Caleb of the tribe of Iuda (seing some knew their lottes already, and that the whole land was now to be diuided) 6. demandeth, according to Gods promise made by Moyses (for his true and good report of the same land, when he with others viewed it) that Hebron be geuen him, and his seede to inherite, 13. which Iosue confirmeth vnto him.
1This is what the children of Israel possessed in the land of Chanaan, which Eleazar the priest, and Josue the son of Nun, and the princes of the families by the tribes of Israel gave to them.Ecco quel che possedettero i figliuoli d'Israele nella terra di Canaan, secondo la distribuzione che ad essi ne fecero Eleazaro sommo sacerdote, e Giosuè figliuolo di Nun, e i principi delle famiglie di ciascheduna delle tribù d'Israele,THIS is it, which the children of Israel possessed in the Land of Chanaan, which Eleazar the priest, and Iosue the sonne of Nun, & the princes of the families by the tribes of Israel gaue to them:Hoc est quod possederunt filii Israël in terra Chanaan, quam dederunt eis Eleazar sacerdos, et Josue filius Nun, et principes familiarum per tribus Israël: 2Dividing all by lot, as the Lord had commanded by the hand of Moses, to the nine tribes, and the half tribe.I quali il tutto distribuirono a sorte alle nove tribù e mezzo, conforme aveva ordinato il Signore per mezzo di Mosè:diuiding al thinges by lotte, as our Lord had commanded in the hand of Moyses, to the nine tribes, and the half tribe.sorte omnia dividentes, sicut præceperat Dominus in manu Moysi, novem tribubus, et dimidiæ tribui. 3For to two tribes and a half Moses had given possession beyond the Jordan: besides the Levites, who received no land among their brethren:Imperocché a due tribù e mezzo avea Mosè data la loro porzione di là dal Giordano: tralasciando i Leviti, i quali non ebber parte veruna alla distribuzione fatta tra i loro fratelli:For to two tribes and a half Moyses had geuen possession beyond Iordan: besides the Leuites, which receiued no land among their brethren:Duabus enim tribubus, et dimidiæ, dederat Moyses trans Jordanem possessionem: absque Levitis, qui nihil terræ acceperunt inter fratres suos: 4But in their place succeeded the children of Joseph divided into two tribes, of Manasses and Ephraim: neither did the Levites receive other portion of land, but cities to dwell in, and their suburbs to feed their beasts and flocks.Ma subentrarono nel luogo loro i figliuoli di Giuseppe divisi in due tribù, Manasse, ed Ephraim: e i Leviti non ebbero altra cosa nel paese, se non delle città da abitarvi, e i loro sobborghi per mantenere i loro armenti, e i greggi.but into their place succeded the children of Ioseph diuided into two tribes, of Manasses and Ephraim: neither did the Leuites receiue other portion in the Land, but cities to inhabite, and their suburbes to feede their beastes and cattel.sed in eorum successerunt locum filii Joseph in duas divisi tribus, Manasse et Ephraim: nec acceperunt Levitæ aliam in terra partem, nisi urbes ad habitandum, et suburbana earum ad alenda jumenta et pecora sua.
5As the Lord had commanded Moses so did the children of Israel, and they divided the land.Come aveva ordinato il Signore a Mosè, così fecero i figliuoli d'Israele nella divisione del paese.As our Lord had commanded Moyses, so did the children of Israel, and they diuided the Land.Sicut præceperat Dominus Moysi, ita fecerunt filii Israël, et diviserunt terram. 6Then the children of Juda came to Josue in Galgal, and Caleb the son of Jephone the Cenezite spoke to him: Thou knowest what the Lord spoke to Moses the man of God concerning me and thee in Cadesbarne.Ma si presentarono a Giosuè i figliuoli di Giuda in Galgala, e Caleb figliuolo di Jephone Cenezeo gli disse: Tu sai quel che il Signore disse di me e di te a Mosè uomo di Dio in Cadesbarne.Therfore the children of Iuda came to Iosue in Galgal, and Caleb the sonne of Iephone the Cenezeite spake to him: Thou knowest what our Lord spake to Moyses the man of God concerning me & thee in Cadesbarne.Accesserunt itaque filii Juda ad Josue in Galgala, locutusque est ad eum Caleb filius Jephone Cenezæus: Nosti quid locutus sit Dominus ad Moysen hominem Dei de me et te in Cadesbarne. 7I was forty years old when Moses the servant of the Lord sent me from Cadesbarne, to view the land, and I brought him word again as to me seemed true,Io avea quarant'anni, quando Mosè servo del Signore spedimmi da Cadesbarne a visitare la terra, e io gli riferii quello che mi parve essere la verità.Fourtie yeares old was I when Moyses the seruant of our Lord sent me from Cadesbarne, to view the Land, and I reported to him that which to me semed true.Quadraginta annorum eram quando misit me Moyses famulus Domini de Cadesbarne, ut considerarem terram, nuntiavique ei quod mihi verum videbatur. 8But my brethren, that had gone up with me, discouraged the heart of the people: and I nevertheless followed the Lord my God.Ma i miei fratelli, che erano venuti con me, misero spavento nel cuore del popolo: e con tutto questo io ho seguito il Signore Dio mio.But my brethren, that had gone vp with me, discouraged the hart of the people: and I neuertheles folowed our Lord my God.Fratres autem mei, qui ascenderant mecum, dissolverunt cor populi: et nihilominus ego secutus sum Dominum Deum meum. 9And Moses swore in that day, saying: The land which thy foot hath trodden upon shall be thy possession, and thy children’s for ever, because thou hast followed the Lord my God.E Mosè fece giuramento in quel giorno, e disse: La terra, sopra la quale hai messi i tuoi piedi, sarà posseduta da te, e da' tuoi figliuoli in perpetuo: perocché tu hai seguito il Signore Dio mio.And Moyses sware in that day, saying: The Land, which thy foote hath troden, shal be thy possession, and thy childrens for euer, because thou hast folowed our Lord my God.Juravitque Moyses in die illo, dicens: Terra, quam calcavit pes tuus, erit possessio tua, et filiorum tuorum in æternum: quia secutus es Dominum Deum meum.
10The Lord therefore hath granted me life, as he promised until this present day, It is forty and five years since the Lord spoke this word to Moses, when Israel journeyed through the wilderness: this day I am eighty-five years old,Il Signore adunque mi ha conceduto vita fino a questo dì, conforme promise. Sono quarantacinque anni che il Signore disse quella parola a Mosè nel tempo che Israele andava girando pel deserto: io ho oggi ottantacinque anni,Our Lord therfore hath granted me life, •s he promised vntil this present day. It is fourtie and fiue yeares, since our Lord spake this worde to Moyses, when Israel walked through the wildernes: this day am I eightie and fiue yeares oldConcessit ergo Dominus vitam mihi, sicut pollicitus est, usque in præsentem diem. Quadraginta et quinque anni sunt, ex quo locutus est Dominus verbum istud ad Moysen, quando ambulabat Israël per solitudinem: hodie octoginta quinque annorum sum, 11As strong as I was at that time when I was sent to view the land: the strength of that time continueth in me until this day, as well to fight as to march.E sono così forte, come lo era in quel tempo, quando fui mandato a prender lingua: la robustezza d'allora continua in me fino al giorno d'oggi tanto per combattere, come per viaggiare.so •ustie, as I was at that time when I was sent to view: the strength of that time contineweth in me vntil this day, as wel to fight as to goe.sic valens ut eo valebam tempore quando ad explorandum missus sum: illius in me temporis fortitudo usque hodie perseverat, tam ad bellandum quam ad gradiendum. 12Give me therefore this mountain, which the Lord promised, in thy hearing also, wherein are the Enacims, and cities great and strong: if so be the Lord will be with me, and I shall be able to destroy them, as he promised me.Dà adunque a me questo monte (il quale di tua sentita fu promesso a me dal Signore), sul quale sono gli Enacimi, e delle grandi e forti città: così il Signore sia meco, e possa io distrugger coloro, come egli mi ha promesso.Geue me therfore this mountaine, which our Lord promised, thy selfe also hearing it, wherein are the Enacims, and great cities and fensed: if perhaps our Lord be with me, and I shal be able to destroy them, as he promised me.Da ergo mihi montem istum, quem pollicitus est Dominus, te quoque audiente, in quo Enacim sunt, et urbes magnæ atque munitæ: si forte sit Dominus mecum, et potuero delere eos, sicut promisit mihi. 13And Josue blessed him, and gave him Hebron in possession.E Giosuè lo benedisse, e gli diede Hebron per sua porzione:And Iosue blessed him, and deliuered to him Hebron in possession.Benedixitque ei Josue, et tradidit ei Hebron in possessionem:
14And from that time Hebron belonged to Caleb the son of Jephone the Cenezite, until this present day: because he followed the Lord the God of Israel.E da indi in poi Hebron fu di Caleb Cenezeo, figliuolo di Jephone fino al dì d'oggi: perchè egli seguì il Signore Dio d'Israele.And from thence forth Hebron belonged to Caleb the sonne of Iephone the Cenezeite, vntil this present day: because he folowed our Lord the God of Israelatque ex eo fuit Hebron Caleb filio Jephone Cenezæo usque in præsentem diem, quia secutus est Dominum Deum Israël. 15The name of Hebron before was called Cariath-Arbe: Adam the greatest among the Enacims was laid there and the land rested from wars.Hebron avea pell'avanti il nome di Cariath-Arbe: Adamo il massimo tra gli Enacimi ivi è sepolto: e la terra ebbe riposo dalle guerre.The name of Hebron before was called Cariath Arbe: Adam the greatest among the Enacims was layd there: and the Land ceased from battels.Nomen Hebron ante vocabatur Cariath Arbe: Adam maximus ibi inter Enacim situs est: et terra cessavit a præliis.
14:1
14:2
Tribe. God regulated the lots, as he had authorized Jacob and Moses to foretell how the country should be divided. By this method, he precluded every pretence of discontent among the tribes. Each of them drew a ticket, on which a certain portion of land was described; or perhaps in one urn the names of the tribes, and in another the lands were specified, (Calmet) and the tickets were drawn by two persons of irreproachable character, probably by Eleazar and Josue. (Haydock) (Numbers 26:54.)
14:4
Suburbs. A certain quantity of ground, which the Levites were not allowed to till or plant with vines. (Grotius) (Numbers 35:4.)
Haydock
The tribe of Manasses, which was divided, fell heir to the portion which would have been allotted to Levi, who was also scattered among his brethren. (Haydock)
Calmet
Thus Joseph obtained the birth-right of Ruben. (Calmet)
14:5
Land: or they were making all necessary preparations for the work, when Caleb came to remind Josue of what had been promised to him. No doubt land-measurers would be sent through the country.
14:6
Calmet
Jephone was the father of Caleb. Esron and Cenez probably some of his ancestors, 1 Paralipomenon 2:18., and Numbers 33:12. What Caleb here asserts, must have been delivered by word of mouth, in the hearing of the people, Deuteronomy 1:36. Moses declared not that Caleb was to have the whole country but that he should enter into it, and possess the environs of Hebron. (Calmet)
14:11
March. Hebrew, "to enter and to go out." Septuagint add, "to war."
14:12
Calmet
Me. He trusts not in his own strength, but in the assistance of God, which he modestly acknowledges is not due to him. (Calmet)
Worthington
God's promises are indeed sure on his part; but being conditional, and the will of man being free, he adds perhaps. (Worthington)
14:13
Blessed him, wishing him all success.
Calmet
Gave him. Some think that Josue himself attacked the giants of that country with all the forces, as it is mentioned by anticipation, Josue 10:28. But there seems to be no need of this, as Caleb might attack them a second time with his own family and the assistance of the tribe of Juda, after they had seized those places again, while Josue was in the north. Hebron was granted to him without drawing lots. When he was besieging Cariath Sepher, he promised his daughter to the person who should first enter; and Othoniel, his brother, or nephew, obtained her in marriage, Josue 15:17., and Judges 1:10. It seems, therefore, that this family carried on this war, as the Fabii did at Rome, without the interference of the commonwealth, though Grotius asserts the contrary. (Calmet)
14:14
Challoner
Hebron belonged, etc. All the country thereabouts, depending on Hebron, was given to Caleb; but the city itself, with the suburbs, was one of those that were given to the priests to dwell in. (Challoner)
Worthington
Caleb might also dwell, (Calmet) and be lord of the city, (Salien) though the profits (Haydock) or the town belonged to the priests, Josue 21:11. (Worthington)
14:15
Cariath Arbe, "the city of Arbe," and ancient giant; or "of four," which the Jews explain of four great patriarchs, who were buried there.
Haydock
Adam, etc. St. Jerome seems to favour the opinion that Adam was one of these, whose tomb ennobled Hebron, though many of the Fathers think he was buried on Mount Calvary. Others think that his body, or skull at least, was translated thither. But we cannot depend on any of these traditions. Most commentators explain the Hebrew, "The ancient name of Hebron with Cariath Arbe; (Calmet) he was a man great among the Enacim." (Haydock)
Haydock
Septuagint, "the city of Arbo. This was the metropolis of the Enacim." (Haydock)
Calmet
Wars, for a time, particularly from such wars as engaged the attention of all Israel. The different tribes had to encounter and drive out the Chanaanites who might be left in their respective districts. (Calmet)
14:4
14:4
The Leuites hauing their portions in other maner, yet there were twelue tribes to receiue portiōs by reason that Iacob adopted Iosephs two sonnes. Gen. 48.
14:10
After the viewing of the land. Num. 1•. the Israelites remained in the desert. 38. yeares: so they were nere seuen yeares in warres.
14:12
Gods promise is euer sure on his part, but because it is conditional, if we serue him sincerly, o•• wil being f•ee, he saith: •f perhaps our lord be vvith me.
14:14
Onlie the countrie of Hebron was geuen to Caleb, for the citie it self and suburbes belonged to the Priestes. chap. 21• v. 11.
14:15
See before. Chap. 11. v. 23.
14:1
san Cirillo di Gerusalemme † 386 d.C. The Catechetical Lectures of S. Cyril 10.11
… And Jesus the son of Nave was in many things a type of Him. For when he began to rule over the people, he began from Jordan , whence Christ also, after He was baptized, began to preach the gospel. And the son of Nave appoints twelve to divide the inheritance
14:6
san Gregorio Nazianzeno † 389 d.C. Select Orations of Saint Gregory Nazianzen 18.1
… But why should I enumerate all the titles which your virtue, in its varied forms, has won for and applied to you as your own?
sant'Ambrogio † 397 d.C. On the Duties of the Clergy 3.8
… So the bodies of those of twenty years old and upwards fell in the desert. The punishment of the rest was put aside. But they who had gone up with Joshua, and had thought fit to dissuade the people, died forthwith of a great plague. Joshua and Caleb
14:15
san Girolamo † 420 d.C. The Letters of St. Jerome 108.11
… And rising up from thence she went up to Hebron, that is Kirjath-Arba, or the City of the Four Men. These are Abraham, Isaac, Jacob, and the great Adam whom the Hebrews suppose (from the book of Joshua the son of Nun) to be buried there.
14:1
1. QUAM DEDERUNT EIS ELEAZAR SACERDOS (SUMMUS scilicet Pontifex) ET JOSUE FILIUS NUN, ET PRINCIPES FAMILIARUM (id est, tribuum) PER TRIBUS ISRAEL, — q. d. Et duodecim principes juxta duodecim tribus Israel: quaeque enim tribus suum habebat principem. Hebraice, capita Patrum (id est, principes) tribuum filiorum Israel. Igitur tres hic ponuntur divisionis et sortitionis praesides et executores, scilicet primus Eleazar Pontifex, secundus Josue populi princeps, tertium ordinem faciunt duodecim principes tribuum, quorum quisque suam tribum repraesentabat, ejusque curam gerebat, ne quae eis injuria aut sortis imminutio fieret, ut principibus tribuum contentis, omnes tribus contentae sortitioni acquiescerent. Porro praeponitur hic Eleazar Josue, quia dignior: dignior enim est Pontifex principe et rege. Negat id Abulensis, censetque Josue digniorem fuisse Eleazaro; sed contrarium ostendi ex ipsis Scripturae verbis Num. xxvii, 21.
14:3
3. ABSQUE LEVITIS, QUI NIHIL TERRAE ACCEPERUNT INTER FRATRES SUOS, — quia Levitarum portio erat Dominus, id est oblationes; oblationes enim et victimarum Deo immolatarum pars cedebat Levitis.
14:4
4. SED IN EORUM SUCCESSERUNT LOCUM FILII JOSEPH IN DUAS DIVISI TRIBUS, MANASSE ET EPHRAIM. — Carpit hic Masius vulgatum interpretem, quod Hebraeo nonnulla adjungat. Nam in Hebraeo tantum est, quia filii Joseph fuerunt duae tribus Manasse et Ephraim. Verum respondeo, Nostrum id clarius interpretari vertendo: «Sed in eorum locum successerunt filii Joseph,» q. d. Quia seclusa tribu Levi, tantum restabant undecim tribus Chananaaam divisurae, hac de causa tribus Joseph divisa est in duas, ut numerum duodenarium tribuum Israel expleret, itaque acciperet duas terrae promissae portiones, unam pro tribu Joseph, alteram pro tribu Levi, quam scilicet illa acceptura fuisset, si inter duodecim fuisset computata: jam autem ea exclusa, successit illi altera pars tribus Joseph, ac duodecimam tribum constituit, itaque duodecimam partem terrae promissae obtinuit. Volebat enim Deus duodecim tribubus distribui Chananaaam, ideoque eam in duodecim portiones dividi, atque hac ratione tribus Joseph successit quoque tribui Ruben in jure primogeniturae, quod erat ut primogenitus (qualis erat Ruben) duplicem portionem haereditatis paternae obtineret, caeteri vero fratres simplicem. Hoc jure excidit Ruben propter incestum cum Bala noverca sua commissum, ideoque illud datum est casto Joseph. Unde ipse per duos filios suos, scilicet Ephraim et Manasse, duas tribus constituit, et duplicem sortem terrae sanctae adeptus est.
14:6
6. AD JOSUE IN GALGALA. — Ibi enim erant castra et stativa Josue et Hebraeorum; quare ibidem haec omnia gesta sunt, factaque haec prima divisio Chananaae in quinque tribus: nam posterior divisio in septem reliquas tribus facta est in Silo, cap. xviii, vers. 1. LOCUTUSQUE EST AD EUM CALEB FILIUS JEPHONE CENEZAEUS. — Caleb hic exploraverat terram sanctam, missus a Mose cum Josue et caeteris decem exploratoribus, hisque illam calumniantibus et murmur populi excitantibus, Caleb cum Josue restitit, murmurque repressit, terram promissam laudando, eamque Dei ope facilem expugnatu ostendendo. Quare Deus illi in praemium jussit dari extra sortem Hebronem ejusque confinia, Num. cap. xiii et xiv; quae proinde ipse hic a Josue sibi assignari deposcit. Quocirca alius est hic Caleb a Caleb, qui fuit atavus Beseleel, et filius immediatus Esron filii Phares, filii Juda, de quo I Paral. ii, 18, uti contra R. Salomonem probavi, Exodi xxxi, 1. Esto hic quoque Caleb descendat de Juda et forte a Phares et Esron, sed mediantibus avis et abavis. Caleb hebraice idem est, quod canis, idque apposite, quia ipse ut canis allatravit exploratores terrae sanctae detrahentes, murmurque populi repressit. Rursum Caleb idem est quod quasi cor, quia ipse corde generoso et magnanimo tuitus est causam fidemque Dei contra caeteros exploratores et populum murmurantem. FILIUS JEPHONE. — Nonnulli Jephone accipiunt non ut proprium, sed ut appellativum, significans oculatum, sagacem, a פנה pane, quod significat aspicere, inspicere, perspicere. Verum certum est Jephone esse nomen proprium patris Caleb, cujus tamen etymon uni datum apprime convenit Calebo, utpote oculatissimo et prudentissimo. CENEZAEUS. — Cur Caleb vocatur Cenezaeus? Numerantur Cenezaei inter caeteros Chananaae populos, Genes. xv, 19. Sed certum est Caleb inde non vocari Cenezaeum: fuit enim ipse gente et genere Hebraeus, non Chananaeus. Rursum fuit alius Cenez ab Esau progenitus (unde teste S. Hieronymo in Locis Hebr., Idumaei nonnulli dicti sunt Cenezaei), de quo Genes. cap. xxxvi, vers. 15 et 42; sed certum pariter est nec ab eo Caleb dici Cenezaeum: constat enim eum fuisse Judaeum, non Idumaeum, atque a Jacob, non ab Esau progenitum. Dico ergo Caleb vocari Cenezaeum ab avo vel proavo, qui fuit Cenez, fuitque vir eximius, ideoque nomen suum posteris communicavit, ut ab eo vocarentur Cenezaei; id ita esse colligimus ex eo quod nomen hoc Cenez frequens et celebre fuerit in familia Caleb; nam et frater Calebi, qui fuit pater Othonielis judicis, vocatus est Cenez: nepos quoque Calebi ex filio nuncupatus est Cenez, ut patet cap. seq., vers. 13; Judic. cap 1, 13; I Paral. iv, 13 et 15: idque ex avo vel praavo suo viro illustri, qui dictus erat Cenez, ut videtur. Quare non est verisimile Cenez hunc fuisse vitricum vel patruum Calebi, uti nonnulli volunt. Cenez ergo genuit Jephone, Jephone genuit Caleb, inde Caleb dictus est Cenezaeus. Unde Cenezaeus Hebraice idem est quod possessio mea iste vel nidus meus iste, ait Pagninus in Nomin. Hebr., q. d. Caleb fuit vere nepos et haeres avi sui Cenez viri illustris, ac cum possessione et haereditate simul ejus virtutes heroicas possedit et haereditavit: quare vere fuit, dicique potuit Cenezaeus, aeque ac Israelita et filius Abrahae.
14:9
9. TERRA QUAM CALCAVIT PES TUUS ERIT POSSESSIO TUA. — Quae fuerit haec terra, non explicuit Moses Numer. cap. xiv, vers. 24; sed hinc liquet fuisse Hebronem quam adiit Caleb, dum terram cum aliis exploratoribus lustraret, cum illi eam adire non auderent ob metum gigantum eam incolentium.
14:10
10. QUADRAGINTA ET QUINQUE ANNI SUNT EX QUO LOCUTUS EST DOMINUS VERBUM ISTUD AD MOSEN, QUANDO AMBULABAT ISRAEL PER SOLITUDINEM; HODIE OCTOGINTA QUINQUE ANNORUM SUM. Hic locus magnam lucem affert toti huic libro; Caleb enim hisce verbis totam istius temporis chronologiam complectitur, ex quo certo colligitur bellasse Josue cum Chananaeis per sex annos, iisque subactis anno septimo divisisse eorum terram per duodecim tribus Israel. Haec ergo est periocha et synopsis gestorum Josue. Josue anno sui ducatus suaeque gubernationis primo, die decima mensis primi, traduxit populum Israel per Jordanem, cedentibus aquis, in terram Chanaan, ut audivimus cap. iii et iv. Pascha vero celebravit in Galgalis die decima quarta mensis primi in planitie Hieriehuntis; sequenti die populus comedit de frumento terrae, quo facto, mox postero die manna desiit, ut dictum est cap. v. Hinc patet Josue et Hebraeos mox ab obitu Mosis, anno scilicet incunte 41 ab exitu ex Aegypto, ingressos esse Chananaaam, et eversa Jericho cum caeteris gentibus bellum gessisse, idque per sex annos. Septimo enim anno omnibus subactis, divisit Josue Chanaan Hebraeis. Id ita esse patet ex collatione historiae recensitae hoc cap. cum iis quae narrantur Num. xiii, et Deuter. ii. Nam cum Josue inchoaret hanc divisionem, Caleb ait ei hoc versu, se cum inter alios ad explorandam terram Chanaan de Cadesbarne Num. xiii emitteretur, fuisse 40 annorum, et ab eo tempore ad praesens fluxisse 45 annos, seque jam 85 esse annorum. Certum est autem eum cum aliis exploratoribus fuisse missum anno secundo ab exitu ex Aegypto, Num. x et xiii, et Josue xiv, a quo anno usque ad annum 40 ab exitu ex Aegypto quo mortuus est Moses, et Josue dux constitutus, fluxerunt anni 38; jam computa ab anno 38 ad 45, habebis septem annos, quibus sex prioribus bello domitis et caesis Chananaeis, septimo eorum terram diviserunt, cum scilicet jam Caleb esset 85 annorum. Divisio ergo haec terrae facta est anno 47 ab exitu ex Aegypto, qui fuit ducatus Josue septimus, saltem inchoatus. Ita Theodoretus hic, Quaest. xvi, Abulensis, in cap. xiii, Quaest. iii, et in cap. xxii, Quaest. ii, ubi refutat Josephum quinquennio, et Lyranum sexennio tempus belli definientem. Sic et Masius, Magalianus et alii hic. Denique haec est communis Hebraeorum sententia.
14:11
11. SIC VALENS. — Deus Calebi servavit in senecta robur pristinum, tum in praemium suae fidelitatis, ut terra promissa, pro qua contra murmuratores steterat, vigens valensque potiretur et frueretur; tum ut testis esset oculatus omnium quae gesta erant a Mose in deserto eaque narraret junioribus Hebraeis: omnes enim murmuratores a Deo morte puniti fuere in deserto; eorum ergo filii juvenes, qui non murmuraverant, ingressi sunt terram promissam. His igitur Caleb, senex, testatus est et praedicavit mira, quae Deus patribus praestiterat in deserto. Sic mox post Christum longaevi fuere S. Joannes, S. Simeon, S. Dionysius Areopagita, S. Polycarpus aliique plures, ut posteri essent oculati vel auriti testes gestorum Christi. Similis fuit Paulus Concordiensis, cujus validam senectam ita describit S. Hieronymus, epist. 21 ad eumdem: «Ecce, inquit, centesimus aetatis circulus volvitur, et tu semper praecepta Domini custodiens, futurae beatitudinem vitae per praesentia exempla meditaris. Oculi lumine vigent, pedes imprimunt certa vestigia, auditus penetrabilis, dentes candidi, vox sonora, corpus solidum et succi plenum, cani cum rubore discrepant, vires cum aetate dissentiunt: non memoriae tenacitatem, ut in plerisque cernimus, antiquior senecta dissolvit; non callidi acumen ingenii frigidus sanguis obtundit; non contractam rugis faciem arata frons asperat; non denique tremula manus per curvos cerae tramites errantem stylum ducit: futurae nobis resurrectionis vigorem in te Dominus ostendit, ut peccati sciamus esse, quod caeteri adhuc viventes praemoriuntur in carne; justitiae, quod tu adolescentiam in aliena aetate mentiris.» Tam ad bellandum, — cum gigantibus in Hebrone mihi a Deo data degentibus, ut eos expellam, et Hebronem expugnem mihique vindicem. Unde sequitur:
14:12
12. DA ERGO MIHI MONTEM ISTUM, QUEM POLLICITUS EST DOMINUS TE QUOQUE AUDIENTE, IN QUO ENACIM SUNT. — «Montem istum,» in quo sita est Hebron, Dabir et Anab urbes: has enim Deus promisit Calebo, Num. xiv, 24. Licet enim Scriptura eas ibi nominatim non exprimat, tamen Moses viva voce idipsum declaravit, ut patet ex hoc loco, scilicet terram eo loco a Deo promissam Calebo, esse montana Hebron. Causa cur Deus haec prae aliis assignarit Calebo fuit prima, invicta et excelsa virtus ac fortitudo Calebi, qua paulo ante dixit se jam quinque et octoginta annorum tam esse validum animo et corpore, quam cum esset quadraginta annorum. Secunda, quia montana Hebronis ab Enacim, id est gigantibus, insidebantur, quos caeteri Hebraei mire formidabant, nec ausi fuissent eos aggredi, uti aggressus est Caleb. Tertia, quia ante annos quadraginta, Caleb ingressus fuerat haec montana, eaque cum gigantibus lustrarat, populoque dixerat illa facile per Deum posse expugnari, cum caeteri exploratores meticulosi id negarent, populumque metu gigantum ab ingressu in terram promissam absterrerent. Voluit ergo Deus ostendere verum esse quod dixerat Caleb, ac per eum gigantes debellare. Ita Deo duce fortissimos quosque et quaeque ardua superamus, si Deo nixi rem fidenter et animose aggrediamur. Deus enim opem quam promisit praestat, et incipientes adjuvat, roborat, promovet, ut rem alias difficilem facile expediant. Sic David carneam illam turrim, ut ait Chrysostomus, puta Goliath, lapillo prostravit, quia Deo confisus magno animo cum eo duellum iniit. S. Antonius, teste S. Athanasio, vidit quandoque diabolum specie gigantis caput inter nubila attollere et condere, sed ejus fraudem agnoscens: Frustra, inquit, me tentare conaris ista mole corporis. Age si quid habes in me potestatis et virium, exere: «Dominus illuminatio mea, et salus mea, quem timebo? Dominus protector vitae, a quo trepidabo?» Quo dicto larva illa gigantea evanuit. Tales difficultatum larvas singulis objicit daemon; sed si Deo nixi eas spernamus, ac contra eas conemur, in fumum ibunt. In quo Enacim sunt, — puta gigantes prognati ab Enac gigante: licet enim gigantes hos Hebrone expulerit Josue cap. xi, vers. 12, tamen hinc liquet nonnullos cladem istam evasisse, ac profugisse ad Philistinos, indeque reparatis viribus rediisse Hebronem, eamque quasi avorum sedem insedisse, ideoque Calebum rursus eos expulisse. SI FORTE. — Non quod Caleb dubitet de promissis Dei, sed quod modeste de se sentiat, vereaturque ne Dei opem sibi promissam sua culpa vel socordia avertat.
14:13
13. Benedixitque ei Josue, — q. d. Josue prospera omnia apprecatus est Calebo, et praesertim felicem expugnationis montanarum urbium quas insidebant gigantes, exitum, q. d. Deus te fortunet, Deus tibi benedicat, Deus gigantes tibi subjiciat. Ita Abulensis. Aliter Arias et Vatablus: Benedixit, inquiunt, id est collaudavit animos et virtutem Calebi. Masius vero, concessit (Calebo) ea quae audiebat.
14:14
14. QUIA SECUTUS EST DOMINUM DEUM ISRAEL. — Hebraice, quia complevit post Dominum Deum Israel, id est, quia plene secutus est Deum, sicut eumdem olim secutus fuerat Israel sive Jacob pater et patriarcha suus. Septuaginta, eo quod ipse secutus esset mandatum Dei Israelis. Iidem vero, vers. 8, vertunt, ego vero adhaesi Domino Deo meo. Sensus est, q. d. Caleb non solum privatim pie sancteque vixit, sed Dei etiam gloriam, ac proximorum, puta Hebraeorum, prosperitatem et salutem quibus fieri poterat modis, ad ultimum usque vitae actum sedulo et constanter procuravit, et omnino munere illo cui eum Deus praefecerat, graviter, attente et constanter perfunctus est. Ita Masius.
14:15
15. NOMEN HEBRON ANTE VOCABATUR CARIATH-ARBE: ADAM MAXIMUS IBI INTER ENACIM SITUS EST. — Ostendit Enacim, id est, gigantes fuisse in Hebron, uti dixit vers. 12, ex eo quod Hebron olim sit dicta Cariath, id est civitas Arbe gigantis. Nota primo: Haec civitas dicta est Hebron; nam de ea dicitur Numer. xiii, 23: «Hebron septem annis ante Tanim urbem Aegypti condita est.» Deinde Hebron occupata fuit ab Arbe gigante cum suis posteris, indeque cognominata est Cariath, id est civitas Arbe, qui fuit «Adam,» id est homo, «maximus inter Enacim;» vel qui antonomastice cognominatus est Adam, quia homo erat maximus inter gigantes, ac in Hebron sibi sedem sepulcrumque delegerat. Unde ex Hebraeo sic proprie clareque vertas, Hebron antea vocata est Cariath-Arbe, is homo maximus fuerat inter Enacim. Ita Chaldaeus, Masius, Cajetanus, Vatablus, Arias, Pagninus et alii. Hunc genuinum hujus loci esse sensum patet ex Hebraeo, et ex eo quod hic Arbe fuerit pater Enac, ut dicitur cap. xv, vers. 13, et cap. xxi, vers. 11. Ab Enac autem prognati sunt Enacim gigantes. Hinc Arbe hic vocatur maximus, tum vastitate corporis, tum principatu et imperio, tum rerum gestarum gloria, tum dignitate, ut qui fuerit pater, imo patriarcha Enacim, a quo scilicet omnis haec gigantum soboles est proseminata, ideoque nomen ejus inditum fuit Hebroni, in qua gigantes hi habitavere. Idem liquet ex Septuaginta, qui vertunt, nomen Hebronis olim urbs Arbe (perperam nonnulli legunt Argob) metropolis ipsorum Enacim ista. Aliter haec interpretatur S. Hieronymus in cap. xxvii Matth., et Quaest. in Paralipom., ac Hebraei in Berescit Rabba, id est, in Genesi majori, atque eos secuti Lyranus, Hugo, Dionysius Carthusianus, Abulensis, videlicet, q. d. Hebron prius vocata est Cariath-Arbe, id est, civitas quatuor, scilicet virorum illustrium, quia in ea sepulti sunt quatuor Patriarchae, nimirum Adam, Abraham, Isaac et Jacob cum uxoribus suis. De tribus ultimis patet ex Genesi cap. xlvii, vers. 30, et alibi; de Adamo patet ex hoc loco. Idcirco enim S. Hieronymus hic nomen Adam protoplasto proprium retinuisse videtur, ut indicaret eum in Hebron esse sepultum, ideoque expressit to situs, id est sepultus est, quod in Hebraeo non exstat, sed subintelligitur potest. Porro S. Hieronymus, licet in hanc sententiam videatur pronior, tamen eam non plane pleneque astruit. Audi eum in Epitaph. S. Paulae: «Ascendit Hebron, haec est Cariath-Arbe, id est oppidum virorum quatuor, Abraham, Isaac, Jacob et Adam magni, quem ibi conditum juxta librum Jesu Nave Hebraei autumant; licet plerique Caleb quartum putent, cujus ex latere memoria monstratur.» S. Hieronymum sequuntur Isidorus, Rupertus, Marianus, Scotus et alii jam citati. Favet nomen Hebron, quod Hebraice significat societatem, conjunctionem, copulationem, nimirum in ea sepulturae societatem acceperunt quatuor summi Patriarchae. Porro quod Joannes Lucidus, lib. I De Emendat. temp. cap. iv, censeat Adamum fuisse gigantem, ex eo quod hic vocatur «Adam maximus inter Enacim,» improbabile est: sic enim fuisset homo monstrosus a Deo conditus, ac naturae monstrum. Dicitur ergo «maximus inter Enacim,» non proceritate, sed dignitate, quia fuit primus homo creatus a Deo, et parens caeterorum omnium, item dotatus magna scientia, sapientia, gratia, positusque in paradiso. Illud autem, «inter Enacim,» tantum significat eum in Hebrone inter Enacim esse sepultum. Rursum S. Hieronymus suam sententiam accepit ab Hebraeis, qui in Berescit Rabba scribunt, ideo nomen Arba, quod significat quatuor, illi urbi esse impositum, quia priscis saeculis quatuor illic viri habitaverunt, Aner, Escol, Mamre et Abraham; iidem illic sint circumcisi; quatuor item matronae celeberrimae ibidem sepultae fuerunt, Heva, Sara, Rebecca et Lia: et quatuor Patriarchae Adam, Abraham, Isaac et Jacob: et quod ex eo loco Abraham quatuor reges insecutus percusserit. Verum ut plurima quae sunt in illis Commentariis, fictitia esse constat, sic haec parum firma et probabilia esse debent. Audi nunc Abulensem: Iste est verior et communior sensus, quem omnes fere Catholici tenent. Nam Adam vixisse perhibetur apud urbem Hebron, et ibi finivisse dies suos, ibique sepultus est cum Eva conjuge; ibi quoque eum a Deo formatum esse perhibent. Nam extra paradisum eum plasmatum constat. Eva autem formata est in paradiso ex costa Adae, Genes. II; sic quoque testantur Gentes, quae nunc habitant apud urbem Hebron, quae ab incolis Vallis lacrymarum dicitur, eo quod Adam ibi Abelem a Caino occisum luxerit centum annis. Haec Abulensis. Eadem tradunt Saligniacus, Bredembachius, Borchardus, et ex iis Adrichomius in Descript. tribus Juda, num. 7, 90, 91, 100 et 143. Hinc et David rex inauguratus est, et regnavit in Hebron, quasi in avita patrum et avorum urbe, II Regum cap. ii, vers. 3. Ibi quoque fuit domus Zachariae, in qua natus et educatus est S. Joannes Baptista. Hinc et Masius in cap. xv, vers. 13, asserit vicinas Hebroni urbes fuisse nuncupatas Dabir, id est sacrum penetrale, et quasi oraculum; Cariath Sepher, id est civitas litterarum, quod in illa quasi in archivo servarentur monumenta Patrum antiquorum. Verum haec omnia accepta videntur ex S. Hieronymo, cujus auctoritatem posteri Latini vulgo secuti sunt. Nam caeteri antiquiores et doctiores asserunt, Adamum habitasse in Judaea ac Jerosolymis, ibique mortuum et sepultum esse non in Hebron, sed in Golgotha, sive monte Calvariae, ubi crucifixus est Christus, imo a calvaria Adae nomen accepisse montem Calvariae. Ita Origenes, hom. 35 in Matth.; S. Epiphanius, haeresi 46, quae est Tatianorum; S. Athanasius, tract. De Passione Domini; S. Cyprianus, serm. De Resurrectione; S. Ambrosius, lib. V, epist. 19, et in Lucae cap. xxiii; Theophylactus et Euthymius in cap. xxvii Matth.; quin et ipse S. Hieronymus, epist. 17 ad Marcell.; S. Cyrillus, Moses-Ber Cepha, lib. De Paradiso; S. Germanus Patriarcha Constantinopolitanus, Anastasius Sinaita, lib. VI Hexam., et alii quos citant et sequuntur Suarez, III part. Quaest. xlvi, art. 10; et Sixtus Senensis lib. VI Biblioth. annotat. 132. Hos priscos sequuntur recentiores, scilicet Baronius, Pererius, Torniellus, Fevardentius qui ait hanc esse constantem Ecclesiae sententiam, Salianus et alii. Conantur nonnulli utramque sententiam conciliare, dicendo Adamum primo fuisse sepultum in Hebron, deinde in Golgotha. Ita Honorius Augustodunensis in Chron., Vilalpandus in Appar. lib. I, cap. ix, Delrio, et favet Serarius: idque ob traditionem incolarum Terrae sanctae, quam recenset Borchardus, Adrichomius et alii; Genebrardus vero lib. I Chronol., ait Adamum juxta Hebraeos sepultum in Hebron, juxta Patres vero in Golgotha. Ut ut est, mihi certum est id de Hebron hoc loco non significari. Nam Adam hic non est nomen proprium, sed appellativum, significans hominem; nec protoplastum, sed Arbe gigantem denotat. Sic II Reg. vii, 19, dicitur: «Ista est lex Adam (id est hominis), Domine Deus.» Et Osee xi, 4: «In funiculis Adam traham eos,» Adam id est hominis, quibus scilicet trahi solent homines, et saepe alibi, praesertim in Hebraeo. Adam enim dicitur ab אדמה adama, quae vox significat terram rubram, sicut homo ab humo, Genes. ii. Explicat enim quis fuerit Arbe, scilicet Adam, id est homo maximus, tum mole corporis, tum potentia, dignitate et auctoritate. Unde videtur quod Arbe idem sit quod ar rab, id est magnus, potens, princeps, a radice רבה raba, id est multus, id est magnus fuit, ut aleph in Arbe non sit radicale, sed heemanticum sive formativum nominis; nisi malis Arbe proprie accipere, ut significet quatuor, et quartum vel quadratum, quasi Arbe hic fuerit quartus primorum gigantum et principum, aut unus ipse quatuor aliis par et aequipollens exstiterit. Porro Deus propter Caleb, cui dedit Hebronem, ita in sortitione tribuum sortes direxit, ut sors tribus Juda caderet juxta Hebronem, ne Caleb eam possidens a sua tribu Judae divelleretur. Denique Calebi sepulcrum juxta Hebronem assignat S. Hieronymus, Adrichomius et alii. ET TERRA CESSAVIT A PRAELIIS. — Clausula haec more Hebraeo referenda est ad antecedentia, non proxime, sed remote, scilicet ad bella a Josue confecta, de quibus actum est superioribus capitibus, q. d. Bellis confectis, suppressisque Chananaeis, cum sorte dividenda esset eorum terra duodecim tribubus Israel, cumque suam in ea sortem a Josue petiisset et impetrasset Caleb, terra ista quievit a praeliis, utpote victoribus Hebraeis jam subdita.
14:6
Era «fratello maggiore», e con più precisione suocero, del giudice Othoniel, cui aveva dato la figlia Axa in premio della presa di Cariath Sepher (Iudc. 1, 12, 13; 3, 9). Per mezzo del padre Iephone, C. si riallacciava (Num. 32, 12 e Jos. 14, 6, 14) a Cenez, che da Gen. 36, 11 e I Par. 1, 36, 53 è posto tra i figli di Esaù-Edom. …
14:12
HEBRON (EBR., HEBRHŌN « UNIONE, LEGA »; SETTANTA, ΧΈΒΡΩΝ)
10, 3. 36-39; 12, 10) e quindi ripopolata con Calebiti (Jos. 14, 12). Divenne poi città di rifugio e David, che perseguitato da Saul vi aveva trovato ricovero, la scelse come capitale rimanendovi sette anni e mezzo (II Sam. 2, 1-3, 11; 5, 1-5; I Reg. …
14:15
… Morì a 930 anni (Gen. 5, 5). Secondo leggende antiche fu sepolto presso il paradiso terrestre; è sembrato che s. Girolamo, nella traduzione di Jos. 14, 15 (Volgata) parli di Ebron; molti Padri ritenevano che il corpo d'A. fosse sepolto sotto la rupe del Calvario (Origene, In Matth., 126; PG 13, 1777; s. Atanasio, De passione et cruce …
… Per ottenere quest'ultimo scopo e per rispettare talune leggende rabbiniche (cf. Ios. 14, 15; Neh. 9,7), qualche volta egli trascurò alquanto l'esattezza: ma in genere anche i critici più prevenuti contro il grande biblista oggi sono concordi nel rilevare la perfezione dell'opera. …
Douay-Rheims (Challoner) · Vulgata Clementina · Douay-Rheims originale (Douai 1609-10), trascrizione EEBO-TCP (CC0) · La Sacra Bibbia, tradotta dalla Volgata da Antonio Martini (1769-1781) (LaParola (laparola.net), Martini OSIS text, Public domain (LaParola's electronic edition marks it 'Dominio pubblico')). Pubblico dominio.