Ieremie writeth to the captiues in Babylon, exhorting them to liue in peace, 8. and not harking to falseprophetes. 10. For they must remaine there seuentie yeares, and then shal be deliuered. 16. And those that remaine in Ierusalem shal suffer sword, famine, and pestilence. 21. And Achab, Sedecias, 24. and Someias false prophetes, shal dye miserably.
1Now these are the words of the letter which Jeremias the prophet sent from Jerusalem to the residue of the ancients that were carried into captivity, and to the priests, and to the prophets, and to all the people, whom Nabuchodonosor had carried away from Jerusalem to Babylon:Queste son le parole della lettera mandata da Geremia profeta a quelli, che eran rimasi seniori de' fuor usciti, e a' sacerdoti, e ai profeti, e a tutto il popolo, che era stato trasportato da Nabuchodonosor da Gerusalemme in Babilonia:AND these are the wordes of the booke, which Ieremie the prophet sent from Ierusalem to the remnant of the ancientes of the transmigration, and to the priestes, and to the prophetes, and to al the people, which Nabuchodonosor had transported from Ierusalem into Babylon:Et hæc sunt verba libri quem misit Jeremias propheta de Jerusalem ad reliquias seniorum transmigrationis, et ad sacerdotes, et ad prophetas, et ad omnem populum quem traduxerat Nabuchodonosor de Jerusalem in Babylonem, 2After that Jechonias the king, and the queen, and the eunuchs, and the princes of Juda, and of Jerusalem, and the craftsmen, and the engravers were departed out of Jerusalem:Dopoché furon partiti da Gerusalemme Jeconia, e la padrona, e gli eunuchi, e i principi di Giuda, e di Gerusalemme, e i fabbri, e i gioiellieri:after that Iechonias the king was gone forth, and the queene, and the Eunuches, and the princes of Iuda, and of Ierusalem, and the craftes man, and the incloser our of Ierusalem:postquam egressus est Jechonias rex, et domina, et eunuchi, et principes Juda et Jerusalem, et faber et inclusor, de Jerusalem, 3By the hand of Elasa the son of Saphan, and Gamarias the son of Helcias, whom Sedecias king of Juda sent to Babylon to Nabuchodonosor king of Babylon, saying:Per mano di Elasa figliuolo di Saphan, e di Gamaria figliuolo di Helcia mandati a Babilonia da Sedecia re di Giuda a Nabucodonosor re di Babilonia:by the hand of Elasa the sonne of Saphan, and Gamarias the sonne of Helcias, whom Sedecias the king of Iuda sent to Nabuchodonosor king of Babylon into Babylon, saying:in manu Elasa filii Saphan, et Gamariæ filii Helciæ, quos misit Sedecias rex Juda ad Nabuchodonosor regem Babylonis in Babylonem, dicens: 4Thus saith the Lord of hosts the God of Israel, to all that are carried away captives, whom I have caused to be carried away from Jerusalem to Babylon:Scrisse egli: Queste cose dice il Signore degli eserciti, il Dio d'Israele a tutti i fuorusciti, i quali io ho trasferiti da Gerusalemme a Babilonia:Thus saith the Lord of hostes the God of Israel to al the transmigration, which I haue transported; from Ierusalem into Babylon:Hæc dicit Dominus exercituum, Deus Israël, omni transmigrationi quam transtuli de Jerusalem in Babylonem:
5Build ye houses, and dwell in them: and plant orchards, and eat the fruit of them.Fabbricatevi delle case, e abitatele, e piantate degli orti, e mangiatene il frutto.Build ye houses, and inhabite them: and plant orchardes, and eate the fruite of them.Ædificate domos, et habitate: et plantate hortos, et comedite fructum eorum. 6Take ye wives, and beget sons and daughters: and take wives for your sons, and give your daughters to husbands, and let them bear sons and daughters: and be ye multiplied there, and be not few in number.Fate de' matrimonj, e generate figliuoli, e figlie: e ammogliate i vostri figliuoli, e maritate le vostre figliuole, e partoriscano figliuoli, e figliuole, e moltiplicate costì, e non vi riducete a scarso numero.Take wiues, and beget sonnes and daughters: & geue wiues to your sonnes, & geue your daughters to husbands, & let them beare sonnes and daughters: and be ye multiplied there, and be not few in number.Accipite uxores, et generate filios et filias: et date filiis vestris uxores, et filias vestras date viris, et pariant filios et filias: et multiplicamini ibi, et nolite esse pauci numero. 7And seek the peace of the city, to which I have caused you to be carried away captives; and pray to the Lord for it: for in the peace thereof shall be your peace.E proccurate la pace della città, nella quale io vi ho fatti passare; e pregate per essa il Signore; perocché nella pace di lei sarà compresa la vostra pace.And seeke the peace of the citie, to which I haue transported you: & pray for it to our Lord: because in the peace thereof there shal be peace to you.Et quærite pacem civitatis ad quam transmigrare vos feci, et orate pro ea ad Dominum, quia in pace illius erit pax vobis. 8For thus saith the Lord of hosts the God of Israel: Let not your prophets that are in the midst of you, and your diviners deceive you: and give no heed to your dreams which you dream:Imperocché queste cose dice il Signore degli eserciti, il Dio d'Israele: Non vi seducano i vostri profeti, che son tra di voi, e i vostri indovini, e non date retta a' sogni da voi sognati;For thus saith the Lord of hostes the God of Israel: Let not your prophetes, that are in the middes of you, and your diuiners seduce you: and attend not to your dreames, which you dreame:Hæc enim dicit Dominus exercituum, Deus Israël: Non vos seducant prophetæ vestri qui sunt in medio vestrum, et divini vestri, et ne attendatis ad somnia vestra quæ vos somniatis: 9For they prophesy falsely to you in my name: and I have not sent them, saith the Lord.Imperocché falsamente profetan coloro nel nome mio, ed io non gli ho mandati, dice il Signore;because they doe falsely prophecie to you in my name: and I sent them not, saith our Lord.quia falso ipsi prophetant vobis in nomine meo, et non misi eos, dicit Dominus.
10For thus saith the Lord: When the seventy years shall begin to be accomplished in Babylon, I will visit you: and I will perform my good word in your favour, to bring you again to this place.Imperocché queste cose dice il Signore: Allorché sarete per compiere i settant'anni in Babilonia, io vi visiterò, e metterò ad effetto la mia graziosa parola, di ricondurvi in questo luogo;Because thus saith our Lord: When the seuentie yeares shal beginne to be expired in Babylon, I wil visite you: and I wil raise vp vpon you my good word, to bring you againe to this place.Quia hæc dicit Dominus: Cum cœperint impleri in Babylone septuaginta anni, visitabo vos, et suscitabo super vos verbum meum bonum, ut reducam vos ad locum istum. 11For I know the thoughts that I think towards you, saith the Lord, thoughts of peace, and not of affliction, to give you an end and patience.Imperocché io so i disegni, che ho sopra di voi, dice il Signore, disegni di pace, e non di afflizione, per dare a voi la fine, e quello, che aspettate.For I know the cogitations, that entend vpon you, saith our Lord, cogitations of peace, and not of affliction, to geue you an end and patience.Ego enim scio cogitationes quas ego cogito super vos, ait Dominus, cogitationes pacis et non afflictionis, ut dem vobis finem et patientiam. 12And you shall call upon me, and you shall go: and you shall pray to me, and I will hear you.E voi m'invocherete, e partirete; e mi pregherete, ed io vi esaudirò.And you shal inuocate me, and goe: and you shal pray me, and I wil heare you,Et invocabitis me, et ibitis: et orabitis me, et ego exaudiam vos. 13You shall seek me, and shall find me: when you shall seek me with all your heart.Mi cercherete, e mi troverete, allorché mi cercherete con tutto il cuor vostro.You shal seeke me, and shal finde: when you shal seeke me with al your hart.Quæretis me, et invenietis, cum quæsieritis me in toto corde vestro. 14And I will be found by you, saith the Lord: and I will bring back your captivity, and I will gather you out of all nations, and from all the places to which I have driven you out, saith the Lord: and I will bring you back from the place to which I caused you to be carried away captive.E voi mi troverete, dice il Signore, ed io vi ricondurrò dalla schiavitù, e vi raunerò da tutte le regioni, e da tutti i luoghi, ne' quali io vi ho di spersi, dice il Signore, e vi farò tornare dal luogo, dove vi feci andare raminghi.And I wil be found of you, saith our Lord: and I wil bring backe your captiuitie, and I wil gather you out of al nations, and from al places to the which I haue expelled you, saith our Lord: and I wil make you to returne from the place, to the which I haue transported you.Et inveniar a vobis, ait Dominus: et reducam captivitatem vestram, et congregabo vos de universis gentibus et de cunctis locis ad quæ expuli vos, dicit Dominus, et reverti vos faciam de loco ad quem transmigrare vos feci.
15Because you have said: The Lord hath raised us up prophets in Babylon:Ma voi avete detto: Il Signore ha suscitati a noi de' profeti in Babilonia.Because you haue said: Our Lord hath raised vp prophetes to vs in Babylon:Quia dixistis: Suscitavit nobis Dominus prophetas in Babylone: 16For thus saith the Lord to the king that sitteth upon the throne of David, and to all the people that dwell in this city, to your brethren that are not gone forth with you into captivity.Or queste cose dice il Signore al re, che siede sul trono di David, e a tutto il popolo, che abita questa città, a' vostri fratelli, che non sono come voi passati in altra regione.for thus saith our Lord to the king, that sitteth vpon the throne of Dauid, and to al the people the inhabiter of this citie, to your bretheren, that are not gone forth with vou into the transmigration.quia hæc dicit Dominus ad regem qui sedet super solium David, et ad omnem populum habitatorem urbis hujus, ad fratres vestros qui non sunt egressi vobiscum in transmigrationem: 17Thus saith the Lord of hosts: Behold I will send upon them the sword, and the famine, and the pestilence: and I will make them like bad figs that cannot be eaten, because they are very bad.Queste cose dice il Signore degli eserciti: Ecco che io manderò contro di loro la spada, e la fame, e la peste; e li tratterò come fichi cattivi, che non posson mangiarsi, per essere guasti.Thus saith the Lord of hostes: Behold I wil send vpon them the sword, and famine, and the pestilence: & I wil make them as naughtie figges, that can not be eaten, because they are very naught.hæc dicit Dominus exercituum: Ecce mittam in eos gladium, et famem, et pestem: et ponam eos quasi ficus malas, quæ comedi non possunt eo quod pessimæ sint: 18And I will persecute them with the sword, and with famine, and with the pestilence: and I will give them up unto affliction to all the kingdoms of the earth: to be a curse, and an astonishment, and a hissing, and a reproach to all the nations to which I have driven them out:E li perseguiterò colla spada, colla fame, e colla peste: e farò, che siano spersi per tutti i regni della terra, divenuti la maledizione, lo spavento, lo scherno, e l'obbrobrio a tutte le genti, tralle quali io lo caccerò;And I wil persecute them with the sword, & with famine, & with pestilence: and I wil geue them into vexation to al the kingdomes of the earth: into malediction, & into astonishment, and into hyssing, & into reproch to al the Nations, to which I haue cast them out:et persequar eos in gladio, et in fame, et in pestilentia: et dabo eos in vexationem universis regnis terræ: in maledictionem, et in stuporem, et in sibilum, et in opprobrium cunctis gentibus ad quas ego ejeci eos,
19Because they have not hearkened to my words, saith the Lord: which I sent to them by my servants the prophets, rising by night, and sending: and you have not heard, saith the Lord.Perchè non hanno ascoltate le mie parole, dice il Signore, manifestate ad essi di buon'ora da me per mezzo de' profeti miei servi. Ma voi non le ascoltaste, dice il Signore.because they haue not heard my wordes, saith our Lord: which I sent to them by my seruantes the prophetes in the night rysing, and sending: and you heard not, saith our Lord.eo quod non audierint verba mea, dicit Dominus, quæ misit ad eos per servos meos prophetas, de nocte consurgens et mittens: et non audistis, dicit Dominus. 20Hear ye therefore the word of the Lord, all ye of the captivity, whom I have sent out from Jerusalem to Babylon.Voi adunque udite la Parola del Signore, voi fuorusciti tutti mandati da me da Gerusalemme a Babilonia.You therefore heare the word of our Lord al ye the transmigration, which I haue sent out from Ierusalem into Babylon.Vos ergo audite verbum Domini, omnis transmigratio quam emisi de Jerusalem in Babylonem. 21Thus saith the Lord of hosts the God of Israel, to Achab the son of Colias, and to Sedecias the son of Maasias, who prophesy unto you in my name falsely: Behold I will deliver them up into the hands of Nabuchodonosor the king of Babylon: and he shall kill them before your eyes.Queste cose dice il Signore degli eserciti, il Dio d'Israele ad Achab figliuolo di Colia, e a Sedecia figliuolo di Maasia, i quali profetizzano a voi menzogne nel nome mio: Ecco, che io li darò nelle mani di Nabucodonosor re di Babilonia, ed ei li farà morire sugli occhi vostri.Thus saith the Lord of hostes the God of Israel to Achab the sonne of Colias, and to Sedecias the sonne of Maasias, which prophecie vnto you in my name falsely: Behold I wil deliuer them into the handes of Nabuchodonosor the king of Babylon: and he shal strike them in your eies.Hæc dicit Dominus exercituum, Deus Israël, ad Achab filium Coliæ, et ad Sedeciam filium Maasiæ, qui prophetant vobis in nomine meo mendaciter: Ecce ego tradam eos in manus Nabuchodonosor regis Babylonis, et percutiet eos in oculis vestris: 22And of them shall be taken up a curse by all the captivity of Juda, that are in Babylon, saying: The Lord make thee like Sedecias, and like Achab, whom the king of Babylon fried in the fire:E tutti i fuorusciti di Giuda, che sono in Babilonia, prenderanno da questi una maniera di maledizione, dicendo: Faccia a te il Signore come a Sedecia, e ad Achab, i quali il re di Babilonia frisse sul fuoco;And of them a malediction shal be taken vp by al the transmigration of Iuda, that is in Babylon, saying: Our Lord make thee as Sedecias, and as Achab, whom the king of Babylon fryed in the fire:et assumetur ex eis maledictio omni transmigrationi Juda quæ est in Babylone, dicentium: Ponat te Dominus sicut Sedeciam et sicut Achab, quos frixit rex Babylonis in igne:
23Because they have acted folly in Israel, and have committed adultery with the wives of their friends, and have spoken lying words in my name, which I commanded them not: I am the judge and the witness, saith the Lord.Perocché eglino han fatto cose brutte in Israele, ed hanno svituperate le mogli de' loro amici, ed hanno parlato falsamente nel nome mio, non avendone io data ad essi commissione. Io sono il giudice, e il testimone, dice il Signore.for that they haue done follie in Israel, and committed adulterie with their freindes wiues, and haue spoken the word in my name falsely, which I commanded them not: I am the iudge and the witnes, saith our Lord.pro eo quod fecerint stultitiam in Israël, et mœchati sunt in uxores amicorum suorum, et locuti sunt verbum in nomine meo mendaciter, quod non mandavi eis. Ego sum judex et testis, dicit Dominus. 24And to Semeias the Nehelamite thou shalt say:E a Semeia Nehelamite tu dirai:And to Semeias the Nehelamite thou shalt say:Et ad Semeiam Nehelamiten dices: 25Thus saith the Lord of hosts the God of Israel: Because thou hast sent letters in thy name to all the people that are in Jerusalem, and to Sophonias the son of Maasias the priest, and to all the priests, saying:Queste cose dice il Signor degli eserciti, il Dio d'Israele: Perchè tu di tuo capriccio mandasti lettere a tutto il popolo, che è in Gerusalemme, e a Sophonia figliuolo di Maasia sacerdote, e a tutti i sacerdoti, dicendo:Thus saith the Lord of hostes, the God of Israel: For that thou hast sent in thy name bookes to al the people, that is in Ierusalem, and to Sophonias the sonne of Maasias, the priest, & to al the priestes, saying:Hæc dicit Dominus exercituum, Deus Israël: Pro eo quod misisti in nomine tuo libros ad omnem populum qui est in Jerusalem, et ad Sophoniam filium Maasiæ sacerdotem, et ad universos sacerdotes, dicens: 26The Lord hath made thee priest instead of Joiada the priest, that thou shouldst be ruler in the house of the Lord, over every man that raveth and prophesieth, to put him in the stocks, and into prison.Il Signore ti ha fatto sacerdote in luogo di Jojada, affinchè tu abbi autorità nella casa del Signore per reprimere ogni fanatico, che profetizza, e metterlo in ceppi, e in prigione,Our Lord hath made thee priest for Ioiada the priest, that thou shouldest be ruler in the house of our Lord, vpon euerie man rauing and prophecying, to put him into the stockes, and into prison.Dominus dedit te sacerdotem pro Jojade sacerdote, ut sis dux in domo Domini, super omnem virum arreptitium et prophetantem, ut mittas eum in nervum et in carcerem:
27And now why hast thou not rebuked Jeremias the Anathothite, who prophesieth to you?Ed ora perchè non hai tu gastigato Geremia di Anathoth, che fa tra voi il profeta?And now why hast thou nor rebuked Ieremie the Anathothite, which prophecieth vnto you?et nunc quare non increpasti Jeremiam Anathothiten, qui prophetat vobis ? 28For he hath also sent to us in Babylon, saying: It is a long time: build ye houses, and dwell in them: and plant gardens, and eat the fruits of them.Imperocché oltre di questo egli ha mandato a dire a noi in Babilonia: La cosa è lunga: fabbricatevi delle case, e abitatele, piantate degli orti, e mangiatene il frutto.Because vpon this he hath sent into Babylon to vs, saying: It is long: build ye houses, and inhabite them: and plant gardens, and eate the fruities of them.Quia super hoc misit in Babylonem ad nos, dicens: Longum est: ædificate domos, et habitate: et plantate hortos, et comedite fructus eorum. 29So Sophonias the priest read this letter, in the hearing of Jeremias the prophet.Sofonia adunque lesse questa lettera a Geremia profeta.Sophonias therefore the priest reade this booke in the eares of Ieremie the propher.Legit ergo Sophonias sacerdos librum istum in auribus Jeremiæ prophetæ. 30And the word of the Lord came to Jeremias, saying:E il Signore parlò a Geremia, dicendo:And the word of our Lord was made to Ieremie, saying:Et factum est verbum Domini ad Jeremiam, dicens: 31Send to all them of the captivity, saying: Thus saith the Lord to Semeias the Nehelamite: Because Semeias hath prophesied to you, and I sent him not: and hath caused you to trust in a lie:Scrivi a tutti i fuorusciti in questo tenore: Queste cose dice il Signore intorno a Semeia Nehelamite: Perchè Semeia ha profetizzato a voi, ed io non lo avea mandato; e vi fece confidare nella menzogna,Send to al the transmigration, saying: Thus saith the Lord to Semeias the Nehelamite: Because Semeias hath prophecied to you, and I sent him not: and hath made you to trust in a lie:Mitte ad omnem transmigrationem, dicens: Hæc dicit Dominus ad Semeiam Nehelamiten: Pro eo quod prophetavit vobis Semeias, et ego non misi eum, et fecit vos confidere in mendacio, 32Therefore thus saith the Lord: behold I will visit upon Semeias the Nehelamite, and upon his seed: he shall not have a man to sit in the midst of this people, and he shall not see the good that I will do to my people, saith the Lord: because he hath spoken treason against the Lord.Per questo così dice il Signore: Ecco che io visiterò Semeia Nehelamite, e la sua stirpe, della quale non sarà alcuno che segga in mezzo a questo popolo, né che vegga il bene, che io farò al mio popolo; perchè da prevaricatore ha parlato contro il Signore.Therefore thus saith our Lord: Behold I wil visite vpon Semeias the Nehelamite, and vpon his seede: there shal not be vnto him a man sitting in the middes of this people, and he shal not see the good, that I wil doe to my people, saith our Lord: because he hath spoken preuarication against our Lord.idcirco hæc dicit Dominus: Ecce ego visitabo super Semeiam Nehelamiten, et super semen ejus: non erit ei vir sedens in medio populi hujus, et non videbit bonum quod ego faciam populo meo, ait Dominus, quia prævaricationem locutus est adversus Dominum.
29:1
Year of the World 3405, Year before Christ 599.
Haydock
Letter. Literally, "book." (Haydock)
It was probably sent at the beginning of the reign of Sedecias by his ambassadors, and is different from that sent by Baruch 1. and Jeremias 52:28.
Calmet
Prophets. Chaldean, "scribes." (Calmet)
Haydock
Septuagint, "false prophets," ver. 8. (Haydock)
Calmet
Daniel had begun to prophesy, the year of the world 3402. Ezechiel commenced only five years after the captivity of Jechonias. One prophet frequently instructs another, as Nathan did David, Daniel 9:2., and 1 Peter 1:11. (Calmet)
Worthington
Jeremias declares that the captivity would continue long. He comforts and rebukes to Jeremias 40. (Worthington)
29:2
Queen. Nohesta.
Eunuchs. Real, (Hebrew) or "Grandee." (Chaldean)
Engravers. Jeremias 24:2.
29:3
Gamarias, the son of Saphan, is different. These two are unknown.
29:5
Build. Establish yourselves, as you must remain a long time in captivity. We are exhorted not to be attached to the things of the world, to remind us that we shall not live long, Jeremias 16:2., and 35:7., and 1 Corinthians 7:29.
29:7
29:8
Prophets. There were many false ones, ver. 21., and Ezechiel xiii.
Dreams. The prophets, or people. They are vain.
29:10
Haydock
Seventy. Dating from the 4th of Joakim to the 1st of Cyrus, the year of the world 3468. (Calmet) See Jeremias. 25:1, 11. (Haydock)
29:11
Calmet
An end. Septuagint, "these things." This version is much abridged. From ver. 15., to 21., is omitted in St. Jerome's and the Roman edition; but not in the Complutensian or Theodoret. (Calmet)
Haydock
Grabe inserts what is wanting, and places the 15th at the end of our 20th verse. (Haydock)
29:15
Calmet
Said. Expressing your confidence in Providence; or rather, if we join this with what follows, he rebukes them for trusting in false prophets, who represented their condition as worse than that of their brethren, who were left behind; whereas it was really better, ver. 17., and Jeremias 24:2, 8. (Calmet)
Worthington
The deluded people supposed that the false prophets had been sent by God. (Worthington)
29:19
Haydock
By night, or "early," de nocte, as soon as the night was over. (Haydock)
29:22
Worthington
Curse. Ver. 18. The malediction which has befallen the Jews, "overtake thee." (Worthington)
Calmet
Fire, in frying-pans, (see 2 Machabees 7:5.) or cauldrons of boiling oil. This death shews that these were not the infamous judges who tempted Susanna, (Calmet) as the Jews quoted by (Haydock) St. Jerome, Salien, etc., would infer from ver. 23., and Daniel 13:57. They were stoned to death by the people, ibid. lxii.[Daniel 13:62.] (Calmet)
Haydock
Yet the king might order their dead bodies to be cut in two and burnt, to express his horror of their wicked conduct, Daniel 13:55, 59. (Haydock)
29:23
Folly. A crime, Judges 19:23., and 2 Kings 13:12.
Calmet
Witness, the sovereign truth. (Calmet)
29:24
Haydock
And. God orders his prophet what to say, to an accusation sent from Babylon, in consequence of the former letter, ver. 5, 28. (Haydock)
Nehelamite, "torrent," (St. Jerome) or "dreamer." We know of no place of this name.
29:25
The second priest, (4 Kings 25:18.) a chief officer of the temple, Jeremias 21:1.
29:26
Calmet
Joiada, whose zeal had been conspicuous long before, under Joas, in persuading him to destroy the false prophets, 4 Kings 11:17. Sophonias is exhorted to imitate him, by treating Jeremias in like manner. (Calmet)
Haydock
Thou. Hebrew, "ye should be officers." (Protestants) (Haydock)
There were many chief priests.
Calmet
Raveth. Hebrew, "is possessed, and counterfeits the prophet." Such were to be slain, being confined till sentence had been passed, Deuteronomy 18:20. (Calmet)
29:28
Haydock
Time, before you will return. (Haydock)
Haydock
Sophonias read the letter, approving of its contents, (St. Jerome) though this is not certain. He took no violent steps against Jeremias, as Phassur had done. (Haydock)
29:32
Calmet
Sit, in an honourable station, or they shall all die. (Calmet)
29:1
Against the flatery of false prophetes affirming that the captiues shal shortly be reduced, Ieremie sincerely writeth vnto them that they must remaine in Babylon a long time.
29:8
Concordanza Ch. 14.
29:10
Concordanza Ch. 25. 2. Par. 36. I. Esd. 1. Dan. 9.
29:14
Concordanza 3. Isd. I.
29:15
The seduced people thought the false prophets had bene true prophetes of God.
29:17
Concordanza Ch. 24.
29:18
Their miserie shal be so great that it shal be as a prouerbe of them that wish euil to others, to say: The malediction of the Ievves fal vpon you, as is more clerly explicated. v. 22.
29:4
sant'Agostino d'Ippona † 430 d.C. On the Catechising of the Uninstructed 21
… Moreover the people were ordered both to pray for those by whom they were detained in captivity, and in their peace to hope for peace, to the effect that they should beget children, and build houses, and plant gardens and vineyards.
29:7
sant'Agostino d'Ippona † 430 d.C. City of God 19.26
… we may live a quiet and tranquil life in all godliness and love.” And the prophet Jeremiah, when predicting the captivity that was to befall the ancient people of God, and giving them the divine command to go obediently to Babylonia, and thus serve their God, counselled them also to pray for Babylonia, saying, “In the peace thereof shall ye have peace,”
sant'Agostino d'Ippona † 430 d.C. Sermons on Selected Lessons of the New Testament 1.14
… we turn unto the Gentiles.” The true passing over then into Babylon, which was then prefigured in the time of Jeremiah, took place in the spiritual dispensation of the time of the Lord’s Incarnation. But what saith Jeremiah of these Babylonians, to those who were passing over to them? “For in their peace shall be your peace.”
29:9
san Giovanni Crisostomo † 407 d.C. The Homilies on the Statues to the People of Antioch 12.16
… but to those who are listless, it is injurious, and exceedingly perilous; for the oftener any one hears, the greater punishment does he draw upon himself, if he does not practise what is told him. With this accordingly God reproached the Jews, speaking thus: “I have sent my prophets, rising up early, and sending them; and even then ye did not hearken.”
29:14
san Girolamo † 420 d.C. The Letters of St. Jerome 84.8
… Why do you publicly proclaim opinions which Peter and Paul refused to profess? Until now no such teaching has been heard of, and yet the world has become christian. For my part I will hold fast in my old age the faith wherein I was born again in my boyhood. They speak of us as claytowners,
29:20
san Girolamo † 420 d.C. The Letters of St. Jerome 54.10
… Accordingly in another place he says: “another who is weak eateth herbs.” Thus the heat of the body must be tempered with cold food. Daniel and the three children lived on pulse. They were still boys and had not come yet to that frying-pan on which the King of Babylon fried the elders
29:22
Origene † 254 d.C. A Letter from Origen to Africanus 1
… “The Lord make thee like Zedekias and Achiab, whom the king of Babylon roasted in the fire, for the iniquity they did in Israel.”
san Girolamo † 420 d.C. The Letters of St. Jerome 22.4
… wherein all the beasts of the forest do creep forth. The young lions roar after their prey and seek their meat from God.” The devil looks not for unbelievers, for those who are without, whose flesh the Assyrian king roasted in the furnace.
29:1
UT MITTAS EUM IN NERVUM, - in cippum, id est in manicas ligneas vel ferreas: ita Vatablus. Vide dicta cap. XX, vers. 2. Syrus vertit: Ut injicias eum inter vinctos in carcerem.
29:2
21. AD ACHAB ET AD SEDECIAM. - Hebræi, teste S. Hieronymo, et ex eis Rabanus, Hugo, S. Thomas et Lyranus tradunt hos duos, scilicet Sedeciam et Achab fuisse senes illos qui Susannæ pudicitiam tentarunt et vitam, Daniel. XIII; utrique enim erant in Babylone tempore Nabuchodonosoris, et Astyagis Medi; utrique mendaces; utrique cæsi ob adulteria; utrisque dicit Deus: « Ego sum judex et testis. » Aliis tamen videtur hæc esse fabula. Ita Africanus, Maldonatus et alii, quin et S. Hieronymus subinde fabulam vocat, idque primo, quia hi Jeremiæ fuerunt Prophetæ; illi Danielis, fuerunt Judices. Rursum hos Jeremiæ Nabuchodonosor: illos Danielis populus occidit. DOMINA, - regina, scilicet mater Jechoniæ: hæc enim cum filio rege ducta est in Babylonem. Ita Lyranus, Hugo et Vatablus. EUNUCHI, - id est aulici: quia enim aulici qui gynecæis præficiebantur, ne de fide continentiæ suspecti essent, castrabantur, et fiebant eunuchi, erantque tum intimi regi et reginæ; hinc eunuchus significat omnem aulicum, vel regi familiarem: nam alioquin eunuchi non poterant esse inter Judæos, juxta legem Deuter. XXIII, 1. INCLUSOR, - gemmarius. Vide dicta cap. XXIV, 1.
29:3
3. IN MANU ELASA, - per Elasa. Nota: Sedecias rex videns Hananiam pseudoprophetam immunitatem a Chaldæis, et prospera omnia Judæis promittentem, esse morte punitum, timore correptus, cœpit credere Jeremiæ, ideoque juxta ejus monita misit hos legatos ad Nabuchodonosorem, qui ei ferrent tributum, et pacem fœdusque cum eo renovarent, Judæosque illi fore subditos et vectigales promitterent. Ita Hugo, Lyranus et S. Thomas. Per hos ergo legatos misit pariter epistolam hanc Jeremias, dicens, id est scribens, vel nuntians populo captivo hanc suam prophetiam.
29:5
5. ÆDIFICATE - q. d. Diu eritis in Babylone; ædificate ergo ibi domos, plantate hortos, familiam instruite, quasi ibi futuri perpetui cives, non autem quasi advenæ brevi in patriam reversuri.
29:10
10. CUM CŒPERINT IMPLERI IN BABYLONE (in regno Babyloniorum: unde hebraice est Babyloni, puta quoad imperium in Judæos) SEPTUAGINTA ANNI, - q. d. Non redibitis ex Babylone ante 70 annos. Hi enim sunt 70 anni imperii, vel potius captivitatis Babylonicæ. Quæres, ubi hi anni incipiant, ubi finiantur? Certum est apud omnes eos finiri et terminari anno 1 Cyri, et patet II Paral. XXXVI, 22. Verum unde incipiant, magna est lis: quatuor sunt probabiles sententiæ. Primo, aliqui eos inchoant ab anno 13 Josiæ regis Juda: nam hoc anno videtur Ninive esse eversa, et monarchia ab Assyriis translata ad Medos et Babylonios per Cyaxarem, et Nabuchodonosorem seniorem, uti ex S. Hieronymo et Eusebio dixi Jeremiæ I, 2. Hoc posito, probatur hæc sententia: primo, quia hi 70 anni videntur dati monarchiæ Chaldæorum; atqui illa cœpit statim, eversa monarchia Assyriorum; hæc autem eversa est anno 13 Josiæ, ut dixi: ergo hi 70 anni inde inchoandi sunt. Secundo, quia S. Augustinus, S. Hieronymus, Isidorus, Theodoretus, Eusebius, Clemens Alexandrinus et alii, quos citat Pererius, in cap. IX Daniel. vers. 2, ab 11 anno Sedeciæ usque ad 1 Cyri, tantum numerant annos 30; et sic desolatio Judæorum, et captivitas Babylonica proprie duravit tantum 30 annos: atqui a 13 anno Josiæ usque ad 11 annum Sedeciæ, fluxerunt tantum anni 40; ergo 70 tantum anni intercedunt ab anno 13 Josiæ usque ad 1 Cyri (30 enim et 40 si jungas, habebis 70): cum ergo constet hos 70 annos finiri in anno 1 Cyri, sequitur eos inchoandos esse anno 13 Josiæ. Tertio, quia Daniel (ut dixi Daniel. V, 1) docet Nabuchodonosorem Magnum fuisse patrem Balsasaris, ultimi regis Chaldæorum, non avum: atqui plerique omnes consentiunt hos duos non regnasse junctim 70 annis: ergo hi 70 anni non a Nabuchodonosore Magno, sed ab ejus patre, qui cœpit regnare anno 13 Josiæ, inchoandi sunt. Sic ergo hi 70 anni computandi videntur. Nabuchodonosor Magnus cœpit regnare anno 3 Joakim, et regnavit 45 annis: deinde Balsasar regnavit annis tribus, qui juncti 45 faciunt 48 annos: his adde annos 22 Nabuchodonosoris senioris, qui supersunt ab anno 3 Joakim, ascendendo usque ad 13 Josiæ, habebis hos annos 70 captivitatis. Quarto, quia Jeremias hoc anno 13 Josiæ cœpit prophetare, viditque sceptrum Assyriorum, et post illud alia omnia regna contrita per virgam et sceptrum Chaldæorum, ut dixi cap. I, 12; unde ipse hanc virgam toto hoc libro Judæis et omnibus gentibus intentat, ejusque vim, robur et tempus describit, scilicet quod durabit 70 annis, puta ab anno 13 Josiæ usque ad 1 Cyri. Verum huic sententiæ obstat: primo, quod Jeremias semper hos annos numeret a Joakim, vel a Joachin, non a Josia, ut patet cap. XXV, 1 et 11; cap. XXVII, 1 et 7; cap. XXIX, 1 et 10. Secundo, quod hi anni passim a Jeremia, Zacharia, et ab Interpretibus vocentur anni desolationis et captivitatis Judaicæ: juxta sententiam autem jam recensitam, Judæorum servitus non duravit 70, sed tantum 30 annis: ergo hæc sententia non consentit sensui Scripturæ et Interpretum, qui est, Judæos fuisse captivos, non 30, sed 70 annis. Tertio, quia anno 13 Josiæ, nec Judæi, nec eorum vicini servierunt Chaldæis, quod tamen de 70 hisce annis dicitur cap. XXV, 11. Secundo, Lactantius, Severus Sulpitius, Beda, Abulensis, Lyranus, et ex iis Pererius in Daniel. cap. IX, hos 70 annos inchoant ab 11 anno Sedeciæ: tunc enim plane eversa fuit Jerusalem cum templo, omnisque populus fuit abductus. Verum difficile est invenire et computare 70 annos ab anno 11 Sedeciæ usque ad 1 Cyri, sive ab anno 48 Nabuchodonosoris (hic enim concurrit cum 11 Sedeciæ et eversione Jerusalem) usque ad ultimum Balsasaris. Secundo, Daniel et alii multi, qui erant viri tempore Sedeciæ, prorogarunt vitam usque ad tempus solutæ captivitatis, imo usque ad restaurationem templi, quæ facta est sub Dario Hystaspis, ut patet Aggæi II, 4. Jam si captivitas duravit 70 annis, sequitur eos diutissime vixisse; et longe superasse annum centesimum: quis hoc credat? Tertio, Hebræi, Eusebius, Theodoretus, Clemens Alexandrinus, Berosus, quos sequitur Ribera et Castro, hos 70 annos inchoant ab anno 4 Joakim, qui fuit annus 1 Nabuchodonosoris, quo ipse Phœnices et Judæos subegit, atque Joakim cum Daniele et aliis Judæis abduxit. Probatur id: primo, quia cap. XXV, 1, hunc annum consignat Jeremias, quasi initium horum 70 annorum, ut videtur. Secundo, quia, cap. XXVII, 7, dicitur quod « omnes gentes servient ei, » scilicet Nabuchodonosori, qui regnavit 44 annis, « et filio ejus, » puta Evilmerodach, qui 23 annis; « et filio filii ejus, » scilicet Balsasari, qui tribus annis regnavit: qui anni juncti faciunt 70. Huic sententiæ obstant tum alia, tum illud quod hoc anno 4 Joakim, parva vel nulla, ut vult R. Saadias, Maldonatus et alii, videatur fuisse publica et communis Judæorum captivitas. Solus enim Daniel, et pauci alii cum Joakim abducti sunt, qui mox reducti videntur: nam Joakim mox regno est restitutus. Unde diserte Jeremias, cap. LII, 28, primam captivitatem Judæorum consignat anno, non tertio, sed septimo Nabuchodonosoris, qui fuit annus Joakim undecimus et ultimus. Quarto ergo, alii valde probabiliter censent hos 70 annos inchoandos esse a transmigratione Joachin, sive Jechoniæ, aut a clade et morte Joakim, quæ facta est anno regni ejus 11; una enim eademque censetur hæc clades et captivitas facta sub Joakim, et facta sub Joachin. Inter utramque enim tantum intercesserunt tres menses. Probatur hæc sententia: Primo, quia prima notabilis vastitas, communis captivitas facta fuit hæc anno Joakim et Joachin, uti paulo ante ostendi, idque patet IV Reg. XXIV, 12. Secundo, quia Jeremias hoc cap. post transmigrationem Joachin dicit vers. 10: « Cum impleti fuerint in Babylone septuaginta anni; » ergo ab ea illi videntur inchoandi. Tertio, quia ab hac transmigratione Jechoniæ, quasi ab æra communi captivitatis, et sæculi illius, prophetias suas numerat et consignat Ezechiel, cap. I, vers. 2, et deinceps. Quarto, quia S. Matthæus, cap. I, 11, hanc captivitatem vocat transmigrationem Babylonis: quia scilicet Jechonias sponte se dedidit Chaldæis, et non vi abductus est, sed ultro transmigravit in Babylonem. Quinto, quia hi 70 anni statuti sunt non proprie et directe imperio Babylonis, sed captivitati Judæorum, ut patet ex hoc loco, et ex cap. XXV, 8 et 11. Unde et Daniel, cap. IX, 2, et Zacharias, cap. I, 12, hos annos 70 vocant servitutis et desolationis Jerusalem, idque in pœnam peccatorum ejus: quia enim ipsa ab anno 13 Josiæ usque ad 11 Joakim, noluit audire Prophetas, præsertim Jeremiam, per 31 annos concionantem; hinc Jeremias in pœnam tantæ contumaciæ minatur ei pœnam et pœnitentiam 70 annorum in Babylone, ut tempus pœnæ esset duplum (et amplius) temporis culpæ. Desolatio autem Judæorum cœpit hoc anno 11 Joakim: ergo inde inchoandi sunt hi 70 anni; indeque facile eos computabis hoc modo: annus 11 Joakim fuit 8 Nabuchodonosoris, qui regnavit 44 annis: ab anno ergo ejus 8 ad 44 habes annos captivitatis 36; his adde annos 34 Evilmerodach et Balsasaris, habebis annos 70 captivitatis, uti dixi Daniel. V, 1. Quare hanc sententiam multi moderni chronologi valde probabilem judicant: unde eam proposui in tabula chronologica, quam initio Pentateuchi exhibui. Dices: Anno 4 Joakim dicitur cap. XXV, 1 et 14, quod « omnes gentes istæ servient regi Babylonis septuaginta annis: » ergo ab anno quarto Joakim hi anni inchoandi sunt. Respondeo negando consequentiam: prophetia enim non est de tempore præsenti, sed futuro. Prædicit ergo ibi Jeremias anno 4 Joakim inchoante, quod post annos octo, scilicet anno 11 Joakim, incipient Judæi et aliæ gentes servire Chaldæis per 70 annos. Certum enim est Ammonitas, Moabitas, Cœlesyrios, Ægyptios, et alias gentes, quæ post ultimam vastationem Hierosolymæ subactæ sunt a Chaldæis, teste Josepho, lib. X Antiq. cap. XI, eis non servivisse 70 annis. Vide dicta cap. XXV, 11, et XXVII, 7. An hi anni 70 servitutis sint iidem cum annis 70 desolationis, de quibus Zachar. cap. I, vers. 12, ibi dicam. Tropologice: Tamdiu, ait S. Hieronymus, in Babel, id est in hujus sæculi confusione, versamur, donec per patientiam et pœnitentiam requiem septenarii numeri mereamur accipere. Rursum, ut ait Psaltes, Psalm. LXXXIX: « Dies annorum nostrorum Cf. annotat. ad vers. 11 cap. XXV Jerem. in ipsis septuaginta anni: » hi sunt ergo 70 anni vitæ, æque ac exsilii et captivitatis nostræ, qui cum fuerint expleti, tunc ad Dominum revertemur, atque finem laboris nostri et patientiæ accipiemus patriam cœlestem. Hac de causa Deus Judæis in captivitate tempus 70 annorum, quod est mensura vitæ humanæ, præfixit, ut plerique qui in vitiis suis consenuerant, in ea morerentur, ideoque eos ibi ædificare domos jubet: ac post eos nova filiorum soboles succresceret, quæ patrum plagis erudita saperet, quamque Jerusalem redeuntem Deus per Esdram aliosque pædagogos sibi formaret et discipulos et asseclas: pauci enim ex senibus qui 70 annos superarunt, cum Esdra redierunt in Judæam. Nam, ut ait Macrobius, lib. I in Somn. Scipion. cap. VI: « Septies deni anni a physicis creditur meta vivendi, et hoc vitæ humanæ perfectum spatium terminatur; quod quisquis excesserit, ab omni officio vacuus, soli sapientiæ et studio vacat. » Idem faciunt prudentes Prælati, dum collapsam disciplinam in monasterio aliave Congregatione restituere volunt: nimirum sinunt senes in suis habitibus inveteratos et incorrigibiles emori, aut eos alio traducunt: atque in eorum locum novitios suscipiunt juvenes bonæ indolis et spiritus, quos quasi teneras plantas ad Religiosæ vitæ normam flectunt et formant. SUSCITABO SUPER VOS VERBUM MEUM BONUM, - q. d. Stare faciam, efficiam et complebo promissum meum lætum, quod vobis promisi cap. XXV, 12, scilicet, quod post 70 annos vos e Babylone reducam in Judæam.
29:11
11. PATIENTIAM, - id est constantiam et tolerantiam in sufferendis exsilii et captivitatis incommodis: ita S. Hieronymus et S. Thomas. Secundo, Sanchez: Dat, inquit, Deus « patientiam, » cum doloris ac molestiæ levamenta præbet, uti facit hic Judæis, jubens eos in Babylone ædificare domos, plantare hortos, instruere familiam, etc. Tertio et congruentius, S. Hieronymus, « patientiam, » inquit, hoc est mercedem patientiæ, vel objectum patientiæ, id est id quod patienter et avidissime exspectatis: unde Hebraice et Chaldaice est תקוה ticva, id est spem vel exspectationem, puta id quod avide speratis, scilicet libertatem et reditum in patriam, quæ est patientiæ et longanimitatis vestræ fructus, et merces, atque finis omnis miseriæ vestræ.
29:12
12. ET IBITIS, - scilicet, gaudentes vos exorasse vestram liberationem, læti redibitis domum, et in patriam vestram ab hoc exsilio: unde Symmachus vertit, et invenietis, scilicet fructum invocationis vestræ, finem ærumnæ et captivitatis vestræ.
29:13
13. ET EGO EXAUDIAM VOS, QUÆRETIS ME, ET INVENIETIS: CUM QUÆSIERITIS ME IN TOTO CORDE VESTRO. - Est hæc promissio facta Judæis æque ac Christianis: ergo certa et indubitata. Qui ergo colit Deum, eumque toto corde quærit, impetrabit ab eo quæcumque volet (modo ei salutaria sint) aut meliora iis quæ petit. Audi ex Sophronio quam Sanctorum suorum votis occurrat et satisfaciat Deus. Narravit, ait, nobis Abbatissa Damiana solitaria, mater Abbatis Athenogenis Episcopi Petrensis, dicens: « Erat quidam Abbas in sancta monte Sina, nomine Georgius, miræ virtutis et abstinentiæ vir. Huic magno sabbati die in cellula sua venit desiderium faciendi sacrum diem resurrectionis in sancta civitate, et sumere veneranda mysteria in sancta Christi Dei nostri Resurrectione. Per totum ergo diem senior hujusmodi cogitatione sollicitabatur. Cum itaque sero factum esset, venit discipulus ejus dicens: Jube, Pater, ut eamus ad synaxim. Senex autem respondit ei: Vade, et tempore sanctæ communionis veni ad me, et pergam. Mansit itaque senex in cellula. Cum autem advenisset tempus sanctæ communionis in sancta civitate, inventus est senex prope Archiepiscopum beatum Petrum, qui præbuit tum illi, tum presbyteris sanctam communionem. Videns igitur eum Patriarcha, dixit Mennæ assessori suo: Quando venit Abbas montis Sinai? Respondit ille: Per orationes vestras, Domine, non vidi illum, nisi nunc solummodo. Tunc ait Patriarcha: Dic illi ut non recedat; volo enim ut mecum sumat cibum. Ille vero profectus id dixit seni. Qui ait: Voluntas Dei fiat. Cum ergo salutasset synaxes, adorato sancto monumento, inventus est in cellula sua. Ecce discipulus ejus pulsavit et dixit: Pater, veni ut communices. Senex vero profectus in ecclesiam cum discipulo suo, iterum sumpsit veneranda mysteria. » Ita Sophronius, Prat. spirit. cap. CXXVII. Theodoretus in Philotheo, cap. II, narrat adolescentem quemdam molliter educatum petiisse a sene Asterio, ut illi comes esset eunti in solitudinem, cui senex objecit mollitiem, et eremi duritiem ac siccitatem. Institit adolescens. Victus ejus precibus cessit senex. Adolescens igitur eum sequebatur primo quidem alacriter: cum autem primus, secundus et tertius dies præteriisset, et a radiis solis exureretur (erat enim æstas: urgente autem æstate, est utique flamma solis ardentior) perpetuo siti laborabat. Et primum quidem eum morbum aperire pudebat, memoria reputans ea quæ sibi prædicta fuerant a magistro. Tandem autem victus, et plane omnino deficiens, oravit senem, ut sui misereretur. Is autem cum quæ ei prædixerat, revocasset in memoriam, jussit eum reverti. Cum autem diceret adolescens, nec se scire viam, quæ ducit ad antrum; nec si sciret, ire posse, cum sint vires siti consumptæ. Misertus homo divinus casus adolescentis, et ignoscens imbecillitati corporis, genibus flexis, oravit Dominum, et callidis lacrymis solum irrigavit, et viam salutis petiit adolescenti. Qui autem facit voluntatem eorum qui ipsum timent, et eorum exaudit orationem, stillas lacrymarum, quæ pulverem attigerant, effecit fontem aquarum: et sic fluento repletum adolescentem jussit abire protinus. Fons autem mansit usque in hodiernum diem. Audi aliud de monachis Cluniacensibus, quod habetur in Vita S. Odonis Abbatis Cluniacensis. Anno Domini 938, inquit Vitæ auctor, Albericus princeps contulit nobis monasterium Sancti Elii, cujus beatus Gregorius in Dialogis meminit. Cum sit autem durum (ut idem beatus Gregorius ait) in mente veteri nova meditari, monachos, quos illic invenimus, ab esu carnium retrahere non potuimus. Constituit autem ibidem Pater noster Propositum unum e fratribus nostris, Theodoardum nomine. Is ut vidit se virtute et sanctitate ab eo vitio eos retrahere non posse, cœpit in finitimis regionibus pisces emere, ut vel sic eorum satisfaceret voluntati. Jam enim penitus defecerant equi, quos ei Pater Odo reliquerat, huc illucque discurrentes. Eam vero illorum improbitatem suumque laborem Præpositus Patri nostro identidem significavit. Illo igitur Dominum deprecante, vallis cui monasterium præeminet, non ita procul, conjunctis inter se collibus ita conclusa est, ut exiguo torrenti per eam mananti aditus præcluderetur. Inde igitur paulatim magna aquarum collecta vis, lacum effecit: nec deinceps opus fuit Præposito pisces emere, lacu illo eos suppeditante. Cui vero hoc tribuendum esset, quidam imperiti homines minime adverterunt, eo quod ejus preces, quas ea de causa beatus Odo ad Dominum fuderat, auribus suis non percepissent, non attendentes illud Psalmographi: « Desiderium pauperum exaudivit Dominus, præparationem cordis eorum audivit auris tua. » Item illud: « Voluntatem timentium se faciet, et deprecationem eorum exaudiet. » Ita Vita S. Odonis, et ex ea Baronius, tom. X Annal., ad annum Christi 938. Gregorius Magnus, lib. III Dialogorum, cap. XV, narrat Deum ad suorum implenda desideria, tonitru sereno cœlo misisse, iis verbis: Cum Florentii magna opinio longe lateque crebresceret, quidam diaconus longe positus ad eum pergere studuit, ut ejus se orationibus commendaret: qui ad ejus cellulam veniens (non procul a Nursia) omnem locum per circuitum invenit innumeris serpentibus plenum; cumque vehementer expavisset, clamavit dicens: « Serve Dei, ora, » erat autem mira serenitas. Egressus vero Florentius ad cœlum oculos et palmas tetendit, ut illam pestem, sicut sciret Dominus, auferret. Ad cujus vocem subito cœlum intonuit, atque idem tonitru omnes illos, qui eumdem locum occupaverant, serpentes interemit; quos cum vir Dei Florentius interemptos aspiceret, dixit: « Ecce illos occidisti, Domine, quis eos hinc levabit? » Mox ad ejus vocem tantæ aves venerunt, quanti serpentes occisi fuerant, eosque mundato loco extulerunt. Non absimile legitur in Vita S. Abercii Hierapolitani 22 octobris. Cum etenim locus egeret balneis ad ægrotorum solatium, apud fluvium constitutus Abercius flexis Deo genibus humi procidit. Et ecce erumpit quidem tonitru sereno cœlo; emittit autem terra fontes aquarum calidarum, et per omnia laudatur Deus, qui sic justos exaudit.
29:15
15. QUIA DIXISTIS: SUSCITAVIT, etc., - q. d. Sed quia sunt e vobis qui dicunt habere vos in Babylone Prophetas, qui promittant celerem e captivitate reditum; audiant hi quid dicat Dominus: « Quia hæc dicit Dominus. » To quia respondet Hebræo כי ki et redundat, tantumque est nota inchoationis sermonis. Hæc ergo dicit Dominus: Tantum abest is a celeri reditu, ut potius regem Sedeciam, qui sedet in solio David, cum suis qui Judæam incolunt, peste, fame et gladio sim consumpturus, et paucos qui huic cladi supererunt, captivos ducturus sim in Babylonem.
29:16
16. AD REGEM, QUI SEDET SUPER SOLIUM DAVID, - ad Sedeciam qui nunc regnat.
31. MITTE, - scribe litteras. AD OMNEM TRANSMIGRATIONEM, - ad omnes Judæos qui in Babylonem migrarunt cum Jechonia.
29:17
17. FICUS MALAS. - Hebraice, ficus fœdas: vide de ficubus dicta cap. XXIV.
29:18
18. IN VEXATIONEM. - לזעוה lezavah, id est in commotionem; ut scilicet moveantur et dispergantur per universa regna. Cum Andronicus Comnenus Imperator tyrannorum moribus imbutus in Christianos sæviret Constantinopoli, Disypatum Georgium magni templi lectorem in carcerem quoque conjecit, propterea quod de ejus sævitia liberius questus esset; habebatque subinde in animo verubus transfixum, et pinguem hominem instar porcelli supra carbones assatum, uxori ejus mittere; ac omnino fecisset, nisi Monasteriota Leo socer ejus, qui ob dicendæ sententiæ prudentiam, Senatus os ab Andronico vocabatur, tyranni furorem auctoritate sua repressisset. Disypatus igitur in carcere manus ad Deum extendebat, et cum Davide precabatur: « Educ e custodia animam meam, ut nomen tuum prædicem, » et illa verba sæpe repetebat: « Numquid amplius sanctum tuum templum respiciam? » Quid vero precabatur? « Dele me, Domine, ex Andronici memoria, sim ignotus apud eum omni tempore, ne recordetur nominis mei, donec ex libro viventium deletus fuerit. » Itaque Numen non cunctatum est, nec preces ejus aspernatum, sed illæsum eduxit e carcere. Andronico paucis diebus post exstincto. Ita Nicetas Choniates in Annal. de Imperio Andronici Comneni.
29:21
25. PRO EO QUOD MISISTI. - Supple: « Visitabo super te et super semen tuum, » uti dicitur vers. ultim. Ibi enim expletur sententia hujus versus, quæ eousque per narrationem prophetiæ Semeiæ interrumpitur. Respondent Lyranus et D. Thomas Nabuchodonosorem, cui in Babylone suberant Judæi, sententiam mortis in eos tulisse, maxime quia casus enormis erat, ipsique judices Judæorum erant rei; populum autem sententiam hanc laudasse et exsecutum esse. Secundo, hanc esse fabulam probatur ex eo quod Nabuchodonosor dicitur hic eos frixisse igne; Daniel autem innuit suos esse lapidatos. Respondent alii id Danielem non dicere; sed tantum, quia criminatores erant, asserere eos lege talionis, quæ Deuter. XIX, 19, habet: « Animam pro anima, » etc., scilicet morte, licet dispari, esse punitos. Aliter respondent Delrio, adagio 861, et Lyranus, scilicet, quod ipsi, primo, ut adulteri lapidibus sint obruti, ut innuit Daniel: deinde, ut ait Jeremias, igne sint combusti, quia erant falsi prophetæ. Simile contigit Achan, Josue VII, 15 et 25. Hæc dicuntur, sed non probantur: nihil enim tale habet Daniel in longa et particulari rei gestæ narratione, quæ ab hac Jeremiæ valde dissonat. Quocirca hos prophetas Jeremiæ alios fuisse ab illis senibus Danielis, merito censent Maldonatus, Pererius, Sanchez et alii.
29:22
22. QUOS FRIXIT. - Hebraice קלם kalam, id est assavit vel torruit. Sic frixi sunt Machabæi, II Machab. VII, 3, et Judæi, Amos IV, 2.
29:23
23. PRO EO QUOD FECERINT STULTITIAM. - Stultitia in Scriptura significat facinus insigne contra honestatem publicam, viro cordato et sapiente indignum, quale hic est adulterium. EGO SUM JUDEX ET TESTIS, DICIT DOMINUS, - q. d. Nemo me potest fallere aut latere; quia ego ipse qui judicaturus sum, sum etiam testis oculatus omnium; unde ait Malach. III, 5: « Accedam ad vos in judicio, et ero testis velox maleficis, et adulteris, et perjuris. » Dum ergo ad peccatum te socii aut concupiscentia sollicitant, cogita hunc oculum te tuaque omnia intuentem, qui tuus judex erit, æque ac testis. Ita cogitabat S. Job, cap. XVI, 20: « Ecce, inquit, in cœlo testis meus, et conscius meus in excelsis. »
29:24
24. ET AD SEMEIAM. - Nota: Hic Semeias audiens epistolam Jeremiæ scriptam ad Judæos in Babylone captivos, in qua quasi falsus propheta arguebatur, eo quod pacem promitteret Judæis (unde et apte Nehelamites dicebatur, id est somniator, ut vertit R. David: licet proprie esset oriundus de Nehelam), iratus scripsit libros, id est epistolas, ex Babylone in Jerusalem, ut Jeremiam quasi pseudoprophetam caperent et punirent.
29:25
28. QUIA SUPER HOC, - q. d. Ex eo quod audet Jeremias, te connivente, falsa prophetare in Jerusalem, audet quoque falsa sua figmenta perscribere ad nos in Babylonem, nosque turbare et percellere. SOPHONIAM SACERDOTEM. - Non pontificem, hic enim erat Saraias, sed ejus vicarium; unde IV Reg. XXV, 18, hic Sophonias vocatur « sacerdos secundus, » cujus erat de prophetiis judicare, et falsos prophetas punire.
29:26
26. DEDIT TE SACERDOTEM PRO JOIADE. - Adulatur Semeias Sophoniæ, q. d. Tuum est, o Sophonia, ut sanctissimi olim pontificis Joiadæ sacerdotii, sanctitatis et zeli sis hæres, præstare quod peto, ut scilicet quasi alter Joiada, qui Mathan sacerdotem Baal interfecit, IV Reg. XI, 18, interficias Jeremiam falsum prophetam. Comparat enim adulator Sophoniam sacerdotem Joiadæ pontifici, ob similem zelum et officium. Ita S. Hieronymus, Maldonatus et alii. Quanquam aliqui, ut a Castro, putant hunc Joiadam non fuisse pontificem illum jampridem defunctum, sed sacerdotem adhuc viventem, cujus absentis vices gerebat Sophonias. ARREPTITIUM. - Hebraice משגע mescugga, id est insanum, furiosum; Chaldæus, stultum; Septuaginta, insanientem, id est fanaticum, qui se fingit prophetam; aut qui a dæmone arreptus, ejus instinctu ita prophetat, ut furere et insanire videatur. De his vere dixit Cicero, lib. III De Divinat.: « Quid habet auctoritatis furor iste, quem divinum vocatis, ut quæ sapiens non videt, ea videat insanus; et is qui humanos sensus amiserit, divinos assecutus sit? » UT MITTAS EUM IN NERVUM, - in cippum, id est in manicas ligneas vel ferreas: ita Vatablus. Vide dicta cap. XX, vers. 2. Syrus vertit: Ut injicias eum inter vinctos in carcerem.
29:28
28. QUIA SUPER HOC, - q. d. Ex eo quod audet Jeremias, te connivente, falsa prophetare in Jerusalem, audet quoque falsa sua figmenta perscribere ad nos in Babylonem, nosque perturbare et territare. LONGUM EST, - scilicet tempus, quo futuri estis captivi in Babylone, nimirum 70 annorum.
29:29
29. LIBRUM, - litteras Semeiæ. 31. MITTE, - scribe litteras. AD OMNEM TRANSMIGRATIONEM, - ad omnes Judæos qui in Babylonem migrarunt cum Jechonia.
29:32
32. NON ERIT EI VIR, - nullus erit ex posteris Semeiæ, qui sit civis Jerusalem eo tempore, quo alii læti redibunt e captivitate, q. d. Semeias non redibit cum aliis in Jerusalem, sed cum suis peribit in exsilio Babylonis; quia falso prædixit hoc brevi finiendum esse; ut in quo peccavit, in eodem et puniatur. Sic Elisæus promittens in fame triticum, cum rideretur a duce quodam, ait ei: « Videbis oculis tuis, et inde non comedes, » IV Reg. VII, vers. 2. QUIA PRÆVARICATIONEM (id est falsa oracula) LOCUTUS EST ADVERSUS DOMINUM. - Hisce enim Dei oracula, per Jeremiam edita, evertere conatus est, atque efficere ut illis obediens populus, inobediens esset Jeremiæ et Deo.
29:1
Hic excludit falsas consolationes prophetarum, qui consolabantur captivos in Babylonia: et primo excludit falsas consolationes; secundo invehit contra ipsos falsos consolatores, ibi, haec dicit dominus et cetera. Circa primum duo. Primo ponit prophetiae titulum, in quo tria assignat: scilicet prophetandi modum, quia per modum epistolae; verba libri, idest epistolae Isa. 30: ingressus scribe ei super buxum, et in libro diligenter extra illud. Et erit in die novissimo in testimonium usque in aeternum.
29:2
Prophetiae tempus, postquam egressus: 4 Reg. 24. Isa. 3: ecce dominator dominus exercitum auferet ab Jerusalem et a Juda validum et fortem, omne robur panis, et omne robur aquae; et fortem et virum bellatorem, judicem et prophetam, et cetera.
29:3
Et prophetiae nuntium: in manu Elasa filii Saphan, et Gamaria filii Helciae, quos misit, ut pacem cum Chaldaeis faceret, territus ad mortem falsi consolatoris Hananiae, et comminationis Jeremiae. Prov. 19: pestilente flagellato, stultus sapientior erit. Secundo ponit prophetiae verbum: haec dicit dominus: et circa hoc duo.
29:5
Primo dat eis consilium bonum, et salubre, ut intendant his quae pertinent ad usum necessitatis: aedificate domos, quod facere negligebant, credentes cito redire, secundum promissa falsorum prophetarum. Psalm. 106: seminaverunt agros, et plantaverunt vineas, et fecerunt fructum nativitatis.
29:6
Item ut intendant his quae pertinent ad successionem prolis: accipite uxores. Gen. 1: crescite, et multiplicamini, et replete terram.
29:7
Et ut intendant his quae pertinent ad tranquillitatem pacis: et quaerite pacem. Baruch 1: orate pro vita Nabuchodonosor regis Babylonis, et pro vita Balthassar filii ejus et cetera. 1 Tim. 2: obsecro primum omnium fieri obsecrationes, postulationes, gratiarum actiones pro omnibus hominibus, pro regibus, et omnibus qui in sublimitate constituti sunt, ut quietam, et tranquillam vitam agamus in omni pietate, et castitate, et cetera. Secundo excludit consilium falsum, et inutile: haec enim dicit dominus: et primo excludit vanam fiduciam quam ex prophetarum promissione conceperant; secundo excludit stultam poenitentiam, ibi, quia haec dicit dominus et cetera. Circa primum tria.
29:8
Primo excludit falsorum prophetarum dictum, qui in brevi liberationem promittebant: non vos seducant prophetae, qui ex nomine domini vobis loquuntur, et divini, qui Daemonum responsa aptant. Ezech. 12: vae prophetis insipientibus qui sequuntur spiritum suum, et nihil vident. Secundo dicit liberationis tempus quantum ad consolationem: quia haec dicit dominus, visitabo, consolans vos, et hostes affligens.
29:10
Supra 25: cum impleti fuerint septuaginta anni, visitabo super regem Babylonis, et super gentem illam, dicit dominus, iniquitatem eorum, et cetera. Et quantum ad patriae restitutionem, et suscitabo, implebo. Eccl. 36: suscita praedicationes, quas locuti sunt in nomine tuo prophetae priores. Tertio ponit liberationis modum, primo promittens pristinae prosperitatis statum quantum ad tranquillitatem pacis: ego enim scio; quasi non alius. 1 Cor. 2: quae sunt Dei nemo scit nisi spiritus Dei. Isa. 64: oculus non vidit absque te quae praeparasti expectantibus te.
29:11
Cogitationes pacis, quam vobis praeparo, finem, captivitatis, patientiam, laborum, ut facilius toleretis. Psalm. 27: loquuntur pacem cum proximo suo, mala autem in cordibus eorum. Et quantum ad exauditionem orationis: invocabitis, ore, et ibitis, mente, adorabitis, corpore. Vel ibitis, ad templum. Isa. 30: ad vocem clamoris tui statim ut audierit, respondebit tibi.
29:12
Alia littera habet: invocabitis me, et vivetis; et orabitis me, et ego exaudiam vos. Et planus est sensus. Et quantum ad auxilium divinae protectionis, quaeretis, desiderio et precibus, et invenietis, paratum ad auxilium; quasi dicat, meipsum offeram. Joan. 14: qui diligit me, diligetur a patre meo, et ego diligam eum, et manifestabo ei meipsum. Isa. 53: quaerite dominum dum inveniri potest, invocate eum dum prope est. Secundo promittit proprium nativitatis locum, et reducam. Ezech. 36: tollam quippe vos de gentibus et congregabo vos de universis terris, et adducam vos in terram vestram. Quia dixistis: quasi dicat: non fuit necessarium vobis scribere, quia in falsis prophetis confiditis.
29:17
Hic excludit falsam poenitentiam: possent enim propter longam captivitatem poenitere de hoc quod se tradiderant, videntes alios adhuc in Jerusalem remansisse; et ideo contra remanentes comminatur gravem poenam mortis. Ecce mittam. Supra 21: qui habitaverit in urbe hac, morietur gladio et fame et peste; qui autem egressus fuerit, et transfugerit ad Chaldaeos qui obsident vos, vivet et cetera. Et afflictionis, et ponam; idest non invenient gratiam in me, neque in illis a quibus captivi tenentur, sicut neque ficus malae placent colligentibus. Supra 24: sicut ficus pessimae quae comedi non possunt, eo quod sint malae, haec dicit dominus; sic dabo Sedeciam regem Judae, et principes ejus, et reliquos de Jerusalem qui remanserunt in urbe hac et qui habitant in terra Aegypti et cetera.
29:19
Et assignat causam: eo quod non audierint, scilicet ut se traderent Nabuchodonosor, et a peccatis cessarent. Supra 11: mane consurgens contestatus sum, et dixi: audite vocem meam. Et non audierunt, nec inclinaverunt aurem suam; sed abierunt unusquisque in pravitate cordis sui mali et cetera.
29:20
Secundo inducit intentam conclusionem: vos ergo audite verbum domini, ne scilicet poenam patiamini, quia mihi in hoc obedistis. Prov. 4: audite filii disciplinam patris.
29:22
Hic invehitur contra ipsos falsos prophetas: et primo contra quosdam assertores falsitatis; secundo contra quemdam impugnatorem veritatis, ibi, et ad Semeiam et cetera. Circa primum tria. Primo comminatur poenam; secundo arguit culpam, ibi, pro eo quod fecerint stultitiam in Israel; tertio arguit judicii justitiam, ibi, ego sum judex et testis. Circa primum tria. Primo ponitur ipsorum depressio in culpa, tradam eos, ut scilicet occasionem puniendi habeat quos primo in potestate habebat. Thren. 1: dedit me dominus in manu de qua non potero effugere. Secundo ponitur poenae inflictio, et percutiet. Infra 30: insanabilis fractura, pessima plaga tua. Tertio ponitur consequens maledictio: et assumetur ex eis. Dicunt autem Hebraei, hos esse duos senes de quibus habetur Dan. 13. Unde ex hoc loco volunt ostendere illud fabulosum esse. Ibi enim dicuntur a populo occisi, hic autem a Nabuchodonosor. Et praeterea ibi dicuntur lapidati, hic igne occisi. Et dicendum ad primum, quod utrumque potest esse verum: quia Nabuchodonosor occidit auctoritate, a Daniele convictos, et populus executione sententiae. Ad secundum dicendum, quod quaelibet poena dicitur ignis propter afflictionem, et hoc praecipue propter similitudinem culpae adulterii. Oseae 7: omnes adulterantes quasi clibanus succensus a coquente. Job 31: ignis est usque ad perditionem devorans, et omnia eradicans genimina.
29:23
Hic ponit culpam: et primo adulterium: stultitiam, idest rem stultam, et moechati sunt. Daniel. 13: sic faciebatis filiabus Israel, et illae timentes loquebantur vobis. Supra 5: unusquisque ad uxorem proximi sui hinniebat. Secundo mendacium: et locuti sunt verbum in nomine meo mendaciter: dicebant enim proximam esse liberationem, et Christum de eis esse nasciturum, ut sic mulieres in adulterium deciperent. Supra 23: non loquebar ad eos, et ipsi prophetabant.
Hic ponit judicii justitiam, judex, ad infligendam poenam, testis, ad convincendam culpam: quia divino nutu, et miraculose deprehensi sunt. Daniel. 13: suscitavit dominus spiritum pueri junioris, cui nomen Daniel et cetera.
29:25
Hic invehitur contra impugnatorem veritatis, quia cum esset pseudopropheta, et populi vicinam liberationem promitteret, iratus contra Jeremiam propter epistolam quam in Babylonem misit, scripsit in Jerusalem litteras ad principem sacerdotum contra Jeremiam. Et circa hoc duo. Primo ponitur veritatis impugnatio; secundo ponitur contra ipsum comminatio, ibi, et factum est verbum domini ad Jeremiam. Circa primum duo. Primo ponit tenorem epistolae: pro eo quod misisti. Est defectuosa locutio; quasi, patieris, quod postmodum quibusdam interpositis dicet. In qua epistola tria facit. Primo commemorat praedecessoris exemplum: dominus dedit te pro Jojade, qui interfecit falsos sacerdotes ut tu similiter facias de Jeremia falso propheta. 4 Reg. 11.
29:26
Secundo commemorat officium: ut sis dux in domo domini super omnem virum arreptitium, qui a spiritu immundo arreptus prophetae actum usurpat. Pertinebat enim ad sacerdotis officium discernere inter spiritus. 1 Joan. 4: nolite omni spiritui credere, sed probate spiritus si ex Deo sint: quoniam multi pseudoprophetae exierunt in mundum et cetera.
29:28
Quaedam etiam accusat, scilicet epistolam Jeremiae: quia super hoc misit in Babylonem: quia non est contentus nobis mala praedicere. Amos 5: odio habuerunt corripientem in porta, et loquentem perfecte abominati sunt. 3 Reg. ult.: ego odi eum, quia non prophetat mihi bonum, sed malum, Michaeas filius Jemla. Secundo ostendit quomodo pervenit ad notitiam prophetae.
29:29
Legit ergo Sophonias sacerdos librum istum in auribus Jeremiae prophetae: ut improperaret sibi. Supra 20: factus est mihi sermo domini in opprobrium, et in derisum tota die.
29:31
Hic ponitur contra ipsum comminatio. Et primo arguit culpam: pro eo quod prophetavit. Isa. 28: posuimus mendacium spem nostram, et mendacio protecti sumus. Et dirigitur sermo ad captivos per quamdam aliam epistolam. Secundo comminatur poenam: idcirco haec dicit dominus. Et primo quantum ad filios: non erit ei vir; quasi dicat: non relinquet in populo superstitem. Exod. 20: ego sum dominus Deus tuus, fortis, Zelotes, visitans iniquitatem patrum in filios, in tertiam et quartam generationem eorum qui oderunt me.
29:32
Secundo quantum ad ipsum: et non videbit bonum quod ego faciam populo meo. Supra 17: erit enim quasi myricae in deserto, et non videbit cum venerit bonum. Tertio resumit causam: quia praevaricationem locutus est adversus dominum quia verbis suis praevaricatus est contra dominum loquens, promittens prospera, domino praedicente adversa. Job 39: numquid qui contendit cum Deo, tam facile conquiescit?
29:3
IEZONIA (EBR. JA'ĀZĀUJAH E JĒZAUJĀH [Ä] « JAHWEH ODE »)
… Non sembra che suo padre Saphan vada identificato con il segretario del re Iosia (II Reg. 22, 3, 4; Ier. 29, 3; ecc.).
SUSANNA. - Protagonista di un racconto che fa parte del complesso delle tradizioni biografiche sul profeta Daniele (v.), figlia di Helcia (che si suol accostare a quello di Ier. 29, 3), moglie dell'israelita Ioakim in Babilonia, lodata per bellezza e virtù.
29:10
… Lo specifica espressamente Dan. 9. La restaurazione vaticinata da Ier. 25, 11 sg.; 29, 10 (cf. II Par. 36, 21) avrà inizio dopo 70 anni dal 605 a. C., ma avverrà lentamente. …
29:21
… In lotta con i p. autentici, si adattavano alle voglie del re, che adulavano, secondavano le illusioni della folla, in cerca di denaro e di popolarità (I Reg. 22, 6-28; Mi. 2, 7-11; 3,5 sgg.; Ier. 23, 9-40; 28; 29, 21-32; Ez. 13). Ezechiele (cap. 13) ne dà la descrizione più accurata. …
29:25
SOFONIA (EBR. ŞĒPHANJĀH « JAHWEH PROTEGGE »)
Altri tre personaggi del Vecchio Testamento portano il nome S.: un levita antenato del musicista Hemath (I Par. 6, 21 [Volg. 36]); un sommo sacerdote, presso il quale Geremia fu denunciato come falso profeta (Jer. 21, 1; 29, 25, 29; 37, 3), che fu poi deportato e ucciso dopo la presa di Gerusalemme (ibid. 52, 24 sgg.; II Reg. 25, 18 sgg.); un cittadino di Gerusalemme (Zach. 6, 10, 14).
29:31
EZECHIELE (EBR. JĒḤEZQĒL «DIO È FORTE» O «DIO FORTIFICA»)
… Falsi profeti e sacerdoti sciovinisti alimentavano queste concezioni erronee (Ier. 29, 31-32; Ez. 13). Così i deportati non si curavano affatto di riformare i loro gravi costumi; credevano anzi di aver espiato abbastanza subendo quella deportazione e aspettavano da Jahweh …
remia gli preannunzia la mancanza di un discendente quale castigo divino (Ier. 29, 31 sg.).
Douay-Rheims (Challoner) · Vulgata Clementina · Douay-Rheims originale (Douai 1609-10), trascrizione EEBO-TCP (CC0) · La Sacra Bibbia, tradotta dalla Volgata da Antonio Martini (1769-1781) (LaParola (laparola.net), Martini OSIS text, Public domain (LaParola's electronic edition marks it 'Dominio pubblico')). Pubblico dominio.