus saith our Lord God: For that he is extolled in height, and hath geuen his toppe greene and thicke, and his hart is eleuated in his height:Propterea hæc dicit Dominus Deus: / Pro eo quod sublimatus est in altitudine, / et dedit summitatem suam virentem atque condensam, / et elevatum est cor ejus in altitudine sua: 11I have delivered him into the hands of the mighty one of the nations, he shall deal with him: I have cast him out according to his wickedness.Lo ho io dato in potere del più forte trai popoli: ei ne farà quel, che vorrà: secondo la sua empietà io lo ho rigettato.I haue deliuered him into the handes of the strongest of the nations, doing he shal doe to him: according to his impietie I haue cast him out.tradidi eum in manu fortissimi gentium: / faciens faciet ei: / juxta impietatem ejus ejeci eum. 12And strangers, and the most cruel of the nations shall cut him down, and cast him away upon the mountains, and his boughs shall fall in every valley, and his branches shall be broken on every rock of the country: and all the people of the earth shall depart from his shadow, and leave him.E gente straniera, e i più crudeli trai popoli lo troncheranno, e lo getteranno sui monti, e i rami di lui cadran per tutte le valli, e le spezzate sue frondi sopra tutte le rupi della terra, e tutti i popoli della terra fuggiranno da' padiglione di lui, e lo abbandoneranno.And aliens, and the most cruel of the nations shal cut him downe, and shal throw him forth vpon the mountaines, and in al valleis his boughes shal fal, and his groues shal be broken on al rockes of the land: and al the peoples of the earth shal depart from his shadow, and shal leaue him.Et succident eum alieni, / et crudelissimi nationum, / et projicient eum super montes: / et in cunctis convallibus corruent rami ejus, / et confringentur arbusta ejus in universis rupibus terræ: / et recedent de umbraculo ejus omnes populi terræ, / et relinquent eum. 13All the fowls of the air dwelt upon his ruins, and all the beasts of the field were among his branches.Sopra le rovine di lui poseranno gli uccelli dell'aria, e sui rami di lui sederanno tutte le bestie della terra.In his ruine dwelt al the foules of heauen, and in his boughes were al the beasts of the fielde.In ruina ejus habitaverunt omnia volatilia cæli, / et in ramis ejus fuerunt universæ bestiæ regionis.
14For which cause none of the trees by the waters shall exalt themselves for their height: nor shoot up their tops among the thick branches and leaves, neither shall any of them that are watered stand up in their height: for they are all delivered unto death to the lowest parts of the earth, in the midst of the children of men, with them that go down into the pit.Per la qual cosa nissuno degli alberi posti lungo le acque s'innalzerà alla sua grandezza, e non eleverà la sua cima trai densi rami, e fronzuti; né saran fermi nella loro altezza tutti quest'alberi innaffiati dalle acque; perocché tutti sono dati in poter di morte nell'infima terra insieme co' figliuoli degli uomini, tra color, che scendono nel sepolcro.For which cause there shal not be eleuated in their height al the trees of the waters, neitheir shal they put their highnes among the wooddie and thicke ones, neither shal they stand in their height, al that are watered with waters: because they are al deliuered into death to the lowest earth in the middes of the children of men, to them that goe downe into the lake.Quam ob rem non elevabuntur in altitudine sua omnia ligna aquarum, / nec ponent sublimitatem suam inter nemorosa atque frondosa, / nec stabunt in sublimitate sua omnia quæ irrigantur aquis: / quia omnes traditi sunt in mortem ad terram ultimam, / in medio filiorum hominum, / ad eos qui descendunt in lacum. 15Thus saith the Lord God: In the day when he went down to hell, I brought in mourning, I covered him with the deep: and I withheld its rivers, and restrained the many waters: Libanus grieved for him, and all the trees of the field trembled.Questo cose dice il Signore Dio: Nel dì, in cui egli cadde nell'inferno, io feci fare lutto grande, lo sommersi nell'abisso: e trattenni i suoi fiumi, e arrestai le grandi acque: si rattristò per cagion di lui il Libano, e tutte le piante dei campi si scossero.Thus saith our Lord God: In the day that he went downe to hel, I brought in mourning, I couered him with the depth: and I stayed his riuers, and kept in manie waters: Libanus was made sad vpon him, and al the trees of the filde were shaken.Hæc dicit Dominus Deus: / In die quando descendit ad inferos, induxi luctum: / operui eum abysso, / et prohibui flumina ejus, / et coërcui aquas multas: / contristatus est super eum Libanus, / et omnia ligna agri concussa sunt. 16I shook the nations with the sound of his fall, when I brought him down to hell with them that descend into the pit: and all the trees of pleasure, the choice and best in Libanus, all that were moistened with waters, were comforted in the lowest parts of the earth.Col fracasso di sua rovina feci tremar le nazioni, quand'io lo feci cader nell'inferno con quelli, che calavano in quella fossa; e nel fondo della terra si consolarono tutte le piante dell'orto di delizie insigni, e famose del Libano, le quali erano tutte innaffiate dalle acque.At the sound of his ruine I moued the Gentils, when I brought him downe to hel with them, that descended into the lake: and al the trees of pleasure goodlie and glorious in Libanus, al that were watered with waters, were comfourted in the lowest earth.A sonitu ruinæ ejus commovi gentes / cum deducerem eum ad infernum / cum his qui descendebant in lacum: / et consolata sunt in terra infima / omnia ligna voluptatis egregia atque præclara in Libano, / universa quæ irrigabantur aquis. 17For they also shall go down with him to hell to them that are slain by the sword; and the arm of every one shall sit down under his shadow in the midst of the nations.Perocché nell'inferno tra que', che periron di spada, disceser con lui tutti quelli, i quali, essendo il suo braccio, all'ombra di lui sedevano tralle nazioni.For they also shal goe downe with him to hel to the slaine by the sword: and the arme of euerie one shal sitte vnder his shadow in the middes of the nations.Nam et ipsi cum eo descendent in infernum ad interfectos gladio: / et brachium uniuscujusque sedebit sub umbraculo ejus / in medio nationum.
18To whom art thou like, O thou that art famous and lofty among the trees of pleasure? Behold, thou art brought down with the trees of pleasure to the lowest parts of the earth: thou shalt sleep in the midst of the uncircumcised, with them that are slain by the sword: this is Pharao, and all his multitude, saith the Lord God.A chi se' tu simile, o illustre, e sublime tralle piante del giardin di delizia? Ecco, che colle piante di quel giardino tu se' stato cacciato nel fondo della terra: tu dormirai tralli incirconcisi, con que', che furono uccisi di spada. Così sarà di Faraone, e di tutta la sua gente, dice il Signore Dio.To whom art thou likened ô thou noble and loftie among the trees of pleasure? Behold thou art brought downe with the trees of pleasure to the lowest earth: in the middes of the vncircumcised shalt thou sleepe, with them that are slaine by the sword, the same is Pharao, and al his multitude, saith our Lord God.Cui assimilatus es, o inclyte atque sublimis inter ligna voluptatis ? / ecce deductus es cum lignis voluptatis ad terram ultimam: / in medio incircumcisorum dormies, / cum eis qui interfecti sunt gladio: / ipse est Pharao, et omnis multitudo ejus, / dicit Dominus Deus.
31:1
Year of the World 3416.
Year, about a month before the fall of Jerusalem.
31:3
Haydock
Assyrian. The ruin of this great empire (Calmet) might have admonished the king of Egypt of his frail condition. (Haydock)
Usher
About thirty-eight years before (Calmet) Ninive had been taken, and its king (Sarac or Chinaladan) slain by his own general, Nabopolassar, and by Astyages, of Media. They divided the empire between them, and the father of Nabuchodonosor fixed his residence at Babylon. (Usher, the year of the world 3378.)
Cedar. Septuagint, "cypress."
Calmet
Top; the king of Ninive. (Calmet)
Worthington
Egypt's monarch thought himself invincible; yet would fall like the Assyrian. (Worthington)
31:4
31:11
I have delivered. Here the time past is put for the future; i.e., I shall deliver.
Haydock
The mighty one, etc., viz., Nabuchodonosor, who conquered both the Assyrians and Egyptians; (Challoner) or rather his father, Nabopolassar, subdued the former, ver. 3. (Haydock)
31:12
Strangers; revolted Assyrians. See Psalm 17:46.
31:13
Branches. The nations continued, but submitted to another master.
31:14
Pit. The new king would appoint fresh governors.
31:15
Calmet
Waters, as if they bewailed his fate. (Calmet)
Theodoret
Those whom the king of Ninive had exalted, and the people, who wished not to submit to a foreigner, would no doubt lament the slaughtered monarch, now silent (Haydock) in the grave. (Theodoret)
31:16
Calmet
Comforted. The ghosts of princes who had been subject to Serac, seeing his fall, bore their own misfortune with greater content. In the grave there is no distinction of master and slave. (Calmet)
Haydock
Surviving princes expected some emolument from the change. (Haydock)
31:17
Arm; those in power. Septuagint, "his seed." Hebrew Zora, (Haydock) means both.
31:18
Famous king of Assyria, or of Egypt.
Calmet
Pharao. (Calmet)
Horace
Mutato nomine de te Fabula narratur. (Horace, 1. Sat. 1.)
Worthington
Though Egypt be like the most potent kingdoms, it shall likewise fall. (Worthington)
31:11
I have delivered.... Here the time past is put for the future, i. e., I shall deliver.—Ibid. The mighty one, etc.... Viz., Nabuchodonosor, who conquered both the Assyrians and Egyptians.
31:2
Thou that semest to thyself inuincible yet art thou not equal to the king of Assirians, who already is ouer throwne; and so shalt thou likewise be.
31:18
Although • Aegypt thou art like to the most potent kingdomes, yet as the assirians & others so thou also shalt be ruined.
31:1
1. In anno undecimo, — a capto et abducto Jechonia. Tertio mense. — Hanc ergo prophetiam duobus mensibus post eam quæ præcessit, accepit Ezechiel. Una (id est prima die) mensis. æternitas. Itaque et simulacra deorum ex ea fecitaverunt. Cedrinus est Romæ in delubro Apollo Sosianus, Seleucia advectus.» Et Virgilius VII Æneid.: Quin etiam veterum effigies ex ordine avorum Antiqua ex cedro. Hanc æternitatem spectabat Pharao. Quarto, cedro in sacris utebantur. Nam, ut ait Plinius, lib. XIII, cap. I: «Iliacis temporibus nec thure supplicabatur; cedri tantum et citri in sacris fumo convolutum nidorem verius, quam odorem noverant.» Rursum, cedrus montes amat, ut idem ait lib. XVI, cap. xviii. Adhæc, cedro folia non defluunt, ut idem ait ibidem cap. xxi, qui et cap. xxiv. asserit ea esse capillata. Quinto, cedrus picem fundit, ut idem ait lib. XIV, cap. xix. Adhæc, «in Ægypto et Syria reges, inopia abietis, cedro ad classes feruntur usi,» ait idem lib. XVI, cap. xi. Cedro ergo abundabat Pharao, et cedrinis classibus gloriabatur. Sexto, cedrus fructum fert suavem, «novusque fructus in ea cum annotino pendet,» ait Plinius, lib. XVI, cap. xxvi. Ita Pharao fruges Ægypti toti orbi ostentabat. Septimo, pix cedri dolores dentium sedat. «Cedri semine serpentes fugari certum est. Cedrides, id est fructus cedri, tussim sanant, urinam cient, alvum sistunt,» ait Plinius, lib. XXIV, cap. v. Ita Pharao jactabat se Judæorum infirmitatem et clades sanaturum.
31:2
2. Cui similis factus es? — tum reipsa, tum opinione tua, q. d. Cui te comparasti, o Pharao? In magnitudine tua. — Chaldæus, in fortitudine; Septuaginta, in celsitudine.
31:3
3. Ecce Assur, — q. d. Ecce Sennacherib rex Assyriorum gloriosus fuit ut tu, o Pharao! attamen postea a filiis suis cæsus est: ita ergo et tu cæderis a Deo. Ita Maldonatus. Aut, ut S. Hieronymus, q. d. Non mirum si tu, o Pharao! a Chaldæis vincendus et vastandus sis, cum ab iisdem victi sint et subacti Assyrii, qui te erant potentiores. Sed verius est ipsum Pharaonem et Ægyptios vocari hic Assur, uti et Isaiæ lii, 4; idque quia Ægyptii ab Assyriis erant oriundi; vel potius, quia gloria, potentia et regno se jactabant pares regibus Assyriorum; et quia æque ac Assyrii a Chaldæis erant vastandi. Assur enim fuit exemplar tyrannorum, ideoque quosvis tyrannos significat, uti dixi Isaiæ viii, 4. Porro per Assur, intelligi hic Pharaonem, patet ex eo, quia toto hoc cap. prophetans contra Pharaonem, continue agit de hoc Assur: ergo Assur est Pharao. Secundo, postquam egit fuse de Assur, non explicat, nec comparat eum Pharaoni; ergo quæ de Assur dicit, ea de Pharaone intelligenda relinquit. Tertio, quia Pharaonem non tam comparat Assyrio, quam cedro, uti patet in sequentibus. Unde concludens vers. 18: «Cui, ait, assimilatus es, o inclyte atque sublimis! inter ligna voluptatis? Ecce deductus es cum lignis voluptatis ad terram ultimam.» Pharaonem ergo vocat Assur et cedrum, eo schemate, quo cap. xxviii, 14, regem Tyri vocavit Cherub; et Isaias, cap. xiv, 12, Baltassarem vocavit Luciferum. Quare hoc schema eodem modo explicandum est, quo ibidem explicui. Ecce Assur quasi cedrus in Libano, — sicut cedrus alias Libani arbores altitudine superat: ita Assur, id est Pharao, gloria, divitiis, potentia omnia anteibat. Simili ratione Daniel, cap. iv, 7, Nabuchodonosorem comparat arbori præcelsæ et ingenti. Comparat ergo Pharaonem cedro, primo, ob amplitudinem ramorum, id est provinciarum; item ob animi altitudinem et fastum; ab ea enim cedrus a Poëta ardua vocatur. Secundo, quia cedrus est odorata. Unde Virgilius, III Georg.: Disce et odoratam stabulis accendere cedrum. Et lib. VII Æneid.: Tectisque superbis Urit odoratam nocturna in lumina cedrum. Hosce odores et honores ambiebat Pharao. Tertio, quia cedrus cariem non sentit: unde «cedro digna» dicuntur, quæ promerentur immortalitatem, et æternæ posteritati consecranda sunt. Hinc et cedri succo libros illinebant, ne tineas sentirent; hosce libros Plinius, lib. XIII, cap. xiii, vocat cedratos, qui et cap. v: «Materiæ, inquit, ipsi (cedro) Pulcher ramis (id est filiis ornatus), et frondibus nemorosus, — id est magnatibus et principibus multis. Regem vocat cedrum, filios ramos, principes frondes, aut potius ramos vocat extensionem et amplitudinem imperii ejus, ejusque opes et potentiam; frondes vero, ejusdem gloriam et pompam. Unde sub ramis ejus, ait vers. 6, nidificasse omnes volucres cœli.
31:4
4. Aquæ nutrierunt illum (id est illam, scilicet cedrum: sed dicit «illum,» quia intelligit Assyrium: et) abyssus. — Per aquas, abyssum et flumina intelligit Nilum, qui in rivos et fossas deductus, omnes Ægypti agros irrigat et fecundat. Sed sub his symbolice intelligit copiam divitiarum et militum, quæ a rege ad vicinas arbores, id est non tantum ad homines Pharaoni subditos, etiam viles et plebeios; sed etiam ad Judæos aliasque gentes vicinas et amicas dimanabat.
31:5
5. Super omnia ligna regionis, — q. d. Pharao factus est potentior aliis regibus. Multiplicata sunt arbusta (id est, ut Hebræa et Septuaginta, rami) ejus, et elevati sunt rami ejus, — id est extensi sunt fines imperii ejus, longe lateque propagati, hoc est, extensum et exaltatum est regnum ejus. Alii, q. d. Filii ejus et nepotes opibus et gloria multiplicati et exaltati sunt; idque «præ aquis,» id est propter aquas Nili, scilicet opum ac militum copias jam dictas.
31:6
6. Volatilia (Nota: Per volatilia intelligit magnates; per bestias saltus, plebem et gentes maxime feras et barbaras, quas Pharao domuit et subjecit: unde has nidificabant, id est degebant) in ramis ejus, — id est sub ejus potestate et protectione. Simile est Daniel, cap. iv, 18.
31:7
7. Eratque pulcherrimus, — id est pulcherrima cedrus; sed dicit masculine «pulcherrimus,» quia per cedrum hanc intelligit Assyrium, id est Pharaonem. 8. Cedri non fuerunt altiores illo in paradiso Dei. — Id est nullus rex potentia par fuit Assyrio, id est Pharaoni; nullus, inquam, rex, etiamsi videretur esse in paradiso Dei, id est in omnium deliciarum, voluptatum et opum affluentia. Abietes, etc., platani, etc., omne lignum. — Per hæc intelligit principes, civites et potentes, quorum nullus Pharaoni par fuit in imperii magnitudine et gloria. Hi enim comparantur primo, platano, quia platanus late spargit ramos, indeque platanus dicitur, quasi πλατύς, id est lata: hinc sub ea, utpote opaca et umbrifera, convivari solebant: unde ab Ovidio, X Metamorph., platanus vocatur genialis. Et Virgilius, IV Georg.: Jamque ministrantem platanum potantibus umbras. Platanus ergo divites, splendidos et geniales repræsentat. Secundo, Plinius, lib. XII, cap. 1: «Quis, ait, non jure miretur arborem umbræ gratia tantum ex alieno petitam orbe! Platanus hæc est, per mare Ionium in Diomedis insulam, ejusdem tumuli gratia primum invecta, inde in Siciliam transgressa, atque inter primas donata Italiæ. Dionysius prior Siciliæ tyrannus Rhegium in urbem transtulit eas, domus suæ miraculum.» Addit: «Tantumque postea honoris increvit, ut mero infuso enutriantur: compertum id maxime prodesse radicibus.» Quin et «gentes vectigal pro umbra (platani) pendunt.» Licinius consul epulatus est intra platanum cum octodecim convivis, «large ipsa toros præbente fronde, ab omni afflatu securus, optans imbrium per folia crepitus, lætior quam marmorum nitore, picturæ varietate, laquearium auro, cubans in eadem.» Sic et Caius princeps in Veliterno rure cum quindecim convivis in platano cœnavit, «quam cœnam appellavit ille nidum. Commendatio (platani) non alia major est, quam solem æstate arcere, hieme admittere.» Porro umbra platani jucunda est, quanquam crassa, ait idem lib. XVII, cap. xii. Idem, lib. XV, cap. vii, tradit ex platani baccis aqua et sale maceratis oleum fieri luminum causa. Idem, lib. XVI, cap. xliv, ait: «Sunt auctores qui Delphicam platanum Agamemnonis manu satam» asserunt. Quin et stolidus Persarum rex Xerxes, in Lydia cum vidisset proceram platanum, diem solidum ad eamdem exegit, et castra tota circa eam posuit, quin et ramos ejus veneratus est, torques armillasque ex eis suspendens: denique curatorem ei reliquit quasi custodem et propugnatorem. Ita Ælianus, lib. II, cap. xiv. Themistocles com- parabat se cum platanis, ad quas ingruente pluvia confugiunt, mox serenitate reddita, viatores vellicant et insectantur. Platanus est vir potens; tempestas, calamitas; serenitas, prosperitas; vellicatio platani, vexatio viri, de quo bene meriti sumus. Ita Causinus, lib. X Parallel. Histor. cap. lxii. Rursum comparat Pharaonem abieti, quæ vulgo sapinus dicitur, cujus folia sunt instar pectinum, ait Plinius, et nunquam decidunt, estque arborum altissima, valide pondus sustinens, et antennis utilis. Rursum «firmissima ad tectum abies. Eadem valvarum repagulis, et ad quæcumque libeat intestina opera aptissima, sive Græco, sive Campano, sive Siculo fabricæ artis genere spectabilis, ramentorum crinibus pampinato semper orbe se volvens ad incitatos runcinarum raptus. Eadem et curribus, maxime sociabilis glutino, in tantum, ut findatur ante quam solida est.» Ita Plinius, lib. XVI, cap. xiii. Abies enim procera est, enodis, crispa, longa, amans alta; unde Virgilius, ecloga vii: Populus in fluviis, abies in montibus altis. Hinc in Apologis abieti proceram illam suam staturam et pulchritudinem intemperantius jactanti inculcat rubus: Nunc læta quidem bona sola fateris Et nostris frueris imperiosa malis: Sed cum pulchra minax succidet membra securis, Quam velles spinas tunc habuisse meas! Ita Avianus, fab. xix. Quocirca abies symbolum est ambitiosi et jactabundi, cujus fastus et pompa mox sternitur et evanescit. Ex abiete fiunt hastæ longæ, item naves; unde Claudianus: Apta fretis abies, bellis accommoda cornus. Hinc abietis epithetum est audax. Audi Statium, lib. VI Thebaidæ: Hinc audax abies, et odoro vulnere pinus. Quid enim audacius navibus, quæ fiunt ex abiete? Quocirca Virgilius, II Georg., ait: Abies casus visura marinos. Hasce ob causas principibus et urbibus magnificis in deliciis est abies. Ita juxta Norimbergam, densam ex abietibus sylvam, quæ per aliquot milliaria protenditur, cum voluptate spectavi. Hasce ergo abietes, platanos, etc., ait non potuisse æquari cedro, id est Pharaoni, tum ob causas jam dictas; tum quia proprium cedro est, ut «clavum,» si quis ei infigatur, «non teneat,» ait Plinius, lib. XVI, cap. xl. Ita Pharao, septus Nilo, omnem hostium vim respuebat, omnium regum arma quasi securus eludebat et repellebat. Rursum Plinius, lib. XXIV, cap. v: «Cedrus, inquit, defuncta corpora incorrupta ævis servat, viventia corrumpit: mira differentia, cum vitam auferat spirantibus, defunctis pro vita sit: vestes quoque corrumpit et animalia necat.» Ita Pharao principum erat pestis et internecio: mortuorum vero, id est sibi subactorum, erat vita et rerum copia. Adde, Ægyptios cadavera condire incorruptioni, uti caromomia testantur. Symbolice et antitypice perstringit hic decorem et gloriam Luciferi, qui fuit in paradiso, id est, cœlo, cui nulli cedri, abietes et platani, id est nulli angeli in scientia et gratia, ac potentia, comparari potuerunt. Ita S. Gregorius, XXXII Moral. XVIII. Sic et Rupertus, lib. I De Victoria verbi Dei, cap. viii, per cedros, abietes et platanos accipit reliquas angelorum dignitates, tanquam si in tribus illis cœlestium spirituum hierarchiis, nihil esset cum Luciferi sublimitate conferendum. Pari ratione adaptes hæc dotibus et gratiis Adami, quas habuit in statu innocentiæ et paradiso.
31:9
9. Æmulata sunt eum (inviderunt ei omnes reges et principes, qui) erant in paradiso Dei, — id est qui florebant divitiis et honoribus, omnique felicitate et gloria, ac si fuissent in paradiso. Est catachresis. Ita Vatablus.
31:10
10. Et dedit summitatem suam virentem atque condensam, — id est, ut Vatablus vertit: Posuit, scilicet ex superbia, fastigium suum inter condensa, id est stipatus erat densa multitudine regum et nobilium.
31:11
11. Tradidi (id est tradam) eum in manu fortissimi gentium, — i. e. in manu Nabuchodonosoris. Faciens faciet ei, — id est, quod libuerit faciet ei; erit enim in ejus manu et potestate.
31:12
12. Succident eum alieni, et crudelissimi nationum, — puta Chaldæi crudeles præ aliis gentibus: quocirca in Scriptura crudelitatis epitheto denotantur. Hæc et plura habet quoque Isaias, cap. xix, 4. Vide ibi dicta. Recedent de umbraculo ejus omnes populi, — q. d. Populi Pharaoni antea subditi, vel confœderati, jam videntes eum cæsum, ab eo ejusque imperio se subducent.
31:13
13. In ruina ejus (in trunco hujus cedri prostratæ) habitaverunt (id est habitabunt) volatilia (id est magnates et principes Pharaoni subditi aut confœderati), et in ramis ejus bestiæ, — id est plebeii et populi eorumdem, q. d. Prius aves et bestiæ erant sub ramis ejus; postquam autem corruerit, sedebunt super eam, id est conculcabunt eam. Significat fore, ut gentes, quæ prius in Pharaonis tutela erant, eo a Chaldæis prostrato, contra eum convertantur eumque dispolient. Persistit semper in metaphora arboris cedri. Ita Maldonatus.
31:14
14. Quam ob rem, — q. d. Hoc Pharaonis exemplo perculsi, sapient alii principes, ut non superbiant, ne pari modo a Deo dejiciantur. Omnia ligna aquarum, — quæ aquis abundant, hoc est omnes principes divitiis abundantes. Quia omnes traditi sunt in mortem ad terram ultimam. — Hebraice infimam, id est ad sepulcrum et infernum relegati sunt. Unde explicans, addit: In medio filiorum hominum, — id est cum aliis vel instar aliorum hominum communium, plebeiorum et ignobilium. Vide dicta cap. xxix, 11. Hebræi enim filios viri vocant nobiles: filios vero hominum vocant plebeios et viles. Ad eos qui descendunt in lacum, — id est in infernum.
31:15
15. In die quando descendit (id est descendet) ad inferos, induxi (id est inducam) luctum, — q. d. Ob cædem Pharaonis omnibus ejus amicis et toti ejus regioni planctum inducam. Operui eum abysso, — id est multitudine calamitatum, ipsaque abysso, id est inferno. Hebræi et Vatablus vertunt: Operui super eum abyssum, q. d. Abyssus illa aquarum, quæ vers. 4 cedrum, id est Pharaonem, exaltavit, mœsta fuit ejus casu, id est opes illæ destitutæ suo rege, videbuntur lugere, q. d. Mortuo rege, exhaurietur ejus ærarium, ita ut ipsum squalere et lugere videatur. Unde apte sequitur: «Prohibui flumina ejus.» Septuaginta vertunt: Luxit eum abyssus, id est multitudo gentium Pharaoni subditarum. Prohibui flumina ejus, — de quibus vers. 4, ne scilicet hanc cedrum rigarent, q. d. Desiccabo eam, arefeci et privavi omnibus bonis. Contristatus est super eum Libanus. — Hebraice est אקדיר ardir, id est, pulla et lugubri veste indui Libanum. Per Libanum intelligit Judæam, Phœniciam et Syriam, vicinas Ægypto eique confœderatas regiones, q. d. Hæ regiones lugebunt Pharaonis et Ægypti cladem, et «omnia ligna agri,» id est omnes populi, audita hac strage, timore concutientur.
31:16
16. Et consolata sunt in terra infima (id est in inferno consolationem acceperunt, id est accipient) omnia ligna, — id est nobiles et reges jam vita functi, qui in hac vita et mundo excellebant quasi cedri in Libano: quia videlicet gaudebunt se jam Pharaonem habere socium in clade et pœna.
31:17
17. Nam et (Vatablus et Emmanuel Sa legunt: sed et) ipsi cum eo descendent. — Aliqui legunt, descenderant. Sic enim habent Hebræa. Utrumque est verum: tyranni enim præteriti descenderunt, futuri descendent in tartara. Et brachium uniuscujusque sedebit sub umbraculo ejus, — q. d. Sicut fessi sedent sub arbore umbrosa, ibique refocillantur innixi brachio, id est cubito: ita alii reges et principes in inferno sub pœna Pharaonis quasi refocillabuntur, videntes se minus, illum gravius puniri. Aliter Vatablus et alii, q. d. Sed et ipsi descenderunt cum eo ad inferos, qui sub umbra brachii ejus sederunt in medio gentium, id est socii et adjutores Pharaonis, qui securi inter alias gentes habitabant, eo quod eis faveret et protegeret Pharao. Et sic nostrum Interpretem accipiunt aliqui, ut sedebit, sit idem quod sedebat.
31:18
18. Cui assimilatus es? — q. d. Voluisti, o Pharao! assimilare te Assyrio et cedro: sed neutrius gloriam assecutus es, et cum utroque ruente corruisti. Cum lignis voluptatis, — cum aliis regibus. In medio incircumcisorum (id est more infidelium; Chaldæus, peccatorum) dormies — in morte somnum æternum apud inferos. Ipse est Pharao, — q. d. Hæc quæ hactenus dixi, de Pharaone et ejus populo intelligo. Vel, hic finis et tristis exitus erit Pharaonis, principum et omnis populi ejus. Sic Ecclesiastes, cap. xii, vers. 13, suam de vanitate rerum omnium, quæ in mundo sunt concionem concludit, dicens: «Hoc est enim omnis homo.» Sic et Virgilius, lib. II Æneid., Trojæ casum concludit, dicens: Hic finis Priami fatorum, hic exitus illum Sorte tulit. Vide hic rursum mundi inconstantiam. Audi Ovidium, lib. X Metamorph.: Paulumque morati Serius aut citius sedem properamus ad unam. Tendimus huc omnes. Hæc est domus ultima, vosque, (o inferi), Humani generis longissima regna tenetis. Idem, lib. XV Metamorph.: Tempus edax rerum, tuque invidiosa vetustas Omnia destruitis, vitiataque dentibus ævi, Paulatim lenta consumitis omnia morte. Idem, lib. III Metamorph.: Este, precor, memores, qua sitis stirpe creati. Et rursum lib. XV: Nihil est toto quod perstet in orbe: Cuncta fluunt, Ipsa quoque assiduo labuntur tempora motu, Non secus ac flumen: sed, ut unda impellitur unda, Urgeturque eadem veniens, urgetque priorem: Tempora sic fugiunt pariter, pariterque sequuntur, Et nova sunt semper.
31:1
… Ezechiele riceve sempre nella ricorrenza della n. la parola di Jahweh (Ez. 26, 1; 29, 17; 31, 1; 33, 1).
31:2
Letterariamente la metafora «c. del Libano» significa potenza, bellezza o superbia inconsiderata (Zach. 11, 1; Ez. 31, 2; 17, 3, 22; Am. 2, 9). Con riferimento al c. del Libano si augura il prevalere dei giusti (Ps. 91, 13) o si condanna l'orgoglio degli iniqui (Ps. 28, 5; 36, 35). Lo sposo nel Cant. …
31:3
testi poetici (cf. Iudc. 9, 15; Is. 2, 13; 60, 13; Jer. 22, 23; Ez. 17, 3; 27, 5; 31, 3; Zach. 11, 1; Ps. 28, 5; 91, 13, ecc.) sia in quelli storici (cf. I Reg. 5, 6, 9, 11, 13, ecc.) già gli Egiziani sfruttarono i famosi legni del L., che venivano a prelevare dal porto di Biblos. …
31:8
Il ricordo della straordinaria vegetazione del p. t. ritorna nella Bibbia come termine di paragone iperbolico: Gen. 13, 10; Is. 51, 3; Ez. 28, 13; 31, 8 sgg.; 36, 35; Ioel 2, 3; Eccli. 40, 17.
31:15
Is. 14, 9; Ez. 31, 15. Altri preferiscono dare alla radice ἐδ'ῶ il significato popascit, che indicherebbe una voragine insaziabile, che divora gli uomini, o anche un luogo d'interrogazione, quasi domicilio …
« scende » o vi si « precipita » (Is. 14, 9-15; 57, 9; Ez. 31, 15-17; 32, 21; Am. 9, 2; Ps. 85, 13; 138, 8; Prov. 15, 24). La f. profonda e sinonimo della « morte » che travolge (Job 24, 19; Eccli. 14, 12; 51, 2-9; cf. Apoc. 1, 18 e 20, 13-14) e « scendervi …
31:18
CIRCONCISIONE (DAL LAT. CIRCUMCISIO, «TAGLIO INTORNO»; GR. ΠΕΡΙΤΟΜΉ; EBR. MILĀH)
… Dal tempo di Giosuè la c. fu universalmente osservata e divenne il sigillo sacro del popolo di Dio: la sua mancanza era motivo di disonore e di ignominia (cf. Iud. 14, 3; 15, 18; I Sam. 14, 6; 17, 26.36; Ez. 28, 10; 31, 18; 32, 19 sgg.). …
Douay-Rheims (Challoner) · Vulgata Clementina · Douay-Rheims originale (Douai 1609-10), trascrizione EEBO-TCP (CC0) · La Sacra Bibbia, tradotta dalla Volgata da Antonio Martini (1769-1781) (LaParola (laparola.net), Martini OSIS text, Public domain (LaParola's electronic edition marks it 'Dominio pubblico')). Pubblico dominio.