Job, to defend himself from the unjust judgments of his friends, gives a sincere account of his own virtues.
Holie Iob reciteth sincerly his owne vertues, shewing therby that he is not punished so gricuously for his sinnes, but by Gods prouidence for some other cause.
1I made a covenant with my eyes, that I would not so much as think upon a virgin.Feci patto cogli occhi miei di non pensar neppure a una vergine.I HA•• made a couenant with mine eyes, that I would 〈…〉 as thinke of a virgin.Pepigi fœdus cum oculis meis, / ut ne cogitarem quidem de virgine. 2For what part should God from above have in me, and what inheritance the Almighty from on high?Perocché qual comunicazione avrebbe con me di lassù Iddio, e come avrebbe possesso di me l'Onnipotente dall'alto?For what part should G•• 〈…〉 haue in me, & inheritance the Omnipotent from on higheQuam enim partem haberet in me Deus desuper, / et hæreditatem Omnipotens de excelsis ? 3Is not destruction to the wicked, and aversion to them that work iniquity?Non è ella stabilita pe' malvagi la perdizione, e la diseredazione per quelli, che commettono l'iniquità?Is there not perdition to the wicked man, and alienation to them that worke iniustice?Numquid non perditio est iniquo, / et alienatio operantibus injustitiam ? 4Doth not he consider my ways, and number all my steps?Non istà egli attento a tutti i miei andamenti, e non conta egli tutti i miei passi?Doth not he consider my waies, and number al my steppes?Nonne ipse considerat vias meas, / et cunctos gressus meos dinumerat ? 5If I have walked in vanity, and my foot hath made haste to deceit:Se io amai la menzogna, e se i miei piedi corsero a tessere degli inganni.If I haue walked in vanitie, and my foote hath hastened in guile:Si ambulavi in vanitate, / et festinavit in dolo pes meus, 6Let him weigh me in a just balance, and let God know my simplicity.Mi pesi Dio sulla sua giusta bilancia, e conosca la mia schiettezza.Let him wey me in a iust balance, and let God know my simplicitie.appendat me in statera justa, / et sciat Deus simplicitatem meam. 7If my step hath turned out of the way, and if my heart hath followed my eyes, and if a spot hath cleaved to my hands:Se torsero dalla retta via i miei passi, e se dietro a' miei occhi se n'andò il mio cuore, e macchia si attaccò alle mie mani,If my steppe haue declined out of the way, and if mine eie hath folowed my hart, and if sporte hath cleaued to my handes:Si declinavit gressus meus de via, / et si secutum est oculos meos cor meum, / et si manibus meis adhæsit macula, 8Then let me sow and let another reap: and let my offspring be rooted out.Semini io, e un altro si mangi il frutto, e sia sradicata la mia progenie.Let me sawe, and let an other eate it: and let my progenie be plucked vp by the rootes.seram, et alius comedat, / et progenies mea eradicetur. 9If my heart hath been deceived upon a woman, and if I have laid wait at my friend’s door:Se fu sedotto il mio cuore per amore di donna, e se insidiai alla porta del mio amico,If my hart hath bene deceiued vpon a woman, and if I haue lyene in waite at my freinds doore:Si deceptum est cor meum super muliere, / et si ad ostium amici mei insidiatus sum,
10Let my wife be the harlot of another, and let other men lie with her.Sia svituperata da un altro la mia consorte, e serva alla libidine altrui.Let my wife be the harlot of an other man, and let other men lye with her.scortum alterius sit uxor mea, / et super illam incurventur alii. 11For this is a heinous crime, and a most grievous iniquity.Perocché questa è scelleraggine orrenda, e grandissima iniquità.For this is a hainous thing, and most great iniquitie.Hoc enim nefas est, / et iniquitas maxima. 12It is a fire that devoureth even to destruction, and rooteth up all things that spring.Ella è fuoco che brugerà sino all'esterminio, e che tutti estirpa i rampolli.It is a fire deuoring euen to perdition, and rooting vp al thinges that spring.Ignis est usque ad perditionem devorans, / et omnia eradicans genimina. 13If I have despised to abide judgment with my manservant, or my maidservant, when they had any controversy against me:Se io sdegnai di venire a discussione col mio servo, e colla mia serva, quando si querelavan di me;If I hane contemned to abide iudgement with my man seruant, and my mayd seruant, when they had anie controuersie against me.Si contempsi subire judicium cum servo meo et ancilla mea, / cum disceptarent adversum me: 14For what shall I do when God shall rise to judge? and when he shall examine, what shall I answer him?Perocché come farei io allorché il Signore si alzerà a far giudizio? e quando mi interrogherà, che potrò io rispondergli?For what shal I doe when God shal rise to iudge? and when he shal aske, what shal I answer him?quid enim faciam cum surrexerit ad judicandum Deus ? / et cum quæsierit, quid respondebo illi ? 15Did not he that made me in the womb make him also: and did not one and the same form me in the womb?Non fece egli me chi fece anche lui; e forse quell'uno non ci formò nel sen della madre?Did not he make me in the wombe that made him also: and did not one forme me in the matrice?Numquid non in utero fecit me, qui et illum operatus est, / et formavit me in vulva unus ? 16If I have denied to the poor what they desired, and have made the eyes of the widow wait:Se negai a' poveri quello che domandavano, e se delusi l'espettazione della vedova.If I haue denied to the poore, that which they would, and haue made the eyes of the widow to expect:Si negavi quod volebant pauperibus, / et oculos viduæ expectare feci; 17If I have eaten my morsel alone, and the fatherless hath not eaten thereof:Se il mio pane mangiai da me solo, e non ne feci parte al pupillo:If I haue eaten my morsel alone, and the pulpil hath not eaten therof with me. (si comedi buccellam meam solus, / et non comedit pupillus ex ea
18(For from my infancy mercy grew up with me: and it came out with me from my mother’s womb:)Perocché dall'infanzia meco crebbe la misericordia, e meco uscì dal sen, di mia madre.Because from mine infancie mercy hath growen with me: and from my mothers wombe it came forth with me.)(quia ab infantia mea crevit mecum miseratio, / et de utero matris meæ egressa est mecum); 19If I have despised him that was perishing for want of clothing, and the poor man that had no covering:Se disprezzai colui, che periva, perché non avea da coprirsi, e il povero, ch'era ignudo.If I haue dispised him that perisheth, for that he had not clothing, and the poore man without wherwithal to couer him:si despexi pereuntem, eo quod non habuerit indumentum, / et absque operimento pauperem; 20If his sides have not blessed me, and if he were not warmed with the fleece of my sheep:Se non mi han date benedizioni i suoi fianchi, e se egli non fu riscaldato dalla lana delle mie pecore:If his sides haue not blessed me, & he was not warmed with the flises of my sheepe:si non benedixerunt mihi latera ejus, / et de velleribus ovium mearum calefactus est; 21If I have lifted up my hand against the fatherless, even when I saw myself superior in the gate:Se la mano alzai contro il pupillo, anche quando mi vedea superiore alla porta;If I haue lifted vp my hand ouer the pupil, yea when I saw my self in the gate the superior:si levavi super pupillum manum meam, / etiam cum viderem me in porta superiorem: 22Let my shoulder fall from its joint, and let my arm with its bones be broken.Si stacchi il mio omero dalla sua giuntura, e il mio braccio si spezzi colle sue ossa.Let my shoulder fal from his iuncture, and let my arme with his bones be broken.humerus meus a junctura sua cadat, / et brachium meum cum suis ossibus confringatur. 23For I have always feared God as waves swelling over me, and his weight I was unable to bear.Perocché temei sempre Dio, come una piena di acque sospesa sopra di me, e la maestà di lui non poteva io sostenere.For I haue alwaies feared God as waues swelling vpon me, and his weight I could not beare.Semper enim quasi tumentes super me fluctus timui Deum, / et pondus ejus ferre non potui. 24If I have thought gold my strength, and have said to fine gold: My confidence:Se il poter mio credetti che consistesse nell'oro, e se all'oro fino io dissi: Confido in te.If I haue thought gold my strength, and haue said to fine gold: My confidence.Si putavi aurum robur meum, / et obrizo dixi: Fiducia mea; 25If I have rejoiced over my great riches, and because my hand had gotten much.Se mia consolazione riposi nelle mie molte ricchezze, e ne' molti acquisti fatti colle mie mani.If I haue reioysed vpon my great riches, and because my hand found manie thinges.si lætatus sum super multis divitiis meis, / et quia plurima reperit manus mea;
26If I beheld the sun when it shined and the moon going in brightness:Se al sole alzai gli occhi quando vibrava splendori, e alla luna quand'era più chiara:If I saw the sunne when it shined, and the moone going cleerly:si vidi solem cum fulgeret, / et lunam incedentem clare, 27And my heart in secret hath rejoiced, and I have kissed my hand with, my mouth:E si rallegrò segretamente il cuor mio, e la mia mano portai alla bocca per baciarla:And my hart in secret reioysed, and I kissed my hand with my mouth.et lætatum est in abscondito cor meum, / et osculatus sum manum meam ore meo: 28Which is a very great iniquity, and a denial against the most high God.Lo che è delitto grandissimo, ed è un rinnegare l'altissimo Iddio.Which is most great iniquitie, and a denial against God the most high?quæ est iniquitas maxima, / et negatio contra Deum altissimum. 29If I have been glad at the downfall of him that hated me, and have rejoiced that evil had found him.Se mi rallegrai della rovina di chi mi odiava, e festeggiai pel male, in cui era caduto.If I haue beene glad of his fal, that hated me, & haue reioysed that euil had found him.Si gavisus sum ad ruinam ejus qui me oderat, / et exsultavi quod invenisset eum malum: 30For I have not given my mouth to sin, by wishing a curse to his soul.Perocché non permisi che la mia lingua peccasse col mandare imprecazioni contro la vita di lui.For I haue not geuen my throte to sinne, that cursing I wished his soule.non enim dedi ad peccandum guttur meum, / ut expeterem maledicens animam ejus. 31If the men of my tabernacle have not said: Who will give us of his flesh that we may be filled?Se la gente della mia casa non dicevano: Chi ci darà, a mangiare dello sue carni?If the men of my tabernacle haue not sayd: Who wil giue of his flesh that we may be filled?Si non dixerunt viri tabernaculi mei: / Quis det de carnibus ejus, ut saturemur ? 32The stranger did not stay without, my door was open to the traveller.Non istette il pellegrino allo scoperto; la mia porta fu aperta al passaggero.The stranger taried not without, my doore was open to the wayfaring manforis non mansit peregrinus: / ostium meum viatori patuit. 33If as a man I have hid my sin, and have concealed my iniquity in my bosom.Se, qual suole l'uomo; io ascosi il mio peccato, e celai nel mio seno l'iniquità:If as man I haue hid my sinne, and haue concealed my iniquitie in my bosome.Si abscondi quasi homo peccatum meum, / et celavi in sinu meo iniquitatem meam; 34If I have been afraid at a very great multitude, and the contempt of kinsmen hath terrified me: and have not rather held my peace, and not gone out of the door.Se la gran turba m'intimidì, e se mi spaventò il disprezzo dei parenti, e se non piuttosto mi tacqui, e non uscii di mia casa.If I haue bene afrayd at a verie great multitude, & the contempt of kinsmen hath terrified me: and I haue not rather held my peace, & not gone out of the doore.si expavi ad multitudinem nimiam, / et despectio propinquorum terruit me: / et non magis tacui, nec egressus sum ostium.
35Who would grant me a hearing, that the Almighty may hear my desire: and that he himself that judgeth would write a book,Chi mi darà uno che mi ascolti, e che i miei desiderj esaudisca l'Onnipotente, e colui che giudica scriva egli il libello;Who wil grant me an hearer, that the Omnipotent would heare my desire: and that himself that iudgeth would write a booke.Quis mihi tribuat auditorem, / ut desiderium meum audiat Omnipotens, / et librum scribat ipse qui judicat, 36That I may carry it on my shoulder, and put it about me as a crown?Affinchè sull'omero mio io lo porti, e me l'avvolga alla testa qual diadema?That I may carie it on my shoulder, and put it about me as a crowne?ut in humero meo portem illum, / et circumdem illum quasi coronam mihi ? 37At every step of mine I would pronounce it, and offer it as to a prince.Lo reciterei a parte a parte, e lo presenterei a lui, come a mio principe.At euerie steppe of mine I wil pronounce it, and as to the prince I wil offer it.Per singulos gradus meos pronuntiabo illum, / et quasi principi offeram eum. 38If my land cry against me, and with it the furrows thereof mourn:Se la mia terra grida contro di me, e se con lei piangono i solchi:If my Land cry against me, and with it the furrowes therof lament:Si adversum me terra mea clamat, / et cum ipsa sulci ejus deflent: 39If I have eaten the fruits thereof without money, and have afflicted the soul of the tillers thereof:Se senza pagarne il prezzo ho io mangiati i suoi frutti, e afflissi l'anima di quelli, che la coltivano:If I haue eaten the fruites therof without money, and haue afflicted the soule of the tillers therof.si fructus ejus comedi absque pecunia, / et animam agricolarum ejus afflixi: 40Let thistles grow up to me instead of wheat, and thorns instead of barley.Nascano per me triboli in vece di grano, e spine in cambio di orzo.For wheate let the bryar grow to me, and for batlie the thorne. The wordes of Iob are ended.pro frumento oriatur mihi tribulus, / et pro hordeo spina. Finita sunt verba Job.
31:1
Haydock
I made. Job is compelled to proclaim his own praises, for his vindication, as St. Paul was, being at the same time convinced that he had only done his duty, Luke 17:10. This is the third part of his discourse. Having given a picture of his prosperous and of his miserable condition, he observes that the latter was not inflicted in consequence of any misconduct, since he had always been attentive to avoid (Calmet) the most remote danger of offending God, or his neighbour. (Haydock)
Haydock
That 1:Hebrew, "for why should I think upon a virgin?" (Haydock)
Menochius
Why should I expose myself, (Calmet) by indiscreet looks, (Haydock) since the passage from the eye to the heart is so easy, Ecclesiastes 2:10. (Menochius)
In the warfare between the flesh and the spirit, Job deemed this precaution necessary, (Worthington) and was thus preserved from carnal thoughts. (St. Gregory 20:2.)
31:2
Menochius
High, if I should give way to such unchaste thoughts. (Menochius)
31:3
Haydock
Aversion of God. Hebrew "strange punishment." (Protestants) Incontinence is a source of much mischief, and of the most dreadful punishments, as the deluge and fate of Sodom evince. (Haydock)
31:5
Menochius
Vanity, or hypocrisy, (Calmet) so as to overreach others. (Menochius)
31:6
Haydock
Simplicity, and "uprightness." Tummathi. (Haydock)
31:7
Calmet
Eyes. Sixtus V read, "If my eye hath followed my heart." (Calmet)
Haydock
Job kept the utmost restraint both upon his eyes and heart, that no evil impressions from exterior objects might cause his ruin, Numbers 15:39. (Haydock)
Haydock
Hands, from presents, (Calmet) or injustice, particularly that of impurity. (Haydock)
31:9
Menochius
Door, to seduce his wife. (Calmet) (Menochius)
31:10
Calmet
Let. Hebrew, "Let my wife grind for another, and let others bend over her," urging her to work like the meanest slave. (Calmet)
Haydock
Septuagint, "Let my wife please (Grabe substitutes l for r, and reads alesai, grind for) another, and my little children be brought low." (Haydock)
Calmet
Yet the sense of the Vulgate is most followed, Ecclesiasticus 47:21., and Lamentations 5:13. Ausonius (epig. 5) says, molitur per utramque cavernam. (Calmet)
31:11
Haydock
This adultery, to which I might have given way, and that of others with my wife, (Haydock) which would have been a requital, of which I could not indeed have complained, (Menochius) but which is nevertheless a most heinous offence. (Haydock)
Calmet
Iniquity. Hebrew, "a crime of judgment," or capital, Genesis 38:24. (Calmet)
31:12
Calmet
Spring; the children, Ecclesiasticus 23:35., and Wisdom 4:3. (Calmet)
Haydock
Protestants, "all mine increase." (Haydock)
Adulteresses were formerly consigned to the flames. The injured husband would resent the offence, and even dislike her former children. Love is also like a fire, and those who entertain it, may soon consume all their substance (Menochius) in feasting and presents. Above all, the fire of God's indignation in hell will still pursue the libidinous.
31:13
Me, in private; as slaves had no redress in the common courts of judicature. We cannot but admire Job's humility, and noble sentiments of God, (Calmet) whose majesty will eclipse all human grandeur, and place the master and the servant on the same level. (St. Gregory; St. Augustine, City of God 10:25.) (Ephesians 6:9., and Colossians 4:1.)
31:16
Menochius
Wait, and not given sentence in due time, (Haydock) but frustrated her expectation. (Menochius)
31:17
Calmet
Alone. This was objected to St. Chrysostom. (Calmet)
Haydock
But his conduct proceeded not from pride or avarice. (Haydock)
31:18
St. Gregory
Womb. I was of a compassionate disposition, with which I always corresponded. (St. Gregory)
Calmet
Hebrew, "from my youth, pity (ceab, which Protestants translate "as with a father." Haydock) grew up with me; and from my birth I have preserved it!" (Calmet)
Haydock
Protestants, "From my youth he was brought up with me, as with a father, and I have guided her (the widow, margin) from my mother's womb." Septuagint, "I fed him as a father, Theodotion adds, and was his leader from," etc. It was my earliest delight to assist the afflicted orphan and widow. (Haydock)
31:20
Menochius
Blessed me for clothing. (Menochius)
31:21
Gate, in judgment, (Calmet) where I was the supreme judge, (Haydock) and none could resist me.
31:22
Calmet
With. Hebrew, "from its bone," at the elbow. (Septuagint) (Calmet)
31:23
Bear. I knew that he would resent the injury, though I might, for a time, oppress the weak.
31:24
Haydock
Fine obrizo. Hebrew cethem, Job 28:15. (Haydock)
31:27
Menochius
Rejoiced. Hebrew and Chaldean, "been seduced" to idolatry. (Menochius)
The worship of the sun and moon was most ancient, Ezechiel 8:16.
Calmet
Mouth, to testify respect and admiration. This custom prevailed in many nations. Lucian (dial. de sacrif.) observes that this only sacrifice of the poor was not disregarded. The Syrians still extend their hands towards the altar, and then apply them to their mouth and eyes, when the body and blood of Christ are offered in the Mass. (Life of M. de Chateuil.) (Calmet)
Haydock
Septuagint, (26) "Do I not see the shining sun eclipsed, (Haydock) and the moon disappear, for light does not belong to them," but to the Creator, from whom we have every thing; (Calmet) so that we should not swell with pride. Theodotion adds, (27) "and if my heart was secretly deceived." Septuagint continue, "if indeed, putting my hand to my mouth, I kissed, (28) this would also be imputed to me as a great transgression, because I should have acted falsely before the most high God." (Haydock)
Menochius
He will admit of no rival; hence the man who admits another god, denies Him. (Menochius)
Worthington
Job repels the charge which had been indirectly brought against him. (Worthington)
31:29
Haydock
Rejoiced. Hebrew, "lifted up myself." Septuagint, "said in my heart, well, well;" euge. (Haydock)
Calmet
These sentiments of perfection shew that the same Spirit animated those who lived under the law of nature, as well as those who were favoured with the Mosaic or Christian dispensation. (Calmet)
31:30
For. Septuagint, "Then let mine ear hear my curse, and may I fall a prey to the whispers of my people."
31:31
Calmet
Filled. If my servants have not testified sufficient affection for me, (Haydock) because I kept them under restraint, and obliged them to wait on my guests, (Menochius; St. Gregory) I still would not omit that duty; (ver. 32.; Haydock) or if they gave way to the greatest excesses of rage, so as to threaten to devour me, I refrained from wishing any evil to my enemy, ver. 30. (Calmet)
Calmet
Others suppose that Job's domestics urged him on to revenge, and spoke as if they were ready to eat his enemies; (Cajetan; Tirinus) while some explain the expression in a contrary sense, to denote the extreme attachment of Job's servants to his person; in which manner the Church uses it, speaking of Christ's feeding us with his own body and blood. (Calmet)
Haydock
Septuagint, "If frequently my maids said who?" etc. Hebrew, "said not, oh! that we had of his flesh! we cannot be satisfied." (Protestants) (Haydock)
Have I given my servants any reason to utter these expressions?
31:33
Calmet
A man. Hebrew, "Adam," who, to excuse himself, threw the blame upon Eve, Genesis 3:12. (Calmet)
Haydock
His posterity have too frequently imitated his example. The name of Adam often designates any man. (Haydock)
Calmet
It was requisite that Job should assert his sincerity, that his friends might not suppose that he was actuated by self-love or obstinacy to defend his innocence. (Calmet)
Septuagint, "If falling into an involuntary fault I hid my sin, (for I feared not the crowd of people, that I should not plead before them) but if I let the needy pass my gate with his bosom empty." Theodotion xxxv. subjoins, "who would give me a hearer? but if I did not revere the hand of the Lord." Septuagint go on, "the bond which I had against any one, if I placed on my shoulder, as a crown, and read, and did not rather tear it, and give it up, taking nothing from my debtor. If," etc., ver. 38. According to this version, Job insists on his pity for the distressed, and shews that he had no reason to fear. But the Hebrew is more conformable to the Vulgate.
31:34
Haydock
Have not. Hebrew, "that I kept silence, not going out of doors" to defend the innocent. (Haydock)
Haydock
Moses commands judges to do their duty without fear, Exodus 23:2. People in such situations ought to be uninfluenced by hatred, love, etc. Caesar says, justly, (in Sallust) "qui de rebus dubiis consultant, ab odio, amicitia, ira atque misericordia vacuos esse decet. Haud facile animus verum providet, ubi illa officiunt." (Haydock)
31:35
Calmet
He himself. Hebrew, "my adversary would write a book." His very accusation would establish my cause, provided he adhered to the truth. (Calmet)
Haydock
I would carry it about as a trophy. (Haydock)
A book. The judge wrote down the sentence. Job appeals to God, and fears not being condemned.
31:36
Calmet
Crown. This shews that something pliable was then used to write on. The people of the East still lift up to their heads such letters as they respect. (Chardin Perse, p. 218.) See 4 Kings 11:12. (Calmet)
31:37
Haydock
To a. Hebrew, "as a prince would I approach to him," and not fear my adversary. (Haydock)
31:38
Mourn, as if I possessed the land unjustly, or had committed some crime.
31:39
Menochius
Money. Or paying for them. (Menochius)
And have. Protestants, "or have caused the owners thereof to lose their life."
31:40
Haydock
Thorns. Protestants, "cockle." Marginal note, "loathsome weeds." (Haydock)
Calmet
The precise import of the word is not known; but it means something "stinking." (Calmet)
Haydock
Septuagint, Batos, "a briar." (Haydock)
Calmet
Ended. Many Latin editions omit these words with St. Gregory, etc. The old Vulgate has et quieverunt verba Job, as a title. (Calmet)
Haydock
Septuagint place at the beginning of the next chapter, "And Job ceased to speak. His three friends also left off contending with Job; for Job was just before them." Grabe substitutes "himself," as they were not perhaps yet convinced. (Haydock)
Haydock
Job, however, addresses his discourse no more to them, but only to God, (Calmet) acknowledging some unadvised speeches; (Worthington) or want of information. (Haydock)
31:26
If I beheld the sun, etc.... If I behold the sun and moon with admiration, knowing them to be created and governed by the power of God, I call on my adversaries to produce any thing against me, whereby I could be charged with worshipping the sun or moon.
31:40
The words of Job are ended.
31:1
whereas there is a continual warre betwen a chaist mind and rebellious flesh, holie Iob made this condition of truce betwene these enimies. that his eye should neuer geue occasion to carnal concupiscence.
By which meanes, he was also safe from carnal cogitations. S. Greg. li. 21. e. 2.
31:28
By this demand he prouoked his aduersaries to produce what they could to conuince him of idolatrie or denving God wherwith they indirectly charged him,
31:40
Iob disputed no more with his freindes: but afterward submitted him self to God, acknowledging some vnaduised speach. c 39. v. 37. c. 42. v 3.
31:1
St Hippolytus † AD 235 On Proverbs 1
… For he who looks upon a woman, even though he escape the temptation, does not come away pure of all lust. And why should one have trouble, if he can be chaste and free of trouble? See what Job says: “I made a covenant with mine eyes, that I should not think of another’s wife.”
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom 17
What now can they say, who have those virgin inmates? Why, by the tenor of this law they must be guilty of ten thousand adulteries, daily beholding them with desire. For this cause the blessed Job
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom 33
And if thou wouldest also hear of his strivings after continence, hearken to him when he saith, “I made a covenant with mine eyes, that I should not think upon a maid.”
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom on Paul's Epistle to the Romans 12
… Are you an insulting and abusive person? a striker too? Lay down as a law for yourself not to be angry or brawl in the least, and with the root the fruit also will be gotten rid of. Are you lustful and dissipated? Make it your rule again not even to look at a woman (
31:13
St Ignatius of Antioch † AD 108 Epistle to the Philadelphians: Shorter and Longer Versions 4
… Fathers, “bring up your children in the nurture and admonition of the Lord;” and teach them the holy Scriptures, and also trades, that they may not indulge in idleness. Now [the Scripture] says, “A righteous father educates [his children] well; his heart shall rejoice in a wise son.” Masters, be gentle towards your servants, as holy Job has taught you;
St Ignatius of Antioch † AD 108 Epistle to the Antiochians 10
Ye masters, do not treat your servants with haughtiness, but imitate patient Job, who declares, “I did not despise the cause of my man-servant, or of my maid-servant, when they contended with me. For what in that case shall I do when the Lord makes an inquisition regarding me?”
31:25
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom 21
… Therefore he so possessed all those things, as if he had been the steward of another man’s goods; not only not extorting from others, but even giving up his own to them that were in need. And what is more, when he had them they were no joy to him: so he also declared, saying, “If I did so much as rejoice when my wealth waxed great:”
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom 33
And if thou wouldest see his ways of exercise also, hear him saying, how he used to despise wealth: “If I did but rejoice,” saith he, “because my wealth was great: if I set gold up for a heap, if I put my trust in a precious stone.”
31:26
St Cyril of Jerusalem † AD 386 The Catechetical Lectures of S. Cyril 4.6
6. Seeing then that many have gone astray in divers ways from the One God, some having deified the sun, that when the sun sets they may abide in the night season without God; others the moon, to have no God by day
St Ambrose of Milan † AD 397 Exposition of the Christian Faith 1.10
65. Do thou, then (like the angels), cover thy face with thy hands,
St Jerome † AD 420 Jerome's Apology for Himself Against the Books of Rufinus 1.19
… Nescu, translated literally, is Kiss. I wished not to give a distasteful rendering, and preferring to follow the sense, gave the word Worship; for those who worship are apt to kiss their hands and to bare their heads, as is to be seen in the case of Job who declares that he has never done either of these things, and says
Pope St Leo I the Great † AD 461 Sermons 27
… what is my great iniquity and denial against the most High God
31:27
St Cyprian of Carthage † AD 258 Exhortation to Martyrdom, Addressed to Fortunatus 1
1. That idols are not gods, and that the elements are not to be worshipped in the place of gods.
31:31
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 24
This Body hath He given to us both to hold and to eat; a thing appropriate to intense love. For those whom we kiss vehemently, we oft-times even bite with our teeth. Wherefore also Job, indicating the love of his servants towards him, said, that they ofttimes, out of their great affection towards him, said, “Oh! that we were filled with his flesh!” (
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom on the Gospel of St. John 46
… For this belongs to them who love strongly; this, for instance, Job implied, speaking of his servants, by whom he was beloved so exceedingly, that they desired to cleave unto his flesh. For they said, to show the strong love which they felt, “Who would give us to be satisfied with his flesh?” (
31:32
St Ambrose of Milan † AD 397 On the Duties of the Clergy 1.32
… For without it men would no longer care to show the way to the stranger, to recall the wanderer, to show hospitality (this latter is no small virtue, for on this point Job praised himself, when he said: “At my doors the stranger dwelt not, my gate was open to every one who came”),
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies on the Statues to the People of Antioch 15.4
… And that thou mayest learn that this is true, remember, I pray, the case of Job; who became both rich, and likewise poor, and handled both these weapons alike, and conquered in both. When he was rich, he said, “My door was open to every comer.”
31:33
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on Ephesians 10
Because I feared the great multitude.”
31:34
St Ambrose of Milan † AD 397 Selections from the Letters of St. Ambrose 51.10
10. Holy Job, himself also powerful in this world, says: “I hid not my sin, but declared it before all the people.”
31:35
St Ambrose of Milan † AD 397 On the Duties of the Clergy 1.32
168. There is also liberality springing from good-will, that makes one tear up the bond of a debtor which one holds, without demanding any of the debt back from him. Holy Job bids us act thus by his own example.
St Jerome † AD 420 Against the Pelagians 1.12
… For even Job, after he was stricken with the plague, is convicted of having spoken many things against the ruling of God, and to have summoned Him to the bar: “Would that a man stood with God in the judgment as a son of man stands with his fellow.” And again:
31:1
Postquam Job narraverat pristinam prosperitatem, et subsequentem adversitatem; hic consequenter innocentiam suam ostendit, ne credatur propter peccata in adversitates incidisse. Incipit autem innocentiam suam ostendere per immunitatem a peccato luxuriae, quod plures involvit; quod quidem peccatum in lubrico positum est, et nisi aliquis principia vitet, vix in posterioribus possit pedem extrahere. Primum autem in hoc peccato est aspectus oculorum quo mulier pulchra aspicitur, et praecipue virgo: secundum autem est cogitatio, tertium delectatio, quartum consensus, quintum opus. Voluit igitur Job principia hujus peccati excludere, ut eo non involveretur; unde dicit, Pepigi foedus, idest in corde meo firmavi, sicut pacta fir-mantur, Cum oculis meis, ex quorum scilicet aspectu pervenitur in concupiscentiam mulierum; et ita ab insipicendis mulieribus abstinere; Ut ne cogita-rem de virgine, idest ut nec primum gradum interiorum attingerem, scilicet cogitatione: videbatur enim esse difficile si in primum incideret, scilicet in cogitationem, quin in alia laberetur, scilicet in delectationem et consensum. Deinde ostendit, quare tam solicite hoc peccatum vitaverit; et primo quidem rationem assignat ex hoe quod per peccatum luxuriae homo maxime videtur a Deo discedere.
31:2
Accedit autem homo ad Deum per spirituales actus, qui maxime impediuntur per delectationem veneream; unde subdit, Quam enim partem habe-ret Deus desuper in me? Quasi dicat: intantum in me Deus partem habet, inquantum ad superiora
mea mens rapitur; si vero per luxuriam mens mea ad carnalem delectationem ejiciatur, nullam partem in me Deus desuper habebit. Contingit autem quandoque quod etiam luxuriosi ad horam aliquid de Deo spiritualiter cogitant, sed mox per delectationis concupiscentiam ad ima vocantur; unde pars Dei in eis firma esse non potest quasi hereditas; unde subdit: Et hereditatem, idest firmam possessionem, in me, scilicet ad inferiora prolapsa, habere non poterit, omnipotens de excelsis? idest qui in excelsis habitat. Unde oportet, quod hereditas ejus sit in iis qui sublimia petunt, scilicet spiritualia; non autem in iis qui ad carnalia descendant. Secundo ostendit causam quare luxuriae peccatum vitaverat ex damno quod homini infert, quod est duplex: unum quidem corporale, dum scilicet homo propter peccatum luxuriae incurrit periculum personae et rerum; unde subdit: Numquid non perdito est iniqua? quasi dicat: Iniquos qui hoc peccato involvitur, in perditionem vadit.
31:3
Aliud vero damnum est impedimentum a bonis operibus; unde subdit: Et alienatio operantibus ini-quitatem? quia enim vehementes delectatio magis animum ad se trahit, inde est quod homines luxuriae dediti a bonis operibus discedunt, et etiam a bonis praedicationibus.
31:4
Tertio assignat causam quam considerat ex parte divinae providentiae, quae omnia facta hominum prospicit et sic nullus potest a poena esse immunis; unde subdit: Nonne ipse considerat vias meas? idest processum meorum operum ad remunerandum. Nec solum totalem processum ipse cognoscit, sed et singulas partes illius processus; unde subdit: Et cunctos gressus meos dinumerat? idest omnia etiam modica, quae in actibus meis reprehensibilia videntur, suo judicio examinat; et ita non transirem de eis imputitis. Secundo se a vitio dolositatis, utens in hoe et omnibus subsequentibus quodam juramento, quod fit per execrationem, dum scilicet homo, si non est verum quod dicitur, obligat se ad poenam; unde dicit: Si ambulavi, idest si processi, in vanitate, idest in aliqua falsitate: dicuntur enim vana illa, quae soliditatem non habent: soliditas autem in anima maxima est per veritatem. Quomodo autem ambuletur in vanitate, ostendit subdens: Et festinavit in dolo pes meus, idest affectus meus, et quaecumque alia virtus animae est motio principium.
31:5
Signanter autem dicit, Festinavit in dolo: quia tunc homo festinare dicitur, quando per aliquas vias dolosas intendit velociter obtinere, quod per vias veritatis cum magna difficultate obtineretur. Quod autem aliquis absque dolo ambulet, considerari potest ex inspectione rectitudinis justitiae, a qua dolosus declinat: unde subdit: Appendant me in statera justa, scilicet Deus, ut ex ejus justitia discernatur an ego in dolo processem.
31:6
Cum autem dolus praecipue in intentione cordis consistat, ille solus potest de dolo judicare, cui patet cordis intentio, scilicet Deus; unde subdit: Et sciat Deus simplicitatem meam, quae scilicet duplicitati dolositas opponitur. Dicit autem, Sciat Deus, non quasi si de novo cognosciturus, sed quasi alios de novo scire facturus; vel quia in ratione suae justitiae hoc ab aeterno cognovit.
31:7
Et quia universaliter a se dolum excluderat, descendit ad quaedam specialia peccata, quibus aliquis dolose rebus alienis insidiatur: quod quidem contingit in furto, et in adulterio: in furto enim aliquis dolose insidiator rebus possessis a proximo; et hoc excludit a se dicens, Si declinavit gressus meus de via, scilicet justitiae contemnendo ipsam: ex quo sequitur, quod homo res proximi insidioso oculo videat ad rapiendum: unde subdit: Si secutus est oculus meus, Cor meum, idest desiderium meum; quasi dicat, Si ad hoc habendum oculus meus intendit, quod cor desideravit. Tertio autem contingit, quod homo contempta justitia et intentione directa ad acquirendum quod cor concupiscit, adhibet manum ad rapiendum aliena; unde sequitur, Et manibus meis adhaesit macula, scilicet per ablationem rei alienae.
31:8
Justum est autem, ut si quis bona aliena rapiat, et bona ejus ab aliis diripiantur: unde subdit: Seram, et alius comedat; quasi dicat: Si bona aliena rapui, bona mea ab aliis rapiantur, quod est execrationis juramentum. Solem autem homines aliena rapere, ut filiis suis divitias congregent: secundum illud Nahum 2: « Leo cepit sufficienter catulis suis; » et ideo justum est ut homini qui aliena rapit, non solum sua diripiantur, sed etiam filii moriantur; unde subdit: Et progenies mea eradicetur, cui scilicet videretur rapina fuisse conservata.
31:9
In adulterio vero homo uxori proximi dolose insidiatur: in quibus insidiis quaedam cordis deceptio praecedit, dum scilicet ratio per concupiscentiam obtenebratur; unde subdit: Si decepum est cor meum super mulierem, scilicet alienam concupiscendam. Ex quo autem cor a concupiscentia mulieris vincitur, consequens est ut mulierem concupitam quibuscumque dolis habere conetur; unde subdit: Et si ad ostium vicini mei insidiatus sum, ut scilicet ejus uxore abuterer.
31:10
Juste autem puniri videtur qui alienam uxorem adulterio polluit, quod etiam ejus uxor ab aliis polluatur; unde subdit: Scortum alterius sit uxor mea, ut scilicet aliis se venalem exhibeat. Ex quo sequitur, quod alii ea abutantur; unde subdit: Et super illam incurventur alii, scilicet adulterium committendo.
31:11
Quare autem hoc peccatum vitaverit, ostendit subdens: Hoc enim nefas est: quia scilicet est contra statutum Dei, qui virum et mulierem in matrimonio conjunxit; et si consideretur humana justitia, Est iniquitas maxima: quia scilicet quanto est majus bonum quod surripitur, tanto est injustitia major: si quis enim furaretur bovem, major est iniquitas quam si furaretur ovem; unde et majori poena punitur, ut habetur Ex. 22.
31:12
Ille autem qui adulterium committit, maxime quid ei subtrahit, scilicet uxorem, quae est una caro cum ipsa, et prolem certam, et per consequens totam patrimonii successionem, quae propter adulterium quandoque ad extraneum pervenit; unde subdit: Ignis est, scilicet adulterium, usque ad consumptionem devorans, quia scilicet defraudat hominem in toto patrimonio, ut dictum est: Et omnia eradicans genimina, dum scilicet filiorum successionem facit incertam: unde dicitur Eccl. 25: « Mulier omnis relinquens virum peccabit, statuens he reditatem ex alieno matrimonio. »
31:13
Sie ergo postquam expurgavit se de injustitia quantum ad hoc quod alius injuriam non fecit, nec in rebus surripiendis, nec persona conjuncta abutendo, excusat se consequenter in eo quod injustitiam non incurrit per justitiae defectum; unde subdit: Si contempsi judicium subire cum servo meo et ancilla mea, cum disceptarent adversum me; quasi dicat: Si minoribus meis justitiam reddere contempsi, haec et illa gravia mihi accidant.
31:15
Quare autem cum servis suis judicium subire non contemserit, ostendit subdens: Cum surrexerit ad judicandum Deus, idest cum apparuerit judicatura ipse, cujus judicium modo despiciitur, non haberem ad eujus consilium vel auxilium confugerem: nec etiam possem Deo rationabiliter in judicio respondere; unde subdit: Et cum quaesierit, idest cum facta mea examinaverit, quid respondero illi? idest quam rationem reddere potero quare cum servis meis judicium subire noluerm? quasi dicat, nullam; et hoc ostendit consequenter ex hoc quod naturaliter est eadem conditio omnium hominum; unde subdit: Numquid non in utero fecit me, qui et illum operatus est? quasi dicat: Eamdem animam cum servis meis habeo a Deo creatam: corpus etiam meum eadem divina virtute formatum est; unde subdit: Et formavit me in vulva unius, scilicet Deus, qui et illum formavit; et ideo manifestum est, quod cura est Deo, qualiter illum tractem.
Postquam igitur ostendit se non fuisse luxuriosum neque injustum, consequenter ostendit se non fuisse imiseriordem: quod quidem primo ostendit ex hoc quod beneficia miseris non subtraxit. Solem autem quidam pauperi eleemosynam petenti, statim a principio negare quod petitur; quod a se excludit, dicens: Si negavi pauperibus quod volebant.
31:16
Quidam vero non negant, sed tamen dare differunt; quod a se excludit dicens: Et oculos viduae expectare feci.
31:17
Alii vero non negant, nec dare differunt quae petuntur, sed nihil ex proprio victu dant; sed hoc a se excludit ostendens, quod nec modicis solus voluit uti quin aliis communicaret; unde subdit: Si comedi buccellam meam solus, et non comedit pupillus ex ea; et subintelligitur, haec vel illa gravia mihi accidunt. Est autem considerandum quod valde signanter loquitur: pauperes enim non solum petere, sed etiam instare solent; unde beneficium misericrodiae non subtrahitur eis nisi per omnimodam negationem; viduae autem petunt quidem, sed instare verentur; et ideo nisi cito eis subveniatur, misericrodiae beneficio privantur; pupilli autem nec petere audent: unde oportet quod etiam eis non petentibus misericrodia impendatur. Quare autem tam misericros fuerit, ostendit ex duobus: primo quidem ex antiqua consuetudine quam a pueritia inchoavit; unde subdit: Quia ab infantia mea crevit mecum misericordia: quanto enim magis crescebat in annis, tanto magis in misericrodia operibus exerciebatur.
31:18
Secundo, quia naturale inclinationem habebat ad misericrodiam, sicut diversi homines ad diversas virtutes quasdam naturales inclinationes habere solent; unde subdit: Et de utero matris meae egressa est mecum: quia scilicet ex primis generantibus sic dispositus fui, ut essem ad miserendum promptus. Solet autem esse duplex misericordiae impedimentum; quorum primum est contemptus miseri, quem non reputat miseratione dignum.
31:19
Consueverunt autem despici qui vilibus induuntur, et honorari qui utuntur vestibus pretiosis; unde dicitur Eccle. 19: «Quod amictus corporis enunciat de «homine;» sed hoc misericordiae impedimentum a se excludit subdens: Si despecti praetereuntem, idest quemcunque extraneum per viam transeuntem, et pauperem, eo quod non habuerit indumentum, scilicet novum, eo quod esset absque operimento, subaudi, haec vel alia mihi accidant. Nec solum non despecti vestimentis carentem, sed etiam de vestimentis providi ei; unde subdit: Si non benedixerint mihi latera ejus, quae scilicet discooperta operui, et sic fuerunt occasio quod mihi benedixerunt.
31:20
Et rationem hujus exponit subdens: Et de velleribus ovium mearum calefactus est, scilicet per vestimenta sibi exhibita: et est subaudiendum idem quod est supra. Aliud autem impedimentum misericordiae est fiducia propria potestatis, ex qua
31:22
Finita sunt verba Job.
Postquam Job excusavit se de justitia et de immisericordia, hic consequenter excusat se de inordinato affectu ad divitias: quod quidem contingit dupliciter: uno modo per hoc quod homo nimis de divitiis confidit: et hoc excludit dicens: Si putavi aurum robur meum, ut in divitiis principaliter virtutem meam reputarem, et si obrizo, idest, si auro purissimo, dixi, fiducia mea, scilicet tu es, contra id quod Apostolus dicit 1 ad Timoth. ult.: «Diviti bus hujus saeculi praecipe, non «sperare in incerto divitiarum.» Secundo deordinatur hominis affectus circa divitias per hoc quod nimis de divitiis gaudet; et ideo quantum ad divi-
homini videtur, quod impune possit alios gravare, et maxime inferiores personas; et hoc a se excludit dicens: Si levavi super pupillum manum meam, ut scilicet eum opprimerem, etiam cum viderem me in porta, idest in loco judicii, superiorem, idest magnis potentem Justum est autem, ut homo membris privetur quibus ad injustitiam utitur; et ideo subjungit amissionem, quasi poenam, non solum manus, sed etiam brachii, in quo radicatur manus, et humeri, cui brachium colligatur; unde subdit: Humerus meus a junctura sua cadat, et brachium meum cum suis ossibus conteratur; si scilicet manu mea sum abusus ad pauperum oppressionem.
31:23
Ostendit autem consequenter, quare, licet esset superior, super pupillos manum non levaret: quia scilicet etsi non dimitteret propter hominem, dimitteret tamen propter Deum, cujus scilicet judicia timebat; unde subdit: Semper enim quasi tumentes super me fluctus timui Deum: et loquitur ad similitudinem in mari navigantium, qui intumescentibus fluctibus super altitudinem navis, timent ne ab eis submergantur: similiter timebat comminationes divinas, quasi fluctus intumescentes: et etiam auctoritati divinae cedebat, ex qua prohibetur pupilorum oppressio; unde subdit: Et pondus ejus, idest auctoritatem Dei protegentis pupillos, ferre non potui, quin scilicet in me inclinarem.
tias jam habitas subdit: Si laetatus sum, scilicet inordinate, super multis divitiis meis, quas sicut propria possidebam.
31:25
Quantum autem ad acquisitionem divitiarum subdit: Et quia plurima reperit manus mea: solent enim homines de iis quae de novo acquirunt, magis gaudere.
31:26
Deinde excusat se a peccato superstitionis, quod est contra Deum: colebant autem antiquitus idolatrae stellas caeli, et praecipua luminaria, propter maximam eorum claritatem; et hoc a se excludit dicens: Si vidi solem cum fulgeret, et lunam incedentem clare, propter quae scilicet ab idolatris coluntur, et laetatum est in abscondito cor meum, quasi interiori cultu eis devotus existens: et quantum ad exteriemrem cultum subdit: Et osculatus sum manum meam ore meo, quasi in eorum reverentiam. Et quare hoc vitaverit, ostendit subdens: Quae est iniquitas maxima: si enim iniquum est, ut illud quod est uni homini debitum, alteri exhibeatur, maxime videtur esse iniquum, ut cultus Deo debitus exhibeatur creaturae.
31:28
Et quia impossibile est, quod homo simul Deo et creaturae exhibeat latriam, ideo subdit: Et negatio contra Deum altissimum: si enim quibuscum creaturis nomen Dei per participationem attribuatur, soli tamen Deo altissimo latriae cultus debetur, qui vocatur altissimus, etiam si aliis talis cultus exhibeatur.
31:29
His igitur praemissis quae pertinent ad communem justitiam, subjungit quaedam quae pertinent ad perfectionem virtutis: inter quae primo odium inimicorum excludit, quod maxime manifestatur quando aliquis gaudet de totali ruina ejus; et hoc excludit a se, dicens: Si gavisus sum ad ruinam ejus, qui me oderat; vel de aliquo malo ei superveniente: quod a se excludit subdens: Et si exultavi, quod invenisset eum malum, idest ex insperato ei supervenisset.
31:30
Et quare hoc vitaverit, ostendit subdens: Non enim dedi ad peccandum guttur meum, ut expererem maledicens animum ejus: naturaliter enim homo desiderat ea de quibus gaudet, et desiderium interius explicat verbis. Consequens igitur est, ut si aliquis de malis gaudet, quod ea desideret; et per consequens, quod maledicendo ei malum impereetur.
31:31
Deinde perfectionem suae virtutis ostendit quantum ad superabundantiam bono rumquae aliis exhibuit; et primo quidem quantum ad domestico-suos dicit: Si non dixerunt viri tabernaculi mei, quis det de carnibus ejus ut saturmur: cum enim aliquid est delectabile ad usum comestionis, desiderant homines ejus carnibus saturari. Per hoc ergo dat intelligere, quod ejus conversatio tam fuit suis domesticis grata, quod ejus carnali praesentia cuperent saturari.
31:32
Quantum autem ad extraneos subdit: Foris non remansit peregrinus, quin scilicet in domo mea reciperetur: ostium meum viatori patuit; ut scilicet ei non esset difficilis ingressus. Ulterius ad ostendendum suae virtutis perfectionem, quantum ad exclusionem timoris indebiti.
31:33
Soleat autem homines propter confusionis timorem interdum contra justitiam suam culpam occultare: vel eam negando; quod a se excludit, dicens: Si abscondi quasi homo, idest sicut homines, soleat facere, Peccatum meum, illud scilicet indebite negando, vel excusando, vel etiam astutiis aliquibus palliando; unde subdit: Et celavi in sinu meo, idest per aliquam occultam simulationem, iniquitatem meam, cum scilicet eam confiteri vererer.
31:34
Consequenter autem excludit a se inordinatum timorem corporalium periculorum, qui quidem maxime solet procedere ex multitudine contra hominem insurgente, secundum illud Eccl. 26: «A tribus timuit cor meum: zelaturam civitatis, et collectionem populi etc.»: unde dicit: Si expavi ad multitudinem nimiam. Additur autem ad hunc timorem, si homo despiciatur a propinquis, a quibus juvari debuerit; unde subdit: Et despectio propinquorum terruit me. Solent autem homines impavidis in contrario incidere per praesumptionem: et quandoque quidem saltem verbis loquuntur contra fortiore; et hoc a se excludit dicens: Et non magis tacui: quandoque autem ulterius procedunt, ut praesumptuose multitudinem adversariorum invadant; sed hoc excludit dicens: Nec egressus sum ostium. Et quia multa et magna de se dixerat, super his divinum testimonium
31:35
invocat; unde subdit: Quis mihi tribuat auditorem, qui scilicet mecum interpellet ad Deum.
31:36
Et ad quid adjuvari velit, ostendit subdens: Ut desiderium meum audiat omnipotens: et quod sit suum desiderium, exponit subdens: Et librum scribat, scilicet meae accusationis vel commendationis super praemissis, ipse qui judicat, scilicet omnes actus humanos, scilicet interiores et exteriores; et si quidem per hujus libri testimonium, idest per certam veritatis manifestationem ego culpabilis appaream, volo portare poenam; unde subdit, Ut in humero meo portem illum. Si vero manifestata veritate commendabilis appaream, exinde coronam praemii accipiam; unde subdit: Et circumdem il-lum quasi coronam mihi: per quod dat intelligere suum desiderium esse, ut qui injuste condemnabatur ab amicis, justo Dei judicio reservetur.
31:37
Praedicto autem libro divini testimoni i se non contradic-turum promittit; unde subdit: Per singulos gradus meos, idest processus operum meorum, pronunciabo illum, idest confitebor veritatem divini testimoni i, nec recusabo subire sententiam secundum testimonium divinum; unde subdit: Et quasi principi offeram illum, scilicet gratanter ferens, ut secundum divinum testimonium cum eo agatur.
31:38
Deinde excludit a se vitium superfluae cupiditatis, etiam in rebus acquirendis ex propriis possessionibus; quod quidem dupliciter manifestatur: uno modo per hoc quod homo per nimium cultum superfluos fructus a suis possessionibus extrahere nititur: et ad hoc excludendum metaphorice subdit: Si adversum me terra mea clamat: quasi non permiserim eam quiescere, sed nimis eam coluerim; unde subdit: Et cum ipsa sulci ejus deflent: et loquitur per similitudinem hominis qui nimis angariaretur.
31:39
Alio modo manifestatur superflua cupiditas per hoc quod homo operariis suis pretium denegat laboris; unde subdit: Si fructus ejus comedì absque pecunia, scilicet soluta operariis, et animam agricol arum ejus afflixi, scilicet nimis cogendo ad laborandum, vel mercedem subtrahendo. Est autem debitum, ut qui superflua et inconsueta cupit, etiam debita et consueta perdat; unde subdit: Pro frumento, quod scilicet seminatur ad victum hominis, oriat ur mihi tribulus, qui scilicet non solum est inutilis, sed et pungitivus: et pro hordeo, quod scilicet seminatur in cibum jumentorum, Spina, quae scilicet etiam jumenta pungendo laedit.
31:40
Quibus praemissis, subditur epilogus, cum dicitur, Finita sunt verba Job, quae scilicet adduxit ad suae sententiae assertionem, nihilque post hoc proposuit.
31:1
Ettalia is sustinere debet, qui virtutibus excelluit! Mores suos vitamque transactam commemorat lobus, ut refutatis accusationibus vitae innocentiam defendat et minime in culpis suis calamitatum causam esse sitam demonstret. Remanet igitar, cur patiatur, obscurum et tenebris involutum. Incipit a castitate, quae virtus inter divitias et potentiam, luxuriae incitamenta et fomenta, maxima admiratione digna est ; v. 4 « Pepigi cum interrogatione, quasi indignabundus tale facinus mente conceptum reiiciat; e£ quid cogitarem de virgine? Foedus, praeceptum, normam praescripsit oculis, quibus vitiorum irritamenta facile hauriuntur. Talem morum sanctitatem profitetur Iobus, qualem Christus in nova lege promulgatam voluit (cf. Matth. 5, 27). Haec puritas eo magis admiranda, cum apud principem orientalem, apud quos polygamia tantopere invaluerat, inveniatur. Tobus in monogamia " vivens el talem animi sensum caslissimum pandens praeclarus est atque immortalis castitatis praeco et absolutam quandam in se exprimit formam ae speciem sapientis illius, quem s. literae hominibus imitandum proponunt. Iure optimo etiam illa sapientiae institutio, quae in libro Prov. continetur, laudibus sapientiae enarratis a castitatis praecepto (Prov. cp. 5, 6, 7) initium ducit. — Et aspectum quoque vitandum esse docet Eccli 9, 5. 8. seq. ?. Cur inviolabili lege vitiorum irritamenta sedulo evitaverit, indicat
31:2
v. 2 « quam enim partem haberet in me Deus desuper et hereditatem Omnipotens de excelsis »? — bene Pin. : « quam enim (per admirationem)pgartemi. e. quam vehemens supplicium, quam severam vindictam retribuendam » haberet Deus mihi (sim. Cod. Malv. Vav.), contra me exsereret de excelso suo habitaculo, qui omnia intuetur et quodvis malum detestatur. Bene ad hune sensum hebr. e quae pars Det desuper et hereditas Omnipotentis? 1, e. mihi contingeret, quali poena me afficeretl. Ad quod responsum v. 3 datur (cf. Hirz. Del. Zsch. P. Le Hir); et revera pars et hereditas de poena dicuntur loco simillimo 20, 29; 2'1, 13. Alii exclamationem admirabundam de sorte facta interpretantur: et quid pro tali virtute mihi Deus misit? Ita iam LXX xoi ti eu£etoev ó Seòs ğvwSev ?; et W. Hitz. At prior explicatio magis apta est ad sequentia; praeterea eo sententia originalis habeatur supra 20, 99 et 27, 13, certe eadem verba ditas Dei vocaretur, cum e contra Deus sit pars, sors et hereditas illa, quam ipse Deus homini polliceri et dare dignatur (cf. Ps. 15, 5; 12 9D Num. 18, 20 ego pars et hereditas tua in medio filiorum Israel ; Deut. 48, 9" Iam aperit, quomodo timore salutari Dei vindieis et ultoris animi motus pravos omni studio compescendos esse censuerit :
31:3
v. 3 « numquid non perditio est iniquo et alienatio * operantibus iniustitiam »2 — i. e. Deum iustum iudicem, qui punit omne flagitium, constanter ob oculos habuit, et insuper alte sibi insculpserat animo, talem Deum stricto examine omnes hominis sensus, consilia, opera omnia expendere. Vide, quomodo Iobus ex fide vixerit; nam Dei omniscientiam optime in usum et virtutis stimulum convertit;
31:4
v. 4 « nonne ipse considerat cessum meorum operum et totalem cognoscit, et etiam singulas partes illius, unde subdit gressus i. e. omnia eliam modica, quae in actibus reprehensibiha videntur, suo iudicio examinat » (S. TAom.). — Cum igitur Iobus supplicii etiam et exitii timore ab omni culpa se immunem servasset, eo magis eius in calamitate perferenda patientia laude digna est; illa enim elucet, quia, quamvis id sibi accidisset, quod peccato vitato avertere se posse speraverat, lamen non furore et desperatione impulsus Deo flagellanti « in faciem benedixit, » sed humiliter collum submisit. Gravissimum vero est id ipsum experiri et subire, quod ut eviles omni studio virtuti operam dedisti. Animi sui religione proposita iam alia iniustiliae crimina a se fuisse aliena protestatur
31:5
v. 5 « sz ambulavit in vanitate et festinavit in dolo pes meus,
31:6
v. 6 appendat me in statera iusta et sciat Deus simplicitatem. meam ; v. T si declinavit. gressus meus de via. et si secutum est oculos meos cor meum et si manibus meis adhaesit macula,
31:8
v. 8 seram et alius comedat et progenies mea eradicetur »! — v. 6 per modum parenthesis legendus est, qua lobus, antequam pro variis sceleribus si ea patrasset varia sibi imprecetur, denuo integritatis suae conscientiam sollemni modo profitetur. Dicit : si ambulavi cum vano (hebr.), inani i. e. si consectatus sum fraudem, mendacium, deceptionem ; si pes meus ad dolos et insidias aliis struendas festinavit — in animo pariter et in actzonzbus ab omni fallacia et simulatione longissime se abfuisse asserit; idque fidenti illa v. 6 ad . E Deum provocatione fulcit : utinam me Deus scrutetur (cf. v. 4), certe B. debebit agnoscere integritatem. meam (hebr. cf. 1, 1; 2, 3 es). Et BETS, 3 revera hoc Iobi de se iudicium iisdem verbis ei redditum » a Deo (c12:1258,:/2:79)- Hac protestatione interposita pergit, uti v. 5 incepevat, si declinavit gressus meus de via, ea scil. quam Dei lex ac voluntas i n praefixit, via iustitiae (5. Thom.) quam si quis seponat, sequitur D « quod homo res proximi insidioso oculo videat ad rapiendum », unde M ; 1 pe subdit: si secutum est... i. e. si intuens alienas opes eas deside ta, am et rapina, bonis iniuste acquisitis foedavi manus meas, tune pereant is m . E E mea bona; laborum meorum fructus alieni absumant (cf. S. Thom. E^ Pin. Mar. Malv.). Maculam aliqui cum LXX et ver. lat. ( « s mani- E bus meis tetigi munera » j ad dona restringunt, quibus iudicis et principis animus corrumpatur (cf. Cord.), alii generatim de omni peccati - scelerisve labe accipiunt (cf. Men. W.). Notatu dignum, quomodo | $ Iobus omnem concupiscentiam, omne desiderium mere internum peccati E - condemnet, cum dicat: cor non desideravit ea, in quae forte oculus EN. incidit jllicita et aliena. Ceterum bene advertit Vav. : « vide porro ordinem peccandi, ul primum curiosos oculos coniiciamus aliquo, tum mens oculis obtemperet quodammodo, remque propositam concupiscat; postremo manus ad praedam et rapinas intendat ». Progeniem posteritatem, filios (S. Thom. Pin. Cord. Mar. Hitz. Zsch.) dicit, uti iam LXX et vet. lat. ( « sine stirpe sim super terram » ) et Sym. (cà &yová pov) intellexerunt et vox alibi in nostro libro adhibetur (cf. 5, 25; 21, 8; 27, 14). Neque obstat, quod iam filiis sit orbatus; nam ^ hoc etiam valet de priore membro ; bona et segetes et omnia iam amip? sit. Quare bene monet Cord. de istis imprecationibus : « optandi. quippe modus est, qui nihil nisi affectum requirit; potuitque cupere Ev mala sibi inferri, si status id ferret ». Unde neque de concubinarum E filis (cum Cord.) cogitandum est — vide ad 19, 11 — neque de terrae. frugibus (Chald. Syrus* Sanct. Del. Hirz. etc.); contra quam explicationem iam Pin. ex voce erad?cand? arguit, « quae in familiam - el posteritatem convenit; sunt enim posteri omnes alicuius radicis rami et germen; quare ipsa progenies dicitur eradicata, quando ipse paterfamilias simul cum suis filiis convellitur et perditur ». Aliud iniustitiae. genus, adulterium, a se repellit; in quo quia « quaedam cordis iesus preon iita scil. ratio per concupiscentiam obtenebratur (S. Thom.) », ait v. 9 «si deceptum est cor meum super muliere et si ad ostium amici mei insidiatus sum, v. A0 scortum alterius sit uxor mea, et super illam incurventur alii »; — bene Cord.: 1. Qui ceterum aliter prorsus vertit: sed potius cum seminavi, tunc comedi; cum plantavi, tunc crevi (auetus sum) et comportavi. socius eiusdem tribus ; si quid sceleris clam admisisset, summam et publicam sibi impingi ignominiam postulat (cf. 2 Reg. 12, 12). Gravissima est huiusmodi imprecatio homini uxorem habenti (Pn.). In hebr. prior imprecatio est : molat alteri uxor mea i. e. fiat vile alterius mancipium; nam olere ministerium erat vilissimum ancillarum (cf, Ex. 13, 29. Jud. 16, 21. Is. 47, 2) — ita Vat. Hirz. Le Hir, sed plerique verbum in sensu obscoeno dictum censent, uti iam Chald. et S. Hier. accepit; fortasse optimum est dicere, servam arbitrio heri fuisse relictam ; nam ya apud veteres Hebraeos illam habuisse significationem, probari non potest !; Syrus de servae ministerio explicat; LXX et vet. lat. « placeat quoque uxor mea alteri » &oécot (pro àXécot molat? quam formam textus hexaplaris notat ? titulo ó 'Eggatoc). Haec exsecratio et imprecatio testis est, quo animo tale erimen abhorreat, et sollemne est testimonium innocentiae. Auget hanc attestationem lobus, huius flagitii enormitatem describens; v. 11 « Aoc nem devorans et omnia eradicans genimina » ; — flagitii indolem ignis metaphora optime exprimit (cf. Prov. 6, 21. Eccli. 9, 8), omnia devoral, usque in infernum (hebr.) voracitate sua et exitio nocet; omnia hominis bona, proventus, fructus funditus destruit ; neque incongrue ad ignem referuntur odia, furores, inimicitiae, aliaque mala, quae ex adulterio oriuntur (cf. S. Greg. Pin. Cord.) *. Aliud exemplum ponit, quantopere coluerit čustitiam. Illam servis quoque libenter administravit:
31:13
v. 13 « sz contempst subire iudicium cum servo meo et ancilla mea, cum disceptarent adversum me »; —non usus est tyrannica potestate et oppressione, uti Eliphaz RAN UN esl; si introducit sententiam pendentem usque ad apodosin v. 22; vel, si mavis, explica mx = profecto non, tamquam iurisiurandi particulam 1. Lament. 5, 13 S. Hier. in interpretando traditionem rabbinieam secutus est; cf. eius comment. ad Is. 47, 2. : 2. Ita in fragmentis apud Montfaucon; in cod. syr. hexapl. tamen sola lectio 4oézo: XP 3. Nefas mas vox est in Pentateucho de vitiis carnis maxime abominandis (Lev. 18, 3858 x WEIDBES I EO-1O EN EJEESN (cf. Ps. 88, 36; 131, 3. Is. 5, 9. Ier. 49, 20. Am. 8, 1). Apte Pzn.: « tam iustus erat Iob, ut ubi videtur non reperiri iustum, vid. inter servum et dominum, ibi tamen ille iustitiam coleret; nam servus in iure nullus censetur, nulla illius qualitas, nullum ius, adeoque etiam servorum testimonium invalidum » (sim. Vav. Cord. Calm.). Animi aequitatem et humanitatem prae se tulit, dignitatem humanam in servis religiose venerans. Et cur ita egerit, iterum ex religione pietateque demonstrat,
31:14
v. 44 « quid enim faciam, cum surrezertt ad iudicandum Deus, et cum quaesierit, quid respondebo illi »? — Deum scil. coluit et metuit, vindicem miserorum et pauperum, qui oppressos tuetur et oppressores castigat, qui reges et principes de hac miserorum cura et de iustitiae administratione ad iudicium vocabit; Sap. 6,6 iudicium enim durissimum his, qui praesunt, fiet. Insuper. servorum causam Dominus studiose in lege tuetur ; cf. Ex. 20, 10; 21, 2. 1. 8. 20.26. Lev. 25, 39-55. Deut: 5, £4. 15: 15,12; 16, 11 ete; Cur vero Deus talem in servos animum postulet et 1pse exhibuerit, praeclare docet
31:15
v. 15 « numquid non inutero fecit me qui et illum operatus est, et formavit me in vulva unus »? — hebr. et formavit nos ! in vulva unus; Deus est creator et pater omnium. Eadem ratione utitur, qua Paulus Ap. superbiam et arrogantiam Iudaeorum retundit : non est distinctio Iudaei et Graeci; nam idem Dominus omnium (Rom. 10, 12). Quantum igitur V. L. sapientis religio distat a moribus gentilium, apud quos mancipia res erant? At unius Dei cognitio et cultus humanam dignitatem etiam servorum tuetur, dum polytheismus infesto contemptu et odio et nationes inter se et familias dividit. Observatione sane dignum est, quomodo veri Dei cultui dignitas humana nexu indissolubili sit colligata (cf. eundem nexum expressum Rom. 1, 24. 26. 21. 28). De toto loeo cf. S. Chrys. (Migne t. 63 c. 483.)
31:16
v. 16 « Si negavi quod volebant pauperibus, et oculos viduae exspectare feci; v. A1 si comedi buccellam meam solus et non comedit pupillus ex ea: v. A8 quia ab infantia mea crevit mecum miseratio et de utero matris meae egressa est mecum » ; — si ut v. 13, vel refer ad imprecationem v. 22 sequentem; hebr. si cohibuz a desiderio (a re quam necessariam expetebant) pauperes, si oculos viduae deficere feci longa scil. exspectatione, frustrari desiderio et quasi consumi ; bene id quod in beneficiis praestandis unum ex praecipuis est. Ipsa verba, quibus rem narrat Iobus, commiserationis affectum verissimum produnt animique in afflictos benevolentiam, quae miseros mirum in mensam eos adhibuit. Implevit, quae praecipit Tobias senior iuniori : panem tuum cum esurientibus et egenis comede (Tob 4, T); non cum contemptu, sed paterna cum benignitate pupillis opem ferebat. Ad talem autem benevolentiam quasi factus natusque erat eamque a teneris annis exercuit. Hane benignitatem, quam a puero illis exhibebat, ulterius depingit v. 18 in hebr. : profecto, a pueritia mea, mihi acerescebat tamquam patri (pupillus) et. a vulva matris mea deducebam. (iuvabam) eam (viduam); a teneris annis am beneficia et officia praestitit, patrem se pupillis, custodem, comitem, adiutorem viduis (cf. Mar. Malv. Vat. Calm. W. Zsch. P. Le Hir). Eodem modo hebr. exprimunt Theod. LXX et ver. lat.: « quia ab adolescentia mea enutriebam quasi pater et de ventre matris meae dux eis fui » 694755« ; a vulva ihyperbolice est dietum, uti Ps. 57, 4. Eccli. 4, 16. S. Hier. legit 345. dolor (inde : aegritudo ex alterius malis, commiseratio ; — cf. Mar. Malv. Cod. Vav. Calm.) pro aẹ> (ut pater) praeeuntibus Chald. * et Syro? ; unde vertit v. 18 quia ab infantia mea crevit mecum miseratio, ita illud deducebam illam ad miserationem retulit et ad sensum hunc reddidit egressa est mecum; at cum zw» (dolor) sit masc., suffixum hebr. fem. non potest ita concipi. Sensus vero una ex parte est idem : rationem reddit ex eo, quia a teneris annis ad commiserandum natus factusque? sit; textus hebr. praeterea dicit, qualem curam iis impenderit. Pauperes porro iuvabat, qui veste necessaria carebant ad frigus depellendum ; v. 19 « sz desperi pereuntem, eo quod non habuerit indu- 1. Nam NIND pr certe scribendum N2N2 dolor; non uti Polygl. habent et vertunt NaN; nam praecedit Tu sicut unde 5 sequens debet ad vocis radicem pertinere; quis enim dicet: me erescere fecit sicut tamquam pater? hebr. s vidi miserum sine vestimento et non (esse) operimentum pauperi. Bene Men. : « corpora aut membra pauperum, quibus dalis vestibusbenefacimus, quodammodo nobis benedicunt aut gratias agunt » ; optime et iucunde ita depingitur allata membris et corporibus, prosperitas, voluptas, cum ipsa dicantur laetari et bene precari largientibus (cf. Eccli. 29, 13). Neque male Pin.: eleemosynam etiam nemine loquente loqui et clamare et egregiam viri beneficentiam praedicare. Perpendit Cord. hebr. si vidi : o eximiam viri charitatem, non exspectabat hiemis rigorem, nec pauperum clamorem, sed statim ac eos videbat etc. Neque unquam pupillos oppressit, etsi multa sibi praesto esse cernebat et parata ad iniuriam inferendam ;
Hunc iustitiae, aequitatis, benevolentiae amorem etiam miseris et afflictis opere exhibuit;
31:21
v. 21 « sz levavi super pupillum manum meam, etiam cum viderem me in porta superiorem :
31:22
v. 22 humerus meus a iunctura sua cadat et brachium meum cum suis ossibus-confringatur » ; — hebr. manum agitare, vibrare ad magnam scil. percussionem inferendam (cf. Is. 10, 32); quia vidi in porta auxilium meum i. è. vidi me fore superiorem, me evicturum causam, etsi de iniusta mea oppressione actio forensis (porta iudiciorum forum) institueretur. Ergo etsi fuerit certus se fore impunitum, tamen nullam iniuriam intulit. Confirmat impreealione hebr. scapula mea ab humero suo cadat et brachium meum a canna sua confringatur (cf. Mar. Malv. Pin. W. Zsch. Le Hir) i. e. funditus conteratur ; canna est fistula, os brachii ; « convenire video in osa cubito usque ad manum, ut sit haec secunda pars, paulo diversa a priore, quae de superiore brachio agebat (Pin.) ». Poenam culpae respondere. vult. LXX et vet. lat. : « silevavi super pupillum manum, fidens quia multum est mihi adiutorium, discedat humerus meus a iugulo meo, et brachium meum a cubito meo conteratur ». Rationem alfert, quia etsi non hominem, tamen Deum pie ac religiose timuit
31:23
v. 23 « semper enim quasi tumentes super me fluctus timui Deum et pondus eius ferre non potui» ; — hebr. quia timor super me, pernicies Dei (scil. a Deo), et contra maiestatem eius nihil valerem i. e. quid facerem. (haee mecum perpendi), si me Deus iustitiae reum suo sisteret iudicio? Ita si versus concipiatur, revera rationem. reddit, et explicat, quomodo Iobus vitam suam instituerit, uti v. 2-4 ; v. 44. 125 v. 15. 16; v.18. Minus apte alii volunt imprecalionem continuari ( W. Del. Hitz.). Bene LXX et vet. lat. : « timor enim Domini continuit me el à pondere eius (Mip.uaccoc) non sustinebo ». n TaN periens, i. e. perditus, interitui proximus, miseria pressus cf. &, 11; 29, 13. Duos, 21-34 361 Iustitiae et misericordiae cognatum est animum a divitiarum cupidilate servare immunem et liberum ab inordinato affectu ad divitias, qui duobus cernitur : nimia fiducia et nimio de iis gaudio; utrumque excludit (S. Thom.),
31:24
v. 24 « si putavi aurum robur meum et obrizo dizi: fiducia mea ;
31:25
v. 25 si laetatus sum super multis divitiis meis et quia plurima reperit manus mea »; — si cf. v. 13; vel sequitur apodosis demum v. 28 in hebr. e£ haec est iniquitas capitalis. * Habuit quidem divitias amplissimas, sed iis cor animumque non defixit, non in iis spem, robur, fiduciam, gloriam, voluptatem reposuit. Laudes in se expressit vere sapienlis : beatus dives qui post aurum non abiit, nec speravit in pecunia et thesauris Eccli 31, 8, et quod Paulus divitibus praecipi vult : non sublime sapere neque sperare in incerto divitiarum 41 Tim. 6, 17. Avaritam, quae est Paulo teste simulacrorum servitus (Col. 3, 5. Eph. 5, 5), a se repulit lobus; nune aliud scelus, ad quod Salomone docente illiciunt divitiae (Prov. 30, 9), veri Dei cultus negligentiam et superstitionem, a se alienum fuisse asserit;
31:26
v. 26 « si vidi solem cum fulgeret et lunam incedentem clare,
31:27
v. 27 et laetatum est in abscondito cor meum, et osculatus sum manum meam ore meo »; — fulgor ac claritas siderum, quae maxima sui admiratione hominum animos rapiunt, nunquam eum ad cultum superstitiosum vel ad actiones superstitiosas impulit. Medius inter astrolatras vivens ne minima quidem labe fuit aspersus, nunquam astra tamquam bonos ac salutares genios salutavit, vel ab eorum influxu prospera sibi pollicitus est. profitetur
31:28
v. 28 « quae est iniquitas maxima et negatio contra. Deum altissimum »; — hebr. etiam haec est iniquitas. capitalis. (iudicio punienda; de verbo cf. v. 41 et Is. 28, 7, quasi : iniquitas iudicialis), quia negassem Deum (qui) supra (est), qui in excelsis thronum habet. Optime cultum superstitiosum negationem (imminutionem, subtractionem, cf. wps Fürst C.) Dei dicit; nam si splendorem et pulchritudinem siderum non ad Deum auctorem, qui dominator eorum his omnibus speciosior est (Nap. 13, 3), retulisset, revera Deo debitum honorem subtraxisset, negasset eiusque maiestatem non ut par est agnovisset. Neque dicendum est cum Pin., cur lobus a superstitione, cuius non insimulatus sit ab interlocutoribus se asserere velit, non apparere; nam adulterium quoque, cuius nulla antea mentio, a se repellit; el accusatus erat impietatis in Deum aliorumque occultorum scelerum generatim; quare merito habet, cur omnes vitae rationes pandat.
31:29
v. 29 « S? gavisus sum ad ruinam eius qui me oderat, et exsultavià quod invenisset eum malum » ; — si cf. v. 13; cum non sequatur apodosis, vel iurandi parüculam intellige, vel retenta conditional: supple formulam imprecationis alibi usurpatam; perfecte implevit sapientis praeceptum : « cum ceciderit inimicus tuus, ne gaudeas, et in ruina eius ne exsultet cor tuum » (Prov. 24, 11). Perfectio igitur novae legis amor inimicorum etiam a sanctis V. F. non erat omnino aliena; hoc praetera ostendunt, quae Ex.23, 4; Lev. 19, 17.18! praecipiuntur, quae Prov. 24, 17. 29; 25, 21. Gen. 45, 1 seq. 1 Reg. 24, 1 proponuntur ^. — Hem utique difficilem Iobus fortiter exsecutus est. « Quamvis enim quis se a vindicta contineat et totam rem Deo supremo vindici committat, sed cum videt iam hostem supplicio affectum, quotus est qui non sibi laetandi atque gaudendi materiam amplissimam intelligat » (Pin.)? Sed cur non potius inimicos a.se diligi asserit? Rem subtiliter rimatur S. Greg. : « sciendum est, quod inimici dilectio tune veraciter custoditur cum nec de profectu addieimur, nec de ruina illius laetamur. Nam saepe in dilectionis imagine erga inimieum animus fallitur, seque hunc diligere aestimat, si eius vitae contrarius non exsistat. Sed dilectionis vim occulte et veraciter aut profectus inimici aut casus interrogat » etc. Peccatum enim reputavit mala inimico imprecari
« His igitur praemissis quae pertinent ad communem iustitiam, subiungit quaedam quae pertinent ad perfectionem virtutis; inter quae primo odium inimicorum excludit, quod maxime manifestatur, quando aliquis gaudet de totali ruina eius » (S. TAom.); unde
31:30
v. 30 « non enim dedi ad peccandum guttur meum, ut expeterem maledicens animam etus »; — i. e. loquelae instrumentum non ad peccandum adhibuit, ut scil. diris et exsecrationibus mortem inimici optaret. Iobum exponunt, vel quia severe eos in officio continuerit (cf. apud Ol. i$ Greg. Rup. Br. Sa, Men. Tir.) vel quia prae studio benefaciendi aliis eos nimium in tractandis hospitibus fatigaverit (cf. Vat., apud Mar. Sanct. Pin. Calm.). Sed quis tam ferale domesticorum in Iobum odium feret ? quis talia in media virtutum enumeratione commemorari credet ? quid magis alienum a Iobi mansuetudine, charitate, quam v. 13-15 descripsit ? Textum latinum
31:31
v. 31 « si non dixerunt viri tabernaculi mei: quis det de carnibus eius, ut saturemur » ; — illi interpretes lat. aptius quantum ad verba lat. et nexum el rerum probabilitatem exponunt, qui dicunt: talia dicta fuisse a servis Iobi contra inimicos Iobi; lobum scil. suam commendare mansuetudinem in inimicos, dum famuli arderent adversus eos, iis palam maledicerent ac si fieri possent discerpere vellent (cf. Isidorum, Catetanum, quos citat Pin. ; Vav. Cod. Gord. Cord.) Ita simul studium famulorum in lobum Iobique mansuetudo egregie illustratur. Et haec interpretatio ad textum lat. unice ! apta est. Dein hospitalitatem suam declarat,
31:32
v. 32 « foris non mansit peregrinus, ostium meum viatori patuit »; — hebr. ostium meum versus viam ? aperui, i. e. viatoribus, ne sub dio manere cogantur (cf. Iud. 19, 20). Denique huic virtutum enumerationi finem imponit omnem a se hypocrisin vel simulationem excludendo ;
31:33
v. 33 « si abscondi quas? homo peccatum meum el celavi in sinu meo iniquitatem meam »;— i. e. uli homines facere solent; vel prout alii paxo vertunt : uti Adam, qui primus peccatum dissimulavit (cf. Chald. Pin. Cord. Men. Tir. Del. Hitz. Zsch. P.). Unde affirmat, sicuti virtutum habeat conscientiam, ita se simul immunem scire ab omni flagitio, neque ullum studiose se celare. Nam si quid criminis absconderet, tune esset cur timeret (v. 34); nunc autem plenus est fiducia, securus, et innocentia sua fretus coram Deo omniscio optat comparere (v. 35-37). Ita apte concludit. Est v. 34 in hebr. vere, timerem multitudinem magnam et despectio tribuum frangeret me, silerem, non egrederer a porta i. e. etsi culpam celaret, tamen flagitiorum conscientia intime animum terrore afficeret, ita ut non auderet publice comparere; animus scelerum sibi conscius merito ac iure convicia 2. Veteres versiones man legerunt may (Vat. W. ZscA.). ac supplicia sibi deberi etiam invitus fateri cogeretur. At nihil tale in se experitur: e contra omni libertate et fiducia causam suam Deo exponere gestit. Id in. subsequentibus; inde haec expositio optimum rerum nexum : affert. Alii v. 34 tamquam imprecationem explicant : si celavi, veniat timor, despectio... (W.); at aliorum despectionem iam experitur; non opus est, ut illam sibi imprecetur ; dein dirae hae (obmutescam...) minime prioribus similes forent, potius parvae, leves. Alii demum (cf. Malv. II. Hirz. Del. P.) rationem reddi censent pro v. 33 : non abscondi peccatum meum propterea, quia timerem turbam et contemptum, ita ut obmutescerem et me absconderem ; nulla aderat pro me causa dissimulationis; sed haec expositio languel, neque ad imperf. verbi formam est accommodata. = <. Hier. * sensum parumper diversum extulit :
31:34
v. 34 « s? expavi ad multitudinem nimiam et despectio pr opinquor um terruit me et non magis tacui nec egressus sum ostium »; — i. e. non expavi, verum polius tacui. Sed quo sensu? E ad res Iobi : nunquam propter auram popularem aut contemptum et fastidium aliorum a iustitia deflexi, ius perverti, arguere vel prohibere vel agere aut dicere quidquam eorum omisi quae iure debebantur; et si quando ipsi iniuria vel contumelia illata fuerit ab aliis, quorum scelera puniebat vel iniqua desideria reprimebat, eam taeite sustinebat nihil curans de vindicta, non egressus ad ultionem capiendam (ef. S. Thom. Pin. Cord. sertim membro aliqua .supplenda sint. Unde textus hebr., qui subsequenli sententiae optime praefatur, erit praeferendus. Vitae ralionibus enarraüis divinum testimonium sollemni modo invocat; bene S. Thom. : « quia multa et magna de se dixerat, super his divinum testimonium invocat »;
31:35
v. 35 « quis mihi tribuat auditorem, ut desiderium meum audiat Omnipotens et librum scribat ipse qui iudicat»? — i. e. utinam aliquis, utinam Deus me audiat; exoptat admitti a Deo ad disceptationem forensem (cf. 10, 2; 13, 3. 18) et tantae sibi conscius est integritatis, ut accusationis libellum ab ipso Deo (vel ab adversario, Mar. Pin. Vav.)scribi non modo non recuset sed desideret. Cum S. Hier. vertat desiderium meum vel ww n (aut nyn) legit vel certe pro eo quod in textu hebr. est tym accepit (cf. Mar. ) Valde commodus est accusationes in eum iam sunt prolatae. Ex hac oppositione et cum Deum invocet arbitrum et iudicem, vix ipse Deus erit vir litis eius, idque eo magis, quia Deus vix dici potest scripsisse libellum accusationis contra Iobum. Ita si hebr. vertimus : quem scripsit. In explicatione vero scribat bene ad Deum refertur, quem Iobus provocat, ut si possit libellum accusatorium condat. Magna sane vis el fiducia conscientiae intemeratae ! Hanc fiduciam pulcherrime delineat v. 36 « ut zn humero meo portem illum et circumdem illum quasi coronam mihi »; — hebr. profecto, portabo illum... i. e. libellum aceusatorium non modo non formidat, sed publice gestit illum cireumferre et tamquam diadema capiti imponere, tamquam trophaeum gestare; in tantum scit singula accusationum capita in suam gloriam cessura. Accusationibus quasi ornatu spendido vestitus ad Dei tribunal accedere optat; vult ei accusalionis libellum tamquam suae innocentiae documentum et decus insigne obviam ferre! Idque explicat
31:37
v. 31 « per singulos gradus meos pronuntiabo illum et quasi principi offeram eum » ; — i. e. nullum accusationis caput formidat; singula ipse alta voce vult legere coram iudice et refulare et fidenter rem supremo iudici committere. Etiam illustrius in textu hebr. lobi animus securus depingitur : numerum gressuum meorum (singulas actiones) indicabo ei et sicuti princeps accedam ad eum (cf. Cod. Malv. IN. W. Del. Hirz. Zsch. Hitz. P. Le Hir) i. e. non ut Adam, culpae conscius, pudore suffusus se abscondit culpae conscius, sed magna cum libertate et dignitate se Domino sisliL, intrepide eum adire cupit. Disceptatio forensis in gloriam sibi cessuram confidit. Id confirma iterata imprecatione, si quid mali admisisset. Ita nexu psycAologico quasi sigillo apposito integritatem suam consignat,
31:38
v. 38 « sz adversum me terra mea clamat et cum ipsa sulci eius deflent;
31:39
v. 39 st fructus eius comedi absque pecunia. et animam agricolarum eius afflixi :
31:40
v. 40 pro frumento oriatur mihi tribulus et pro hordeo spina »; — 1. e. si lerra iniuste possessa aut aliquo scelere meo violata et foedata iuste me accusat, si sulei eius de me queruntur propter oppressionenr operariorum vel mercedem negatam (« flent sulci respersi agricolarum sudore aut lacrimis » Pin.);si agrum vi abstuli, ita ut legitimus eius possessor inedia conficeretur (cf. Ol. Pin. Cord. Mar. Men. Tir.), poenam debitam non recuso, potius mihi imprecor ; illa maledictione se devovet, qua Deus peccatum protoparentum devovit (Gen. 3, 18). In hebr. et animam dominorum eius exsufflavi i. e. eos raptis agris inedia et paupertate confeci. LXX 2£2X30t uot xv(9n... Qáxoc; vet. lut. urtica... spina, Theod. Anaya, Sym. ravos... dveAesgógnza (cf. OL). S. Hier. mn etiam vertit lappa (Os. 9, 6), paliurus (Is. 34, 43), carduus (4 Reg. 14, 9; 2 Par. 25, 18), spina (Cant. 2, 2), h. l. tribulus; TWN 4m ày. vi vocis est planta mala, inutilis, sicut aegilops, lolium, zizania (cf. Fürst CI Cum v. 35-37 sermonem lobi aptissime videantur concludere, aliqui interpretes v. 38-40 a propria sede avulsos huc perperam apponi sunt opinati. Quare alii eos inter v. 8 et 9 ; alii inter v. 25 et 26; alii inter v. 33 et 34 vel 34 et 35 inserendos esse censent (cf. Bolducum, Caiet. apud Pin., W.Del.). Atiuremerito recentiores communiter ! eos eo loco retinent, quo in omnibus versionibus antiquis inveniuntur (cf. Mirz. W. Hitz.). lam Pin. observat: « cum ainici saepe illi obiecissent tyrannidem et rapinam, ad rem istam , quae caput est controversiae, quasi summam totius suae responsionis revertitur ». Et revera nulla est eos transponendi ratio. Nam quando animi vehementiores affectus et commotiones describuntur, non opus est, ut ordo logicus adsit, sed ordo psychologicus requiritur. Iam plane ad naturam fit, ut, qui vehementer disputet, denuo in fine unam alteramve assertionem repetat, quae ipsi praecipue cordi sit. Dein pro tali carmine ad animi sensus facto non requiritur, ut ostendi possit, ita debuisse ordinem affectuum, rerum institui, sed plane sufficit, ut probetur, ita potuisse fieri sine aperta veritatis psychologicae violationé. Demum additur coronidis loco : « finita sunt verba Iob »; — quae clausula, olim in vulgatae codicibus et editionibus omissa (cf. Pin.), in hebr. et apud LXX (cf. OL), Chald. et Syrum adest. In subsequentibus Iobus iam non disceptat; pauca tantum verba Deo respondet ; unde ea verba finita sunt, quae adduxil ad suae sententiae assertionem (S. Thom.). Bene Of. : « cum tempus respondendi erat, amicos allocutus est; cum vero silentii tempus erat, ore illorum prius obturato silentium egit ». Et S. EpAraem adnotat: « exorsus est quasi verecundus (pudore suffusus), finit quasi reprehensor (confutator) ». Cur iustus homo calamitatibus exerceatur, amici lobi ne conati quidem sunt declarare. Tobus vero id sapienlissimis, attamen occultis Dei consiliis necessario fieri, ex Dei altissima sapientia asseruit, cui homo debeat acquiescere (cf. cp. 28). At cum ipse in oratione subsequenti denuo querelas funderet et vitae integritate enarrata, ut suam tueretur causam, enixe a Deo efflagitaret, responsum illud homini non sufficere reipsa declaravit. Unde necessario, nisi libri auctor carmen suum mancum atque mutilum relinquere maluerit, aliud responsum dari debuit. Iam ubi hoc invenitur ? Non continetur in Dei responsione a cp. 38 et seq. quippe qua tantum Dei maiestas et sapientia magnificentissime describantur; unde per se nihil aliud colligitur, nisi calamitatibus illis subesse quidem Dei sapientissfmi consilium, sed quale sed qualia non declaratur ; at qualia sint hominem quam maxime appetere ut sciat, ex tota Iobi disputatione luce clarius effulget. Verum quidem est, sin minus disputantes, attamen Z/brum legentes ex prologo unam noscere causam, cur Deus iustum affligat, scil. quo eius virtus et pietas solida probetur ac demonstretur. At haec una causa ad problematis solutionem minime sufficit, nisi legentes in eum errorem inducendos esse dicere velimus, ut opinentur, hanc esse omnem et unicam causam. Praeterea ipsis etiam disputantibus solutio problemalis est proponenda, nisi disceptationem ipsam mancam atque truncatam esse velimus. Fieri igitur nulla ratione potest, ul (quod ex recentissimis interpretibus acatholicis plerique volunt) Eliu orationibus omissis, quas ab alio auctore libro Iobi additas perperam atque insertas esse censent, statim Dei subiungatur omittam, de quibus postea commodius sermo incidet! nullo pacto hic iam apponi posse, etiam iam prima eius verba suadent : quis est iste obtenebrans consilium. sermonibus absque. scientia ? nam id ipsun, quale Dei consilium adsit, hucusque semper quaesitum est neque tamen expositum; unde inepte hoe loco consilium Dei, de quo nulla mentio faeta est, obtenebrari diceretur. Quae cum ita sinl, iam quasi a priore et ex ipsius carminis indole et ex disputationis serie merito concludimus, a primo libri auctore Eliu esse in scenam productum, ut declaret, quibus consiliis Deus utatur in iustorum calamitatibus. Id quam verum sit, ex ipsis Kku orationibus elucebit. faciunt : 4° quae Iobus audacius, vehementius dixerat, reprehendit ; ea corrigit, quae in Iobi verbis ieie offensioni esse possent, vel quae si universim ac quasi indefinite sumantur, falsa reperiuntur; 2° quacstionem propositam solvit: iustos affligi, ut a peccandi periculis arceantur, ne in peccata labantur, utin virtute et divina sapientia proficiant: Bus esse praeclaros aerummarum fructus. Praeclara utique solutio, divina revelatione digna, quae quam vera sit, ipsa demum novi foederis lux, ipse fidei nostrae auctor et consummator Iesus Christus perfectissime declaravit. Praecipuum quidem, uli par est, novo foederi reservatur : iustos amplecti et intime desiderare tribulationes, utin se Christi Salvatoris imaginem summo amore exprimant ; at quae pro V. T. indole requirantur, ab Eliu satis docentur et ab ipso Deo apparente confirmantur. Ita carmen hoc didaeticum in se concluditur. Ad quod si adiunxeris causam in prologo expositam, completam habes V. T. doctrinam, cur Deus iustos affligi permittat. Aliorum sententias partim in orationum interpretatione partim illa absoluta utilius quam hoc loco diiudicabimus. Ipse textus sacer quatuor Eliu sermones clare distinguit (cap. 32. 33 — cap. 34 — cap. 35 — cap. 36. 31). Arg. — Postquam s. auctor paucis novum interloculorem in scenam induxit et quid consilii habeat explicuit (32, 1-5), Eliu sermonem orditur magna cum verbositate proponens: cur iunior ipse tacuerit hucusque, cur nune sententiam proferat suam, indignatus de falsa interlocutorum arguendi ratione (32, 6-22). Ad ipsum Iobum conversus, ut attente audiat, hortatur (33, 1-1) ; dein eum reprehendit, quod nimia audacia cum Deo expostulaverit, immo voluerit, ut Deus ei rationem reddat, cur ipsum affligat. Quid mirum, si Deus non respondeat, cum iam salis superque variis modis hominibus indicaverit, cur eos affligat, ut eos scil. avertat a malo, praeservet a superbia, ut castigatione sanet animi vulnera (33, 8-22). Quam Dei admonitionem per Dei legatum factam si homo bene susceperit et ad Deum oraverit, ad maiora bona promovebitur. An lobus habet, quid hisce opponat (33, 23-33)? Tres interlocutores tacent. Intelligunt enim Iobum a sua sententia dimoveri non posse :
31:12
The primitive general sense (preserved in Job 31:12) is usually replaced by the metonymic meaning "dwelling of the dead, sheol": Job 26:6 and Prov. 15:11; 27:20 (parallel with sheol); Ps. 88:11 (with "grave"). …
31:16
… relatives to defend her, she is at the mercy of the violent (cf. Job 22, 9; 34, 3, 21; Ps. 95, 6; Wis. 4, 10; Is. 1, 23; 10, 2; Jer. 7, 6; Ex. 22, 7, 25; Mal. 3, 5, etc.); she is consoled and helped only by the charitable man (cf. Job 29, 13; 31, 16; Jer. 22, 3; Zech. 7, 10; Is. 1, 17; etc.). …
31:31
… Its most important manifestations may be seen in: Gen. 18, 3-8: Abraham; ibid. 19, 2-3: Lot; Ex. 2, 19-20: Moses; Ios. 6, 23: Rahab; Iudc. 19: the Levite of Ephraim; Job 31, 31-32, etc. Hospitality consisted in having the stranger spend the night under one's tent or in one's house, in giving him the opportunity to wash his feet and refresh himself, which naturally …
31:35
Eliu (Heb. 'Elīhā, Septuagint 'Elīhā)
To prove his innocence, Job calls for a proper trial in which he proposes to confront God, whom he believes to be angered against him, and to refute the three friends, who have become his implacable accusers (Job 13:18; 31:35b-37); he therefore desires an arbiter, an advocate to take up his defense: "Oh, that there were an arbiter between us..." (Job 9:33); "Who will give me someone to hear me?" (ibid., …
Douay-Rheims (Challoner) · Vulgata Clementina · original Douay-Rheims (Douay 1609-10), transcription by EEBO-TCP (CC0) · La Sacra Bibbia, tradotta dalla Volgata da Antonio Martini (1769-1781) (LaParola (laparola.net), Martini OSIS text, Public domain (LaParola's electronic edition marks it 'Dominio pubblico')). Public domain.