The gift of prophesying is to be preferred before that of speaking strange tongues.
Against their vaine childishnes, that thought it a goodly matter to be able to speake (by miracle) strange languages in the Church, preferring their languages before prophecying, that as, opening of Mysteries: he declareth that this Gift of languages is inferior to the Gift of prophecie. 26 Giuing order also hovv both giftes are to be vsed, to vvit, the Prophet to submit him self to other Prophets: and the Speaker of languages not to publish his inspiration, vnles there be an interpreter, 〈◊〉 Prouided alvvaies, that vvomen speake not at al in the Church.
1Follow after charity, be zealous for spiritual gifts; but rather that you may prophesy.Tenete dietro alla carità, ambite i doni spirituali: e massimamente il profetare.FOLOVV Charitie, earnestly pursue spiritual things: but rather that you may prophecie.Sectamini caritatem, æmulamini spiritualia: magis autem ut prophetetis. 2For he that speaketh in a tongue speaketh not unto men, but unto God: for no man heareth. Yet by the Spirit he speaketh mysteries.Imperocché chi parla una lingua, non parla agli uomini, ma a Dio: conciossiachè nissuno l'ascolta. Ma parla misterj per Ispirito.For he that speaketh vvith tongue, speaketh not to men, but to God: for no man heareth. But in spirit he speaketh mysteries.Qui enim loquitur lingua, non hominibus loquitur, sed Deo: nemo enim audit. Spiritu autem loquitur mysteria. 3But he that prophesieth speaketh to men unto edification and exhortation and comfort.Ma colui, che profeta, parla agli uomini per edificazione, ed esortazione, e consolazione.For he that prophecieth, speaketh to men vnto edification, and exhortation, and consolation.Nam qui prophetat, hominibus loquitur ad ædificationem, et exhortationem, et consolationem. 4He that speaketh in a tongue edifieth himself: but he that prophesieth, edifieth the church.Chi parla le lingue, edifica se stesso: ma colui, che profeta, edifica la Chiesa di Dio.He that speaketh vvith tongues, edifieth him self: but he that prophecieth, edifieth the Church.Qui loquitur lingua, semetipsum ædificat: qui autem prophetat, ecclesiam Dei ædificat. 5And I would have you all to speak with tongues, but rather to prophesy. For greater is he that prophesieth than he that speaketh with tongues: unless perhaps he interpret, that the church may receive edification.Vorrei, che tutti, voi parlaste le lingue: ma anche più, che profetaste. Imperocché è da più chi profeta, che chi parla le lingue: se a sorte non le interpreta, affinchè la Chiesa ne riceva edificazione.And I would haue you al to speake vvith tongues, but rather to prophecie. For greater is he that prophecieth, then he that speaketh vvith tongues: vnlesse perhaps he interpret, that the Church may take edification.Volo autem omnes vos loqui linguis: magis autem prophetare. Nam major est qui prophetat, quam qui loquitur linguis; nisi forte interpretetur ut ecclesia ædificationem accipiat. 6But now, brethren, if I come to you speaking with tongues, what shall I profit you, unless I speak to you either in revelation or in knowledge or in prophecy or in doctrine?Ora poi, o fratelli, se io verrò a voi parlando le lingue, che bene vi farò, eccettochè io vi parli, o con la rivelazione, o con la scienza, o con la profezia, o con la dottrina?But novv brethren if I come to you speaking vvith tongues: vvhat shal I profit you, vnlesse I speake to you either in reuelation, or in knovvledge, or in prophecie, or in doctrine?Nunc autem, fratres, si venero ad vos linguis loquens: quid vobis prodero, nisi vobis loquar aut in revelatione, aut in scientia, aut in prophetia, aut in doctrina ?
7Even things without life that give sound, whether pipe or harp, except they give a distinction of sounds, how shall it be known what is piped or harped?Similmente le cose inanimate, che danno suono, e la tromba, e la celerà, se non danno distinzione di suoni; come si saprà egli quel, che sulla tromba si canti, o sulla cetera?Yet the things vvithout life that giue a found, be it pipe or harpe, vnlesse they giue a distinction of soūdes, hovv shal that be knovven which is piped, or which is harped?Tamen quæ sine anima sunt vocem dantia, sive tibia, sive cithara; nisi distinctionem sonituum dederint, quomodo scietur id quod canitur, aut quod citharizatur ? 8For if the trumpet give an uncertain sound, who shall prepare himself to the battle?Imperocché se la tromba darà suono incerto; chi si metterà in ordine per la battaglia?For if the trumpet giue an vncertaine voice, vvho shal prepare him self to battel?Etenim si incertam vocem det tuba, quis parabit se ad bellum ? 9So likewise you, except you utter by the tongue plain speech, how shall it be known what is said? For you shall be speaking into the air.Così voi pure parlando una lingua, se non farete un discorso ben intelligibile; come s'intenderà egli quello, che vien detto? Conciossiachè parlerete all'aria.So you also by a tōgue vnlesse you vtter manifest speach, hovv shal that be knovven that is said? for you shal be speaking into the aire.Ita et vos per linguam nisi manifestum sermonem dederitis: quomodo scietur id quod dicitur ? eritis enim in aëra loquentes. 10There are, for example, so many kinds of tongues in this world: and none is without voice.Sonovi, per esempio, tante sorte di lingue nel mondo: e tutte hanno le loro voci.There are (for example) so many kindes of tongues in this vvorld, & none is vvithout voice.Tam multa, ut puta genera linguarum sunt in hoc mundo: et nihil sine voce est. 11If then I know not the power of the voice, I shall be to him to whom I speak a barbarian: and he that speaketh a barbarian to me.Se io pertanto non saprò il valore delle voci, sarò barbaro per colui; a cui parlo: e colui, che parla, sarà barbaro per me.If then I knovv not the vertue of the voice, I shal be to him to vvhom I speake, barbarous: and he that speaketh, barbarous to me.Si ergo nesciero virtutem vocis, ero ei, cui loquor, barbarus: et qui loquitur, mihi barbarus. 12So you also, forasmuch as you are zealous of spirits, seek to abound unto the edifying of the church.Così voi pure, dacché siete amanti de' doni dello Spirito, fate si, che per edificazione della Chiesa ne abbondiate.So you also, because you be emulators of spirites: seeke to abound vnto the edifying of the Church.Sic et vos, quoniam æmulatores estis spirituum, ad ædificationem ecclesiæ quærite ut abundetis.
13And therefore he that speaketh by a tongue, let him pray that he may interpret.E perciò chi parla una lingua, domandi in grazia di interpretarla.And therfore he that speaketh vvith the tongue, let him pray that he may interpret.Et ideo qui loquitur lingua, oret ut interpretetur. 14For if I pray in a tongue, my spirit prayeth: but my understanding is without fruit.Imperocché se io fo orazione in una lingua, il mio spirito ora, ma la mente mia riman priva di frutto,For if I pray vvith the tongue, my spirit praieth, but my vnderstanding is vvithout fruite.Nam si orem lingua, spiritus meus orat, mens autem mea sine fructu est. 15What is it then? I will pray with the spirit, I will pray also with the understanding, I will sing with the spirit, I will sing also with the understanding.Che farò adunque? Orerò collo spirito, orerò colla mente: salmeggerò collo spirito, salmeggerò colla mente.Vvhat is it then? I vvil pray in the spirit, I vvil pray also in the vnderstanding: I vvil sing in the spirit, sing also in the vnderstanding.Quid ergo est ? Orabo spiritu, orabo et mente: psallam spiritu, psallam et mente. 16Else, if thou shalt bless with the spirit, how shall he that holdeth the place of the unlearned say, Amen, to thy blessing? Because he knoweth not what thou sayest.Dappoiché se tu renderai grazie con lo spirito, quegli, che sta al posto dell'idiota, come risponderà egli amen al tuo rendimento di grazie? Mentre non intende quel, che tu dici:But if thou blesse in the spirit: he that supplieth the place of the vulgar hovv shal he say, Amen, vpon thy blessing? because he knovveth not vvhat thou saiest.Ceterum si benedixeris spiritu, qui supplet locum idiotæ, quomodo dicet: Amen, super tuam benedictionem ? quoniam quid dicas, nescit. 17For thou indeed givest thanks well: but the other is not edified.Conciossiachè tu veramente ben fai il rendimento di grazie: ma l'albo non ne è edificato.For thou in deede giuest thankes vvel: but the other is not edified.Nam tu quidem bene gratias agis, sed alter non ædificatur. 18I thank my God I speak with all your tongues.Rendo grazie al mio Dio, che io parlo le lingue, che parlate tutti voi.I giue my God thankes, that I speake vvith the tongue of you al'.Gratias ago Deo meo, quod omnium vestrum lingua loquor. 19But in the church I had rather speak five words with my understanding, that I may instruct others also: than ten thousand words in a tongue.Ma nella Chiesa bramo di dir piuttosto cinque parole, sicché io sia inteso per istruire anche gli altri: che dieci mila parole in altra lingua.But in the Church I vvil speake fiue vvordes vvith my vnderstanding that I may instruct others also: rather then ten thousand vvordes in a tongue.Sed in ecclesia volo quinque verba sensu meo loqui, ut et alios instruam: quam decem millia verborum in lingua.
20Brethren, do not become children in sense. But in malice be children: and in sense be perfect.Fratelli, non siate fanciulli nell'intelligenza, siate bensì pargoletti nella malizia: e perfetti nell'intendimento.Brethren, be not made children in sense, but in malice be children: and in sense be perfect.Fratres, nolite pueri effici sensibus, sed malitia parvuli estote: sensibus autem perfecti estote. 21In the law it is written: In other tongues and other lips I will speak to this people: and neither so will they hear me, saith the Lord.Nella legge sta scritto: per altri linguaggi, e per altre labbra parlerò a questo popolo; e nemmen così mi daranno retta, dice il Signore.In the Lavv it is vvritten, That in other tongues and other lippes I vvil speake to this people: and neither so vvil they heare me, saieth our Lord.In lege scriptum est: Quoniam in aliis linguis et labiis aliis loquar populo huic: et nec sic exaudient me, dicit Dominus. 22Wherefore tongues are for a sign, not to believers but to unbelievers: but prophecies, not to unbelievers but to believers.Le lingue adunque sono in segno non pe' fedeli, ma per gl' infedeli: la profezia poi non per gl' infedeli, ma pe' fedeli.Therfore languages are for a signe not to the faithful, but to infidels: but prophecies, not to infidels, but to the faithful.Itaque linguæ in signum sunt non fidelibus, sed infidelibus: prophetiæ autem non infidelibus, sed fidelibus. 23If therefore the whole church come together into one place, and all speak with tongues, and there come in unlearned persons or infidels, will they not say that you are mad?Se adunque si raduni insieme tutta la Chiesa, e tutti parlin le lingue, ed entrin dentro persone idiote, o infedeli: non dirann'elleno, che siete ammattiti?If therfore the vvhole Church come together in one, and al speake with tongues, and there enter in vulgar persons or infidels, vvil they not say that you be madde?Si ergo conveniat universa ecclesia in unum, et omnes linguis loquantur, intrent autem idiotæ, aut infideles: nonne dicent quod insanitis ? 24But if all prophesy, and there come in one that believeth not or an unlearned person, he is convinced of all: he is judged of all.Ma se tutti profetano, ed entra un infedele, o un idiota, è convinto da tutti, è sentenziato da tutti:But if al prophecie, and there enter in any infidel or vulgar person, he is conuinced of al, he is iudged of al.Si autem omnes prophetent, intret autem quis infidelis, vel idiota, convincitur ab omnibus, dijudicatur ab omnibus:
25The secrets of his heart are made manifest. And so, falling down on his face, he will adore God, affirming that God is among you indeed.E per tal modo si manifesta quel, ch'egli ha occultamente nel cuore, e così gittatosi boccone, adorerà Dio, dichiarando, che Dio è veramente in voi.the secrets of his hart are made manifest, and so falling on his face he vvil adore God, pronouncing that God is in you in deede.occulta cordis ejus manifesta fiunt: et ita cadens in faciem adorabit Deum, pronuntians quod vere Deus in vobis sit. 26How is it then, brethren? When you come together, every one of you hath a psalm, hath a doctrine, hath a revelation, hath a tongue, hath an interpretation: let all things be done to edification.Che è adunque da fare, o fratelli? Qualunque volta vi radunate, ciascuno di voi ha, chi il cantico, chi l'insegnamento, la rivelazione, le lingue, l'interpretazione: ogni cosa facciasi per l'edificazione.Vvhat is it then brethren? vvhen you come together, euery one of you hath a psalme, hath a doctrine, hath a reuelation, hath a tongue, hath an interpretation: let al things be done to edification.Quid ergo est, fratres ? Cum convenitis, unusquisque vestrum psalmum habet, doctrinam habet, apocalypsim habet, linguam habet, interpretationem habet: omnia ad ædificationem fiant. 27If any speak with a tongue, let it be by two, or at the most by three, and in course: and let one interpret.E se v'ha di coloro, che parlante lingue (parlino) due, o al più tre a vicenda, e uno interpreti.Vvhether a man speake with tōgue, by tvvo, or at the most by three, and in course, and let one interpret.Sive lingua quis loquitur, secundum duos, aut ut multum tres, et per partes, et unus interpretatur. 28But if there be no interpreter, let him hold his peace in the church and speak to himself and to God.Che se non siavi chi interpreti, nella Chiesa si tacciano, ma seco stessi, e con Dio favellino.But if there be not an interpreter, let him hold his peace in the Church, and speake to him self and to God.Si autem non fuerit interpres, taceat in ecclesia: sibi autem loquatur, et Deo. 29And let the prophets speak, two or three: and let the rest judge.De' profeti parlino due, o tre, e gli altri ne portino giudizio.And let prophets speake tvvo or three, and let the rest iudge.Prophetæ autem duo, aut tres dicant, et ceteri dijudicent. 30But if any thing be revealed to another sitting, let the first hold his peace.Che se ad un altro, che siede, sia stata fatta rivelazione, il primo si taccia.But if it be reuealed to an other sitting, let the first hold his peace.Quod si alii revelatum fuerit sedenti, prior taceat.
31For you may all prophesy, one by one, that all may learn and all may be exhorted.Imperocché potete tutti profetare a un per uno: affinché tutti imparino, e tutti ricevano consolazione:For you may al prophecie one by one: that al my learne, and al may be exhorted,Potestis enim omnes per singulos prophetare: ut omnes discant, et omnes exhortentur: 32And the spirits of the prophets are subject to the prophets.Gli spiriti de' profeti son sotto posti ai profeti.and the spirites of prophets are subiect to prophets.et spiritus prophetarum prophetis subjecti sunt. 33For God is not the God of dissension, but of peace: as also I teach in all the churches of the saints.Imperocché Iddio non è Dio del disordine, ma della pace: conforme io insegno in tutte le Chiese de' santi.For God is not the God of dissension, but of peace: as also in all the Churches of the saincts I teache.Non enim est dissensionis Deus, sed pacis: sicut et in omnibus ecclesiis sanctorum doceo. 34Let women keep silence in the churches: for it is not permitted them to speak but to be subject, as also the law saith.Le donne nelle Chiese stiano in silenzio, imperocché non è loro permesso di parlare, ma debbono star soggette, come dice anche la legge.Let vvomen hold their peace in the Churches: for it is not permitted them to speake, but to be subiect, as also the Law saith.Mulieres in ecclesiis taceant, non enim permittitur eis loqui, sed subditas esse, sicut et lex dicit. 35But if they would learn anything, let them ask their husbands at home. For it is a shame for a woman to speak in the church.Che se bramano di esser istruite di alcuna posa in casa ne interroghino i loro mariti. Conciossiachè è cosa indecente per una donna il parlar nella Chiesa.But if they learne any thing, let them aske their ovvne husbands at home. For it is a foule thing for a vvoman to speake in the Church.Si quid autem volunt discere, domi viros suos interrogent. Turpe est enim mulieri loqui in ecclesia. 36Or did the word of God come out from you? Or came it only unto you?E forse da voi venuta la parola di Dio? Oppure a voi soli è venuta?Or did the vvord of God procede from you? came it vnto you onely?An a vobis verbum Dei processit ? aut in vos solos pervenit ? 37If any seem to be a prophet or spiritual, let him know the things that I write to you, that they are the commandments of the Lord.Se alcuno si tien per profeta, o per uomo spirituale, riconosca, che le cose, che io vi scrivo, sono precetti del Signore.If any man seeme to be a prophet, or spiritual, let him knovv the things that I vvrite to you, that they are the cōmaundements of our Lord.Si quis videtur propheta esse, aut spiritualis, cognoscat quæ scribo vobis, quia Domini sunt mandata.
38But if any man know not, he shall not be known.Chi poi è ignorante, sarà ignorato.But if any man knovv not, he shal not be knovven.Si quis autem ignorat, ignorabitur. 39Wherefore, brethren, be zealous to prophesy: and forbid not to speak with tongues.Per la qual cosa, o fratelli, amate di profetare; e non vietate il parlare le lingue.Therefore, brethren, be earnest to prophecie: and to speake vvith tongues prohibit not.Itaque fratres æmulamini prophetare: et loqui linguis nolite prohibere. 40But let all things be done decently and according to order.Ma tutte le cose facciansi convenientemente, e con ordine.But let al things be done honestly and according to order among you.Omnia autem honeste, et secundum ordinem fiant.
14:1
Challoner
But rather that you may prophesy. That is, declare or expound the mysteries of faith. (Challoner)
Witham
To prophesy, in its proper signification, is to foretell things to come: it sometimes is to expound the obscure places in other prophets; and sometimes it is to preach the word of God. Here it is chiefly taken in this last sense. (Witham)
14:2
Witham
He that speaketh in a tongue, which others at least understand not: nay, which sometimes, perhaps, by the 14th and 15th verse, he himself that spoke tongues, did not understand, can only be said to speak to God. In spirit he speaketh mysteries, edifies himself, because in his spirit he is piously and devoutly affected; but he must endeavour that the Church, or people present, may be also edified. Let him then pray for the other gift of interpreting, what he speaks, or let another interpret. (Witham)
Witham
Not to men. Viz., so as to be heard, that is, so as to be understood by them. (Witham)
14:6
Witham
If I come to you, speaking with tongues in this manner, what shall I profit you, unless in revelation, etc. that is, unless I reveal, and expound to you the meaning, by some other gift, as in knowledge, in prophecy, in doctrine? To speak tongues only without interpreting, is no ways instructive. He that speaks to me, what I understand not, is no better than a barbarian to me, (so the Greeks called those that spoke not their language.) He amplifies this inconvenience of not being understood, by the example of instruments, pipes, harps, trumpets, which would not move persons to different affections, nor excite them to different actions, unless the sound, and manner they were played upon, were different; seek, then, and endeavour to make use of the gifts of the Spirit, to the edification of the Church, or of the hearers. (Witham)
14:12
Challoner
Of spirits. Of spiritual gifts. (Challoner)
14:13
Calmet
Pray that he may interpret. In order that he may be rendered more useful to the Church, as the martyrs, who prayed for those particular gifts they saw would be most useful for themselves, or their neighbours. (Calmet)
14:14
Witham
If I pray in a tongue, my spirit prayeth, but my understanding is without fruit: it may signify without fruit, or profit to others, though some understand, as if by this gift of tongues, they sometimes spoke what they themselves did not understand. (Witham)
14:16
Witham
How shall he that holdeth the place of the unlearned (literally, an idiot) say Amen to thy blessing? When persons speak, or pray, and the ignorant have had no instruction concerning such prayers, they cannot know when to say Amen: and when infidels come into such meetings, where they hear many persons at once speaking many tongues, which are understood by no body, will they not be apt to say, you are mad? The like in a manner happened on the day of Pentecost, when the disciples having received this gift, and speaking with tongues, the people hearing them, cried out, they were drunk. (Acts 2:13.) Yet St. Chrysostom takes notice, that the fault and madness was in the hearers, not in those who spoke tongues. (hom. xxxvi.) (Witham)
Challoner
Amen. The unlearned not knowing that you are then blessing, will not be qualified to join with you by saying Amen to your blessing. The use or abuse of strange tongues, of which the apostle here speaks, does not regard the public liturgy of the Church, (in which strange tongues were never used) but certain conferences of the faithful, (ver. 26. etc.) in which, meeting together, they discovered to one another their various miraculous gifts of the Spirit, common in those primitive times; amongst which the apostle prefers that of prophesying before that of speaking strange tongues, because it was more to the public edification. Where also note, that the Latin, used in our liturgy, is so far from being a strange or unknown tongue, that it is perhaps the best known tongue in the world. (Challoner)
14:19
Calmet
But in the Church. The apostle here condemns the vanity of the Corinthians, who made a parade of their gift of tongues. (Calmet)
14:20
Witham
Tongues are for a sign, not to believers, but to unbelievers, according to what the law (under which he comprehends the prophet Isaias, 28:11.) said: In other tongues, and other lips, I will speak to this people: and neither so will they hear me. St. Paul here gives the sense, rather than the words of the prophet, and expounds them of what happened particularly on the day of Pentecost, when the miraculous gift of tongues was designed to strike the unbelieving people with admiration, and to bring them afterwards to the true faith: but when he adds, that tongues are not for the believers, and that prophecies are not for the unbelievers, he cannot mean that tongues, used with discretion, may not also be profitable to believers, or that prophecies and instructions may not also be profitable to unbelievers, as well as to the believers; for this would be to contradict what he teaches in this chapter, and particularly (ver. 24.) where he says, that by prophecy the infidel is convinced, etc. St. Paul, whose design in all this chapter is to regulate the meetings, that they may be conducted with greater edification, and for the instruction, both of the Christians and unbelievers, thanks God, that he has the gift of tongues more than they, but says, that in the Church, or at such Church-meetings, he had rather, for the common edification of others, speak five words, etc. than ten thousand words, etc. and so he concludes, (ver. 39.) be zealous to prophesy, and forbid not to speak with tongues. (Witham)
14:26
Witham
When you come together, etc. St. Paul here settles the rules, which they are to observe in their meetings: one hath a psalm, the Spirit inspiring him with some psalm, or spiritual canticle, whereby to praise God: another hath the gift of doctrine, to instruct all there present: another the gift of tongues, which he will not have him to make use of, unless when there is one to interpret, that all things may be done in the most profitable manner unto edification. Two or three at a meeting may speak with tongues, if another interpret. (Witham)
14:29
Two or three, who have the gift of prophecy, may speak by turns in one of these assemblies, and the rest of the prophet shall judge, whether he be truly inspired, and speak good doctrine.
Witham
If any thing be revealed to another sitting by, let the former, who was standing and speaking, hold his peace, which they can do; for the spirits of the prophets are subject to the prophets, that is, they are not like men possessed with evil spirits, who have not power to desist, or to be silent; but these who are moved by an impulse of the holy Spirit, have it in their power either to speak or to be silent, as they judge convenient; for the true God is not the God of dissension and confusion, but the God of peace and order. (Witham)
14:34
Witham
Let women be silent, and not speak at all in public Church-meetings: and if they would ask any thing, let them ask it at home. (Witham)
14:36
Witham
Did the word of God first come out from you? This he says, to check these new preachers, by putting them in mind, that they are not the first, nor the only Christians, and so must conform themselves to the discipline practised in other Churches, especially since, as their apostle, he hath delivered them the commandments of the Lord. And if any man know not, will not acknowledge, and follow these rules, he shall not be known; God will not know, nor approve his ways. The pretended reformers, from the expressions with which the apostle blames the abuse some new converts made of the gift of tongues, think they have found a plausible argument to reprehend Catholics, for using the same Latin tongue in the Mass, and in the public liturgy. They consider not, whether they have the same reasons to find fault with the present discipline of the Church, as St. Paul then had to blame the Corinthians: whether the circumstances be the same or different: they think it enough that Latin, which is used in the Mass, is a language not understood by a great many ignorant people, and therefore they can say with St. Paul, that an idiot, or an unlearned man, knows not when to say Amen to what he hears. Two things offer themselves here to the consideration of every man, who is disposed to judge impartially. 1. Whether the same reasons and motives now subsist for blaming the Catholics. 2ndly, whether the conveniences and inconveniences, duly examined, it be found more commendable to perform the public liturgy, in those, which are the most general languages, as in Latin or Greek, or to have all liturgies turned into as many tongues, as the ignorant people understand and speak in different places. As to the first, St. Paul does not absolutely forbid the use of this gift of tongues, that were not understood, even by any one (as hath been already observed). All that he blames is, that many, who valued themselves on this gift, spoke at the same time altogether strange tongues, which none understood, but those who had another gift of the Spirit, called the interpretation of speeches, on which account in these meetings there was nothing but confusion, without any profit, edification, or instruction, at a time, and in such circumstances, when instructions were absolutely necessary, both for the new converted Christians, and also for the infidels, who flocked thither as much as the Christians. The case is now quite different, when none but Catholics meet, (especially at the Mass) who have been instructed from their infancy, what they are to believe, as to the mysteries of faith, and what they ought to practise, as to the commandments, the sacraments, prayer, and other points, which they have in their catechisms, or which have been delivered to them by catechetical discourses and instructions. And if they have been happily converted, or are upon their conversion, they are always carefully instructed in the tongue which they understand, as to what they ought to believe, and in the duties of a Christian life. Besides this, all present are frequently instructed by sermons and exhortations, not only on Sundays and holidays, but daily in Advent and Lent, as it is the custom in Catholic countries. I know some of our adversaries have been persuaded, that we preach in Latin to the people; to be convinced of the contrary, let them come and hear us; it is the worst I wish them. As to the sacrifice of the Mass, which none but they who are priests, can offer for the people, of which also a great part, according to the institution of the Church, as the Council of Trent observes, (session 22. cap. 5.) is said with a low voice: it is not performed in Latin in the Western Church, or in Greek in the East, that the meaning of the words may be concealed, since the same Council has laid an express injunction upon all pastors, and upon all that have care of souls, that they frequently, and especially on Sundays, and holidays, expound to the people, what is contained in the Mass, to wit, the parts, and the ceremonies. See 22nd session, cap. 8.) And this command is again repeated, (session 24. cap. 7.) that they instruct the people in their mother tongue concerning the divine mysteries and sacraments. All that can read, may find the Mass translated into their own language, and the most ignorant are taught and instructed, that by the different parts are represented the death and sufferings of our Saviour, Christ: they are taught how to offer up at the same time their intention, their heart, and their prayers: to confess themselves sinners before God, as the priest does, how they ought to endeavour to praise, and adore Christ with the blessed spirits in heaven; how they ought to beg graces of God, by saying the Lord's prayer; how they ought, at the same time, at least in spirit and desire, to receive the holy sacrament of the eucharist, with a sincere repentance, with humility and devotion. Cannot all things, then, be done to edification, as St. Paul requires, though the words of the Mass, and public liturgy, be in a language which the ignorant do not understand, but which, of all others, is the most general! Now the second thing to be examined is, whether, all things duly considered, it be better to retain the public Church-offices in Latin, and in those ancient dead languages, as they are called, or to turn the liturgy into as many tongues, as are spoken in different places and countries! Our adversaries, by this new alteration which they have made, have gone against the judgment of all Christian Churches, both in the West and East, and in all parts of the world. For as Mons. Simon takes notice, in his Critics, all other Churches (the Protestant only excepted) have judged it expedient, to stick to the words and languages of their ancient liturgies, the Grecians to the ancient Greek, which now the ignorant among them do not understand; the like is to be said of the ancient Syriac, Arabic, Coptic, etc. And it is also observed, that the Israelites continued the reading of the law and the prophets, in the ancient Hebrew, which the common people of the Jews did not understand after their return from the Babylonian captivity. It is well known that Latin in this part of the world, is more generally spread and known, than any other language whatsoever. It is taught every where in all public schools. It is learnt, not only by the ministers of the Church, but by almost all gentlemen, and by persons of all conditions, the poorer sort only excepted. There is this great convenience, that the same priest can perform all the public Church-offices, in all places and kingdoms where he travels. All the faithful, whithersoever they have occasion to go, meet with the same Mass, and liturgy in the same words abroad, which they were accustomed to hear at home. The same uniformity is every where preserved without change or confusion. But according to the method introduced by the Protestants, the liturgy must be changed into as many different tongues, as there are countries and places, and in almost every century, as we see by experience, languages are liable and subject to considerable changes and alterations. From hence arises a danger of changes, as to the doctrine and belief of the faithful: errors and heresies are the consequences, that follow such frequent changes, especially, when by another false principle of the said reformers, every private man and woman has a right to expound the hard and obscure places of the holy Scriptures, which make up the chief and greatest part of all public liturgies in all Christian Churches. I might ask of the Protestants, whether the ignorant people at least, and idiots, as St. Paul calls them, understand the meaning of the Psalms, when they are sung in Hopkins's rhymes; though they may perhaps know when to say Amen, with the rest. Nor yet does every ignorant man know what the word itself, Amen, signifies, and therefore knows not what he answers. I cannot but here take notice of an unfair way of proceeding, even in the best Protestant translation, by sometimes adding in this chapter the word unknown, and sometimes omitting it. All Catholics are willing to allow, that by the gift of speaking tongues, St. Paul means tongues unknown, though the word unknown is not found so much as once, neither in the Latin, nor even so much as in any one Greek manuscript. The Protestant translators, for tongues, have put unknown tongues, in all the verses, where St. Paul blames the abuse of this gift; to wit, ver. 2. 4. 13. 14. 19. 27. but they make no such addition, where St. Paul either commends, or permits the speaking in tongues not understood, as ver. 5. where he says, I would have you to speak tongues; and ver. 29.[39.?], where he says, forbid not to speak tongues. It is evident, that there is the very same reason for the addition, or the omission equally in all these verses. Is this to translate faithfully? I would by no means judge rashly, even of any adversary; but it looks as if both the addition and omission was with a design of making this popular objection seem to be of greater force against this point of discipline, and practice of the Catholics, and indeed of all Christian Churches. (Witham)
14:1
Prophesy.... That is, declare or expound the mysteries of faith.
14:2
Not unto men.... Viz., so as to be heard, that is, so as to be understood by them.
14:12
Of spirits.... Of spiritual gifts.
14:16
Amen.... The unlearned, not knowing that you are then blessing, will not be qualified to join with you by saying Amen to your blessing. The use or abuse of strange tongues, of which the apostle here speaks, does not regard the public liturgy of the church, (in which strange tongues were never used,) but certain conferences of the faithful, ver. 26, etc., in which, meeting together, they discovered to one another their various miraculous gifts of the Spirit, common in those primitive times; amongst which the apostle prefers that of prophesying before that of speaking strange tongues, because it was more to the public edification. Where also not, that the Latin, used in our liturgy, is so far from being a strange or unknown tongue, that it is perhaps the best known tongue in the world.
14:1
1. Rather prophecie.] A paraphrastical exposition of this Chapter concerning vnknovven tongues. The gift of prophecying, that is, of expounding the hard points of our religion, is better then the gift of strange tonges, though both be good.
14:2
2. Not to men.] To talke in a strange language, vnknovven also to him self, profiteth not the hearers, though in respect of God vvho vnderstandeth al tonges and thinges, and for the mysteries vvhich he vttereth in his spirit, and for his ovvne edification in spirit and affection, there be no difference: but the Prophet or Expositor treating of the same matters to the vnderstanding of the vvhole assemblie, edifieth not him self alone but al his hearers.
14:6
6. If I come.] That is, If I your Apostle and Doctor should preach to you in an vnknovven tongue, and neuer vse any kinde of exposition, interpretatiō, or explication of my strange vvordes, vvhat profite could you take thereby?
14:8
8. If the trumpet.] As the Trumpeter can not giue vvarning to or from the fight, vnles he vse a distinct & intelligible sound or stroke knovven to the souldiars: euen so the preacher that exhorteth to good life, or dehorteth from sinne, except he doe it in a speach vvhich his hearers vnderstand, can not attaine to his purpose, nor doe the people any good.
14:13
13. Let him pray that.] He that hath onely the gift of strange tonges, let him pray to God for the gift of interpretation: that the one may be more profitable by the other. for, to exhort or preach in a strange, tongue vvas not vnlavvful nor vnprofitable, but glorious to God, so that the speach had bene either by him self, or by an other, aftervvard expounded.
14:14
14. My spirit praieth.] Also vvhen a man praieth in a strange tongue vvhich him self vnderstandeth not, it is not so fruitful for instruction to him, as if he knevv particularly vvhat he praied. Neuertheles the Apostle forbiddeth nor such praying neither, confessing that his spirit, hart, and affection praieth vvel tovvardes God, though his minde and vnderstanding be not profited to instruction, as othervvise it might haue bene if he vnderstood the vvordes. Neither yet doth he appoint such an one to get his strange praier translated into his vulgar tongue, to obteine thereby the foresaid instruction. See the Declaration folovving of this Chapter.
14:16
By this word are meant al rude vnlearned men, but specially the simple which vvere yet vncharistened, as the Catechumens, vvhich came in to those spiritual exercises, as also infidels did at their pleasures.
idiotae.
14:18
vvith tongues more thē you all.
14:21
Concordance Es. 28, 11.
14:22
22. A signe.] The extraordinarie gift of tonges vvas a miraculous signe in the primitine Church, to be vsed specially in the Nations of the Heathen for their conuersion.
14:23
23. Infidels.] In the primitiue Church, vvhen Infidels dvvelt neere or among Christians, and often times came vnto their publike preaching & exercises of exhortation and exposition of Scriptures and the like: it vvas both vnprofitable and ridiculous to heare a number talking, teaching, singing Psalmes & the like, one in this language, & an other in that, al at once like a blacke saunts, and one often not vnderstood of an other, sometime not to them selues, and to strangers or the simple stand•r•s by, not at al. Vvhere othervvise if they had spoken either in knovven tonges, or had done it in order, hauing an expositor or interpreter vvithal, the Infidels might haue bene conuinced.
14:26
26. A Psalme.] Of vvhat spiritual exercise the Apostle speaketh. Vve see here that those spiritual exercises consisted specially, first, in singing or giuing forth nevv Psalmes or praiers and laudes: secondly, in Doctrine, teaching, or reading lectures: thirdly, in Reuelation of secrete things either present or to come: fourthly, in speaking Tonges of strange Nations: lastly, in translating or Interpreting that vvhich vvas said, into some common knovven language, as into Greeke, Latin, &c. Al vvhich gifts they had among them by miracle from the holy Ghost.
14:27
27. In course.] Al these things they did vvithout order, of pride and contention they preached, they prophecied, The disorders in the same. they praied, they blessed, vvithout any seemely respect one of an other, or obseruing of turnes and entercourse of vttering their Giftes. Yea vvomen vvithout couer or veile, and vvithout regard of their sexe or the Angels or Priests or their ovvne husbands, malepartly spake tonges, taught, or prophecied vvith the rest. This vvas then the disorder among the Corinthians, vvhich the Apostle in this vvhole chapter reprehendeth and sought to redresse, by forbidding vvomen vtterly that publike exercise, and teaching men, in vvhat order and course as vvel for speaking in tonges, as interpreting and prophecying, it should be kept.
14:34
Concordance 2. Tim. 2, 12.
Concordance Gen. 3, 16.
14:1
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 1 . “Yet desire earnestly spiritual gifts; but rather that ye may prophesy.”
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on Ephesians 9
Let us then “follow after love;” he saith not simply let us love; but let us “follow after love.” (
14:2
St Basil the Great † AD 379 De Spiritu Sancto 26
… So Paul speaks in Christ, saying “In the sight of God we speak in Christ,” and Christ in Paul, as he himself says “Since ye seek a proof of Christ speaking in me.” So also in the Spirit he speaketh mysteries,
St Gregory of Nazianzus † AD 389 Select Orations of Saint Gregory Nazianzen 2.95
… before my mouth had been opened to draw in the Spirit, and opened wide to be filled with the spirit of speaking mysteries and doctrines;
St Gregory of Nyssa † AD 395 Against Eunomius 4.9
… the Father, who is so foolish that, while John and Paul and the rest of the choir of the Saints proclaim these words,—words of truth, and words that point to the close affinity,—he does not look to them, but is led by the empty rattle of Eunomius’ sophisms to think that Eunomius is a truer guide than the teaching of these who by the Spirit speak mysteries
St Ambrose of Milan † AD 397 On the Holy Spirit 2.12
… since commonly in human matters hearing produces knowledge, and yet not even in men themselves is there always bodily speech or fleshly hearing. For “he that speaketh in tongues,” it is said, “speaketh not to men but to God, for no one heareth, but in the Spirit he speaketh mysteries.”
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 2 . “For he that speaketh in a tongue, speaketh not unto men, but unto God: for no man understandeth; but in the Spirit he speaketh mysteries.”
14:3
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 3 . “But he that prophesieth speaketh unto men edification, and exhortation, and comfort.”
14:4
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 4 . “He that speaketh in tongue edifieth himself.”
14:5
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 5 . “I would have you all speak with tongues, but rather that ye should prophesy: for greater is he that prophesieth than he that speaketh with tongues, except he interpret, that the Church may receive edifying.”
St Jerome † AD 420 Against Jovinianus 2.10
… For we know in part, and we prophesy in part: but when that which is perfect is come, then that which is in part shall be done away.” And afterwards we read: “But now abideth faith, hope, love, these three; and the greatest of these is love. Follow after love; yet desire earnestly spiritual gifts, but rather that ye may prophesy.” And again:
14:6
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 6 . “But now, brethren, if I come unto you speaking with tongues, what shall I profit you, unless I speak to you either by way of revelation, or of knowledge, or of prophesying, or of teaching?”
14:7
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
[3] Ver. 7 . “Even things without life, giving a voice, whether pipe or harp, if they give not a distinction in the sounds, how shall it be known what is piped?”
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 36
What may this be which is spoken? “If when thou prophesiest,” saith he, “and art speaking, the spirit of another stir him up, be silent thenceforth.” For that which he said in the case of the tongues, this also here he requires, that it should be done “in turn,” only in a diviner way here. For he made not use of the very expression, “in turn
14:8
Origen † AD 254 Origen's Commentary on the Gospel of John 6.12
… the voice, that in the wilderness which John interpreted; the sound is the whole prophetic order.” To this we may reply by reminding him of the text,
St Gregory of Nazianzus † AD 389 Select Orations of Saint Gregory Nazianzen 16.2
… The first wisdom is to despise that wisdom which consists of language and figures of speech, and spurious and unnecessary embellishments. Be it mine to speak five words with my understanding in the church, rather than ten thousand words in a tongue, and with the unmeaning voice of a trumpet,
St Ambrose of Milan † AD 397 On the Decease of His Brother Satyrus 2.106
… It is not enough that one see the trumpet or hear its sound, unless one understands the signification of the sound. For if the trumpet give an uncertain sound, how shall one prepare himself for war?
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 8 . “For if the trumpet give an uncertain voice, who shall prepare himself for war?”
14:9
St Athanasius of Alexandria † AD 373 Against the Arians. (Orationes contra Arianos IV.) 4.1.1
… And as there is not another essence, lest there be two Beginnings, so the Word which is from that One Essence has no dissolution, nor is a sound significative, but is an essential Word and essential Wisdom, which is the true Son. For were He not essential, God will be speaking into the air
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 9 . “So also ye, unless ye utter by the tongue, speech easy to be understood, ye will be speaking into the air:” i.e., calling to nobody, speaking unto no one. Thus every where he shows its unprofitableness.
14:10
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 10 . “There are, it may be, so many kinds of voices in the world, and no kind is without signification:” i.e., so many tongues, so many voices of Scythians, Thracians, Romans, Persians, Moors, Indians, Egyptians, innumerable other nations.
14:11
St John Chrysostom † AD 407 A Commentary on the Acts of the Apostles 54
“ Showed ,” he says, “no little kindness to us—barbarians” (as they were
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
… next, from that he proceeds to the very voice itself. So also before, when he was discoursing to show that it was not forbidden the Apostles to receive, beginning first with husbandmen, and shepherds, and soldiers, then he brought the discourse on to that which is nearer to the subject, the priests in the old covenant.
14:12
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 12 . “So also ye, since as ye are zealous of spiritual gifts, seek that ye may abound unto the edifying of the Church.”
14:13
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 13 . “Wherefore let him that speaketh in a tongue pray that he may interpret.”
14:14
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 14 . “For if I pray in a tongue, my spirit prayeth, but my understanding is unfruitful.”
St Augustine of Hippo † AD 430 On the Holy Trinity 14.16
… And we speak also of a spirit in man distinct from the mind, to which spirit belong the images that are formed after the likeness of bodies; and of this the apostle speaks to the Corinthians, where he says, “But if I shall have prayed with a tongue, my spirit prayeth, but my understanding is unfruitful.”
St Augustine of Hippo † AD 430 A Treatise on the Soul and its Origin 4.36
… thus it is written, “In putting off the body of the flesh,” where the apostle calls the flesh “the body of the flesh.” He designates it, indeed, in another point of view as the spirit of man, which he quite distinguishes from the mind: “If,” says he, “I pray with the tongue, my spirit prayeth, but my mind is unfruitful.”
14:15
Tertullian † AD 220 On Prayer 28
… For who hath required these from your hands?” What, then, God has required the Gospel teaches. “An hour will come,” saith He, “when the true adorers shall adore the Father in spirit and truth. For God is a Spirit, and accordingly requires His adorers to be such.” We are the true adorers and the true priests, who, praying in spirit,
Origen † AD 254 Origen De Principiis 2.8.2
… For this, I think, he indicates when he says, “I will pray with the spirit, I will pray with the understanding also; I will sing with the spirit, I will sing with the understanding also.”
Origen † AD 254 Origen's Commentary on Matthew 14.25
… Who then is he that asketh, but he who has obeyed Jesus when He says, “If ye stand praying, believe that ye receive, and ye shall receive”? But he that asketh must do everything in his power that he may pray “with the spirit” and pray also “with the understanding,”
St Gregory of Nazianzus † AD 389 Select Orations of Saint Gregory Nazianzen 32
… For Scripture says, God is a Spirit, and they that worship Him must worship Him in Spirit and in truth. And again,—We know not what we should pray for as we ought; but the Spirit Itself maketh intercession for us with groanings which cannot be uttered; and I will pray with the Spirit and I will pray with the understanding also;
St Ambrose of Milan † AD 397 On the Decease of His Brother Satyrus 2.110
… And perchance it is those two trumpets by which Paul, through the Divine Spirit, spake when he said: “I will pray with the Spirit, and I will pray with the understanding, I will sing with the Spirit, and I will sing with the understanding;”
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 15 . “What is it then? I will pray with the spirit, and I will pray with the understanding also; I will sing with the spirit, and I will sing with the understanding also.”
St Jerome † AD 420 The Letters of St. Jerome 22.18
18. Be like the grasshopper and make night musical. Nightly wash your bed and water your couch with your tears. Watch and be like the sparrow alone upon the housetop. Sing with the spirit, but sing with the understanding also.
St Jerome † AD 420 The Letters of St. Jerome 125.15
… you will go to sleep on your feet and you will be forced to rise before you have had sufficient rest. When your turn comes, you will recite the psalms, a task which requires not a well modulated voice but genuine emotion. The apostle says: “I will pray with the spirit and I will pray with the understanding also,”
St Augustine of Hippo † AD 430 Sermons on Selected Lessons of the New Testament 21.13
… because it is not directly said what spirit; for every spirit is not the Holy Spirit. Thus it might be called “blasphemy of the spirit,” when a man blasphemes with the spirit; as that may be called “prayer of the spirit,” when one prays with the spirit. Whence the Apostle says, “I will pray with the spirit, and I will pray with the understanding also.”
John Cassian † AD 435 The Twelve Books on the Institutes of the Cœnobia, and the Remedies for the Eight Principal Faults 2.11
… But they repeat them separately and bit by bit, divided into two or three sections, according to the number of verses, with prayers in between. For they do not care about the quantity of verses, but about the intelligence of the mind; aiming with all their might at this: “I will sing with the spirit: I will sing also with the understanding.”
14:16
St Irenaeus of Lyons † AD 202 Against Heresies 1.14.1
… This teacher declares that the restitution of all things will take place, when all these, mixing into one letter, shall utter one and the same sound. He imagines that the emblem of this utterance is found in Amen , which we pronounce in concert.
St Gregory of Nyssa † AD 395 On the Holy Spirit 1
… If It is a subject by virtue of its nature, then why is It made the unction of Kingship, and so associated with the Kingly dignity of the Only-begotten? If, on the other hand, the capacity to rule is shown by Its being included in the majesty of Kingship, where is the necessity of having everything dragged down to a plebeian
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 16 . “Else,” saith he, “if thou bless with the spirit, how shall he that filleth the place of the unlearned say the Amen at thy giving of thanks, seeing he knoweth not what thou sayest?”
St Jerome † AD 420 The Letters of St. Jerome 82.2
… first be reconciled to thy brother, and then come and offer thy gift.” If then we may not offer gifts that are our own unless we are at peace with our brothers; how much less can we receive the body of Christ if we cherish enmity in our hearts? How can I conscientiously approach Christ’s eucharist and answer the Amen
14:17
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 17 . “For thou verily givest thanks well, but the other is not edified.”
14:18
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 18 . “I thank God, speaking with tongues more than ye all.”
St Jerome † AD 420 Against Jovinianus 2.10
… “But now abideth faith, hope, love, these three; and the greatest of these is love. Follow after love; yet desire earnestly spiritual gifts, but rather that ye may prophesy.” And again: “I would have you all speak with tongues, but rather that ye should prophesy: and greater is he that prophesieth than he that speaketh with tongues.” And again:
St Augustine of Hippo † AD 430 A Work on the Proceedings of Pelagius 32
… And in respect of the “ diversities of tongues ,” what tongues could have been wanting to him, when he says himself: “I thank my God that I speak with tongues more than you all?”
14:19
St Gregory of Nazianzus † AD 389 Select Orations of Saint Gregory Nazianzen 16.2
… The first wisdom is to despise that wisdom which consists of language and figures of speech, and spurious and unnecessary embellishments. Be it mine to speak five words with my understanding in the church, rather than ten thousand words in a tongue,
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom on Paul's Epistle to the Romans 30
… And he does not say in your carnal things, as he did in “their spiritual things.” For the spiritual things were theirs. But the carnal belonged not to these alone, but were the common property of all. For he bade money to be held to belong to all,
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 35
Ver. 19 . “Howbeit in the Church I had rather speak five words with my understanding, that I might instruct others also.”
St Jerome † AD 420 The Letters of St. Jerome 53.8
… Deuteronomy also, that is the second law or the foreshadowing of the law of the gospel,—does it not, while exhibiting things known before, put old truths in a new light? So far the ‘five words’ of the Pentateuch, with which the apostle boasts his wish to speak in the Church.
14:20
St Irenaeus of Lyons † AD 202 Against Heresies 4.28.3
… as did Caleb [the son] of Jephunneh and Joshua [the son] of Nun, and innocent children, who have had no sense of evil. But who are they that are saved now, and receive life eternal? Is it not those who love God, and who believe His promises, and who “in malice have become as little children?”
Tertullian † AD 220 Against the Valentinians 2
… (Would you say) that it was children who shouted “Crucify Him”? They were neither children nor infants; in other words, they were not simple. The apostle, too, bids us to “become children again” towards God, “to be as children in malice” by our simplicity, yet as being also “wise in our practical faculties.”
St Gregory of Nyssa † AD 395 On the Holy Spirit 1
… So, too, he who both believes in the Father and receives the Son, but sets aside the Majesty of the Spirit, has “denied the faith, and is worse than an infidel,” and belies the name of Christ which he bears. The Apostle bids the man of God to be “perfect
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies on the Statues to the People of Antioch 5.11
11. Permit me, that I now say to you at a fitting time, “Brethren, be not children in understanding; howbeit in malice be ye children.”
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom 36
… not say, “Art thou He that should come to hell,” but simply, “He that should come?” Although this were far more absurd than the others, I mean their saying, “he therefore said these things, that he might preach there also after his departure.” To whom it were seasonable to say, “Brethren, be not children in understanding, howbeit in malice be ye children.”
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom 59
Let us then also be like the little children, and “in malice be we babes.”
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom 75
Wherefore I entreat, let us let go this childish mind, and lay hold of Heaven. For indeed, Christ willeth us to be men, perfect men. On this wise did Paul also command, “Brethren, be not children in understanding,” he saith, “howbeit in malice be ye children.”
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom on the Gospel of St. John 81
… And it is needful to enquire exactly into all, both the manner of the speaker, his argument, and the laws of Scripture, if at least we are minded not to draw wrong conclusions. For, “Brethren, be not children in your minds.” (
St Augustine of Hippo † AD 430 The Confessions 13.13
… water-brooks, and saith, “When shall I come?” “desiring to be clothed upon with his house which is from heaven;” and calleth upon this lower deep, saying, “Be not conformed to this world, but be ye transformed by the renewing of your mind.” And, “Be not children in understanding, howbeit in malice be ye children,” that in “understanding ye may be perfect;”
St Augustine of Hippo † AD 430 A Treatise on the Merits and Forgiveness of Sins, and on the Baptism of Infants 1.36
… And this ignorance of theirs we think lightly of at their time of life, so that we fully administer the sacraments, which we know to be serviceable to them, even although they struggle against them. And why, too, does the apostle say, “Be not children in understanding,”
St Augustine of Hippo † AD 430 The Harmony of the Gospels 2.30
… We have an example in the saying, “Be not children in understanding; howbeit in malice be ye little children, that in understanding ye may be perfect.”
St Augustine of Hippo † AD 430 Expositions on the Book of Psalms 47.1
… Him, and because they were kept from Him, He said, “Suffer them to come unto Me, for of such is the Kingdom of Heaven.” The example of childhood is set before us to beware of foolishness by the Apostle, “Brethren, be not children in understanding:” and again he proposeth it to imitate, “Howbeit in malice be ye children, that in understanding ye may be men.”
St Augustine of Hippo † AD 430 Expositions on the Book of Psalms 113.1
… 1 ); imagine not that that exhortation pertaineth not unto you, because having already passed the youth of the body, ye are either blooming in the prime of manhood, or growing gray with the honours of old age: for unto all of you the Apostle saith, “Brethren, be not children in understanding; howbeit, in malice be ye children, but in understanding be men.”
Pope St Leo I the Great † AD 461 Sermons 31
… Love the purity of a chaste life, because Christ is the Son of a virgin. “Abstain from fleshly lusts which war against the soul ,” as the blessed Apostle, present in his words as we read, exhorts us, “In malice be ye children
14:21
Tertullian † AD 220 The Five Books Against Marcion 5.8
… and thy neighbour as thine own self.” When he mentions the fact that “ it is written in the law ,” how that the Creator would speak with other tongues and other lips, whilst confirming indeed the gift of tongues by such a mention, he yet cannot be thought to have affirmed that the gift was that of another god by his reference to the Creator’s prediction.
St Gregory of Nyssa † AD 395 Funeral Oration on Meletius 1
… Tell them how the fair David distributed himself, in divers ways and manners, among innumerable ranks of people, and danced before that ark in the midst of men of the same and of different language
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 36
Ver. 21 . “In the law it is written, By men of strange tongues and by the lips of strangers will I speak unto this people; and not even thus will they hear me, saith the Lord.”
St Augustine of Hippo † AD 430 On the Holy Trinity 15.17
30. Just as sometimes all the utterances of the Old Testament together in the Holy Scriptures are signified by the name of the Law. For the apostle, in citing a text from the prophet Isaiah, where he says, “With divers tongues and with divers lips will I speak to this people,” yet prefaced it by, “It is written in the Law.”
14:22
St Gregory of Nazianzus † AD 389 Select Orations of Saint Gregory Nazianzen 41
XV. They spoke with strange tongues, and not those of their native land; and the wonder was great, a language spoken by those who had not learnt it. And the sign is to them that believe not,
St Gregory of Nazianzus † AD 389 Select Orations of Saint Gregory Nazianzen 43.35
… nor feed thousands of men with five loaves whose very fragments were a further supply for many tables. These were the works of Moses and Elijah, and my God, from Whom they too derived their power. Perhaps also they were characteristic of their time and its circumstances: since signs are for unbelievers not for those who believe.
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom 12
… Not however merely on this account, but to teach thee also, that upon thee no less at thy baptism the Spirit comes. But since then we have no need of sensible vision, faith sufficing instead of all. For signs are “not for them that believe, but for them that believe not.”
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 36
Ver. 22 . “Wherefore tongues are for a sign, not to them that believe, but to the unbelieving: but prophesying is for a sign not to the unbelieving, but to them that believe.”
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom on the Gospel of St. John 42
Ver. 2 . “A great multitude followed Him beholding the miracles that He did.” What is here told marks not a very wise state of mind; for when they had enjoyed such teaching, they still were more attracted by the miracles, which was a sign of the grosser state. For “miracles,” It saith, “are not for believers, but for unbelievers.”
St Augustine of Hippo † AD 430 The Confessions 13.21
… for it is not such that, unless it shall have seen signs and wonders, it will not believe, when now the faithful earth is separated from the waters of the sea, rendered bitter by infidelity; and “tongues are for a sign, not to those that believe, but to those that believe not.”
14:23
St Ambrose of Milan † AD 397 On the Holy Spirit 3.18
… But if all prophesy, and there come in one unlearned and unbelieving, he is convicted by all, he is judged by all. For the secrets of his heart are made manifest, and so falling down on his face he will worship God, declaring that God is in truth among you.”
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 36
Ver. 23 . “If therefore the whole Church be assembled together, and all speak with tongues, and there come in men unlearned or unbelieving, will they not say that ye are mad?”
14:24
St Basil the Great † AD 379 De Spiritu Sancto 16
… St. Paul, in the passage about the gift of tongues, writes to the Corinthians, “If ye all prophesy and there come in one that believeth not, or one unlearned, he is convinced of all, he is judged of all; and thus are the secrets of the heart made manifest; and so falling down on his face he will worship God and report that God is in you of a truth.”
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 36
Ver. 24 . “But if all prophesy, and there come in one unbelieving or unlearned, he is reproved by all, he is judged by all:”
14:25
Tertullian † AD 220 The Five Books Against Marcion 5.8
… Let Marcion then exhibit, as gifts of his god, some prophets, such as have not spoken by human sense, but with the Spirit of God, such as have both predicted things to come, and have made manifest the secrets of the heart;
St Athanasius of Alexandria † AD 373 Against the Arians. (Orationes contra Arianos IV.) 1.11
… For because of our relationship to His Body we too have become God’s temple, and in consequence are made God’s sons, so that even in us the Lord is now worshipped, and beholders report, as the Apostle says, that God is in them of a truth
St Athanasius of Alexandria † AD 373 Festal and Personal Letters of Athanasius 2
… truly put on the man which is created in God , have received gospel words, and reckon as a general commandment that given to Timothy, which saith, ‘Be thou an example to the believers in word, in conversation, in love, in faith, in purity .’ So well do they keep the Feast, that even the unbelievers, seeing their order , may say, ‘God is with them of a truth
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 36
Ver. 25 . “And thus the secrets of his heart are made manifest; and so he will fall down on his face and worship God, declaring that God is among you indeed.”
Pope St Leo I the Great † AD 461 Letters 10
Accordingly the written record of our proceedings shows what action we have taken in the matter of Celidonius , the bishop, and what Hilary said in the presence and hearing of the aforesaid bishop. For when Hilary had no reasonable answer to give in the council of the holy priests, “the secrets of his heart
14:26
Tertullian † AD 220 The Five Books Against Marcion 5.8
… Let Marcion then exhibit, as gifts of his god, some prophets, such as have not spoken by human sense, but with the Spirit of God, such as have both predicted things to come, and have made manifest the secrets of the heart; let him produce a psalm, a vision, a prayer
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 2
… Or, if not so, that not unto all are either these things said or those; but the one to such as were amenable to his censures, the other to such as were adorned with his praises. For as to the fact that they still had gifts; (
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 36
[4.] Ver. 26 . “What is it then, brethren? When ye come together, each one hath a psalm, hath a teaching, hath a tongue, hath a revelation, hath an interpretation. Let all things be done unto edifying.”
14:27
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 36
[5.] Ver. 27 . “And if any man speaketh in a tongue, let it be by two, or at the most by three, and that in turn; and let one interpret.”
14:28
St Gregory of Nazianzus † AD 389 Select Orations of Saint Gregory Nazianzen 2.7
7. For nothing seemed to me so desirable as to close the doors of my senses, and, escaping from the flesh and the world, collected within myself, having no further connection than was absolutely necessary with human affairs, and speaking to myself and to God,
St Gregory of Nazianzus † AD 389 Select Orations of Saint Gregory Nazianzen 21.19
… Some struggle on in an utterly monastic and solitary life, speaking to themselves alone and to God,
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 36
Ver. 28 . “But if there be no interpreter, let him keep silence in the Church; and let him speak to himself, and to God.”
14:29
St Cyprian of Carthage † AD 258 The Epistles of Cyprian 70.3
… Paul, moreover, looking forward to this, and consulting faithfully for concord and peace, has laid down in his epistle this rule: “Moreover, let the prophets speak two or three, and let the rest judge. But if anything be revealed to another that sitteth by, let the first hold his peace.”
St Cyril of Jerusalem † AD 386 The Catechetical Lectures of S. Cyril 13.29
… but it brought forth thorns ; for thou seest the crown, wherewith I am adorned. What then shall I now decree? I will command the clouds that they rain no rain upon it . For the clouds which are the Prophets were removed from them, and are for the future in the Church; as Paul says, Let the Prophets speak two or three, and let the others judge
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 32
“Secondly, prophets.” For they used to prophesy, as the daughters of Philip, as Agabus, as these very persons among the Corinthians, of whom he saith, “Let the prophets speak, two or three.” (c.
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 36
[6.] Ver. 29 . “Let the prophets speak by two or three, and let the others discern.”
St Augustine of Hippo † AD 430 On Baptism, Against the Donatists 2.8
… For so he understood the words of the apostle: "Let the prophets speak two or three, and let the other judge. If anything be revealed to another that sitteth by, let the first hold his peace."
14:30
St Cyprian of Carthage † AD 258 The Epistles of Cyprian 73.10
… For it behoves a bishop not only to teach, but also to learn; because he also teaches better who daily increases and advances by learning better; which very thing, moreover, the same Apostle Paul teaches, when he admonishes, “that if anything better be revealed to one sitting by, the first should hold his peace.”
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 36
Ver. 30 . “But if a revelation be made to another sitting by, let the first keep silence.”
St Jerome † AD 420 The Letters of St. Jerome 52.7
… “If anything,” writes the apostle Paul, “be revealed to another that sitteth by, let the first hold his peace. For ye may all prophesy one by one that all may learn and all may be comforted; and the spirits of the prophets are subject to the prophets. For God is not the author of confusion but of peace.”
14:31
St Peter of Alexandria † AD 311 The Genuine Acts of Peter 1
… “Do ye dare to supplicate me on behalf of Arius? Arius, both here and in the future world, will always remain banished and separate from the glory of the Son of God, Jesus Christ our Lord.” He thus protesting, all who were present, being struck with terror, like men dumb, kept silence. Moreover they suspected that he, not without some divine notification,
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 36
Ver. 31 . “For ye all can prophesy one by one, that all may learn, and all may be comforted.”
14:32
Tertullian † AD 220 The Five Books Against Marcion 4.4
… and if Marcion be even a disciple, he is yet not “above his master;” if Marcion be an apostle, still as Paul says, “Whether it be I or they, so we preach;” if Marcion be a prophet, even “the spirits of the prophets will be subject to the prophets,”
Origen † AD 254 Origen's Commentary on the Gospel of John 6.7
… that power is different from spirit, it will be enough to cite the text, “The Holy Spirit shall come upon thee, and the power of the Highest shall overshadow thee.” As for the spirits of the prophets, these are given to them by God, and are spoken of as being in a manner their property (slaves), as “The spirits of the prophets are subject to the prophets,”
Origen † AD 254 Origen's Commentary on Matthew 13.2
… Elijah, therefore, was not called John because of the soul, but because of the spirit and the power, which in no way conflicts with the teaching of the church, though they were formerly in Elijah, and afterwards in John; and “the spirits of the prophets are subject to the prophets,”
Novatian † AD 258 A Treatise of Novatian Concerning the Trinity 29
… Of this says the same apostle: “We have not received the spirit of the world, but the Spirit which is of God.” Concerning Him he exultingly says: “And I think also that I have the Spirit of God.” Of Him he says: “The Spirit of the prophets is subject to the prophets.”
St Hilary of Poitiers † AD 367 De Synodis or On the Councils 1
… The Lord is my witness that in no matter do I wish to criticise the definitions of your faith, which you brought to Sirmium. But forgive me if I do not understand certain points; I will comfort myself with the recollection that the spirits of the prophets are subject to the prophets
St Gregory of Nazianzus † AD 389 Select Orations of Saint Gregory Nazianzen 42.1
… not for the sake of ostentation, for the Spirit is far removed from all ostentation, but in order to establish his success and correct his failure, if indeed there were any such in his words or actions, as he declares when writing of himself. Since even the Spirits of the Prophets are subject to the prophets,
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom on Paul's Epistle to the Romans 14
… What therefore was the state of things then? God did in those days give to all that were baptized certain excellent gifts, and the name that these had was spirits. For “the spirits of the Prophets,” it says, “are subject to the prophets.” (
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 36
Ver. 32 . “And the spirits of the prophets are subject to the prophets.”
Rufinus of Aquileia † AD 411 Rufinus's Epilogue to Pamphilus the Martyr's Apology for Origen; otherwise The Book Concerning the Adulteration of the Works of Origen 1
… since it was one kind of heresy the partisans of which corrupted the Gospels, but it is another which is aimed at in these passages which, as we assert, have been inserted in the works of Origen. Let those who have such doubts consider that, as in all the saints dwells the one spirit of God (for the Apostle says,
14:33
St Athanasius of Alexandria † AD 373 Defence Against the Arians (Apologia Contra Arianos) 2
… These things tend not to the edification of the Church, but to her destruction; and those who rejoice in them are not sons of peace, but of confusion: but our God is not a God of confusion, but of peace
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 36
Ver. 33 . “For God is not a God of confusion, but of peace, as [I teach] in all the Churches of the saints.”
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 37
… Wherefore also elsewhere he said, “Who shall put you in remembrance of my ways which be in Christ, even as I teach everywhere in all the Churches.” ( 1 Cor. iv. 17 .) And again, “God is not a God of confusion, but of peace, as in all the Churches of the saints.” (c.
St Augustine of Hippo † AD 430 Letters of St. Augustin 169.2
… He teaches these to know the commandments of the Lord, for he is not a “God of confusion, but of peace.”
St Vincent of Lérins † AD 445 The Commonitory of Vincent of Lérins, For the Antiquity and Universality of the Catholic Faith Against the Profane Novelties of All Heresies 28
… earnestly protests, “I beseech you, brethren, that ye all speak the same thing, and that there be no divisions among you, but that ye be perfectly joined together in the same mind and in the same judgment.” But if any one dissent from their unanimous decision, let him listen to the words of the same apostle, “God is not the God of dissension but of peace;”
14:34
Tertullian † AD 220 The Five Books Against Marcion 5.8
… In precisely the same manner, when enjoining on women silence in the church, that they speak not for the mere sake of learning
Tertullian † AD 220 On Baptism 17
… For how credible would it seem, that he who has not permitted a woman even to learn with over-boldness, should give a female the power of teaching and of baptizing ! “Let them be silent,” he says, “and at home consult their own husbands.”
Tertullian † AD 220 On the Veiling of Virgins 9
It is not permitted to a woman to speak in the church;
St Cyprian of Carthage † AD 258 Three Books of Testimonies Against the Jews 3.47
In the first Epistle of Paul to the Corinthians: “Let women be silent in the church. But if any wish to learn anything, let them ask their husbands at home.”
St Cyril of Jerusalem † AD 386 The Catechetical Lectures of S. Cyril procatechesis-or-prologue-to-t.14
… and let one read, and another listen: and if there be no book, let one pray, and another speak something useful. And again let the party of young women sit together in like manner, either singing or reading quietly, so that their lips speak, but others’ ears catch not the sound: for I suffer not a woman to speak in the Church
St John Chrysostom † AD 407 Treatise Concerning the Christian Priesthood 3.9
… things in fact are turned upside down, and the proverbial saying may be seen realized—“The ruled lead the rulers:” and would that it were men who do this instead of women, who have not received a commission to teach. Why do I say teach? for the blessed Paul did not suffer them even to speak in the Church.
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom 7
However, not merely to find fault, come let us devise a mode of correction too. What then will the mode be? I would commit you to your own wives, that they may instruct you. It is true, according to Paul’s law,
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 37
“Let your women keep silence in the churches; for it is not permitted unto them to speak,” is the passage referred to.
St Augustine of Hippo † AD 430 Lectures or Tractates on the Gospel According to St. John 15.18
… Perhaps it was as the apostle says concerning women, “If they wish to learn anything, let them ask their husbands at home.” But this the apostle says of that where there is no Jesus present to teach. It is said, in short, to women whom the apostle was forbidding to speak in the Church.
14:35
Tertullian † AD 220 On the Veiling of Virgins 3
… immediately the great adversary of good things—and much more of good institutions—set to his own work. The virgins of men go about, in opposition to the virgins of God, with front quite bare, excited to a rash audacity; and the semblance of virgins is exhibited by women who have the power of asking somewhat from husbands ,
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom on Paul's Epistle to the Romans 31
… 520) (for this many women of the present day do, by fasting, and sleeping on the floor), but upon others also, so carrying on the race Apostles and Evangelists ran. In what sense then does he say, “I suffer not a woman to teach?” ( 1 Tim. ii. 12 .) He means to hinder her from publicly coming forward (
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 37
Ver. 35 . “And if they would learn any thing, let them ask their own husbands at home.”
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on Ephesians 20
… For if thou shalt make her “holy and without blemish,” everything else will follow. Seek the things which are of God, and those which are of man will follow readily enough. Govern thy wife, and thus will the whole house be in harmony. Hear what Paul saith. “And if they would learn anything, let them ask their own husbands at home.” (
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on 2 Thessalonians 5
… I address all generally, do you each individual privately and let each charge himself with the salvation of his neighbors. For that it becomes one to preside over those of his household in these matters, hear where Paul sends women for instruction; “And if they would learn anything, let them ask their own husbands at home” (
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on 1 Timothy 9
… he proceeds even to regulate their speech. And what says he? “Let the woman learn in silence”; that is, let her not speak at all in the church; which rule he has also given in his Epistle to the Corinthians, where he says, “It is a shame for women to speak in the church” (
14:36
St John Chrysostom † AD 407 The Homilies of St. John Chrysostom on Paul's Epistle to the Romans 30
… xvi. 1 .) But in the case of the Romans he does not do so, but in a more covert way. And he does this also in regard to the preaching, as when he says, “What? came the word of God out from you? or came it unto you only?” (
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 37
Ver. 36 . “What? was it from you that the word of God went forth? or came it unto you alone?”
14:37
St Hilary of Poitiers † AD 367 Homilies on the Psalms 1
… For there is no play of human emotions in God that He should know or not know anything. The blessed Apostle Paul declared how we were known of God when he said: If any man among you is a prophet or spiritual, let him take knowledge of the things which I write unto you, that they are of the Lord: but if any man does not know, he is not known
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 37
Ver. 37 . Thus: “if any man thinketh himself to be a prophet, or spiritual, let him take knowledge of the things which I write unto you that they are the commandments of the Lord.”
St Augustine of Hippo † AD 430 Lectures or Tractates on the Gospel According to St. John 98.2
… but if any man be ignorant, let him be ignorant.”
14:38
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 37
Ver. 38 . “But if any man is ignorant, let him be ignorant.”
St Augustine of Hippo † AD 430 Letters of St. Augustin 169.2
2. For the words, “He that is ignorant shall be ignored,”
Pope St Leo I the Great † AD 461 Letters 139
… And therefore, because in the time of long-suffering, you have chosen return to wisdom rather than persistency in folly, I rejoice that you have so sought the heavenly remedies as at last to have become a defender of the Faith which is assailed by heretics. For, though no priest ought to be ignorant of that which he preaches
Pope St Gregory I the Great † AD 604 The Book of Pastoral Rule 1.1
… ii. 8 ). And therefore the Truth complains of not being known of them, and protests that He knows not the principality of those who know not Him; because in truth these who know not the things of the Lord are unknown of the Lord ; as Paul attests, who says, But if any man knoweth not, he shall not be known (
14:39
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 37
Ver. 39 . “Wherefore, brethren, desire earnestly to prophesy, and forbid not to speak with tongues.”
14:40
St Ambrose of Milan † AD 397 On the Duties of the Clergy 1.45
… Therefore the Prophet said: “The Lord reigneth, He is clothed with splendour.” And again he says: “A hymn beseems Thee, O God, in Sion.” That is: It is right and good to fear Thee, to love Thee, to pray to Thee, to honour Thee, for it is written: “Let all things be done decently and in order.”
St John Chrysostom † AD 407 Homilies on First Corinthians 37
Ver. 40 . “Let all things be done decently and in order.”
Pseudo-Clement The First Epistle of the Blessed Clement, the Disciple of Peter the Apostle 2
… in darkness,” that they may arise and go forth from the darkness by the light of the good works of the fear of God, “that they may see our good works and glorify our Father who is in heaven.” For it is required of the man of God, that in all his words and works he be perfect, and that in his life he be adorned with all exemplary and well-ordered behaviour,
14:1
1. They then are called prophets who, under the direction of the Holy Spirit, forth-tell future events or hidden mysteries.
14:2
2. Those teachers only who so exhort to piety are to be called prophets.
14:3
3. Those too received the name of prophets who were borne along by a Divine impulse to praise God with hymns and to provoke the people to devotion. So, in 1Sa 10, the Spirit of God came on Saul and he prophesied; and again, in chap. 12., he laid aside his clothes and lay down naked, singing his prophecies a whole day and night. Again, since Elijah and EIisha had disciples, who at fixed times, like men devoted to religion, occupied themselves more zealously than others in singing psalms, in prayers and praises, in investigating, meditating on, and teaching the law, and since they sometimes were carried away by the power of the Spirit, as, e.g., he who anointed Jehu hence all these were called prophets, and their sons or disciples were called sons of the prophets. Frequent mention of them is made in 2 Kings. They were especially so called because among them were some true prophets.
14:4
4. Hence the name of prophet is extended to any singers, so that to prophesy is the same as to play or to sing anything in praise of God. So, in 1Ch 25:1, the sons of Asaph, and of Heman, and of Jeduthun are said to prophesy with harps, with psalteries, and with cymbals. Still among them there were prophets indeed, such as the leaders of the singers, Asaph, Heman, and Jeduthun, who, under the inspiration of the Holy Spirit, composed the psalms that bear their names, as the Hebrews hand down to us by tradition. (5.) By an abuse of the word, those are called prophets who, under the influence of some evil spirit, lose their self-control, and utter idiotic and frensied sounds. So, in 1Sa 18:9, it is said that "an evil spirit of God came upon Saul, and he prophesied in the midst of his house," i.e., he spoke and acted as one demented, like one filled with frensy. Hence the heathen called their poets seers and prophets, because they seemed borne along by the irresistible power of the Muses, as, e.g., the Sibyls in composing and singing their songs. So Ovid (Fasti, lib. vi. 5.) says "God is within us, enkindling us to song, And fanning into flame the sparks of heavenly truth." So, in Tit 1:21, the poet Epimenides is called a prophet. (6.) "To prophesy" also denotes the working of miracles; for this was the work of prophets, who were holy men, gifted from above, and like organs of God and of His wisdom and power. So, in Ecclus. xlviii., the dead body of Elisha is said to have prophesied, because by its touch it raised a man from the dead (2Ki 13:21). The word "prophet" is so used in S. Luk 7:16. (7.) To prophesy is to confirm prophecy. So, in Ecclus. xlxx., the bones of Joseph are said to have prophesied after his death, viz., when they were carried with the Israelites out of Egypt, and so testified silently that the prophecy about them was true. From all these it is evident that prophecy, strictly speaking, is that gift which was frequently given before Christ came, as well as in the Primitive church, but which now for the most part has ceased, and is only vouchsafed to a very few men, for a testimony to their exceptional holiness. The frequency of such gifts was miraculous, and came almost to an end with the Apostles; that is to say, they are not now given, as then, promiscuously, but to very few and very seldom. It was the purpose of the Lord that those miracles should shine forth brightly, to draw the attention of the heathen to the Gospel, and to convince them of its truth. Now, however, that the faith has been well grounded and the world converted, He withdraws them and bids the Church depend for her growth and perfection on the usual instruments of teaching and exhortation. Cf. Jansenius (Concordia, c. 47). A second question arises, Which of these various meanings does S. Paul apply here to the word "prophet?" Chrysostom and Theophylact say that he uses the word in the strict meaning of "one who foretells future things." This was his meaning, they say, in chapter xii. Theodoret takes prophecy to mean the revelation of thoughts and other hidden mysteries, and quotes ver. 24 in support of his opinion. But we should notice that the Apostle is describing in this chapter everything that took place then in the public assemblies of the Church, and that he includes them all under the names of tongues and of prophesying. For the Holy Spirit then would fill many in the Church to sing and speak spiritual songs, hymns, prayers, collects, and psalms in strange tongues, in the presence of an unlettered crowd of all sorts of men, just as He did on the day of Pentecost, as described in Acts ii. This is supported by S. Dionysius (de Div. Nomin. c. 3) and by Tertullian (Apol. 29), and the Apostle calls this "the gift of tongues," or "speaking in tongues." To others the Holy Spirit would give the power of ex- pounding Holy Scripture, or of teaching or preaching, or of singing, or of leading the people in exalted prayer in the vulgar tongue, and hence, as Chrysostom and Theodoret point out, of manifesting the secrets of men's hearts, and even of uttering real prophecies. All these things S. Paul includes here under the name of prophecy, especially preaching and teaching, and he opposes them to the gift of tongues. Cf. vers. 4-6, 31, and especially vers. 25, 26. For the prophets of old time not only foretold future things, but taught and preached, and mingled with their teaching psalms and prayers. Therefore the Apostle here puts this kind of prophecy before tongues, and throughout the whole chapter exhorts them to it, and gives directions for its due use and its order in the public assemblies of the Church, both before and after the Eucharist; for in these assemblies one would expound Holy Scripture, another exhort, a third sing a hymn, a fourth a psalm, even sometimes in a foreign tongue. Cf. Ambrose, Anselm, and Philo (de Essæis). The word "prophet" has this meaning also in chap. xi. vers. 4, 5. We must notice too, that S. Paul does not here call all prophets who simply explain the obscure passages of the Prophets or of Holy Scripture, nor yet all those who teach others or exhort, as some writers suppose, but only those who do so by the direct inspiration of the Holy Spirit, and not from learning acquired by laborious study. This is plain from ver. 30, where he says. "If anything be revealed to another, let the first hold his peace," and from ver. 32: "The spirits of the prophets are subject to the prophets." By the name of prophets he means those who were filled with the Holy Spirit, and received from Him some revelation of doctrine, or word of exhortation, or of prayer. This was frequently given then, as appears from ver. 26. But when that influence of the Holy Spirit ceased, it was succeeded by reading of the Scriptures, preaching, psalm-singing before the Mass, during the Mass, and after the Mass. Cf. note on ver. 26. Ver. 1. Follow after Charity. Pursue it eagerly so as to obtain it, just as a huntsman pursues a wild animal.
14:12
Desire spiritual gifts. These are, S. Chrysostom says, the gifts of the Holy Spirit, not His graces, as, e.g., the gift of tongues or of healing, and the others referred to in chap. xi. S. Paul bids them desire these, try to obtain them, especially by prayer, not from any desire for superiority but from charity, that they may profit others and the Church at large by means of those gifts.
14:19
But rather that ye may prophesy. Viz., that under the inspiration of the Holy Spirit ye may teach, say, or sing such things as may stir up the devotion of others. This has just been seen to be the force of "prophecy." Ver. 2. He that speaketh in a tongue, &c. S. Augustine (de Gen. ad Litt. lib. xii.), Primasius, and Cajetan read the nominative in the last clause of this verse, "Howbeit the Spirit speaketh mysteries," The meaning then would be: The Holy Spirit speaks of hidden mysteries in the Holy Scriptures, which cannot be understood, except some prophet or doctor interpret them. But this meaning is foreign to the context, and this reading is not supported by the Greek or Latin copies. Ver. 3. But he that prophesieth speaketh unto men to... comfort. This is what I said before, that to prophesy means here to speak words which edify, exhort, and comfort others. Hence, to prophesy is better than to speak in unknown tongues, which no one understands, and from which no one can receive instruction, edification, or comfort. Ver. 6. Now, brethren, if I come unto you speaking with tongues... or by doctrine? His tongues would profit them nothing unless he added to them a revelation, that is an explanation of the revelation given him; or knowledge, that is a declaration of what he knew, whether infused by God or acquired by study; or prophecy, that is a statement of what he knew, either by prophecy properly so called or improperly, in the way of explanation of hidden and difficult things, especially of Holy Scripture; or doctrine, that is an accommodation of his discourse to their capacity. Such is pretty nearly the explanation given by S. Thomas and Theophylact. To complete the sense of the verse we must supply: But I shall do nothing of this sort if I merely speak with tongues and do not interpret, so that you may understand me; therefore it is better to prophesy than to speak with tongues, unless some one interpret. But in the second place we can understand the Apostle's meaning still better if we join knowledge with doctrine, and revelation with prophecy. For, as it was from their stores of knowledge that learned men drew the teaching that they gave others, so was it from revelation that they prophesied. Prophecy is distinguished from doctrine in that it is received by revelation, doctrine from knowledge; for what we teach has been acquired by intellectual study. So Tolatus and Jansenius, in the place quoted above, say that S. Paul's meaning is, "Though I speak in unknown tongues, but do not teach you, whether by knowledge gained by study or by prophecy received by revelation, I shall profit you nothing." Thirdly, Cassianus (Collat xiv. 8) sees here the four senses of Holy Scripture: in the doctrine the literal sense, in the revelation the allegorical, in the knowledge the tropological, in the prophecy the allegorical. But this is a mystical and symbolic interpretation. Ver. 7. And even things without life, &c. That tongues profit nothing unless they are understood can be seen, even from a comparison drawn from inanimate things; for a pipe or harp are of no use unless they give a distinct sound. Unless a man knows what is played he will take no pleasure in the sounds, nor will he be induced to dance to the music. Ver. 9. So likewise ye... how shall it be known what is spoken. For the tongue is the stamp, the image, the index, and messenger of the mind. As Aristotle says (Peri Hermen. lib. ii.), "words are signs of the feelings which lie concealed in the soul." Hence Socrates used to determine the mind and character of any one from his voice, and would say, "Speak, young man, that I may see you." But this cannot be if the language of the speaker is unknown to the hearer. Ver. 10. There are, it may be, so many kinds of voices in the world, and none of them is without signification. As a matter of fact, or for example, there are many different languages: no nation is without its language, no language without its meaning. Others, as Œcumenius, refer the none to the instrument, and say that no pipe or harp but has its proper sound; others, more generally, no object is without its voice. As Ausonius sings to Paulinus: "No creature silent is, nor winged bird, Nor beast that walks the earth, nor hissing snake: The cymbals smitten sound, the stage when struck By dancers' feet, the drum its echo gives." The best meaning, however, is that no tongue is void of meaning. Ver. 11. I shall be unto him that speaketh a barbarian. As Ovid says: "A barbarian here am I, and understood by none." The word "barbarian" is onomatopoetic, and was first applied by the Greeks to any one who spoke another language than Greek; then by the Romans to one who spoke neither Greek nor Latin; afterwards it denoted any one who spoke any other tongue but that of his native country. Hence Anacharsis the Scythian, when ridiculed as a barbarian by the Athenians, well replied, "The Scythians are barbarians to the Athenians, the Athenians just as much barbarians to the Scythians." Ver. 12. Forasmuch as ye are zealous of spiritual gifts. Since ye desire to have the gifts and graces of the Holy Spirit enumerated in chap. xii, seek them from God abundantly, that ye may use them, not for ostentation, but for the perfecting of the Church. Ver. 13. Let him that speaketh... pray that he may interpret. Paul is here speaking of public prayer, in which one man, even though a layman, inspired by the Holy Spirit, would offer up prayer in an audible voice before all, the others listening, and joining their prayers to his. This is the meaning, as appears from the following verses. But Chrysostom, Ambrose, and Anselm explain it thus: Let him pray that he may receive the gift of the interpretation of tongues, so as to make his own prayer intelligible to others. Ver. 14. For if I pray in an unknown tongue my spirit prayeth. (1.) My spirit is refreshed; (2.) according to S. Chrysostom, the gift of the Holy Spirit which is in me prayeth, makes me pray and utter my prayer in public. (3.) Theophylact and Erasmus, following S. Basil, understand breath by spirit; in other words, My voice, produced by the vital and vocal breath, prays; but my mind is unfruitful, because it does not understand the meaning of the words uttered. Primasius, too, says that the word "spirit" here is to be understood of prayers uttered sometimes while the mind is thinking of something else. But the first is the true sense, and best fits in with what follows. S. Thomas, commenting on this clause, gives three other meanings, but they are not those in the Apostle's mind.
But my understanding is unfruitful. S. Chrysostom, Theophylact, Ambrose, S. Thomas, and Cajetan think that the Apostle is speaking here of those who had received the gift of tongues, but who, like Balaam's ass, did not understand what they said, or at all events did not enter into the mysteries contained in their words. S. Augustine says the same (de Gen. ad Litt. lib. xii. c. 8 and 9), and it is gathered from ver. 28. For these prayed without fruit in such tongues; for, though their spirit fed on God in pious devotion, yet their mind was not fed on any understanding, of the words of the prayer. But I say that the Greek νοΰς here is the same as "meaning." It is so rendered in the Latin in ver. 19, and in chap. ii. 16, and in Rev. xvii. 9, where we read, "Here is the meaning" (of the vision of the beast) "which hath wisdom." S. Paul makes the same distinction between the tongue and the mind, or the letter and the spirit, which is so common amongst rhetoricians. "Sense" or meaning here is passive understanding, that by which I am understood by all not active, by which I understand things. This "mind," or signification of tongues, is without fruit, because no one takes it in, and no one is aroused to devotion. This is the natural meaning, and S. Basil seems to hold it (in Reg. Brev. Interrog. 278). Secondly, Œcumenius and Theodoret give an explanation which is not improbable: My mind, or my aim and object, is without fruit, not on the part of the speaker but the hearer, whom the speaker strives to excite to piety. It is certain, from vers. 14, 16 and 19, that S. Paul is speaking of fruit on the side of the hearers; for he is speaking of the prayers and spiritual songs which some of the laity composed under the influence of the Holy Spirit, and uttered in public, or sang in the church at the time of their spiritual feasts, for the comfort, instruction, or exhortation of the people. He wishes them to be said in the vulgar tongue, so as to be understood by all; otherwise, he says, they would be fruitless. You will perhaps say that the Mass and Canonical Hours ought then to be said now in the vulgar tongue. I deny that this follows, for the Apostle is speaking of the prayers which any lay person might compose for the edification or quickening of the people, not of the public Divine offices, which the clergy now perform with the approbation, not to say at the command, and in the name of the whole Church, to worship and praise God with a solemn and uniform majesty in Latin. For if the vernacular tongue were used, it would come to pass (1.) that the uneducated would not understand Divine mysteries, or rather they would misunderstand them, and accept heretical opinions; (2.) the language would have to vary with the countries, or even with the cities. Although all the Germans speak the same language, yet each province has a different idiom: the Westphalians have one, the Swiss another, the Hessians another, and so on. And so if the Divine office were said in the vernacular, in such a difference of dialects division would arise, and sacred things would be ridiculed and despised. You will urge, secondly, perhaps that the people do not understand Latin: what fruit then have they from the Latin Mass? I answer, (1.) They participate in the sacrifice and also the sacrament if they wish to; (2.) in all the prayers which the priest offers for all men, and especially for those present; (3.) they are inflamed by the decent rites and ceremonies to devotion and elevation of their souls to God in private prayer, especially since parish priests are bound, by the Council of Trent (sess. xxii. c. 8), to explain the service to the people in their sermons. See Bellarmine (de Verbo. Dei. lib. ii. c. 16). Ver. 15. I will pray with the spirit, and I will pray with the understanding also. I will pray with sense and meaning, intelligibly, so that others may understand me. S. Paul alludes to Psa 47:7, where the same double meaning of understanding on the part of speaker and hearer is found. Ver. 16. Else when thou shalt bless with the spirit, &c. To bless here is to praise God with heart and mouth. S. Thomas understands it of the public blessing of the people; so also do Primasius, Haymo, and Salmeron, the latter of whom strives by many arguments to prove that the Apostle is speaking here of the sacrifice of the Mass, in which the priest blesses God rather than the people; for the two Greek words for "blessing" and "giving thanks," used indifferently by the Evangelists and S. Paul in their accounts of the institution of the Eucharist, are used here, and seem to point to the Mass. It hence derives its names of the "Blessing" and the "Eucharist," or giving of thanks. Add to this that in all the liturgies of the Mass, including those of S. James, S. Clement, S. Basil, and S. Chrysostom, after the consecration of the bread and wine, the people are wont to answer "Amen!" The Apostle, then, seems to mean here that public blessings, prayers, and Masses should not be celebrated in the church in an utterly unknown tongue, but that among the Greeks Greek should be used, among the Hebrews Hebrew, and among the Latins Latin; for these languages are for the most part understood by all who are of each race respectively. If it is impossible to use one language which is understood by all the different peoples who hear the same Mass, then one which is the best known should be selected, such as Latin among us, so that many "in the room of the unlearned" may answer "Amen!" as the Apostle requires. But that the Apostle is not speaking of the solemn blessing in the Mass, but of any other uttered by some private member, under the direction of the Holy Spirit, in hymn or psalm or prayer, appears (1.) from the Greek particle for else, which, in its meaning of because, gives the cause of the preceding verse. The singular, used in "thy giving of thanks," points also to the private and personal devotion of each of the faithful. (2.) It appears from the drift of the whole chapter, and especially from the conclusion, stated in ver. 26, "Let all things be done to edifying." (3.) It appears again from ver. 31, where he says: "Ye may all prophesy one by one;" and from ver. 29 "Let the prophets speak two or three, and let the other judge;" but it was of any one's fresh and private blessing, or prophecy that they were to judge; for the common prayer and liturgy of the whole Church, having been approved of by the whole Church, ought not to be subjected to examination for judgment. All this will better appear from the next paragraph.
14:23
The unlearned. Gagneius, following Severian, says the unlearned is the catechumen. Primasius says he is a neophyte. Chrysostom, Ephrem, Theophylact, S. Thomas, and others give the best meaning, viz., one untaught, unlettered, and with no knowledge of tongues. S. Thomas, Primasius, and Haymo take the "unlearned" here to be the minister who at Divine service says "Amen!" for the people at the end of the Collects. These Fathers say that S. Paul means that at all events the minister at the Mass and other sacred rites should be able to understand the priest, or him who offers up prayer in public, in any other language than the vernacular, and should be able to respond, "Amen!" This is good and fitting teaching, but not necessarily the one uppermost in the mind of the Apostle. But the "unlearned" here denotes, not some minister of the sacred rites, but any one of the laity. The Greek gives us, "he who sits among the unlearned" that is, is himself unlearned. Prophets and teachers used to sit in one place, the lay people in another. This is the explanation given by Chrysostom and Theophylact. Justin (Rev 2) says that the whole of the laity, and consequently any individual of it, was wont to answer "Amen!" Hence S. Jerome, towards the end of his commentary on the Epistle to the Galatians, says that the people used to answer "Amen!" with a noise like thunder. A minister now says it for the people, so as to prevent a confused murmuring. The Apostle is speaking here, we must notice once more, of the extempore prayer of the individual, uttered for the purpose of edifying, and which might possibly contain some doctrinal error, as is hinted in ver. 29. He directs that in such prayers the vulgar be used, so that the people may not answer "Amen!" to a prayer in an unknown tongue which is meaningless, absurd, or heretical. He is not speaking of prayers approved by the Church, which for that very reason are free from error, to which a single minister makes reply, and to which the people can add private prayers of their own. Moreover, the Council of Trent orders that sometimes, instead of the sermon, these prayers be explained to the people. Again, it is lawful to pray in a language not understood by the person who prays, if you are certain that the prayers are good ones, as, e.g., when nuns say the Canonical Hours in Latin. In the same way the laity, when the priest offers up prayers in Latin, can pray with him, and add the intention of seeking that the priest may obtain for himself and all the people what he asks in the name of the Church in the beautiful prayers provided. And even if they do not understand them, and get no nourishment for their understanding from the meaning of the prayers, yet they reap the fruit of devotion to God, and of reverence towards the prayers; nay, they merit and obtain more than those who understand them if they pray with more humility, piety, and fervour. S. Jordanes, when asked whether such prayers as these of nuns were pleasing to God, well replied: " Just as a jewel in the hand of a peasant who knows not its value is worth as much as if it were in the hand of a goldsmith or jeweller who knew its value, so too prayers in the mouth of one who does not understand them are worth as much as if they were uttered by one who knew their meaning." A petition presented to a king by an ignorant peasant would obtain as much consideration as one presented by a learned man; for it is written: "Out of the mouth of babes and sucklings Thou hast perfected praise;" and again, "If these should hold their peace, the stones would immediately cry out" (S. Mat 21:16; S. Luk 19:40). In the same way, in the "Lives of the Fathers," Abbot Pastor is related to have said to one who complained to him, that though he prayed he felt no contrition, because he knew not the meaning of the words that he used: " Do you none the less persevere in prayer, for like as a charmer sings words which the snake hears but understands not, and yet is subdued and tamed by them, so when we use words whose meaning we know not, the devils hear them and understand them, and are terrified and driven away." Cf. S. Thomas and Cajetan. The case is different with the Lord's Prayer, which every one ought to learn and intelligently use in the vernacular, that he may know exactly what he should ask of God, as has been often laid down in synods. Cajetan, on the other hand, gathers from this passage that it is better for organs, and musical instruments generally, to be excluded from church services, in order that the Hours and the Masses may be sung so as to be understood, and so that the people may be able to answer "Amen!" But the practice of the Church is against this, which makes use of organs and other musical instruments in Divine service, as David did, to stir up the devotion of the people, who just as little understand the Latin language. The Church does this for three reasons: (1.) as we join in praising God, not only in spirit but also in body, so we should praise Him, not only with the best music of the voice, but also of instruments; for every spirit, every creature, every instrument ought to praise Him whose due never can be reached. (2.) To arouse the listeners, and especially the uneducated, to religious fervour, as David and Elisha were enkindled by psalms and harps, and as Saul was stirred up by music to give God praise. (3.) That the beauty, solemnity, and majesty of Divine service may be the greater. Prudentius, in his Apotheosis, written against the Jews, and the Faculty of Paris, in its decree (tit. xix. prop. 6), explain this verse thus: "When St. Paul says that in the church he would rather speak five words with his understanding than ten thousand words in an unknown tongue, he is speaking of sermons addressed to the people, in which a flow of words void of thought is useless. He says nothing about Church canticles, which are governed by another law." Nevertheless, we must in these matters guard against lightness, as the Council of Trent bids. Hence S. Augustine (Hom. in Ps. xxxiii.) says that pipes and organs used in theatres had been rejected by the Church, because the heathen used them then for lust in the theatres, and for banquets, and at their sacrifices. But, following the example and injunctions of David, we may use organs and other musical instruments, if it be done with piety, soberness, and gravity (cf. Ps. cl.). S. John, too (Rev. v. 8, and xiv. 2), heard in heaven, where all are perfected, harps, though of course more solemn and Divine than ours on earth. Amen. Aquila, Symmachus, and Theodoret have translated this faithfully or truly; the Septuagint, so be it. "Amen" signifies truly or even firmly. It is not the expression of an oath, but of one who affirms or confirms. It is used as an affirmation when it is put at the beginning of a sentence, as, e.g., "Amen, Amen, I say unto you." And in this sense S. Augustine (in Joan. Tract. 41) calls "Amen" the oath of Christ, because Christ's oath was not strictly an oath but a simple affirmation. It is a mark of confirmation when put at the end of a prayer, or it signifies the consent of the hearer; it sometimes marks an assertion and agreement, sometimes a wish. It stands for agreement in Deut. xxvii., where the people are bidden to answer "Amen" in token that they we e willing to accept the blessings for keeping the law and the curses for breaking it. But in a prayer, as, e.g., in the Lord's Prayer, it merely denotes a wish that what is sought for in the prayer may be obtained. The Rabbinical writers say that there are two "Amens," one perfect and the other imperfect in three ways: (1.) that of a pupil, when "Amen" is said, not as though the prayer is understood, but it is left to the direction of another to dictate it, as it were; (2.) when the "Amen" is said before the end of the prayer it is called "surreptitious," (3.) and "divided" when the answer is given by one who is not thinking of the prayer, because he is occupied with something else. Ver. 18. I thank my God, I speak with tongues more than ye all. The Latin rendering is, "I speak with the tongues of you all," which suggests the question, What could be S. Paul's meaning in this, since there was but one tongue in Greece, and at Corinth in particular, viz., Greek? Haymo's answer is that he refers to the different dialects of Greek. A better answer would be, that foreigners and merchants of all nations flocked to Corinth as a great emporium, just as to-day, at Antwerp, Venice, or Paris, we find the commerce and language of the French, Italians, and English, and other nations, and that S. Paul is therefore referring to the different languages to be heard in the streets of Corinth, But Ephrem, Chrysostom, Jerome (ad Hedibiam), and others support the rendering of the text. All the tongues that you speak and more I speak: I do not extol, I do not condemn the gift of tongues, for I use it myself, but I do not use it, as you do, for ostentation, but to edification. Ver. 19 Ye in the church I had rather speak, &c. A very few words spoken so as to be understood are better than a multitude of foreign words not understood by the hearer. Notice (1.) that understanding is to be taken here passively, and denotes the meaning by which I and my speech are understood; hence he adds, "that I might teach others also." For there is a contrast between the meaning, and the foreign tongue understood by no one. See note to ver. 14. But (2.) Anselm takes it of the active understanding, that by which I myself understand what I say, and so can better explain it to others. (3.) Chrysostom says that it means with judgment that he would rather speak and teach with tact and judgment, so that the hearers, no matter how rude and uncultured they might be, might take in and retain what he said. But the first sense is the best, and most to the point. Ver. 20. Brethren, be not children in understanding. Understanding here is not the same word in the Greek as in the preceding verse: It can, with Chrysostom and Ephrem, be rendered "mind." Do not become children in mind, judgment, and reason, so as to display your gift of tongues as children might. Howbeit in malice be ye children. Chrysostom, Theophylact, and Ephrem render this: "Let malice be as unknown to you as to infants." So, too, S. Augustine (qu. lxi. lib. 73) says: "Be, like infants, free from malice." As "infant" is derived from in, "not," and fans, "speaking," and as a child who cannot speak knows still less of malice or anything else, so too the Christian is to be an infant in evil, not to know it nor to be able to speak of it, e.g., not to know what emulation, defilement, fornication are. So Theophylact following S. Chrysostom. Tertullian (contra Valent. lib. ii.) beautifully says: " The Apostle bids us after God be children again, that we may be infants in malice through our simplicity, and at last wise in understanding." Clement of Alexandria (Pæd. lib. i. c. 5) has pointed out that "children" here is not synonymous with "fools." The whole of his chapter, in which he points out how all Christians should be children, may be studied with advantage. Ver. 21. In the law. Viz., Isa 28:11. As Chrysostom remarks, the law is sometimes used to denote, not merely the Pentateuch, but also the Prophets and the whole of the Old Testament. It is written, With men of other tongues and other lips will I speak unto this people. This is a difficult passage, and to understand it we must explain the passage in Isaiah cited by the Apostle. The prophet's meaning in vers. 9 and 10 is, that God is wont to teach knowledge and wisdom to those who have left childish delights and an immature age, and are men with the capacity for knowledge; but these Jews, who (ver. 7) take delight in the pleasures of wine and in drunkenness, are like children do not take solid food and are consequently unfitted for doctrine and true wisdom. Filled with wine, they scoff at me and at other prophets who denounce to them punishments from heaven for their drunkenness and other sins, and they say. "Precept must be upon precept, line upon line... here a little and there a little." S. Jerome and Haymo point out that in this passage there is an ironical play upon words. Isaiah and other prophets were often saying, "Thus saith," or, "Thus ordereth the Lord." Hence the Jews, when drunken over their cups, would repeat in derision, "Order and order again" (precept upon precept), "Expect and expect again" (line upon line). It was as if they had said: "The prophets are always dinning into our ears, 'Thus saith the Lord,' and are always threatening or promising things which never come to pass, bidding us expect here a little and there a little, and nothing comes of it all." The same is oftentimes the experience of preachers, that the wicked ridicule, repeat, and sneer at their sermons and threatenings. Rabbi David, Rabbi Abraham, and after them Vatablus, Isidorus, Clarius, Pagninus, and Forterius give a very cold rendering to this verse (10) "precept upon precept, line upon line, here a little and there a little." The meaning then is: "These Jews are taught roughly and gradually line upon line, just as boys are taught their alphabet." But the following verses show that the prophet had in his mind scoffers and mockers, not untaught boys, for the punishments threatened are against scorners. S. Paul renders the sense of Isaiah and not the exact words: he applies the passage of Isaiah to the gift of tongues bestowed on the Apostles, who spoke with other tongues, not to scoff but to edify. The sense then is: God, speaking by Isaiah, says: "My exhortation to repentance, given by Isaiah and other prophets, seemed to you, O Jews, troublesome and ridiculous, just as if I had spoken to you with inarticulate sounds or in a foreign tongue; hence you imitate what seem to you the meaningless sounds of the prophets, and you repeat in mockery their words. Wherefore, by the Chaldeans, who seem to you stammerers and lispers, will I punish you, that they, as the ministers of My righteousness, may restrain your unbelief by the strange sounds of their foreign tongue, and may ridicule you as their captives, and in their language mock and condemn your Hebrew words; and they shall serve as a type of the Apostles, whom in the time of Christ I will send to reprove your equal unbelief then, by the gift of unknown tongues, and they shall seem to you as men that lisp or speak indistinctly, and they shall be scoffed at by you and the wise of this world as foolish preachers of the Cross of Christ." The literal meaning of Isaiah refers to his own time, and to the Chaldeans who were to overthrow Jerusalem; the allegorical refers to the gift of tongues given to the Apostles for a sign, not to the faithful but to unbelievers, of the malediction with which God punishes the incredulous, not of the benediction with which He teaches His own servants. This verse of S. Paul shows the sense of Isaiah. Cf. S. Jerome and Cyril on Isa. xxviii. Ver. 22. Wherefore tongues are for a sign... to them that believe not. Viz., to the unbelieving Jews, both here and in Isaiah xxviii, rather than to the Gentiles. This sign must therefore not be used by the faithful for vain glory. Prophesying serveth not for them that believe not, but for them which believe. The teaching of the word of God and exhortation are a sign of the blessing with which God trains up His servants, and stirs them up to every good work (see ver. 3). Sign here is not the same as "miracle," for the Chaldeans worked no miracle when in their own tongue they chided the Jews; but sign stands for a symbol, and mark of reproof, teaching, and exhortation. But understand what has been said of the believing and unbelieving, as applying to them primarily and principally; for in a secondary sense tongues serve for a sign to the faithful, and prophecy to the unbelievers. Cf. vers. 23 and 25. Vers. 23, 24. If therefore the whole church,... he is judged of all. If all speak together confusedly and noisily, they will seem to be mad; but if all teach the faith from the Scriptures and other authorities, and preach of the way to lead a right life, the outsider will be convinced of, and reproved for, his unbelief and evil life, by all the teachers and preachers. Ver. 25. And thus are the secrets of his heart made manifest. Out of the gift of discerning of spirits, or because God directs the tongue of the prophet, i.e., the preacher, the most hidden sins of his heart will be described and reproved, and the man will think that the preacher speaks as a prophet to him in particular. It is evident from this that this was a common occurrence; it is also evident that these teachers and preachers were, strictly speaking, real prophets. There is a parallel case in the, life of S. Augustine by Possidonius (c. 15), where it is said that on one occasion S. Augustine left the subject that he had decided to speak on, and discoursed on Manichæism. This led to the conversion of a certain Manichæan, who chanced to be present, as S. Augustine afterwards learnt. He believed it to be due to the direct guidance of God. Hence (de Doct. Christ. lib. iv. c. 15) he says that prayer should always be offered to God before preaching, that He would direct the mind and tongue of the preacher suitably to the capacity and disposition of the audience. Others, however, understand "the secrets of his heart" to mean the sins which the unbeliever or unlearned has, but which he does not know to be sins, e.g., when he does not know that idolatry and fornication are sinful. He will learn this when he hears the prophet discoursing about them, and condemning them as sinful. But the first meaning is the best. Ver. 26. How is it then, brethren?... Let all things be done unto edifying. "Every one of you" is, of course, distributive. It is not meant that each one had all these things, but one had one thing, another another. Whoever of you has a psalm, or a doctrine, or a revelation, or an interpretation, or the gift of tongues, let him sing the praises of God, or pour forth his prayers and other devotions.
14:26
Hath a psalm. The grace of composing and singing psalms or hymns. So Pliny writes to Trajan that the Christians were wont to sing hymns before dawn to Christ as God.
Hath a revelation. A revelation and exposition, either of some difficult passage of Holy Scripture, or of some future or unrevealed event. We should notice from this passage that in the Primitive Church the rites and order of Divine Service, instituted by Paul and the other Apostles, were somewhat as follows: (1.) Psalms were sung by all; (2.) the Holy Scriptures were read; (3.) the Bishop preached; (4.) then followed the Eucharist, which at that time consisted of simply the oblation, the consecration, communion, the canon and Lord's Prayer, and some collect to which the people answered, "Amen." (5.) All communicated; (6.) some, inspired by the Holy Spirit, would utter or sing, in different tongues, psalms or hymns to the praise of God, others would prophesy; (7.) some, after the Jewish fashion, would interpret the Holy Scriptures or give an exhortation, and that by two or three, especially prophets or men full of the Spirit; others would listen and then ask questions about what had been said. This was done even by the women, though this was an abuse corrected by S. Paul; and when anything particularly good or pious was said, they would all exclaim together, "Amen, amen! " (8.) All was concluded with the agape, which was a common feast and a symbol of brotherly love, after which prayers and hymns again were used. Justin, in the passage quoted below, enumerates all these in order. He says: " In all the oblations which we offer we praise with thanksgiving " (the first part) " the Maker of all, through His Son Jesus Christ and the Holy Spirit; and on the day called Sunday there is an assembly of all who live in town or country, and the commentaries of the Apostles or writings of the Prophets are read " (the second part). " Then when the reader ceases, he who presides delivers a sermon, in which he instructs the people, or exhorts them to practise the good things they have heard " (the third part). " Upon this we all rise together and offer up prayers, and as I have said, when the prayers are finished, bread is offered with wine and water; and the same president, as far as he can, offers up prayers and thanks givings, and the people answer with acclamation, 'Amen! '" (the fourth part). " Then there is made a distribution, and communication with thanksgiving to each one present, of the gifts, and the same is sent by means of the deacons to the absent " (the fifth part) Justin (Apol. ii. ad Ant.). The sixth, seventh, and eighth parts are described indiscriminately by Tertullian (Apol. xxxix.): " Our supper shows its nature by its name of agape, which denotes love. We do not sit down to it without first praying to God. Then follows washing of the hands, lights are brought in, and as each one is able from the Holy Scriptures or his own gifts, he utters praise aloud, and the feast is ended also with prayer." Philo (de Essæis) gives a similar account. We must notice, secondly, that these gifts and this fervour were of short continuance. Still, the Church has retained as far as possible the order and method then observed. Hence our present customs are the legitimate descendants of the eight mentioned above. 1. To the saying of psalms, &c., have succeeded the Hours of Mattins, Lauds, and Prime. 2. To the prophecies, readiness with exposition and homilies, not only in the Hours, but also in the Mass, in the form of the Epistle and Gospel. 3. After the Gospel comes the sermon. 4. Now as then we have the Mass, in which, at the end of the collect, a clerk says "Amen!" for the people. The fifth, as well as the sixth, seventh, and eighth, have fallen somewhat into abeyance, except that hymns and the Lesser Hours are sung after Mass, and that monks, in their assemblies for worship, are wont to discourse of spiritual things, as Cassian relates (Collat. Patrum). Ver. 27. If any man speak in an unknown tongue.... let one interpret. This verse depends on the foregoing clause, "Let all things be done to edifying." If any one sing, or teach, or speak with a tongue, let all be done to edifying, so that, e.g., if tongues are used, then let only two, or at the most three, in each assembly speak, and that in their turns, so that there may be no confusion; and let one interpret, so that the hearers may understand what is said. Ver. 29. Let the prophets speak two or three, viz., their prophecies or revealed truths, or intuitions or exhortations inspired into them by God. See what was said at the beginning of the chapter.
14:29
And let the other judge. Let the other prophets, not the people, judge by the gift they have whether what the prophet or teacher says is prophecy indeed, that is sound and wholesome doctrine, or not; for it does not belong to the laity to judge of the doctrines of religion, as heretics infer from this verse. It would be as absurd and foolish for the people to judge of prophecies, prophets, teachers, and pastors as for a scholar to judge his teacher, a sheep its shepherd, and a soldier his commander.
14:30
Ver. 30. If anything be revealed to another that sitteth by, let the first hold his peace. Let him rise and speak; let the first cease and sit down. S. Ambrose says: " This is a custom of the synagogue which S. Paul borrows and enjoins on us. The elders in dignity sit in their chairs while discoursing, those next to them sit on lower seats, the last on mats spread on the pavement. If anything happens to be revealed to these last, he bids that they be listened to: they are not to be despised, for they are members of the same body. " Ver. 31. For ye may all prophesy... and all may be comforted. All the prophets can exhort in their turn, if only the method and order laid down above be observed, and so all can receive exhortation and consolation. The word for "may be comforted" occurs again in 2Cor. i. 6. Some take it as active, when the meaning becomes, "that all may learn when they hear, and may teach when they speak and exhort." Ver. 32. And the spirits of the prophets are subject to the prophets. The prophets can, when they wish, restrain the spirit of prophecy, and keep silence, and give place to other prophets; they are not forced to speak by an irresistible impulse, like heathen fanatics; for, as S. Thomas says, the spirit or gift of prophecy is not a habit but is partly an inspiration, or impartation of light and truth, by which God illuminates the prophet's mind in regard to facts that are future, hidden, or Divine; it is partly a force or impulse by which God touches the heart and impels it to prophesy, while preserving the freedom of the will. So Jonah and Jeremiah restrained themselves on occasion, as did Moses (Exo 4:30). S. Chrysostom's explanation is different. The gift of prophecy, he says, which the prophet has is subject to the judgment of the College of Prophets; but the first sense is more to the context, for S. Paul is giving the reason why the prophets ought in turn to give way to each other and be silent, viz., because the prophetical spirit was under their control. Ver. 33. For God is not the author of confusion. He does not compel these or those to prophesy at the same time, to make a noise and disturb each other, and so cause such a confusion as is commonly found in uproarious crowds. Ver. 34. Let women keep silence in the churches. Ambrose, and after him Anselm, say that even the prophetesses are to keep silence: (1.) Because it is against the order of nature and of the Law, in Gen 3:16, for women, who have been made subject to men, to speak in their presence. (2.) Because it is opposed to the modesty and humility which befits them. (3.) Because man is endowed with better judgment, reason, discursive power, and discretion than woman. (4.) She is rightly bidden, says S. Anselm, to keep silence, because when she spoke it was to persuade man to sin (Gen 3:6). (5.) To curb her loquacity, for, as it is said, "when two women quarrel it is like the beating of two cymbals or the clanging of two bells." This might readily enough happen in the church if they were allowed to teach. About this silence enjoined on women, see notes on 1Ti 2:9. How much is it then against the command of S. Paul, against all law, right, and seemliness, for a woman to be the head of a church! Tropologically woman stands for passion and lust, man for reason. Let the first then be silent and obey the reason. Cf. S. Chrysostom (Hom. 37 in Morali.). Aristotle (de Nat. Animal. lib. ix. c. 1) says: " Woman is more pitiful and more inclined to tears than man; also more envious, more ready to complain, to utter curses, and to revenge; she is besides more anxious and desponding than man, more pert and untruthful, and more easily deceived." Ver. 35. And if they will learn anything, let them ask their husbands at home. Hence Primasius says that men ought to be well taught enough to teach their wives in matters of faith. But what if they are themselves untaught, as is often the case? Who, then, is to teach the woman? Primasius answers that they have preachers, confessors, and teachers to instruct them. Again, it is better for them to be ignorant of some things that are not essentials than to ask and learn about them in public, to their own shame and the scandal of the Church. You may say that it is recorded in S. Luk 2:38 that Anna the prophetess spoke in the Temple to all concerning Christ. The answer is that she spoke to all in private, and one by one, not in a church assembly, nor in the Temple properly so called, for neither man nor woman, but the priests alone, were allowed to enter the Temple at Jerusalem. Anna, then, spoke to the women singly in the court of the women; for, as Josephus says, the women had a court distinct from the men's court. You may say again, "Nuns sing in their churches." I answer that theirs is not a church in the sense of being an assembly of the faithful, but merely a choir of nuns. The Apostle does not forbid women to speak or sing among women, but he forbids it in the common assembly only, where both men and women meet. In this Cajetan agrees. Moreover, S. Paul does not allude to such public speaking as is sanctioned by authority, but that particular and individual speech which consists in teaching, exhorting, and asking questions. Add to this that he is speaking of married women only, for he orders such to keep silence in the church and be subject to their husbands, and ask them at home what they want to know. Ver. 36. What! came the word of God out from you? This is a sarcasm, concluding what had been said in this chapter and the preceding. Did not the Churches of Judæa, Samaria, and Syria believe before you? Look, then, at the order and custom of those Churches, whether they are so contentious about their gifts or make such boasting of their tongues as you do. So Ambrose and Anselm. Ver. 37. If any man think himself to be a prophet, &c. It is the Lord who commands this order to be observed in your assemblies, by my mouth, not directly by Himself. This verse is an authority for canons passed by the Popes, and for the laws of the Church. Melancthon replies that Bishops cannot make fresh canons, because, since the whole of the Holy Scripture has been now written, the Bishops have a full and sufficient guide in the word of God; but he says the civil magistrate can pass new laws, because he has not the word of God to follow. But this is a frivolous answer. The magistrate has not only the law of nature, but a very full and complete code of laws in the statute-book. But if everything has not been provided for there, and the magistrate may add to the number of laws, why may not Bishops do the same? For the word of God has not provided for everything, as may be seen in the additions made to it by the Canon Law. Moreover, S. Paul is here enacting human and ecclesiastical laws, not Divine ones; and he had besides the word of God, not indeed written, but received by tradition or revelation from God (Gal 1:12), and that much more fully than we have it. If, therefore, it was lawful for him to add his laws to those given by God, it is also lawful for the Pope and the Bishops, who have succeeded Paul, to do the same. Ver. 38. But if any man be ignorant, let him be ignorant. He who is not willing to acknowledge these laws and my power will be ignorant, or ignored or condemned by God, who will say to him, "I know you not," for "he that heareth you hear heareth Me, and he that despiseth you despiseth Me." Ambrose, Jerome, Ephrem, read the future, "will be ignorant." "Let him be ignorant" has a parallel in "He that is filthy, let him be filthy still;" or, as others render it, "He that is ignorant, let him acknowledge himself ignorant, and behave accordingly, and not presume to pass judgment on other men, and on things of which he knows nothing, but let him rather follow others, as leaders in matters of prophecy and doctrine." But I prefer the first reading, that of the Latin Version, as the plainer, truer, and better supported reading. Ver. 40. Let all things be done decently and in order. Like S. Ignatius (Ep. ad. Philipp. et Tars.), S. Paul had a great care for good order in the Church, especially in things indifferent, both because this order is beautiful and decent in itself, and because it prevents confusion and disturbance, and also because it greatly edifies others, even unbelievers. See notes on Col 2:5.
14:1
Posita excellentia charitatis ad alia dona, hic consequenter apostolus comparat alia dona ad invicem, ostendens excellentiam prophetiae ad donum linguarum. Et circa hoc duo facit. Primo ostendit excellentiam prophetiae ad donum linguarum; secundo quomodo sit utendum dono linguarum, et prophetiae, ibi quid ergo est, fratres, et cetera. Circa primum duo facit. Primo ostendit, quod donum prophetiae est excellentius, quam donum linguarum, rationibus sumptis ex parte infidelium, secundo ex parte fidelium, ibi fratres mei, et cetera. Prima pars dividitur in duas. Primo ostendit, quod donum prophetiae est excellentius dono linguarum, quantum ad usum eorum in exhortationibus seu praedicationibus; secundo quantum ad usum linguarum, qui est in orando. Ad haec enim duo est usus linguae, ibi et ideo loquitur, et cetera. Circa primum duo facit. Primo enim praemittit unum, per quod continuat se ad sequentia, et hoc est quod dicit: dictum est, quod charitas omnia dona excellit, si ergo ita est, sectamini, scilicet viribus, charitatem, quae est dulce et salubre vinculum mentium. I Petr. IV, 8: ante omnia charitatem, et cetera. Col. III, 14: super omnia autem charitatem habete, et cetera. Secundo subdit illud per quod continuat se ad sequentia. Et hoc est quod dicit aemulamini, et cetera. Quasi dicat: licet charitas sit maior omnibus donis, tamen alia non sunt contemnenda. Sed aemulamini, id est ferventer ametis, spiritualia dona spiritus sancti. I Petr. III, 13: quid est, quod vobis noceat, et cetera. Licet autem aemulatio quandoque sumatur pro ferventi dilectione, quandoque pro invidia, tamen non est aequivocatio; imo unum procedit ab alio; zelari enim et aemulari designat ferventem amorem alicuius rei. Contingit autem quod res amata ita diligatur ferventer ab aliquo, quod non patitur sibi consortem, sed ipse vult eam solus et singulariter. Et iste est zelus, qui secundum quosdam est amor intensus, non patiens consortium in amato. Hoc tamen contingit in spiritualibus, quae possunt perfectissime a multis participari, sed solum in illis quae non possunt a multis participari. Unde in charitate non est huiusmodi zelus non patiens consortium in amato, sed tantum in corporalibus, in quibus provenit, quod si aliquis habet illud quod ipse zelat, doleat: et ex hoc consurgit aemulatio, quae est invidia. Sicut si ego amo dignitatem seu divitias, doleo quod aliquis habet eas, unde et ei invideo. Et sic patet, quod ex zelo surgit invidia. Cum ergo dicitur aemulamini spiritualia, non intelligitur de invidia, quia spiritualia possunt a multis haberi, sed dicit, aemulamini, ut inducat ad ferventer amandum Deum. Et quia inter spiritualia est gradus quidam, quia prophetia excedit donum linguarum, ideo dicit magis autem, ut prophetetis, quasi dicat: inter spiritualia magis aemulamini donum prophetiae. I Thess. V, v. 19 s.: spiritum nolite extinguere, prophetias nolite spernere. Ad explanationem autem totius capitis praenotanda sunt tria, scilicet quid sit prophetia, quot modis dicatur in Scriptura sancta prophetia et quid sit loqui linguis. Circa primum sciendum est, quod propheta dicitur, quasi procul videns, et secundum quosdam dicitur a for faris, sed melius dicitur a pharos, quod est videre. Unde I Reg. c. IX, 9 dicitur, quod qui nunc dicitur propheta, olim videns dicebatur. Unde visio eorum quae sunt procul, sive sint futura contingentia, sive supra rationem nostram, dicitur prophetia. Est igitur prophetia visio seu manifestatio futurorum contingentium, seu intellectum humanum excedentium. Ad huiusmodi autem visionem quatuor requiruntur. Cum enim cognitio nostra sit per corporalia et per phantasmata a sensibilibus accepta, primo exigitur quod in imaginatione formentur similitudines corporales eorum quae ostenduntur, ut Dionysius dicit quod impossibile est aliter lucere nobis divinum radium, nisi varietate sacrorum velaminum circumvelatum. Secundum quod exigitur est lumen intellectuale illuminans intellectum ad ea quae supra naturalem cognitionem nostram ostenduntur cognoscenda. Nisi enim ad similitudines sensibiles in imaginatione formatas intelligendas adsit lumen intellectuale, ille cui similitudines huiusmodi ostenduntur, non dicitur propheta, sed potius somniator. Sicut Pharao, qui licet viderit spicas et vaccas, quae erant indicativa futurorum quorumdam, quia tamen non intellexit quod vidit, non dicitur propheta, sed potius ille, scilicet Ioseph, qui interpretatus est. Et similiter est de Nabuchodonosor, qui vidit statuam, et non intellexit, unde nec propheta dicitur, sed Daniel. Et propter hoc dicitur, Dan. X, 1: intelligentia opus est in visione. Tertium quod exigitur, est audacia ad annuntiandum ea quae revelantur. Ad hoc enim Deus revelat, ut aliis denuntientur. Ier. I, 9: ecce dedi verba mea in ore. Quartum est operatio miraculorum, quae sunt ad certitudinem prophetiae. Nisi enim facerent aliqua, quae excedunt operationem naturae, non crederetur eis in his, quae naturalem cognitionem transcendunt. Secundum ergo hos modos prophetiae, dicuntur aliqui diversis modis prophetae. Aliquando enim aliquis dicitur propheta, qui habet omnia ista quatuor, scilicet quod videt imaginarias visiones, et habet intelligentiam de eis, et audacter annuntiat aliis, et operatur miracula, et de hoc dicitur Num. XII, 6: si quis fuerit inter vos propheta, et cetera. Aliquando autem dicitur propheta ille, qui habet solas imaginarias visiones, sed tamen improprie et valde remote. Aliquando etiam dicitur propheta, qui habet intellectuale lumen ad explanandum etiam visiones imaginarias, sive sibi, sive alteri factas, vel ad exponendum dicta prophetarum, vel Scripturas apostolorum. Et sic dicitur propheta omnis qui discernit doctorum Scripturas, quia eodem spiritu interpretatae sunt quo editae sunt. Et sic Salomon et David possunt dici prophetae, inquantum habuerunt lumen intellectuale, ad clare et subtiliter intuendum; nam visio David intellectualis tantum fuit. Dicitur etiam propheta aliquis solum ex hoc quod prophetarum dicta denuntiat, seu exponit, seu cantat in Ecclesia, et hoc modo dicitur I Reg. XIX, 24 quod Saul erat inter prophetas, id est, inter canentes dicta prophetarum. Dicitur etiam aliquis propheta ex miraculorum operatione, secundum illud Eccli. c. XLVIII, 14, quod corpus Elisei mortuum prophetavit, id est, miraculum fecit. Quod ergo dicit hic apostolus per totum caput de prophetis, intelligendum est de secundo modo, scilicet quod ille dicitur prophetare, qui per lumen intellectuale divinum, visiones sibi et aliis factas exponit. Et secundum hoc planum erit, quod hic dicitur de prophetis. Circa secundum sciendum est, quod quia in Ecclesia primitiva pauci erant quibus imminebat fidem Christi praedicare per mundum, ideo dominus, ut commodius et pluribus verbum Dei annuntiarent, dedit eis donum linguarum, quibus omnibus praedicarent. Non quod una lingua loquentes ab omnibus intelligerentur, ut quidam dicunt, sed, ad litteram, quod linguis diversarum gentium, imo omnium loquerentur. Unde dicit apostolus gratias ago Deo, quod omnium vestrum lingua loquor. Et Act. II, 4 dicitur: loquebantur variis linguis, et cetera. Et hoc donum multi adepti sunt a Deo in Ecclesia primitiva. Corinthii autem, quia curiosi erant, ideo libentius volebant illud donum, quam donum prophetiae. Quod ergo dicitur hic loqui lingua, vult apostolus intelligi lingua ignota, et non explanata, sicut si lingua Theutonica loquatur quis alicui Gallico, et non exponat, hic loquitur lingua. Vel etiam si loquatur visiones tantum, et non exponat, loquitur lingua. Unde omnis locutio non intellecta, nec explanata, quaecumque sit illa, est proprie loqui lingua. His ergo visis ad expositionem litterae accedamus, quae plana est. Circa hoc ergo duo facit. Primo probat, quod donum prophetiae excellentius est dono linguarum; secundo excludit quamdam obiectionem, ibi volo autem vos, et cetera. Quod autem donum prophetiae excedat donum linguarum, probat duabus rationibus, quarum prima sumitur ex comparatione Dei ad Ecclesiam; secunda ratio sumitur ex comparatione hominum ad Ecclesiam. Prima autem ratio talis est: illud per quod facit homo ea non solum quae sunt ad honorem Dei sed etiam ad utilitatem proximorum est melius, quam illud quod fit tantum ad honorem Dei; sed prophetia est non tantum ad honorem Dei sed etiam ad proximi utilitatem, per donum vero linguarum solum illud fit quod est ad honorem Dei; ergo, et cetera. Huius autem rationis ponit medium, et primo quantum ad hoc quod dicit, quod qui loquitur lingua, honorat tantum Deum. Et hoc est quod dicit qui loquitur lingua, scilicet ignota, non loquitur hominibus, id est, ad intellectum hominum, sed Deo, id est, ad honorem Dei tantum. Vel Deo, quia ipse Deus solus intelligit. Sap. I, 10: auris zeli Dei audit omnia, et cetera.
14:2
Et quod non loquatur homini, subdit nemo enim audit, id est intelligit. Sic enim frequenter accipitur, non audire, pro non intelligere. Matth. XIII, 9: qui habet aures audiendi, audiat. Quare autem soli Deo loquatur, subdit quod ipse Deus loquitur. Unde dicit spiritus autem Dei loquitur mysteria, id est occulta. Matth. X, 20: non enim vos estis, qui loquimini, et cetera. Supra II, 11: nemo novit quae sunt spiritus Dei, et cetera. Secundo probat id quod dicit, quod prophetia est ad honorem Dei et utilitatem proximorum.
14:3
Unde dicit nam qui prophetat, etc., id est explanat visiones seu Scripturas, loquitur hominibus, id est ad intellectum hominum, et hoc ad aedificationem incipientium, et ad exhortationem proficientium. I Thess. V, 14: consolamini, pusillanimes. Tit. II, 15: loquere et exhortare, et ad consolationem desolatorum. Vel aedificatio pertinet ad spiritualem affectionem, quia ibi primo incipit aedificium spirituale. Eph. II, 22: in quo et vos coaedificamini, et cetera. Exhortatio vero ad inductionem ad bonos actus, quia si affectus est bonus, tunc actus est bonus. Tit. II, 15: haec loquere et exhortare. Consolatio vero inducit ad tolerantiam malorum. Rom. XV, 4: quaecumque scripta sunt, ad nostram doctrinam scripta sunt. Ad haec enim tria inducunt praedicantes divinam Scripturam. Secunda ratio talis est: illud quod est utile soli facienti est minus quam illud quod prodest etiam aliis; loqui autem linguis est utile soli ei qui loquitur, prophetare vero aliis prodest; igitur, et cetera.
14:4
Huius autem rationis ponit medium, et primo quantum ad primam partem medii, et hoc est quod dicit qui loquitur lingua, semetipsum, et cetera. Ps. XXXVIII, 4: concaluit cor meum intra me, et cetera. Secundo quantum ad secundam partem, et hoc est quod dicit qui autem prophetat, Ecclesiam, id est fideles, aedificat instruendo. Eph. II, 20: superaedificati supra fundamentum apostolorum et prophetarum.
14:5
Hic apostolus excludit obiectionem seu falsum intellectum, qui posset esse circa praemissa. Possent enim aliqui credere, quod ex quo apostolus praefert prophetiam dono linguarum, quod donum linguarum esset contemnendum. Unde, ut hoc excludat, dicit volo autem vos, et cetera. Ubi primo ostendit, quid intenderit insinuare; secundo rationem horum assignat, ibi nam maior, et cetera. Dicit ergo: licet haec, quae dicta sunt supra, dixerim, non tamen volo vos donum linguarum spernere, sed volo vos omnes loqui linguis, tamen magis volo ut prophetetis. Num. XI, 29: quis tribuat ut omnis populus, et cetera. Cuius rationem assignat, cum dicit nam maior, etc., quasi dicat: ideo volo ut magis prophetetis, quia maior est, et cetera. Et huius ratio est, quia aliquando aliqui moventur a spiritu sancto loqui aliquid mysticum, quod ipsi non intelligunt; unde isti habent donum linguarum. Aliquando autem non solum loquuntur linguis, sed etiam ea, quae dicunt, interpretantur. Et ideo dicit nisi forte interpretetur. Nam donum linguarum cum interpretatione est melius quam prophetia; quia, sicut dictum est, interpretatio cuiuscumque ardui pertinet ad prophetiam. Unde qui loquitur et qui interpretatur propheta est et donum linguarum habet, et interpretatur, ut Ecclesiam Dei aedificet; ideo dicit ut Ecclesia, etc., id est non solum intelligat se, sed etiam ut Ecclesia aedificetur. Rom. XIV, 19: quae aedificationis sunt invicem custodiamus. Et Rom. XV, v. 2: unusquisque proximo suo placeat in bonum ad aedificationem. Nunc autem, fratres, et cetera. Hic probat donum prophetiae esse excellentius quam donum linguarum, per exempla, et hoc tripliciter. Primo per exemplum a seipso sumptum; secundo per exemplum sumptum a rebus inanimatis, ibi tamen quae sine anima, etc.; tertio per exemplum sumptum ab hominibus diversimode loquentibus, ibi tam multa, et cetera. Ex seipso autem argumentatur sic: constat ergo quod ego non minus habeo donum linguarum quam vos; sed si loquerer vobis solum linguis, et non interpretarer, nihil vobis prodessem. Ergo nec vos ab invicem.
14:6
Et hoc est quod dicit nunc autem, fratres, si venero ad vos linguis loquens. Hoc dupliciter potest intelligi, scilicet vel linguis ignotis, vel, ad litteram, quibuscumque signis non intellectis. Quid vobis prodero, nisi loquar vobis aut in revelatione, et cetera. Ubi notandum quod ista quatuor, scilicet aut in revelatione, etc., possunt dupliciter distingui. Uno modo penes ea de quibus sunt. Et sic sciendum est, quod illustratio mentis ad cognoscendum, est de quatuor, quia vel est de divinis, et haec illustratio pertinet ad donum sapientiae. Divinorum enim, ut supra dictum est II, 11 est revelatio, quia, quae sunt Dei, nemo novit, et cetera. Et ideo dicit in revelatione, qua scilicet illuminatur mens ad cognoscendum divina. Vel est de terrenis, et non de quibuscumque, sed de illis tantum, quae sunt ad aedificationem fidei, et hoc pertinet ad donum scientiae, et ideo dicit in scientia, non geometriae, nec astrologiae, quia haec non pertinent ad aedificationem fidei, sed in scientia quae est sanctorum. Sap. X, 10: dedit illi scientiam sanctorum, et cetera. Vel est de eventibus futurorum, et hoc pertinet ad donum prophetiae; et ideo dicit aut in prophetia. Sap. VIII, 8: signa et monstra scit antequam fiant, et eventus temporum et saeculorum. Notandum autem quod prophetia non accipitur hic communiter, scilicet secundum quod supra dictum est, sed accipitur hic particulariter prout est manifestatio futurorum tantum. Et secundum hoc diffinitur a Cassiodoro: prophetia est divina inspiratio rerum futura immobili veritate denuntians. Eccli. XXIV, 46: adhuc doctrinam quasi prophetiam effundam, et cetera. Vel est de agendis moralibus, et hoc pertinet ad doctrinam; et ideo dicit aut in doctrina. Rom. XII, 7: qui docet in doctrina. Prov. XIII, 15: doctrina bona dabit gratiam. Alio modo possunt haec distingui penes diversos modos acquirendi cognitionem. Et sic sciendum est quod omnis cognitio aut est a supernaturali principio, scilicet Deo, aut naturali, scilicet lumine naturali intellectus nostri. Si autem a supernaturali principio, scilicet lumine divino infuso, hoc potest esse dupliciter, quia aut infunditur subito cognitio, et sic est revelatio; aut infunditur successive, et sic est prophetia, quam non subito habuerunt prophetae, sed successive et per partes, ut eorum prophetiae ostendunt. Si vero cognitio acquiratur a naturali principio, hoc est aut per studium proprium, et sic pertinet ad scientiam; aut traditur ab alio, et sic pertinet ad doctrinam. Tamen quae sine anima, et cetera. Hic ostendit idem per exempla sumpta ex rebus inanimatis, scilicet per instrumenta quae videntur vocem habere. Et primo per instrumenta gaudii; secundo per instrumenta pugnae, ibi etenim si incertam, et cetera. Dicit ergo: hoc non solum patet per ea quae supra dicta sunt, sed etiam quantum ad ea, quae sine anima vocem dant, quod loqui linguis non solum non prodest aliis.
14:7
Et quae sine anima sunt vocem dantia. Contra. Vox est sonus ab ore animalis prolatus, naturalibus instrumentis formatus. Non ergo ea quae sunt sine anima dant vocem. Dicendum est quod licet vox non sit nisi animalium, tamen potest dici per quamdam similitudinem, scilicet secundum quod quaedam, sicuti instrumenta, habent quamdam consonantiam et melodiam, et ideo de illis facit mentionem, scilicet de cithara, quae dat vocem tactu, et tibia, quae flatu. Si ergo haec dant vocem sine distinctione, quomodo scietur, et cetera. Cum enim homo per instrumenta aliquid intendat exprimere, scilicet aliquos cantus, qui ordinantur vel ad fletum, vel ad gaudium, Is. XXX, 29: canticum erit vobis sicut vox sanctificatae solemnitatis et laetitia cordis, sicut qui pergit cum tibia, ut intret in montem domini, vel etiam ad lasciviam, non poterit diiudicari ad quid canitur tibia, aut ad quid cithara, si sonus sit confusus et indistinctus. Ita si homo loquitur linguis, et non interpretatur, non poterit sciri quid velit dicere.
14:8
Etenim si incertam vocem dederit, et cetera. Hic ostendit idem per exempla inanimatorum, scilicet per instrumenta ad pugnam ordinata. Et sumitur haec similitudo ex Lib. Num. X, v. 1-10. Ibi enim legitur quod dominus praecepit Moysi ut faceret duas tubas argenteas, quae essent ad conveniendum populum, ad movendum castra et ad pugnandum. Et pro quolibet istorum habebant certum modum tubandi, quia aliter dabant vocem quando debebant convenire ad Concilium, aliter quando movebant castra, et aliter quando pugnabant. Et ideo arguit apostolus quod sicut si tuba det incertam vocem, id est indistinctam, nescitur utrum se debeant parare ad bellum; et ita vos, si loquimini tantum linguis, nisi distinctum sermonem dicatis interpretando, vel exponendo, non poterit quis scire quid loquamini. Per tubam potest intelligi praedicator. Is. LVIII, 1: quasi tuba exalta vocem tuam, et cetera. Ratio autem quare non potest sciri quid loquamini est quia eritis in aera loquentes, id est, inutiliter. Supra IX, 26: sic pugno non quasi aera verberans, et cetera. Tam multa, et cetera. Hic sumit exemplum a diversis linguis loquentium. Et circa hoc tria facit. Primo ostendit diversitatem linguarum; secundo inutilitatem loquentium sibi ad invicem in linguis extraneis, ibi si ergo nesciero, etc.; tertio concludit quod intendit ibi sic et vos quoniam aemulatores, et cetera. Dicit ergo primo: multae et diversae linguae in mundo sunt, et quilibet potest loqui quacumque vult; si tamen non loquatur determinate, non intelligitur. Et hoc est quod dicit tam multa, et cetera. Hoc potest dupliciter exponi, quia potest continuari cum praecedentibus, ut dicatur: eritis in aera loquentes, et tam multa, ut puta, etc., quasi dicat: ideo in aera, id est, inutiliter loquimini omnibus linguis, quia loquimini sine intellectu, quae tamen proprias significationes vocum ad hoc habent, ut intelligantur. Nihil enim sine voce est. Vel potest sic punctuari: eritis in aera loquentes.
14:10
Tam multa, ut puta, sunt genera linguarum, id est singulis linguis. Si ergo nesciero, et cetera. Hic ostendit horum inutilitatem.
14:11
Et hoc est quod dicit: si loquar omnibus linguis, sed si nesciero virtutem vocis, id est significationem vocis, ero cui loquar barbarus. Ier. V, 15: adducam super te gentem de longinquo, gentem cuius ignoras linguam. Nota quod barbari, secundum quosdam, dicuntur illi, quorum idioma discordat omnino a Latino. Alii vero dicunt quod quilibet extraneus est barbarus omni alii extraneo, quando scilicet non intelligitur ab eo. Sed hoc non est verum, quia, secundum Isidorum, Barbaria est specialis natio. Col. III, v. 11: in Christo Iesu non est barbarus et Scytha, et cetera. Sed secundum quod verius dicitur, barbari proprie dicuntur illi, qui in virtute corporis vigent, in virtute rationis deficiunt et sunt quasi extra leges et sine regimine iuris. Et huic videtur consonare Aristoteles in politicis suis. Consequenter, cum dicit sicut, etc., concludit quod intendit, et hoc potest dupliciter construi.
14:12
Primo ut punctetur hoc modo, quasi dicat: sic ego ero barbarus vobis, si loquar sine significatione et interpretatione, sicut et vos eritis barbari ad invicem; et ideo quaerite, ut abundetis, etc., et hoc quoniam estis aemulatores, et cetera. Vel, alio modo, ut totum ponatur sub distinctione; quasi diceret: ne ergo sitis barbari, sic scilicet sicut ego facio, quoniam estis aemulatores spirituum, id est, donorum spiritus sancti, quaerite a Deo, ut abundetis. Prov. XV, 5: in abundanti iustitia virtus maxima est. Quae quidem iustitia est aedificare alios. Matth. VII, 7: petite, et dabitur vobis; quaerite et invenietis; pulsate, et aperietur vobis.
14:13
Supra ostendit apostolus excellentiam doni prophetiae ad donum linguarum, rationibus sumptis ex parte exhortationis, hic vero ostendit idem rationibus sumptis ex parte orationis: haec enim duo per linguam exercemus, orationem scilicet et exhortationem. Et circa hoc duo facit. Primo enim probat excellentiam prophetiae ad donum linguarum rationibus; secundo exemplis, ibi gratias ago Deo meo, et cetera. Circa primum duo facit. Primo ponit necessitatem orationis; secundo ostendit quomodo in oratione plus valet donum prophetiae quam donum linguarum nam si orem lingua, et cetera. Dicit ergo primo: dixi quod donum linguarum sine dono prophetiae non valet, et ideo, quia interpretari est actus prophetiae, quae est excellentior illi, qui loquitur lingua, ignota vel extranea vel aliqua mysteria occulta, oret, scilicet Deum, ut interpretetur, id est, ut interpretandi gratia detur sibi. Col. IV, 3: orantes ut Deus aperiat ostium. Glossa aliter exponit oret. Orare enim dicitur dupliciter, scilicet vel deprecari Deum vel persuadere, quasi dicat qui loquitur lingua, oret, id est ita persuadeat ut interpretetur. Et sic accipit orare hic Glossa per totum capitulum. Sed non est haec intentio apostoli, sed pro deprecatione ad Deum. Nam si orem, et cetera. Hic ostendit quod in orando plus valet prophetia, quam donum linguarum, et hoc dupliciter. Primo, ratione sumpta ex parte ipsius orantis; secundo, ratione sumpta ex parte audientis, ibi caeterum, si benedixeris, et cetera. Circa primum duo facit. Primo ponit rationem ad propositum ostendendum; secundo removet obiectionem, ibi quid ergo, et cetera. Circa primum sciendum est quod duplex est oratio. Una est privata, quando scilicet quis orat in seipso et pro se; alia publica, quando quis orat coram populo et pro aliis: et in utraque contingit uti et dono linguarum et dono prophetiae. Et ideo vult ostendere quod in utraque plus valet donum prophetiae, quam donum linguarum. Et primo in oratione privata, dicens, quod si sit aliquis idiota, qui faciat orationem suam, dicens Psalmum, vel pater noster, et non intelligat ea quae dicit, iste orat lingua, et non refert utrum oret verbis sibi a spiritu sancto concessis, sive verbis aliorum; et si sit alius qui orat, et intelligit quae dicit, hic quidem orat et prophetat. Constat quod plus lucratur qui orat et intelligit, quam qui tantum lingua orat, qui scilicet non intelligit quae dicit. Nam ille qui intelligit, reficitur et quantum ad intellectum et quantum ad affectum; sed mens eius, qui non intelligit, est sine fructu refectionis. Unde et cum melius sit refici quantum ad affectum et intellectum, quam quantum ad affectum solum, constat quod in oratione plus valet prophetiae donum quam solum donum linguarum. Et hoc est quod dicit: dico quod oret, ut interpretetur, nam si orem lingua, id est orando utor dono linguarum, ita quod proferam aliqua quae non intelligo; tunc spiritus meus, id est spiritus sanctus mihi datus, orat, qui inclinat et movet me ad orandum. Et nihilominus mereor in ipsa oratione, quia hoc ipsum, quod moveor a spiritu sancto, est mihi meritum. Rom. VIII, 26: nam quid oremus, sicut oportet, nescimus, sed ipse spiritus sanctus postulare nos facit. Vel spiritus meus, id est ratio mea, orat, id est dictat mihi quod ego loquar ea quae ad bonum sunt, sive verbis propriis sive aliorum sanctorum.
14:14
Vel spiritus meus, id est virtus imaginativa, orat, inquantum voces seu similitudines corporalium sunt tantum in imaginatione absque hoc quod intelligantur ab intellectu; et ideo subdit: mens autem mea, id est intellectus meus, sine fructu est, quia non intelligit. Et ideo melius est in oratione prophetia seu interpretatio, quam donum linguarum. Sed numquid quandocumque quis orat, et non intelligit quae dicit, sit sine fructu orationis? Dicendum quod duplex est fructus orationis. Unus fructus est meritum quod homini provenit; alius fructus est spiritualis consolatio et devotio concepta ex oratione. Et quantum ad fructum devotionis spiritualis privatur qui non attendit ad ea quae orat, seu non intelligit; sed quantum ad fructum meriti, non est dicendum quod privetur: quia sic multae orationes essent sine merito, cum vix unum pater noster potest homo dicere, quin mens ad alia feratur. Et ideo dicendum est quod quando orans aliquando divertit ab his quae dicit, seu quando quis in uno opere meritorio non continue cogitat in quolibet actu, quod facit hoc propter Deum, non perdit rationem meriti. Cuius ratio est, quia in omnibus actibus meritoriis, qui ordinantur ad finem rectum, non requiritur quod intentio agentis coniungatur fini, secundum quemlibet actum: sed vis prima, quae movet intentionem, manet in toto opere, etiam si aliquando in aliquo particulari divertat; et hic prima vis facit totum opus meritorium, nisi interrumpatur per contrariam affectionem, quae divertat a fine praedicto ad finem contrarium. Sed sciendum est quod triplex est attentio. Una est ad verba quae homo dicit: et haec aliquando nocet, inquantum impedit devotionem; alia est ad sensum verborum, et haec nocet, non tamen est multum nociva; tertia est ad finem, et haec est melior et quasi necessaria. Tamen id quod dicit apostolus mens est sine fructu, intelligitur de fructu refectionis. Quid ergo est, et cetera. Quia posset aliquis dicere: ex quo orare lingua est sine fructu mentis, sed tamen spiritus orat, numquid ergo non est orandum spiritu? Ideo apostolus hoc removet dicens, quod utroque modo orandum est, et spiritu et mente: quia homo debet servire Deo de omnibus quae habet a Deo; sed a Deo habet spiritum et mentem, et ideo debet de utroque orare. Eccli. XLVII, 10: de omni corde suo laudabit dominum, et cetera.
14:15
Et ideo dicit orabo spiritu, orabo et mente: psallam spiritu, et cetera. Et sic dicit orabo et psallam; quia oratio, vel est ad deprecandum Deum et sic dicit orabo, vel laudandum et sic dicit psallam. De istis duobus Iac. V, 13: tristatur quis in vobis? Oret aequo animo, et psallat. Ps. IX, v. 12: psallite domino, et cetera. Orabo ergo spiritu, id est imaginatione, et mente, id est voluntate. Caeterum si benedixeris, et cetera. Hic secundo ostendit quod donum prophetiae plus valet quam donum linguarum, etiam in oratione publica, quae est quando sacerdos publice orat, ubi aliquando dicit quaedam quae non intelligit, aliquando aliqua quae intelligit. Et circa hoc tria facit. Primo ponit rationem; secundo exponit eam, ibi quomodo dicit, etc.; tertio probat quod supposuerat, ibi quoniam quid, et cetera. Dicit ergo: dixi quod donum prophetiae in oratione privata plus valet, caeterum, pro sed, et in publica, quia si benedixeris, id est si benedictionem dederis, spiritu, id est in lingua quae non intelligatur, seu imaginatione, et motus a spiritu sancto, quis supplet locum idiotae? Idiota proprie dicitur qui scit tantum linguam in qua natus est; quasi diceret: quis dicet illud quod debet dicere ibi idiota? Quod est, dicere: amen.
14:16
Et ideo dicit quomodo dicet super tuam benedictionem? Ubi Glossa exponit, id est: quomodo consentiet benedictioni a te factae in persona Ecclesiae? Is. LXV, 16: qui benedictus est super terram, benedicetur in Deo, amen. Amen idem est quod fiat, vel verum est; quasi dicat: si non intelligit quae dicis, quomodo conformabit se dictis tuis? Potest quidem se conformare, etiam si non intelligat, sed in generali tantum, non in speciali, quia non potest intelligere quid boni dicas, nisi quod benedicas tantum. Sed quare non dantur benedictiones in vulgari, ut intelligantur a populo, et conforment se magis eis? Dicendum est quod hoc forte fuit in Ecclesia primitiva, sed postquam fideles instructi sunt et sciunt quae audiunt in communi officio, fiunt benedictiones in Latino.
14:17
Consequenter probat, quare non potest dicere amen, cum dicit nam tu quidem, id est: licet tu gratias agas bene Deo, inquantum intelligis, sed alter, qui audit et non intelligit, non aedificatur, inquantum non intelligit in speciali, etsi in generali intelligat et aedificetur. Eph. IV, 29: omnis sermo malus ex ore vestro non procedat, sed si quis bonus est ad aedificationem fidei. Et ideo melius est ut non solum lingua benedicat, sed etiam, ut interpretetur et exponat, licet tu qui gratias agis, bene agas.
14:18
Hic ostendit apostolus excellentiam doni prophetiae ad donum linguarum per rationes sumptas ex parte sui ipsius. Et circa hoc duo facit. Primo agit gratias de dono linguarum sibi a Deo dato; secundo se eis in exemplum proponit, ibi sed in Ecclesia volo, et cetera. Dicit ergo gratias ago, etc., quasi dicat: non ideo vilipendo donum linguarum, quia ego dico quod donum prophetiae sit excellentius, sed debet charum haberi. Unde et ego gratias ago, et cetera. Est ergo de omnibus gratias agendum. I Thess. V, 18: in omnibus gratias agite, et cetera. Vel gratias ago, quasi dicat: non ideo vilipendo donum linguarum, quasi eo carens, immo etiam ego habeo; et ideo dicit gratias ago, et cetera. Et ne intelligatur quod omnes loquerentur una lingua, dicit quod omnium vestrum lingua loquor, Act. II, 4: loquebantur variis linguis apostoli, et cetera. Sed in Ecclesia. Hic ponit se in exemplum, quasi dicat: si ego habeo donum linguarum sicut et vos, debetis facere illud quod facio.
14:19
Sed ego volo, id est magis volo, loqui in Ecclesia quinque, id est pauca, verba sensu meo, id est intellectu, ut scilicet ego intelligam et intelligar, et ex hoc instruam alios, quam decem millia, id est quamcumque multitudinem, verborum in lingua; quod est loqui non ad intellectum quocumque modo fiat, ut supra expositum est. Dicunt quidam quod ideo dicit quinque, quia apostolus videtur velle, quod magis velit dicere solum unam orationem ad intellectum, quam multas sine intellectu. Oratio autem, secundum grammaticos, ad hoc quod debeat facere perfectum sensum, debet habere quinque, scilicet subiectum, praedicatum, copulam verbalem, determinationem subiecti, et determinationem praedicati. Aliis videtur melius quod quia ad hoc loquendum est cum intellectu, ut alii doceantur, ideo ponit quinque, quia doctor debet quinque, scilicet: credenda, Tit. II, 11: haec loquere et exhortare, etc.; agenda, Mc. XVI, v. 15: euntes in mundum, etc.; vitanda, scilicet peccata Eccli. XXI, 2: quasi a facie colubri fuge, etc.; Is. LVIII, 1: annuntia populo meo scelera, etc.; speranda scilicet mercedem aeternam, I Petr. I, 10: de qua salute exquisierunt, etc.; timenda, scilicet poenas aeternas, Matth. XXV, 21: ite, maledicti, in ignem aeternum, et cetera. Fratres mei, nolite, et cetera. Hic ostendit excellentiam doni prophetiae ad donum linguarum, rationibus sumptis ex parte infidelium. Et circa hoc duo facit. Primo excitat attentionem, et reddit attentos; secundo arguit ad propositum, ibi in lege quid scriptum est? Circa primum videtur apostolus excludere pallium excusationis aliquorum qui ideo docent quaedam rudia et superficialia, quasi ostendant se volentes vivere in simplicitate, et ideo non curantes de subtilitatibus ad quas secundum rei veritatem non attingunt, habentes verbum domini ad hoc Matthaei XVIII, 3: nisi conversi fueritis, et efficiamini sicut parvuli, et cetera. Sed hoc apostolus excludit, cum dicit nolite pueri effici sensu, id est nolite puerilia et inutilia et stulta loqui et docere. Supra XIII, v. 11: cum essem parvulus, et cetera. Sed quomodo debetis effici pueri? Affectu, non intellectu. Et ideo dicit sed malitia.
14:20
Ubi sciendum est quod parvuli deficiunt in cogitando mala, et sic debemus effici parvuli, et ideo dicit sed malitia parvuli estote, et deficiunt in cogitando bona, et sic non debemus esse parvuli, immo viri perfecti, et ideo dicit sensibus autem perfecti, etc., id est ad discretionem boni et mali perfecti sitis. Unde Hebr. V, 14: perfectorum est solidus cibus, et cetera. Non ergo laudatur in vobis simplicitas quae opponitur prudentiae, sed simplicitas, quae astutiae. Et ideo dominus dicit Matth. c. X, 16: estote prudentes sicut serpentes. Rom. XVI, 19: volo vos sapientes esse in bono, simplices in malo. Consequenter cum dicit in lege quid scriptum est? Arguit ad propositum. Ubi sciendum est quod hoc argumentum, sicut patet per Glossam, distinguitur per multa; sed secundum intentionem apostoli non videtur quod attendatur in loco hoc nisi una ratio. Et ratio sua ad probandum quod donum prophetiae est excellentius, quam donum linguarum, est talis: omne quod plus valet ad illud ad quod alterum principaliter ordinatur, est melius illo altero ordinato ad hoc; sed tam donum prophetiae, quam donum linguarum, ordinatur ad conversionem infidelium; sed prophetiae plus valent ad hoc, quam donum linguarum; ergo prophetia est melior. Circa hanc ergo rationem duo facit. Primo ostendit ad quid ordinatur donum linguarum, et ad quid ordinatur donum prophetiae; secundo quod plus valet donum prophetiae, ibi si ergo conveniat universa, et cetera. Circa primum duo facit. Primo inducit auctoritatem; secundo ex auctoritate arguit ad propositum, ibi itaque linguae, et cetera. Circa primum sciendum est, quod hoc quod dicit in lege quid scriptum est? Potest legi vel interrogative, quasi dicat: non debetis effici pueri sensibus, sed perfecti, et hoc est videre et scire legem. Unde si estis perfecti sensibus, sciatis scilicet legem, et in lege quid scriptum est de linguis? Quae sunt inutiles aliquando ad id ad quod ordinatae sunt, quia licet in diversis linguis loquar, scilicet populo Iudaeorum, tamen homo non exaudit, et cetera. Potest etiam legi remissive in lege quid scriptum est. Quasi dicat: nolite moveri sicut pueri ad aliquid appetendum, non discernentes utrum bonum vel minus bonum sit quod affectatis, et praeponatis meliori bono, sed estote perfecti sensibus, idest discernatis inter bona et magis bona, et sic affectetis. Et hoc fit si cogitatis quid scriptum est in lege quoniam in aliis, etc., Sap. VI, 16: cogitare ergo de illa, sensus est consummatus. Et dicit in lege, non accipiendo legem stricte pro quinque libris Moysi tantum, sicut accipitur Lc. ult.: necesse est impleri omnia quae scripta sunt de me in lege, etc.; sed pro toto veteri testamento, sicut accipitur Io. XV, 25: ut impleatur sermo qui in lege eorum scriptus est: quia odio habuerunt me gratis, quod tamen in Ps. XXIV, 19 scriptum est. Accipitur tamen haec auctoritas ex Is. c. XXVIII, 11, ubi littera nostra habet: in loquela labii et lingua altera loquetur ad populum istum.
14:21
Hoc igitur scriptum est quoniam in aliis linguis, id est in diversis generibus linguarum, et labiis, id est in diversis idiomatibus et modis pronuntiandi, loquar populo huic, scilicet Iudaico, quia hoc signum specialiter fuit datum ad conversionem populi Iudaeorum. Nec sic exaudient, quia scilicet signis visis non crediderunt. Is. VI, 10: excaeca cor populi huius, et cetera. Sed quare Deus dedit eis signa, si non debebant converti? Ad hoc sunt duae rationes. Una ratio est, quia licet non omnes conversi fuerint, tamen aliqui sunt conversi, eo quod non repellit dominus plebem suam, et cetera. Alia ratio est, ut iustior appareat eorum damnatio, dum manifestius apparet eorum nequitia. Io. XV, v. 22: si non venissem, et locutus eis non fuissem, et cetera.
14:22
Consequenter, cum dicit itaque linguae, etc., ex inducta auctoritate argumentatur ad propositum, quasi dicat: ex hoc manifeste apparet, quod donum linguarum datum est non fidelibus ad credendum, quia iam credunt, Io. IV, 42: non propter tuam loquelam, etc., sed infidelibus, ut convertantur. In Glossa autem ponuntur duae expositiones Ambrosii hoc in loco, quae non sunt litterales; quarum una est ut dicatur: sicut in veteri testamento locutus sum populo Iudaeorum per linguas, id est per figuras, et per labia, id est promittendo bona temporalia, sic, adhuc in novo testamento, loquar huic populo in aliis linguis, id est aperte et clare, et aliis labiis, id est spiritualibus, nec tamen sic exaudient me, scilicet quantum ad eorum multitudinem. Itaque linguae datae sunt non fidelibus, sed infidelibus, ad manifestandum scilicet eorum infidelitatem. Alia est in aliis linguis, id est obscure et parabolice, loquar, ut quia sunt indigni. Non exaudient, id est non intelligent. Consequenter ostendit ad quid ordinatur prophetia, scilicet ad instructionem fidelium, qui iam credunt. Et ideo quod prophetiae datae sunt non infidelibus, qui non credunt, Is. LIII, 1: domine, quis credidit auditui nostro? Sed fidelibus, ut credant et instruantur. Ez. III, 17: fili hominis, speculatorem dedi te, et cetera. Prov. XXIX, 18: cum defecerit prophetia, etc., dissipabitur populus.
14:23
Glossa vult quod hic incipiat alia ratio ad propositum ostendendum. Sed secundum quod dictum est, non est nisi unum posita ratione, et est quasi manifestatio mediae ipsius rationis, scilicet quod prophetia plus valet ad illud, ad quod specialiter ordinatur donum linguarum. Unde circa hoc duo facit. Primo ostendit inconveniens quod sequitur quantum ad infideles ex dono linguarum, ibi si autem omnes linguis. Secundo ostendit bonum quod sequitur ex dono prophetiae etiam ad infideles, ibi si autem omnes. Inconveniens, quod sequitur ex dono linguarum sine prophetia, etiam quantum ad infideles, est quia reputantur insani qui sic loquuntur solis linguis, cum tamen donum linguarum ordinetur ad conversionem infidelium, ut iam patet. Et hoc est quod dicit si autem omnes, etc., quasi dicat: ex hoc patet quod linguae non sunt praeferendae prophetiis, quia, si conveniant, scilicet omnes fideles, in unum, non solum corpore, sed etiam mente, Act. IV, 32: multitudinis credentium erat cor, etc., et omnes, qui iam convenerunt, loquantur linguis, ad litteram extraneis, vel loquantur ignota et obscura, et, dum sic confuse loquuntur, intret aliquis idiota, id est qui non intelligit nisi linguam suam, vel infidelis, propter quem datae sunt linguae, nonne dicent his, qui sic loquuntur, quid insanitis? Quod enim non intelligitur, reputatur insanitio. Quod si intelligatur lingua, nihilominus quae loquuntur sunt occulta, tamen malum est si non exponatur, quia poterunt credere de vobis, si occulta loquimini, quae creduntur de gentilibus, qui occultabant ea quae faciebant in ritu eorum, propter eorum turpitudinem. Et haec etiam insanitio quaedam est. Contra. Idem est loqui linguis et loqui litteraliter quantum ad idiotas; cum ergo omnes loquantur litteraliter in Ecclesia, quia omnia dicuntur in Latino, videtur quod similiter sit insania. Dicendum est ad hoc, quod ideo erat insania in primitiva Ecclesia, quia erant rudes in ritu ecclesiastico, unde nesciebant quae fiebant ibi, nisi exponeretur eis. Modo vero omnes sunt instructi; unde licet in Latino omnia dicantur, sciunt tamen illud quod fit in Ecclesia. Consequenter autem cum dicit si autem omnes prophetent, ostendit quod bonum sequitur ex dono prophetiae. Et circa hoc tria facit. Primo ostendit quid per bonum prophetiae sequatur, quantum ad infideles; secundo ostendit quomodo hoc sequatur, ibi occulta enim, etc.; tertio, subinfert quis effectus inde proveniat, ibi et ita cadens in faciem, et cetera. Dicit ergo: constat quod ex dono linguarum non convincuntur infideles; si autem, pro sed; si hi, qui conveniunt, prophetent, id est omnes ad intellectum loquantur, vel exponant Scripturas vel etiam revelationes eis factas interpretentur. Omnes dico non simul, sed unus post alium sic prophetent. Intret autem, scilicet Ecclesiam, idiota aliquis, scilicet non habens nisi linguam maternam, hoc est bonum quod inde sequitur, quia convincitur de aliquo errore, qui ostenditur sibi. Ier. XXXI, 19: postquam ostendisti mihi, confusus sum. Ab omnibus, qui prophetant, diiudicatur. Quasi dicat: damnabilis ostenditur de malis moribus et vitiis suis. I Cor. II, 15: spiritualis, id est doctor, omnia diiudicat, et cetera. Ad haec enim duo valet prophetia, scilicet ad confirmationem fidei, et instructionem morum. Quomodo autem hoc bonum sequatur ex prophetiae dono, subdit cum dicit occulta enim cordis. Quod potest intelligi tripliciter. Uno modo, et hoc ad litteram, quod aliqui in primitiva Ecclesia gratiam habuerunt, ut secreta cordium et peccata hominum scirent. Unde legitur de Petro, Act. V, 1 ss., quod damnavit Ananiam de fraudato pretio agri. Et secundum hoc legitur occulta enim, etc., quasi dicat: ideo convincitur, quia occulta, id est secreta peccata sua, manifesta fiunt ab illis qui ea revelant. Alio modo, ex hoc quod aliquando quis in praedicatione tangit multa, quae homines gerunt in corde, sicut patet in libris beati Gregorii, ubi quilibet invenire potest fere omnes motus cordis sui.
14:25
Et secundum hoc legitur occulta cordis, quasi dicat: ideo convincuntur, quia occulta cordis sui, id est ea quae gerunt in corde, Prov. XXVII, 19: quomodo in aquis resplendet vultus aspicientium, sic corda hominum manifesta sunt prudentibus, manifestantur, id est tanguntur ab eis. Alio modo, quia aliquando occultum cordis dicitur illud quod est alicui dubium et non potest per se certificari. Et secundum hoc legitur occulta cordis sui, id est ea de quibus in corde suo dubitabat et quae non credebat, manifestantur, dum scilicet vadens ad Ecclesiam frequenter fiunt sibi manifesta, sicut de seipso dicit Augustinus quod ipse ibat ad Ecclesiam solum pro cantu et tamen ibi multa de quibus dubitabat et propter quae non iverat, manifestabantur sibi. Ex hoc enim sequebatur reverentia, quia convictus reverebatur Deum. Et hoc est, quod dicit et ita cadens, id est ex quo ita convincebatur et manifestabantur occulta cordis sui, cadens in faciem adorabit Deum, Matth. II, 11: procidentes adoraverunt eum, quod signum est reverentiae. De reprobis autem legitur, quod cadunt retrorsum. Prov. IV, 19: via impiorum tenebrosa, nesciunt ubi corruent. Electus vero in faciem cadit, quia videt ubi prosternitur, quod signum est reverentiae. Matth. II, 11, et Lev. c. IX, 24: laudaverunt Deum ruentes in facies suas. Ps. LXXI, 9: coram illo procident Aethiopes. Et non solum exhibebit reverentiam Deo sed etiam Ecclesiae, quia pronuntians dicet quod vere Deus est in vobis, qui prophetatis in Ecclesia. Zac. VIII, 23: ibimus vobiscum, audivimus enim quod Deus est vobiscum. Apparet igitur quod donum prophetiae est utilius quantum ad infideles. Quid ergo est, fratres? Hic ordinat eos ad usum donorum dictorum. Et circa hoc duo facit. Primo ostendit qualiter se debeant habere ad usum horum donorum; secundo concludit principale intentum, ibi itaque, fratres, aemulamini prophetare, et cetera. Circa primum duo facit. Primo ostendit quomodo ordinate se debeant habere in usu dictorum donorum; secundo exprimit eorum praesumptionem, ibi an a vobis sermo, et cetera. Circa primum tria facit. Primo ostendit in generali quomodo se debent habere in omnibus donis; secundo quomodo se habeant quantum ad donum linguarum, ibi sive lingua quis loquatur, etc.; tertio ostendit quomodo se habeant quantum ad donum prophetiae, ibi prophetent duo aut tres, et cetera. Dicit ergo: prophetare est melius quam loqui linguis. Quid ergo, fratres, agendum est? Hoc scilicet agendum est: nam, cum convenitis, constat quod unus non habet omnia dona, et ideo non debet uti aliquis vestrum omnibus donis, sed eo dono quod specialius accepit a Deo et quod melius sit ad aedificationem. Nam unusquisque vestrum habet aliquod donum speciale, alius habet Psalmum, id est canticum ad laudandum nomen Dei, vel Psalmos exponit. Abac. III, 19: super excelsa mea deducet me, et cetera. Alius vero doctrinam, id est habet praedicationem ad instructionem morum, vel expositionem et spiritualem sensum. Prov. XII, 8: doctrina sua cognoscitur vir. Alius Apocalypsim habet, id est revelationem, vel in somniis, vel in visione aliqua. Dan. II, 28: est Deus in caelo revelans mysteria, et cetera. Alius linguam habet, id est donum linguarum, vel legendi prophetias. Act. II, 4: et coeperunt loqui variis linguis, et cetera. Alius interpretationem, supra XII, 10: alii interpretatio sermonum, et cetera. Haec autem sic ordinantur, quia vel sunt ex ingenio naturali, vel ex solo Deo.
14:26
Si sunt ex solo ingenio naturali vel sunt ad laudem Dei, et sic dicit Psalmum habet, vel ad instructionem proximi, et sic dicit doctrinam habet. Si sunt a solo Deo, sic dupliciter: vel sunt aliqua occulta interius et sic dicit Apocalypsim habet, vel occulta exterius et sic dicit linguam habet. Et ad horum manifestationem est tertium, scilicet interpretatio. Et debet fieri, ut omnia ad aedificationem fiant. Rom. XV, 2: unusquisque vestrum proximo suo placeat in bonum ad aedificationem.
14:27
Hic apostolus ordinat eos quomodo se habeant ad usum doni linguarum, et circa hoc duo facit. Primo ostendit qualiter debent uti dono linguarum; secundo quando debent cessare ab usu, ibi si autem non fuerit, et cetera. Dicit ergo, primo, quod modus utendi dono linguarum talis sit inter vos, ut sive quis, id est si aliquis, loquatur lingua, id est dicat visiones vel somnia, huiusmodi locutio non fiat a multis propter occupationem temporis in linguis et non restet locus prophetiis et confusionem generet, sed secundum duos, id est duobus, et, si necesse fuerit, secundum multum tres, ut sit satis a tribus. Deut. XVII, 6: in ore duorum vel trium, et cetera. Sed notandum quod haec consuetudo adhuc partim servatur in Ecclesia. Nam lectiones et epistolas ac Evangelia habemus loco linguarum, et ideo in Missa secundum duos servatur, quia solum duo dicuntur, quae pertinent ad donum linguarum, scilicet epistola et Evangelium. In matutinis secundum multa fit, scilicet tribus lectionibus dictis in uno nocturno. Antiquitus enim dicebantur nocturna divisim secundum tres vigilias noctis, nunc vero dicuntur simul. Non solum autem debet servari ordo quantum ad numerum loquentium, sed etiam quantum ad modum, et hoc est quod dicit et per partes, id est ut illi qui loquuntur succedant sibi ad invicem, scilicet quod unus post alium loquatur. Vel per partes, id est intercise, ut scilicet loquatur unam partem visionis, seu instructionis et eam exponat, et post aliam et ipsam exponat, et sic deinceps; quem modum consueverunt servare praedicatores, quando praedicant per interpretationem hominibus ignotae linguae, et ideo dicit et unus interpretetur. Consequenter cum dicit si autem non fuerit, etc., ostendit quando non est utendum linguis, dicens quod loquendum est per partes et unus debet interpretari.
14:28
Sed si non fuerit aliquis interpres, id est qui interpretetur, ille, qui donum habet linguarum, taceat in Ecclesia, id est non loquatur seu praedicet multitudini in lingua ignota, quia non intelligitur ab eis, sed sibi loquatur, quia ipse se intelligit, et hoc tacite, orando vel meditando. Iob X, 1: loquar in amaritudine animae meae, dicam Deo, et cetera.
14:29
Prophetae autem duo, et cetera. Hic apostolus ordinat eos, quomodo se habeant ad usum prophetiae. Et circa hoc duo facit. Primo ostendit qualiter utendum est dono prophetiae, et quantum ad numerum et ad ordinem; secundo ostendit, quibus usus prophetiae interdicitur, ibi mulieres in Ecclesia, et cetera. Circa primum tria facit. Primo docet ordinem utendi dono prophetiae; secundo huius rationem assignat, ibi potestis enim omnes, etc.; tertio obiectionem excludit, ibi spiritus prophetarum, et cetera. Circa primum duo facit. Primo determinat ad numerum utentium dono dicto; secundo, docet modum seu ordinem utendi, ibi quod si alii, et cetera. Circa primum sciendum est quod usus prophetiae secundum quod hic videtur accipere apostolus, est proponere verbum exhortationis ad plebem, exponendo Scripturas sacras. Et quia erant in primitiva Ecclesia plures qui a Deo hoc donum habebant, et fideles non erant adhuc multiplicati, ideo, ne esset confusio et taedium, vult apostolus, quod non omnes qui sciunt exponere prophetias et sacram Scripturam, prophetent, sed aliqui et determinati. Et hoc est quod dicit prophetae, etc., quasi dicat: nolo quod omnes qui conveniunt, sed duo tantum, aut, ad plus, tres, prout hoc loquendi necessitas exigit, dicant, id est exhortentur. Et hoc etiam consonat Scripturae. Supra XVII, v. 6 et Matth. XVIII, 16: in ore duorum, vel trium, et cetera. Caeteri vero, scilicet illi qui non debent, diiudicent ea quae ab his proponuntur, utrum scilicet bene vel male dicta sint: bene dicta approbando, et male dicta retractari faciendo. Supra II, 15: spiritualis homo omnia diiudicat. Est etiam servandus ordo in utendo dicto dono, ut si alteri illorum, qui sedebant et tacebant et diiudicabant, fuit aliquid melius revelatum, quam illi qui exhortatur et stat prior, tunc iste, qui stat, debet sedere, et ille, cui melius revelatum est, debet surgere et exhortari.
14:30
Et hoc est quod dicit quod si alii, sedenti, revelatum fuerit, scilicet per spiritum sanctum, prior stans taceat et cedat ei, Rom. XII, 10: honore invicem praevenientes. Et ratio huius est, quia secundum hunc modum potestis, successive, prophetare per singulos, id est omnes scilicet, ut sic omnes, id est maiores, discant, et omnes, id est minores, exhortentur, Prov. I, 5: audiens sapiens, et cetera. Et si aliquis dicat: o apostole, ego non possum tacere dum alius prophetat, vel cedere sedenti, ex quo incepi, quia non possum retinere spiritum, qui in me loquitur, secundum illud Iob IV, 2: conceptum sermonem tenere quis potest?
14:32
Ideo apostolus hoc removet cum dicit et spiritus prophetarum, etc., quasi dicat: immo bene potest tacere vel sedere, quia spiritus prophetarum, id est spiritus qui dat prophetias, et ponit in plurali numero propter multas revelationes eis instinctas, prophetis subiecti sunt, quidem quantum ad cognitionem, quia, sicut dicit Gregorius quod non semper spiritus prophetiae adest prophetis. Unde non est habitus, sicut scientia. Sic enim sequeretur, quod etiam quantum ad cognitionem eis subiectus esset, et possent uti eo quando vellent, et non uti: sed est quaedam vis aut impressio a Deo, illuminans et tangens corda prophetarum, et tunc solum quando sic tanguntur, cognoscunt. Unde non est sic eis subiectus. Nec secundum hoc intelligitur verbum apostoli, sed spiritus prophetarum sunt subiecti prophetis quantum ad pronuntiationem, quia scilicet in eorum potestate est pronuntiare ea quae revelantur eis quando volunt, et non pronuntiare. Et sic nihil valet excusatio, quia non cogit te spiritus quin tacere possis. Et quod hoc sit verum, probat cum dicit non enim est dissensionis, et cetera. Et facit talem rationem. Deus numquam cogit ad id unde oriatur rixa vel dissensio, quia Deus non est dissensionis sed pacis; sed si cogeret homines spiritus prophetiae ad loquendum, tunc esset causa dissensionis, quia sic vellet semper loqui vel docere vel non tacere alio loquente, de quo alii turbarentur. Ergo spiritus sanctus non cogit homines ad loquendum. II Cor. ult.: Deus pacis et dilectionis erit vobiscum, et cetera. Verumtamen, quia adhuc posset obiicere, quod hoc non faceret, quia solum eis ista mandabat, et non aliis Ecclesiis, unde et in gravamen posset videri, ideo apostolus subdit, hoc non solum in eis, sed etiam in omnibus Ecclesiis docere.
14:33
Et hoc est quod dicit sicut in omnibus Ecclesiis sanctorum doceo, scilicet de usu linguarum et prophetiae. Supra I, 10: idipsum dicatis omnes.
14:34
Hic apostolus ponit personas quibus interdicit usum prophetiae. Et circa hoc duo facit. Primo, ostendit quibus prophetiae usus interdicitur; secundo, removet obiectionem, ibi si quid autem volunt, et cetera. Circa primum duo facit. Primo, ponit mandatum de interdicto; secundo huius rationem assignat, ibi non enim permittitur, et cetera. Dicit ergo: volo ut viri hoc modo utantur dono prophetiae, sed mulieres, in Ecclesia, nolo loqui; sed taceant in Ecclesiis, I Tim. II, 12: mulierem docere in Ecclesia non permitto. Et rationem huius assignat Chrysostomus, dicens, quod semel est locuta mulier et totum mundum subvertit. Sed contra hoc videtur quia de multis mulieribus legitur quod prophetarunt, sicut de Samaritana, Io. IV, 39, et de Anna uxore Phanuel, Lc. II, 36, et de Debora, Iud. IV, 4, et de Holdama propheta, de uxore Sellum, IV Reg. XXII, 14, et de filiabus Philippi, Act. c. XXI, 9. Supra etiam dicitur omnis mulier orans vel prophetans, et cetera. Responsio. Dicendum quod in prophetia sunt duo, scilicet revelatio et manifestatio revelationis, sed a revelatione non excluduntur mulieres sed multa revelantur eis sicut et viris. Sed Annuntiatio est duplex. Una publica, et ab hac excluduntur; alia est privata, et haec permittitur eis, quia non est praedicatio, sed Annuntiatio. Huius autem rationem assignat, dicens non enim permittitur eis loqui, scilicet ab Ecclesiae auctoritate, sed hoc est officium earum, ut sint subditae viris. Unde cum docere dicat praelationem et praesidentiam, non decet eas quae subditae sunt. Ratio autem quare subditae sunt et non praesunt est quia deficiunt ratione, quae est maxime necessaria praesidenti. Et ideo dicit philosophus, in politica sua, quod corruptio regiminis est quando regimen pervenit ad mulieres. Consequenter cum dicit si quid volunt, etc., quia possent aliqui dicere quod ad minus de dubiis possunt quaerere in Ecclesia, ideo apostolus hoc excludit, et circa hoc duo facit. Primo enim removet obiectionem, secundo rationem assignat, ibi turpe est, et cetera. Dicit ergo: dico quod mulieres taceant in Ecclesia, sed si aliqua, de quibus dubitant, addiscere volunt, interrogent viros suos domi. I Tim. II, 11: mulier in silentio discat cum omni, et cetera. Huius autem ratio est quia turpe est, non solum indecens: in mulieribus enim commendatur verecundia. Eccli. XXVI, 19: gratia super gratiam, et cetera. Si ergo in publico quaereret et disputaret, signum esset inverecundiae, et hoc est ei turpe. Et inde est etiam quod in iure interdicitur mulieribus officium advocandi.
14:36
Consequenter cum dicit an a vobis sermo, etc., confutat contradicentes. Et quia possent omnes simul contradicere, vel ad minus sapientes inter eos, ideo circa hoc duo facit. Primo enim confutat eos quantum ad totam eorum Ecclesiam; secundo quantum ad sapientes tantum, ibi si quis autem videtur, et cetera. Circa primum sciendum est quod causa quare populus consuevit contradicere domino, vel rectori, est singularitas. Singularitas enim potest causari vel ex prioritate in aliquo bono, vel excellentia. Et ideo apostolus, volens contradicentes Corinthios confutare, excludit primo ab eis prioritatem, cum dicit an a vobis sermo Dei processit? Quasi dicat: non, sed a Iudaeis. Is. II, 3: de Sion exibit lex, et cetera. Quasi dicat: si in Ecclesia Iudaeorum facerem aliquas ordinationes contra ordinationes suas, possent contradicere, quia ipsi prius habuerunt verbum Dei, sed vos non, quia non processit a vobis sermo Dei. Secundo excludit ab eis excellentiam an in vos solos, etc., quasi dicat: non solum vos credidistis, sed etiam alii. Unde vos non excellitis eos, Ps. XVIII, 5: in omnem terram exivit sonus eorum, et ideo debetis facere, ut alii faciunt. Consequenter cum dicit si quis autem videtur, etc., in speciali confutat maiores. Et circa hoc duo facit. Primo confutat eos; secundo respondet cuidam tacitae obiectioni, ibi si quis autem ignorat, et cetera. Dicit ergo: esto quod tota Ecclesia non contradicat, sed aliquis, qui videtur esse propheta, et cetera. Et dicit videtur, quia si contradicit non vere est propheta vel sapiens seu spiritualis, quia non contradiceret. Dicit etiam, propheta, et spiritualis, quia multi sunt spirituales qui non sunt prophetae, licet omnes prophetae sint spirituales. Iste, inquam, qui sic videtur propheta et spiritualis, non contradicat, sed cognoscat, id est sciat quia ea, quae scribo vobis, sunt mandata Dei et non tantum mea. Quasi dicat: ex quo nullus ausus est mandatis domini contradicere, et ea quae scribo sunt mandata Dei, non audeat aliquis contradicere. II Cor. ultimo: an experimentum quaeritis, et cetera. Et ex hoc possumus colligere, quod verba apostolorum sunt ex familiari revelatione spiritus sancti et Christi et ideo servanda sunt sicut praecepta Christi. Unde et signanter apostolus distinguit illa, quae ex se mandat, cum dicit de virginibus autem mandatum domini non habeo. Sed posset dicere: o apostole, quomodo ego cognoscam quod haec sint mandata Dei? Non possum hoc scire. Hoc apostolus excludit, dicens: non valet tibi hoc, quia non debes ignorare. Quare? Quia omnis ignorans, et cetera. Matth. XXV, 12: amen dico vobis: nescio vos. Ex quo patet quod omnes tenentur scire ea quae sunt de necessitate salutis, quae ipse prius mandat et apostoli et prophetae.
14:37
Vel aliter: si quis videtur, etc., ut sit confirmatio praecedentium, quasi dicat: ita scribo, sed vos non potestis ea agnoscere propter eorum difficultatem, et quia simplices estis, sed ut sciatis quod ea, quae scribo, iusta sunt et honesta, volo adducere testimonium prophetarum et spiritualium virorum, qui sunt inter vos. Et ideo dicit si quis autem, et cetera. Supra II, 15: spiritualis iudicat omnia. Et ne aliquis dicat: non curamus scire ista, subdit quod tenentur scire quia omnis ignorans, et cetera. Is. V, 13: propterea captivus ductus, et cetera. Ps. LXXXI, 5: nescierunt neque intellexerunt, et cetera. Itaque, fratres mei, et cetera. Apostolus hic concludit generalem admonitionem. Et circa hoc tria facit.
14:39
Primo monet eos ad appetitum omnium donorum, dicens: itaque et loqui linguis et prophetare est bonum. Aemulamini, id est desideretis, prophetare. Cuius causa est, quia, sicut dicitur Prov. c. XXIX, 18, deficiente prophetia, dissipabitur populus. Et accipitur prophetare hic, secundum quod totum capitulum expositum est. Et tamen, licet desideretis prophetare, nolite prohibere loqui linguis, ne fiat dissensio. Secundo inducit ad modum debitum, cum dicit omnia autem honeste, ut scilicet uno loquente, alii taceant, et mulieres in Ecclesia non loquantur, et similia. Rom. XIII, 13: sicut in die honeste ambulemus, et cetera.
14:40
Tertio inducit eos ad congruum ordinem, cum dicit et secundum ordinem, ut scilicet primo unus, et postea alius loquatur, et per partes et similia, quae dicta sunt. Iudic. V, v. 20: stellae manentes in ordine et cursu suo, adversus Sisaram pugnaverunt.
14:1
1. Sectamini charitatem. Conclusio est exhortatoria. Quoniam, inquit, charitas tam excellens et necessaria virtus est, eam sectamini, vel, ut Graece est, <5ia)X£TS^ persequimini, quemadmodum et Primasius legit. Quo quidem verbo significatur magnum et ardens studium consequendi. Sic Rom. 12.: Hospitalitatem sectantes; et 1 Tim. 6.: Sectare justitiam. His enim locis in Graeco idem cum isto verbum est. Syrus suo idiomate sic expressit: Currite post charitatem.
Aemulamini spiritualia. Graece: Aemulamini autem spiritualia. Nec otiosa est conjunctio, sed addita, ne ex aequo videatur adhortari ad utrumque genus, quum jam ostenderit, charitatem esse spiritualibus excellentiorem. Nam spiritualia quae vocet, dictum et initio cap. 12.; nempe ea, qaae postea appellat charismata. Sensus: Non prohibeo, quo minus aspiretis ad charismata; quin studium ea consequendi (hoc enim vocat aemulari spiritualia) facile vobis permitto; verum (quod consequenter audietis) id volo vos facere cum judicio et ex charitate, non excellendi studio, sed aedificandi. Unde dixerat in fine capitis 12.: Aemulamini charismata meliora, id est, Ecclesiae utiliora. Vide, quae illic annotavimus. Versatur autem Apostolus in eo argumento paene toto hoc capite. Cum enim Corinthii stulta quadam opinione donum linguarum permagni facerent, ac caeteris auteferrent, eoque praeterea, ut et aliis donis, ad gloriam magis suam, quam ad 0 Vers. 1. utilitatem publicam uterentur, deinde nec ordinem loquendi in Ecclesia servarent; Apostolus post ea, quae praemisit de charismatum autore et varietate cap. 12., deque charitatis excellentia prae caeteris capite proximo, nunc demum aggreditur eorum peccata, quae commemoravi, corrigere; ac primum docet, quodnam inter charismata potius aemulari debeant, dicens:
Magis autem, ut prophetetis. Quoniam, inquit, doaorum aemulatores estis, maxime praecipueque studete dono prophetiae consequendo. Utitur autem verbo actum significante, ut innuat, dona non esse expetenda, nisi propter usum. Porro commendat hic et deinceps donum prophetine prae caeteris charismatum generibus, potissimum iis, quae in cognitione versantur, ac speciatim prae dono linguarum. Quapropter et cap. 12., ubi suo ordine charismata recensuit, primum post Apostolos locum dedit Prophetis, postremum linguis, et Rom. cap. 12., ubi docet, quomodo charismatis ad aedificationem utendum sit, in capite posuit donum prophetiae, dicens: Sive prophetiam secundum rationem fidei, etc. Ut autem haec charismatum seu donorum comparatio, quam nunc facit, recte intelligatur, explicandum hoc loco plenius (nam in superioribus prioris hujus epistohie cap. 11. 12. et 13., et Rom. 12. eam rem breviter tantum attigimus), cujusmodi fuerit donum prophetiae, de quo loquitur Apostolus; item cujusmodi fuerit donum linguarum; praesertim cum de his inter expositores haud prorsus conveniat. Igitur donum prophetiae (quemadmodum ex dictorum locorum atque aliorum collatione satis liquet) non in eo solum consistebat, ut quis futura praediceret, quod proprie est Tipocpr^TcUSiv^ prophetare, praedicere; sed generaliter erat donum, quo quis ex inspirat'one divina cognosceret ac proferret occulta quaedam; sive illa futura essent, quomodo prophetavit Agabus, quando significabat per spiritum, famem magnam futuram in universo orbe terrarum, Actor. 11., et rursus, quando Paulo praedixit, quod in Jerusalem alligandus esset a Judaeis, et tradendus in manus gentium, Actor. 21.; necnon eodem capite discipuli quidam, qui Paulo dicebant per Spiritum, ne adscenderet Hierosolymam; sive essent Scripturarum difiicilium et obscurarum, maxime propheticarum, explanationes; fciive alia quaedam ad Christianam doctrinam illustrandam aut pietatem promovendam pertinentia. Nam his saltem modis Prophetae fuerunt, de quibus Lucas Act. 13.: Erant, inquit, in Ecclesia Antiochena Prophetae et doctores, in quibus Barnabas et Simon etc. Tales item quatuor filiae Philippi Evangelistae, virgines prophetantes, ut dicitur Actor. 21. Talis et ipse earum pater, quando locum Jesaiae exposuit eunucho Candacis reginae, neganti, sine eo, qui ostendat et praeeat, intelligere se posse, Act. 8. De hoc generali modo prophetandi etiam ilhid accipiendum, quod Paulus dicit 1 Thess. 5.: Prophetias nolite spernere, quodque Petrus 2. epist. 1.: Omnis prophetia Scripturae, id est, expositio Scripturae, quae prophetia dici mereatur, propia interpretatione non fit, necnon illud Sapientis Prov. 29.: Cum prophetia defecerit, dissipabitur populus. Sic autem generaliter accipi prophetiae nomen in hoc capite, facile potest ostendi; ac primum ex eo, quod statim dicit, eum, qui prophetat, loqui aedificationem, exhortationem, consolationem, ne quidem facta mentione praedictionis futurorum; deinde ex eo, quod post multa dicit, omnes per singulos prophetare posse, ut omnes discant et omnes exhortentur. Per haec enim significatur usus prophetiae consistens in dictrina et exhortatione. Rursum ostenditur ex illis verbis: Si autem omnes prophetent, intret autem quis infidelis, vel idiota, convincitur ab omnibus, dijudicatur ab omnibus; occulta cordis ejus manifesta fiunt etc. Non enim haec contingunt infideli vel idiotae, si non aliud, quam futura, loquantur illi prophetantes, quae vera non cognoscuntur, nisi comprgbante eventu, Jeremiae 28. Jam nec verisimile est, omnes illos ad praenuntiandum futura divinitus inspiratos fuisse, quibus hoc loco Paulus, et in Actis Apostolorum Lucas attribuunt gratiam prophetandi. Nec erat, cur tantopere Paulus hortaretur Corinthios ad studium hujus doni consequendi, si prophetare non erat, nisi futura praedicere, cum id semper fuerit paucorum; sed nec aedificaret proprie (quod de eo tamen inculcat Apostolus) nisi postquam res, quae praedicta fuerat, evenisset. His adde, quod et Prophetae veteris testamenti, per quos scripturae propheticae nobis ministratae sunt, non tantum prophetasse dicuntur, quando ventura praenuntiarunt, sed tunc etiam, quando divinitus inspirati protulerunt sermonem doctrinae, exhortationis et increpationis. Qua ratione toti eorum libri prophetici sunt. An autem ad hanc prophetandi seu gratiam, seu facultatem, de qua Paulus agit, aliquid contulerit humanum studium, dubitari potest. Equidem existimo, doctrinam sacram, labore et studio quaesitam, non tam fuisse partem aliquam hujus doni, quam accessionem et ornamentum. Qui enim hoc dono divinitus infuso praediti erant, ut Apostoli et horum discipuli, etiam studio sacrarum Hteramm incumbebant. Unde Pauhis non solum hortatur discipulum suum Timotheum, dicens: Attende lectioni, 1 Tim. 4., verum etiam adselibros, utique quos legat, adferri praecipit, 2 Tim. 4. Respondet ad hunc fere modum Origenes, scribens in cap. 12. epistolae ad Rom. Qua in re tamen notandum est (propter Origenem minus catholice loquentem), totum etiam illud, quod scientiae divinitus inspiratae per nostram industriam et curam accedit, aeque referendum esse in Deum autorem, qui operatur omnia in omtiibus; sapra cap. 12. Quod ad donum linguarum attinet, quidam opinantur, tale fuisse, quo quis peregrinam linguam non loqueretur solum, sed etiam intelligeret. Absurdum enim eis videtur, quempiam a Spiritu sancto moveri ad proferendum verba non intellecta. Quocirca putant, omnes eos, qui linguis locuti fuisse leguntur tam hoc capite, quam in Actis Apostolorum, intellexisse verba, quae loquerentur; non tamen omnes percepisse mysteria verborum, id est, eas res, quas Spiritus sanctus per ea, quae verbis proxime significabantur, ulterius intelligi volebat. Hanc istius doni acceptionem prae aliis clare explicant Liranus et Carthusianus. Verum perdifficile est, omnia, quae hic ab Apostolo dicuntur de iis, qui linguis loquuntur, cum hujusmodi sensu bene conciliare. Quae res fortasse movit Augustinum, ut donum linguarum, prout de eo Paulus disserit hoc capite, multo aliter acciperet. Nam lib. 12. de Genesi ad literam, cap. 8. dicit inter alia, Aposr.olum translato verbo linguam appellasse quamlibet signorum prolationem, priusquam intelligantur. Itaque linguamesse, cum quis loquitur obscuras et mysticas significationes, velut imagines rerum ac similitudines, quae, ut intelligantur, indigent mentis intuitu. Quod deinde cap. 9. declarat exemplo Pharaonis et Nabuchodunosorregum,in quibus linguam fuisse dicit, quando sua somnia a se non intellecta recitarunt, quorum interpretes fuere Joseph et Daniel, Gen. 41. et Dan. 4. Augustini verba refert Beda; sensum expressit glossa ordinaria. Meminerunt etiam Hugo, Lombardus et Aquinas; non ita tamen, ut per omnia sequantur. Ac sane videtur hic commentarius longiuscule petitus, nec ullo modo consonans iis, quae de dono linguarum in Actis Apostolicis referuntur, denique nec respondens illi principio capitis superioris: Si linguis hominum loquar et angelorum. Nec enim verisimile est, Paulum hic aliter accipere linguas, quam vel ipse in praecedentibus acceperit, vel Lucas in Actis. Igitur ad id veniendum est, quod diximus, exponentes illa verba Pauli cap. 12.: Alii interpretatio sermonum, et: Numquid omnes interpretantur? scilicet eos, qui solo praediti erant dono linguarum, non potuisse ea, quae peregrina lingua loquebantur, nota ac vulgari sua lingua reddere, quod est interpretari; propterea quod non intelligerent ea, quae dicerent. Erant enim dona distincta, loqui linguis, et eas interpretari; quemadmodum et distincta erant, interpretari linguas, et prophetare; quod utrumque patet ex ipsorum distincta enumeratione secundo aut tertio repetita eodem cap. 12. Hoc modo linguas seu linguarum donum intellexerunt Chrysostomus et Theophylactus, et quidem notanter ad illud: Spiritus meus orat; mens autem. mea sine fructu est, ubi et Theophylactus hujusmodi locutionem defendit ab insania prophetarum Montani; sed et commentator Ambiosianus, quum in ejusdem loci expositione rem exemplo notificat, inquiens: Sicut assolent Latini homines Graece cantare, oblectati sono verborum, nescientes tamen, quid dicant, utique palam ostendit, quid de hoc dono senserit. Primasium quoque non aliud sensisse, probant haec ejus verba: Nam si dicam lingua, quod non inteJligo, velut afflatus spiritu, in ecstasi loquor. Quin et S. Thomas, etsi priora hujus capitis duobus prioribus modis exponat, pcstea tamen ad hanc tertiam sententiam inflectitur. Explicans enim illum versum: Nam si orem lingua, spiritus meus orat etc, id contingere dicit homini idiotae, qui recitat psalmum aut precem Dominicam, non intelligens ea, quae loquitur. Eandem rem lucuTente Cajetanus in suo commentario declarat: Sciendum, inquit, quod de ratione doni linguarum nec erat inteUigi ah aliis, nec etiam intelligi ah ipso loquente verba, quae donum porrigebat; sed accipiens donum linguarum movebatur a Spiritu sancto ad loquendum magnalia Dei, prout Spiritus sanctus dabat ei loqui; nec solum movebatur lingua ad proferendum illa \ verba; sed simul movebatur a Spiritu > sancto affectus loquentis in Deum, motu cujusdam devotionis ad laudandum • Deum. Ita Cajetanus, addens, haec omnia ex textu haberi. Nec ideo quis putet, Apostolos sive in \ die Pentecostes, sive postea aliquando linguis loquentes non intellexisse, quae dicerent. Nam Apostoli non soli praediti erant dono linguarum, sed etiam donis intelligentiae, et interpretationis et prophetiae, ut et ipsi intelligerent, et aliis interpretari possent, et insuper recondita verborum sensa aperire. Nec mirum; quandoquidem et aliis quibusdam fidelibus haec simul concessa leguntur, ut iis, de quibus dicitur Actor. 19., quod, cum imposuisset illis manus Paulus, venit Spiritus sanctus super eos, et loquebantur linguis et prophefabant. Nec vero ea sola, quae dixi, concessa fuerunt Apostolis in hoc genere; sed et illud donatum, ut, ipsis una lingualoquentibus, alii diversarum linguarum homines absque interprete suam quisque linguam audirent, uti factum est in die Pentecostes, Petro multitudinem, in qua homines erant alii aliis utentes linguis, alloquente, multorum probabilis est sententia. Jam ex memorata Cajetani declaratione patet, cur absurdum videri non debeat, quempiam ita moveri a Spiritu sancto ad loquendum, txt tamen non intelligat ea, quae loquitur; quando nimirum et pia sunt verba, quae loquitur (neque enim alia Spiritus sanctus inspiraret), atque eodem autore pius accedit loquentisaffectus; praesertim si non desit opportuno tempore, qui interpretetur. Nam, ut ait Apostolus, divisiones gratiarum sunt, idem autem Spiritus, supra cap. 12. Ac fortasse dicto modo quosdam ad loquendum movere voluit Spiritus sanctus iu Ecclesia primitiva, ut eo exemplo disceremus. non esse contemnendas orationes et laudes illas, velut inutiles coram Deo, quas multi fideles recitant verbis non intellectis. Qua de re plura dicemus infra ad vers. 14. Illud postremum adjicio, donum linguarum in iis, qui non intelligebant, fuisse velut impressionem seu motum transeuntem, non ut habitum permanentem. Non enim poterant lingua peregrina loqui, quotios et quaecumque vellent; sed tunc solum, quando ad hoc actualem habebant Spiritus sancti motionem, et ea sola, ad quae loquenda movebantur. In aliis vero, quibus etiam dabatur, ut intelligerent, videtur linguarum donum fuisse habituale et permanens; quod de Apostolis non dubitamus. Nam et de Paulo satis id aperte significant illa ejus verba in hoc capite: Gratias ago Deo meo, quod omnium vestrum (magis) lingua loquor. His ita praemissis ad expositionem textus Apostolici redeamus. Prophetiam linguis antecellere, multipliciter probat Apostolus; ac primum hoc modo:
14:2
2. Qui enim loquitur lingua, non hominibus loquitur, sed Deo. Sermo est de lingua peregrina et ignota. Qui, inquit, loquitur lingua, subaudi: tantum, ac nemine interpretante, non hominibus loquitur, ita nimirum, ut intelligatur, qui proprius est usus locutionis; sed Deo, qui non solum intelligit verba loquentis, sed etiam inspicit affectum cordis. Quod hominibus non loquatur, probat: Nemo enim audit, videlicet cum intellectu, id est, nullus intelligit ea, quae loquitur. Non est enim, qui interpretetur. Audire pro eo, quod est audita intelligere, frequens est in Scripturis, ut Gen. 11.: Confundamus ibi linguam eorum, ut non audiat unusquisque vocem proximi sui, id est, intelligat; Marci 4.: Loquebatur ris verbum, prout pnterant audire, id est, intelligere; Act. 1.: Audiebat unusquisque lingua sua illos loquentes, et iterum: Audivimus unusquisqtie linguam nostram, in qua nati sumus.
Spiritu autem loquitur mysteria. Quasi dicat: Nec ipse quidem loquens se ipsum intelligit; sed tantum Spiritu loquitur occulta quaedam Dei. Male quidam codices habent: spiritus, pro spiritu; quamvis et Aquinatem et alios ante eum mediae aetatis interpretes ita legisse, produnt eorum commentarii. Sed vera lectio probatur tam ex Graeco Syroque textu, Graecisque commentariis, quam ex I>atinis codicibus manuscriptis, quibus et veteres concordantiae suffragantur. Exponunt eandem lectionem Latini vetustiores, Ambrosiaster, Primasius, Sedulius. Alii, verae lectionis dubii, utramque interpretantur, ut Lombardus et Hervaeus. Porro Graece quidem casus est dativus TivsufiaTtj ut proinde verti posset: Spiritui loquitur, quomodo dixerat: Deo loquitur. Sed quia apud Graecos dativus ablativum supplet, quo illi carent, recte Latinus interpres, ad sensum Apostoli respiciens, vertit: Spiritu. Quod et Graeci tractatores volunt, dum Tivs-jpiaTi interpretantur: ex Spiritu vel per Spiritum. Tametsi Gaignaeus ex abundanti etiam dativum exponit. Sed quaeres, quo spiritu? Plerique Spiritum sanctum intelligunt, ut sit sensus: Spiritu Dei movente, loquitur arcana Dei. Verumtamen alii, tam ex antiquis, quam ex recentioribus, de spiritu hominis interpretantur, ut per spiritum intelligatur affectus animi, ad quem pertinet devotio. Quem spiritum a mente, id est, intelligentia, Paulus in sequentibus aperte distinguit. Ita sensus erit: eum, qui lingua loquitur, occulta quaedam ac sibi non intellecta loqui cum pio devotionis affectu, quo in Deum sustollitur. Qui sensus optime convenit cum iis, quae deinceps sequuntur.
14:3
3. Nam qui prophetat, hominibus loquitur ad aedificatio?tem, et exhortationem et consoJationem. Nam tiui prophetat, Graece: 6 ih zpo^T^tsuwv, prophetans autem, caeterum qui prophetat. Similiter et Syrus legit. Est enim assumptio argumentationis Apostolicae, sive altera pars comparationis, non autem probatio partis praecedentis. Rixrsum Graece et Syriace sine praepositione legitur: Hominibus loquitur aedificationem, et exhortationem et consolationem. Quam lectionem exhibent etiam Latina quaedam manuscripta, et veteres concordantiae; exponit autem diserte Sedulius. Porro sensus hujusmodi est: Qui autem prophetat, loquitur hominibus, quia ab hominibus intelligitur, iisque proficit; loquitur, inquam, verba aedificationis, ^-el quibus infirmi stabiliantur, ut Theophylactus exponit, vel quibus excitetur affectus spiritualis, ut S. Thomas et Cajetanus. Quamquam nomen aedificationis generale est ad omnem profectum spiritualem. Item loquitur verba exhortationis ad studium bonorum operum, et verba consolationis, quibus in spem promissorum coelestium erigantur afflicti et pusillanimes. In his itaque verbis observa materiam prophetiae, de qua agitur hoe loco. Deinde nota, discrimen prophetantis ab eo, qui lingua loquitur, non in eo solum constitui, quod alter hominibus loquatur, alter soli Deo; verum etiam in eo, quod iste mysteria loquatur, id est, occulta, nec sibi, nec aliis intellecta. ille vero proferat ad homines verba aedificationis, et exhortationis et consolationis. Quamvis enim diversum esset donum prophetiae a dono doctrinae et exhortationis, ut patet ex iis, quae supra cap. 12. etRom. 12. dicuntur, vix tamen erat, ut Propheta non etiam doctrinae et exhortationis gratiapraeditus esset.
14:4
4. Qui lo'juitur lingua, semet ipsum nedificat. Aliud discrimen, seu potius superioris discriminis explicatio. Qui loquitur lingua peregrina, se ipsum aedificat, id est, sibi ipsi proficit, uni sibi prodest; non quod intelligat ea, quae loquitur; sic enim etiam interpretari posset; sed quia per Spiritum sanctum, a quo movetur ad loqtiendum, etiam affectus ejus excitatur ad laudem Dei. Nam etsi mente non loquatur, spiritu tamen loquitur, ut dictum est. Quod si semet ipsum aedificat is, qui loquitur lingua, quam non intelligit, non igitur inutile est aut orare, aut laudare Deum verbis non intellectis.
Qui autem prophetat, Ecclesiam Dei aedificat. Dei vocabulum videtur adjectitium. Nam in plurimis Latinis, iisque probatissimis non habetur, ut nec in Graecis ullis ac Syriacis; nec apud commentatores Ambrosium et Sedulium. Sensus tamen constat, sive addatur, sive non. Nec enim aliam, quam Dei Ecclesiam Paulus intelligit. Qui prophetat, inquit, conventui fidelium proficit; per hoc nempe, quod loquitur aedificationem, exhortationem, consolationem.
14:5
5, Volo autem omnes vos loqui linguis. Occupatio est. Non haec, inquit, scribo, quasi improbem, quod aliqui inter vos linguis loquantur. Imo vero placet mihi, et, quod ad me attinet, opto, vos omnes loqui linguis. Est enim donum Spiritus sancti, quemadmodum et prophetare, et interpretari. Sed quomovlo optat, omnes loqui linguis et (quod subjungit) prophetare, cum ea res paritura sit confusionem ordinis, quem supra cap. 12. docuit esse debere inter membra mystici corporis, quod est Ecclesia? Ad hunc enim ordinem pertinere dixit, ut alii detur prophetia, alii genera linguarum, alii interpretatio sermonum; non autem, ut omnes habeant omnia. Numquid enim, inquit, omnes prophetae? numquid omnes linguis loquuntur? numquid omnes interpretantur? Respondeo de Paulo, quod cap. 12. de Moyse; non absolute eum optare, ut omnes aut linguis loquantur, aut prophetent; sed, ut dixi, quantum ad se suamve personam attineret. Neque enim ipse cuiquam aliquod horum donorum invidebat; sed, quatenus expediret, omnibus optabat omnia.
Magis autem prophetare. Graece: magis autem, ut prophetetis, quemadmodum et legitur iu textu Ambrosiano. Hoc, inquit, magis volo et opto, ut prophetetis, id est, prophetiae donum praefero. Quasi dicat: Eo tendit haec mea oratio, ut intelligatis, quid cui praeponere debeatis.
Nam major est, qui prophetat, quam qui loquitur linguis. Probatio est ab utilitate majore. Nam, ut ex dictis et dicendis patet, majorem intelligit eum, qui majorem Ecclesiae praestat utilitatem. Quamquam et aliis modis donum prophetiae praestabat dono linguarum, ut videre est apud S. Thomam 2. 2. quaest. 176. art. 2.
Nisi forte interpretetur. Voculam forte adjecit interpres de suo, sicut interdum et alibi, ut Matth. 26.: ne forte tumultus fieret in populo. Nam in Graeco nihil respondet, nec in Syriaco. Veteres etiam expositores Ambrosius et Sedulius non legerunt. Sedulii glossema sic habet: nisi interpretetur ex ignota lingua in aliquam notam. Hoc enim proprie erat interpretari.
Vt Ecclesia aedificationem accipiat. Ipso videlicet interpretante. Nam si, qui lingua loquitur, interpretetur sua verba, et ad aliorum intelligentiam proferat, tum non se ipsum solum, sed etiam alios fideles aedificabit, et hac ratione conferri poterit cum eo, qui prophetat, utpote qui, perinde ut prophetans, Ecclesiam aedificet. Ex hoc loco satis apparet, dono linguarum ex ipsius doni ratione non fuisse conjunctam intelligentiam verborum, atque adeo fuisse non paucos in Ecclesia primitiva linguis loqueates, quibus deesset donum intelligentiae et interpretationis.
14:6
6. Nunc autem, fratres, si venero ad vos linguis loquens; quid vobis prodero? A se ipso probat, eum, qui tantum linguis loquitur, non aedificare Ecclesiam, et proinde minorem esse eo, qui prophetat. Nunc autem Apostolo quid passim significet, alibi diximus. Sensus: Sane et ipse ego, quamvis Apostohis vester, et linguarum dono prae multis aliis instructus, si veniam ad vos, et in conventu vestro linguis loquar peregrinis et ignotis, quid vobis prodero? id est, quid utilitatis spiritualis ex me capietis? Nihil profecto, nisi vobis loquar, etc. prout sequitur. Ratio manifesta est ex ante dictis: Quia loquentem me nullus intelliget. Legimus quidem Act. 10., quosdam, accepto Spirilu sancto, linguis fuisse locutos, non facta mentione interpretationis. Verum nec illis intelligentiam defuisse, proinde nec interpretandi facultatem, colligi potest ex eo, quod de iisdem additur: et magnificantes Deum, quomodo de aliis Actor. 19. additum est: et prophetabant. Nec enim verisimile est, minus datura fuisse eis, qui Petro praedicante, quam qui Paulo miuistrante Spiritum sanctum acceperunt. Ceite ubi Petrus aderat, non deerat, qui interpretaretur. Imo quoties aliqui in Ecclesia primitiva, divinitus specialiter impulsi, linguis lo qnebantur, credendum est, simul intelligentiae donum accepisse, quo sua verba possent interpretari; vel saltem locutos fuisse talibus praesentibus, qui intelligerent ac interpretari possent. Quod addo propter Samaritanos viros ac mulieres a Philippo diacono baptizatos, Act. 8. Qui omnes, Apostolis manus imponentibus, acceperunt bpiritum sanctum, utique cum signo visibili locutionis linguarum: quia tunc, ut ait Augustinus in enarratione Psalm. 130., per miraculum demonstrahatur adventus Spiritus sancti, ut linguis loquerentur, quas non didicerant, omnes, super quos veniebat Spiritus sanctus. Nec vero cupivisset Simon ille pecunia comparare potestatem dandi Spiritum sanctum, cujus illapsum visibili signo probare non potuisset. Illi igitur, si non omnes interpretari potuerunt, habebant tamen praesentes, qui id possent, Petrum, et Joannem et Philippum. Caeterum Apostoli, in diePentecostes variisloquentes linguis, se ipsos interpretati non fuerunt, quia non deerant, qui loquentes Lntelligereut, quoniam, ut dicit Scriptura, audiebat unusquisque lingua sua illos loquentes, Actor. 2.
Nisi vobis loquar aut in revelatione, aut in scientia, aut in prophetia, aut in doctrina. Jn pro per Hebraismus est; unde alii vertunt: aut per revelationem, aut per s''Aentiam, etc. Laborant interpretes in his quatuor distiuguendis. Ut autem omittam SeduliunJ et Primasium haec referentes ad quatuor mysticos Scripturae sensus, quod nimis coactum est, inter multos convenit, revelationem intelligi mysteriorum Dei, circa quae versatur sapientiae donum, uti dictum est ad illud capitis praecedentis: Si noverim mysteria omnia- ut sensus hujus primi membri sit: Nisi proferam vobis mysteria divina, quorum est sapientia; sic enim saltem perfectis et spiritualibus utilis ero, faciens illud, quod dixi supra cap. 3.: Sapientiam loquimur inter perfectos. Conformiter accipiunt secundum membrum, hoc nimirum sensu: Nisi proferam vobisea, quorum estscientia, quae ex humanis rationibus divina credibilia facit. Hoc enim fit per sermonem scientiae ad rudiores accoramodatura. Quod vero sequitur: aut in prophetia, ut aliquatenus a primo membro destinguatur, alii de praedictione futurorum accipiunt, alii ad explicationem occultorum Scripturae sensuum restringunt, alii generaliter accipientes utrumque comprehendunt; quod est probabilius. In postremo membro doctrinam fere intelligunt eam, quae est de moribus; licet aliis placeat acceptio generalior. Non enim ad moresrestringisolet doctrinae vocabulum. Est et alius hujus loci commentarius, quatuor haec, quae Paulus recenset, duo juga efficere, ut conjugata sint revelatio et prophetia, ac rursus conjugata scientia et doctrina. Nam revelationi prophetia respondet, tamquam illius enuutiatrix ad homines, et similiter scientiae respondet doctrina, id est, docendi gratia, per quam id, quod scimus, aliis communicamus, quem sermonem scientiae vocavit Apostohis supra cap. 12., vers. 8. Ita sensus Apostoli erit: Nisi hjquar vobis aut per revelationem, aut per scientiam; idque aut per prophetiam, qua revelationem vobis aperiam et explicem, aut per doctrinam, qua scientiam vobis coramunicem. Commentarius hic probabilis fiet aliorum htcoruni collatione. Nam Scriptura passim distinguit Prophetas et doctores, et illos istis anteponit, tamquam annuntiantes sublimiora et secretiora, cum do' ctores ea tradant, quae capi possint ab omnibus. Quamobrem pastores oportet esse doctores, Eph. 4. Loca Scripturae sunt: Act. 13., Rem. 12. et, quod modo citavi, Ephes. 4., ac denique hujus Epistolae cap. 12., vers. 28. et 29. Quae res etiam ex cup. 13., ubi scientia prophetiae semel iterumque postponitur, facile potest coUigi. Porro memineris, supplendum esse Pauli sermonem, additis hujusmodi verbis: Atqui nihil horum facere potero linguis loquens, nisi interpretationem adhibeam, ut intelligatis. Significat ergo, interpretationem esse necessariam linguis loquenti; tametsi propter rerum obscuritatem saepe nuda interpretatio non sufficiat, sed opus sit propheta aut doctore. Quod notandum etiam propter hodiernos linguarum peritos et interpretes ne prophetis aut doctoribus, hoc est, sapientiae aut scientiae dono praeditis, etsi forte linguarum minus peritis, anteponere sese velint aut aequare.
14:7
7. Tamen quae sine anima sunt vocem dantia. Rem eandem declarat ab instrumentis musicis, quae sunt quaedam artificiales et factitiae linguae hominum. Tamtn, Graece o;jicuc:, pro quo Faber legendum putat oiioioiQ, aut contracte OjJLdx;^ similiter, perinde, quemadmodum et vertere ausus fuit, nullius exemplaris fultus praesidio. Subscribit ejus sententiae Gaignaeus: sed eam bene refel^it Erasmus in annotatis. Vertit autem ipse: Quin et inanima, Graece: ta a^j^u^'^- Alii: Atqui inanima; alii: certe inanima. Simplicius existimo sensum ita reddi posse: Nam et instrumenta animae expertia, quae sonum reddunt voci similem. Quippe vox proprie non est, nisi animalium.
Sive tibia, sive cithara. Sub tibin, comprehende, quaecumque instrumenta flatu sonant, sub cithara, quae tactu.
Nisi distinctionem sonituum dederint. Sonituum, Graece toIc: ^{^oyYOig, sonis; et ita legit Ambrosiaster. Apud Primasium legitur, sonitus, sed corrupte, ni fallor, pro sonis. Potest autem hoc accipi vel tertio casu, vel sexto. Si tertio, sensus est: Ipsa instrumenta musica, arte pulsata aut inspirata, dare suis sonis distinctionem, id est, sonos efficere distinctos. Alii sextum casum malunt, ut sensus sit: Nisi sonis suis, varie secundum artem redditis, distincte significent vel argumentum cantionis, vel affectum, ad quem excitandum composita est. Constat enim, alios sonos modosque musicos aliis affectibus excitandis servire; quod non fiet, si temere et sine arte tibia infletur, aut cithara pulsetur. Facit tamen pro priore sensu vocabulum AiaotoATj, quam « interpres distinctionem vertit. Significat 1 enim apad Musicos harmonicam in tonis discretionem, qua sublata corrumpitur usus instrumenti. Tale quid etiam Oecumenius annotavit.
Quomodo scietur id, quod canitur, aut quod citharizatur. Melius ex Graeco: quod tibia aut cithara canitur, hoc est, quod tibiae aut citharae sono redditur, id, quod Graeci noirjiia, poema, vocant; ac si dicat: Nullo modo id intelligi ac discerni poterit.
14:8
8. Etenim siincertam vocem det tuba, Subjungit alterum exemplum instrumenti notissimi. Quod si, inquit, tuba sonet incertum quid, haud distinguens ipso sonitu, ad quid vocet homines, aut quid agendum moneat. Nam tubarum sonus, velut b"ngua quaedam publica ad popu- ]um, multa et varia significare solet, ut videre est Num. 10.; quemadmodum et hodie multiplex est, ut ita dicam, locutio Campanorum aeramentorum, quae in locum tubarum successerunt.
Quis parabit se ad bellum? Graece: Quis apparabitur ad bellum? id est, quis parabit se ad pugnam, ad proelium? Utique nemo; quia sonus tubae indistinctns non hoc loquitur.
14:9
9. Ita et vos per linguam nisi manifestum sermonem dederitis. Manifestum, Graece cUOTjfiOV, id est, qui bene et clare significet. Significantem legit Ambrosiaster, vertitqueErasmus. Sic etiam, inquit, nisi vos, lingua peregrina loquentes, sermonem vestrum interpretando feceritis intelligibilem. Sequitur:
Quomodo scietur id, quod dicitur? Id est, quomodo id, quod loquimini, ab aliis intelligetur? Nam Graece est AaAou- |X£VOV passivum, quod, quia proprio verbo Latine reddi non potest, interpretes transtulerunt: id, quod dicitur.
Eritis enim in aera loquentes. Proverbialis sermo est, locutionem significans inutilem, ut quam nullus intelligit; sicut aerem verberare pugnam significat inutilem, ut qua non laeditur adversarius. Quidam exponunt: tamquam in aerem loquentes, idque Syrus expressit, sed non est necesse.
14:10
10. Tam multa, ut puta genera linguarum sunt in hoc mundo. Graece et Syriace: in mundo, quemadmodum et in vetustis quibusdam Latinis legitur. Ut puta, Graece £t xdyoK, quod Erasmus vertit: verbi gratia, et in paraphrasi: viddicet. Hentenius ex Graeco propius: si res ferat; alius quispiam: ut contingit; alius: prout inciderit. Equidem opinor, ita commode verti posse: tam multa passim genera vocum. Dico vocum; sic enim est in Graeco, non linguarum, etsi Latinis omnibus reclamantibus, atque etiam Syriaco textu. Valla suspicatur vocum a quopiam mutatum in linguarum, ne videretur inepta repetitio: nullum genus vocum sine voce est. Nam sequitur:
Et nihil sine voce est. Graece: xat ouSev auTuiv acptuvov, et nihil, seu potius, nullum eorum vocis expers, quod Erasmus reddit mutum; Hentenius Graecam vocem retinuit: aphonum. Dixi nullum, ut referatur ad genus. Porro tota sententia bifariam exponi potest; vel de linguis, maxime secundum Latinam lectionem; vel de instrumentis sonandi inanimatis. Prior intellectus est: Tam multa sunt inter homines linguarum et idiomatum genera, ut numerari non possint: quorum unumquodque suam habet vocem, id est, loquelam ab aliis diversam. Posterior: Tam multa sunt instrumentorum genera, vocem, id est, sonum voci similem reddentia; et nullum eorum mutum est, sed unumquodque sonum reddit proprium. Oecumenius una expositione simul utrumque sensum complexus est, extenditque sententiam etiam ad voces bestiarum; quod non est necesse, cum illae naturaliter tantum significent. Posterior expositio quandam cum praecedentibus connexionem habet, ac si dicat Apostolus: Quid singula numerem instrumenta sonantia, cum sint paene innumera, quorum cuique tamen proprius et ab aliis diversus sit sonus? Prior vero, quam tradunt etiam Chrysostomus et Theophylactus, novum continet argumentum, et cum ea probe cohaeret, quod sequitur:
14:11
11. /Si ergo nesciero virtutem vocis, ero ei, cui loquor, harharus; et qui loquitur, mihi harharus. Graeca sic habent: Si igitur nesciero virtutem, seu vim vocis, ero ei, qui loquitur, harharus; et qui loquitur, in me barbarus. Consonat et Syriaca versio. Virtutem vocis significationem ejus appellat. Nam proprius usus vocis est in significando. Barbari primum Graecis dicti sunt, quicumque diversam a Graeca sonabant linguam; sic nimirum |ii[JiTjxtxu)t; appellati ab asperitate sermonis, quum Graeci suam linguam reputarent suavissimam, ut suam hodie Galli. Sed ab hoc nomine postea Rumani sese exemerunt, ac barbaros dixeru!it, quicumque alia, quam Graeca aut Latina lingua uterentur. Translatum deinde vocabulum ad omnem eura, qui lingua loquitur, quam alius non intelligat; quamvis etiam Graece aut Latine loquatur. Quo spectat illud Anacharsidis Scythae Philosophi dictum, Scythas barbaros esse apud Athenienses; sed Athenienses itidem esse barbaros apu d Scy thas: et illud Ovidii apud Getas exsulantis: Barbarus hic ego sum, quia non intelligor ulli. Hoc igitur modo barbarum accipit Apostolus. Quare Cajetanus annotat, quod esse harharum est relativum, ac nullum hominem esse absolute barbarum, quia nemo est, qui non cum aliquibus in idiomate communicet. Sensus igitur et coanexio talis est: Cum tam multa sint linguarum genera ad significandum mutuas animorum conceptiones inter homines instituta, frustra sane quisque loquitur quacumque lingua, si non intelligatur; eritque alter alteri non intelligenti barbarus. In verbis Apostoli, sive ut in vulgata versione leguntur, sive ut habentur in Graeco, videtur aliquid hujusmodi supplendum: Si et ego nesciero virtutem vocis, et, qui mecum loquitur, nescierit, ero ei, cui loquor et qui mihi loquitur, id est, cum quo mihi colloquium est, barbarus; et vicissim is. qui loquitur, erit mihi, id est, meo judicio meaque reputatione barbarus. Sic enim exponunt, quod Graece est: £v l}Jiol_, in me, pro quo etiam Syrus scripsit mihi, Erasmus vertit: apud me. Quamquam etiam verti potest: erga me, sensu non plane diverso, quasi dicat: Mei respectu barbaruE erit, etiamsi Graece vel Latine, atque etiam diserte loquatur.
14:12
12. Sic et vos, quoniam aemulatores estis spirituum, ad aedificationem Ecclesiae quaerite, ut abundetis. Spirituum dixit pro spiritualium, nempe donorum. Sic enim ait supra: Aemulamini spiritualia: nisi forte scripsit Tivsufia- Tixcuv (ut sane legit Origenes in cap. 8. ad Rom., quum Ruffinus interpretetur: spiritualium), quod imprudens scriba mutaverit in TtvsujjiaTOJV. Certe Syrus interpres tam hic, quam priori loco transtulit: dona Spiritus. Pro verbo abundetis Ambrosiaster legit pruphetetis. Sed qui ita vertit, legit in Graeco Ttpocpr^TSurjTS^ loco verbi Tispiaosur^TS^ quod hodie est in omnibus codicibus, et a Chrysostomo caeterisque Graecis exponitur; et quidem in euni sensum, quo significat: abundetis, quomodo noster interpres vertit, pro quo minus bene Erasmus: excellatis. Constat enim, Graeca voce copiam magis, quam excellentiam significari. Eratque tolerabilior in Corinthiis appetitus abundantiae donorum hujusmodi, quam ex iis amor excellentiae. Habet autem hujus loci constructio nonnullam difficultatem. Nam consequentia sermonis Apostolici poscere videbatur, ut diceret: Sic et vos barbari estis vobis invicem, quando inter vos linguis loquimini non intellectis. Verum Apostolus, eo omisso, quod per se poterat intelligi, maluit exhortatione concludere sermonem; ita tamen, ut ejus, quod omissum est, adhibito supplemento, sententia perficienda sit hoc aut simili modo: Sic et vos eritis vobis invicem barbari; qiaod ne m contingat, quoniam aemulatores estis ■ spirituum, ad aedificationem Ecclesiae quaerite, ut abundetis. Eodem redit distinctio, quam huc adfert Theophylactus, ut illud: Sic et vos, suppletum, ut dixi, finiat versum superiorem; deinde ab alio principio sequatur: quoniam seu postquam aemulatores estis spirituum. Quam distinctionem et explicationem videre est etiam in glossa interliueali, ubi nihilo minus, ut oratio cohaereat, supplenda foret Graeca particula 5s vel fjuv, quoniam autem, vel quoniam igitur aemulatores etc. Caete- | rum Oecumenius ita construit et exponit: ^ ita et vos, id est, propterea et vos ne sitis invicem barbari; (quoniam dona concupiscitis) ad aedificationem, etc. Ex liis eligat lector, quod putabit maxime probabile. Partem illam: quoniam aemulatores estis spirituum, sic interpretamur: Quandoquidem vestra sponte et studiose, nec sine aemulatione consectamini dona Spiritus sancti; cui studio vestro uou resisto. Sequentis autem exhortationis sensus est: Quaerite et operam date, ut abundantia dnnorum, quam affectatis, cedat ad profectum spiritualem Ecclesiae. Non igitur hortatur Apostolus, ut abundantiam charismatum quaerant, ac multo minus, ut per ea studeant ahis antecellere; sed appetitun quidem abundantiae permittit, praecipit autem, ut eam, si obtigerit, ad Ecclesiae referant aedificatiojem; id eoque si linguis loquantur, gratiam petant interpretandi. Hoc enim sequitur:
14:13
13. Et ideo, qui loquitur lingua, oret, utinterpretetur. Etideo, Graece diOTZzp, quapropter. Et sensus est: Proinde, qui donum habet loquendi linguis, ne inutile donum circumferat, oret Deum largitorem donorum, ut ipsi adjiciat donum interpretandi, quo ea, quae peregriaa lingua loquitur, ad aliorum intelligentiam proferro possit. Sciendum, glossam interlinealem altera expositione verbum oret accipere pro loquatur, ut sensus sit; Qui lingua loquitur, ita loquatur, ut etiam interpretetur. Juxta quam orationis significationem exponit etiam sequentia. Quod et Photius facit apud Oecumenium, et recentiores nonnulli. Sed bene rejicit illam glossam D. Thomas velut alienam ab intentione Pauli, Nam et verbum Tipo^s-jXsai^at non loqui, sed orare significat, in Scripturis maxime; et quae sequuntur hujusmodi sensura non, nisi coacta, recipiunt.
14:14
14. Nam si orem lingua, spiritus meus orat, mens autem mea sine fructu est. Sine fructu, axapTiog^ infructuosa, fructu carens. Tacitam removet objectionem Apostolus. Nam dicere quis poterat: Etsi lingua peregrina alloquens alios nihil eis confero, quia me non intelligunt; attamen cum Deum oro, quamvis lingua mihi et aliis incognita, ille et intelligit, et cor meum inspicit, et orantem exaudit. Respondet Apostolus, nec eum, qui sic orat, percipere ex sua oratione fructum, quem caperet, si eam intelligeret. Loquitur autem ex sua persona, quo magis persuadeat. Spiritum tribus modis S. Thomas interpretatur, vulgares quasdam glossas secutus: primo Spiritum sanctum, qui orare dicitur quia inclinat et movet ad orandum, ut Rom. 8.: Jpse Spiritus postulat pro nobis; secundo rationem, quae orat, quatenus dictat orandum; tertio virtutem imaginativam, quam orare dicit, in quantum similitudines rerum corporalium sunt in imaginatione orantis absque eo, quod intellectu percipiantur. Qui sensus etiam est apud Hugonem Victorinum. Quarta expositio Theophylacti est et Oecumenii, qui spiritum exponunt spirituale donum loquendi linguis, ipsum nempe, quod movet linguam. Quinta Primasii, Gaignaei et Erasmi, qui per spiritum intelligunt sermonem, quem lingua sonat, vel, ut Erasmus in paraphrasi halitum, quo verba pronuntiantur. Has expositiones sigillatim expendere et refellere non est animus. Certe prae omnibus iis placet Lirani, Carthusiani et Cajetani sententia, per spiritum significari partem animi superiorem, quae affectiva est; affectum rationalem seu spiritualem dicere possumus. Spiritus enim, ut ait LiranvLSjimportat vim quandam motivam, et ideo voluntas, quae est affectus intellectivus, vocatur hic spiritus, quia movet alias animae potentias ad agendum. Ita spiritum accepit Apostolus supra, dicens: Spiritus autem loquitur mysteria. Et quidem spiritum pro voluntate sive affectu rationali sumi, non est infrequens in sacris literis, ut Actor. 17. de Paulo: Incitabatur spiritus ejus in ipso; et cap. 18. de Apollo: Et fervens spiritu loquebatur. De quo spiritu dictum est et illud aDomino, Matth. 26.: Spiritus quidem promptus est, caro autem infirma. Porro mentis nomine significatur pars intellectiva, quatenus ejusmodi. Tale igitur est, quod dicit Apostolus: Nam etsi Deum orem lingua, id est, ad orandum Deum utar dono linguae, non habens donum intelligentiae; spiritus quidem meus orat, id est, aflectus elevatur in Deum (hoc enim perpetuo conjunctum erat locutioni procedenti ex dono linguae, ut annotatum est supra), caeterum mens, id est, intellectus meus, quia verborum significationem ac sensum non assequilur, fructu proprio privatur, qui est intelligere et intelligendo refici. L"nde consequenter fit, ut nec meditari, nec contemplari de rebus per verba significatis queat. Istud sane, quod Apostolus dicit, accidere constat iis, qui Latinitatis ignari Latino sermone preces recitant. Hi namque spiritu quidem et affectu devotionis in Deum feruntur, si vere orant; sed quia verba non intelligunt, mens eorum sine fructu est, videlicet intelligentiae. A quibus non raultura differunt tam clerici, quam laici, Latine quidem docti, ut per hoc verba secundum grammaticam eorum significationem utcumque intelligant, si attente legant; sed qui propter tropos ac figuras in illis latentes ad sensum orationis non penetrant; ut fere contingit in Psalmorum lectione. Nam, exempli gratia, quotusqui.sque recitans illa Psalmi 59. verba: Moab olla spei meae; in Idumaeam extendam calceamentum meum; vel ista Psalmi 67.: Si dormiatis inter medios cleros, pennae columbae deargentatae etc.; vel haec ejusdem Psalmi: Increpa feras arundinis, congregatio taurorum in vaccis populorum etc, sententiam assequitur orationis, quamvis singula per se verba, quid significent, etiam exacte noverit? Verum non ob id damnandae sunt precationes, vel hoc, vel etiam priori modo non intellectae, tamquam sint inutiles. Nam etiamsi, qui sic orant, fructum intelligentiae non percipiant, ideoque nec pascantur sensibus per verba significatis; habent tamen fructum mentis elevatae in Deum. Id enim est oratio, mentis in Deum elevatio cum decentium petitione; nec a vera oratione fructus ipse separari potest. Habent iidem etiam fructum reverentiae erga preces sacras, quas etsi non intelligant, bonum tamen et salutare esse, quod iis significatur, non dubitant; atque hoc ipsum sibi petunt a Deo donari. Quin etiam contingit, ut quispiam, sic orans, plus apud Deum mereatur et iiupetret, quam alius intellectu sensum assequens orationis; si nimirum majori cum humilitate, pietate, fervore Deum oret. Ac certe verborum intelligentiam saepe non solum compensat, verum etiam in hominibus verborum et sensuum alioqui peritis interdum absorbet devotionis in Deum magnitudo. Quocirca recte docet in comment. S. Thomas, cum triplex sit intentio orantis: una ad verba, quae dicit, altera ad sensum verborum, tertia ad finem, id est, Deum; primam intentionem, imo et secundam, aliquando nocere, in quantum impedit devotionem; tertiam vero esse optimam ac necessariam. Per haec tamen nolumus iis patrocinari, qui Dominicam orationem itaLatine recitant, ut non curent eam intelligere. Nam quae in illa petuntur, non satis est confuse cognoscere, quod bona sunt; sed ea distincte et scire, quae sint, et a Deo petere tenentur omnes Christiani. Unde sapienter ac necessario multis jam synodis episcoporum constitutum est, ut quis que fidelis urationem Dominicam ea lingua, quam intelligat, recitare norit. Caeterum de fructu orationis, etsi non intellectae, videat studiosus S. Thomam et Cajetanum in comment.
14:15
15. Quid ergo est? Id est: Quid igitur opus^ ut faciam? Syrus interpres: Quid igitur faciam? Sic infra vers. 26.: Quid ergo est, fratres? Sibi respondet verbis sequentibus:
Orabo spiritu, orabo et mente. Graece addito 8k, orabo autem et mente; quemadmodum et Augustinus recitat lib. 12.de Geu. ad lit., cap. 9.; Erasmus: sed orabo et mente. Sensus: Operam dabo, ut non solum spiritu, id est, cum devotionis affectu, Deum orem; verum ut etiam verba orationis intellectu capiam. Sic enim majorem utique fructum ex oratione reportabo, quam si solo spiritu orarem. Unde Ecclesia conjungit utrumque, canens de B. Virgine: Cujus precibus nos adjuvari mente et spiritu devotissime poscimus.
Psallam spiritu, psallam et mente. Graece: Psallam autem et mente. Erasmus: sed canam et mente. Sensus: Laudem et gratiarum actionem Deo canam, non solo devotionis affectu, verum etiam cum intelligentia verborum. Psallere pro eo, quod est laudes Deo canere, sive id voce fiat, sive instrumento musico, vocabulum est ecclesiasticum, a LXX. interpretibus frequentatum. Nam apud autores profanos laxior est ejus significatio. Jacobus Apostolus haec duo, orare et psallere, similiter conjunxit ac distinxit, cap. 5. dicens: Tristatur aliquis vestrum? oret. Aequo animo est? psallat. Quidam illa verba: orabo et mente, psallam et tuente, sic exponant: Ita orabo et canam, ut ab aliis non audiar modo, sed etiam intelligar; satis violente, Nam orare et psallere proprie Deum respicit, ubi non est necesse, nos ab aliis audiri et intelligi, cum scriptum sit: Ora Patrem tuum in abscondito. Matth. 6. Nec verbo indicat Apostolus, se loqui, in hoc quidem loco, de intelligentia transmittenda ad alios.
14:16
16. Caeterum si benedixeris spiritu. Caeterum, Graece iTis,\, quod supra vers. 12. transtulit: quoniam; et ita reddit Erasmus hoc loco. Syrus et Hentenius: alioqui. Sic enim et noster interpres vertit Heb. 9.: Alioquin nondum valet, etc. Dictio spiritu in multis abest Graecis exemplaribus; tametsi Theophylactus et Oecumenius declarant, se legisse. De Chrysostomo non liquet. Sunt, qui opinentur, Apostolum hic loqui de benedictione sacrae Eucharistiae, propterea, quod in parte consequenti: Quomodo dicet: Amen, super tuam benedictionem? Graece legitur: hiCi t^ aij cuxaptoxta, quod interpretantur: super tua Eucharistia; ac rursumpropterillud, quod subjungit: Nam tu quidem bene gratias agis, ubi Graece suj^aptaTsTg; velut ipso vocabulo designaret, ut illi putant, Sacramentum corporis et sanguinis Dommi, quod Eucharistia vocatur. Sed haec nihil convincunt. Nam ista verba suAoyslv et SLixaptaTclv significatione generalia sunt, et passim in Scripturis obvia, cujuscumque tandem benedictionis et gratiarum actionis mentio fiat. Neque enim sacii scriptores, qui Graece scripserunt, ipsique LXX. interpretes, ad haec significauda aliis usi sunt vocabulis. Nec sane probabile est ullo modo, Paulum hic loqui de consecratione et oblatione Eucharistiae. Nam illa praescriptis verbis apud Corinthios atque in aliis Graecorum Ecclesiis, nec aliter, quam Graeca lingua, fiebat ex Apostolica institutione. At neque contra sacerdotes sive presbyteros agit Apostolus hoc loco; sed in genere eos reprehendit, qui linguarum dono praediti, preces et laudes divinas proferebant in conventu fidelium, quas nec ipsi, nec alii intelligerent. Quae Gnli. Estii Conun. Toci. I. res amplius adhuc patebit ex sequentibus. Igitur benedicere sumitur hic, ut alibi saepissime, praesertim in Psalmis, pro eo, quod est laudare et gratias agere. Sic enim mox se ipsum Apostolus exponit. Refertur autem ad Deum sine dubio, sicut orare et psallere; non quod eadem prorsus sint, Deo benedicere et Deo gratias agere; sed quia maxime laudari solet Deus grata beneficiorum ejus commemoratione, quod est gratias agere. Quare et eorum commentarium, qui locum hunc exponunt de publica benedictione, qua sacerdos populo benedicit, alienum arbitror a mente Apostoli, quippe qui post interpositam verbis praecedentibus tacitae cujusdam objectionis solutionem nunc sermonem persequitur de eo, qui ex dono peculiari in conventu lingua loquitur peregrina; docetque, rem absurdamconsequi, si non intelligatur, quia non erit, qui respondeat et approbet ejus verba; sicut habet Ecclesiae consuetudo. Hoc enim est, quod sequitur:
Qui supplet locum idiotae. In multis Latinis codicibus legitur: Quis supplet locum idiotae? Eamque lectionem exponunt, non solum Latini posteriores Haimo, Lombardus, Hervaeus, B. Thomas, Liranus, et ante eos glossa interlinealis, sed et veteres, Pelagius et Primasius. Veruntamen hanc nostram, quae Lovaniensis ac Romanae castigationis est, veram esse lectionem, monstrant probatissimi quique codices mss. veteresque concordantiae, palam suflFragante textu Graeco atque Syriaco. 'I^tcoTTyc;^ idiota, Graecis proprie dicitur homo privatus ac nullo fungens munere publico. Unde et in castris idiotae dicebantur, ut annotaat Theodoretus et Oecumenius, qui militiae non erant adstricti. Deinde quadam consequentia significat indoctum et illiteratum, quod privati homines inducti esse soleant. Unde Erasmus vertendum putavit: Qui implet locum indocti. Verum Lucas Actor. 4. distinguere videtur illiteratum ab idiota, cum de Petro et Joanne dicit: Comperto, quod homines essent aypa'/!jjiaTOi xat Idi&iai, ilUterati et idiotae. Quave magis placet, idiotam hic intelligi pvoprie, id est, plebejum sive laicum, ut interpretantur omne3 Graeci. Luicum varo inlellige respectu Ecclesiae, id est, eum, qui nuUo gradu ecclesiastico fungitur, ut exponit Pelagius. Quaerituv, quisnam Apostolo sit is, qui supplet locum idictae? Theophylactus ipsum idiotam seu hiicum significari putat. Quod etiam Chvysostomus et Oecumenius sentire videntur, eo nimirum argumento, quia mos erat antiquitus, ut precibus sacerdotum ipse popukis acclamavet-, id, quod etiam declarant veteres liturgiae tam Chrysostomi, quam Basili'. Nam et in Ecclesia Romana fuisse eum morem, testatur Hieronymus ia praefat. lib. 2. comment. Epist. ad Galat., inquiens: Ubi sic ad similitudinem coelestis t07iitrui Amen reboat? Meminit ejusdem acclamationis etiam Justinus sub finem apologiae secundae pro Christianis. Hunc Graecorum commentarium inter neotericos secuti sunt Cajetanus, Guilliaudus et Gaignaeus, non tamen expo^ nentes, cur Apostolus idiotam significare voluerit per eum, qui supplet locum idiotae; quum sit phrasis insolens. Quis enim ita loquitur, ut, regem ipsum significare volens, dicat: is, qui supplet locum regis? Sunt, qui respondeant, Apostoli verba: '0 6cva7iATjpuiv xov totccv tou tSiioTOU, non significare secundum usum linguae Graecae: qui gerit vices idiotae, sed: qui adimplet locum idiotae, id est, qui locum occupat idiotarum, unus quispiam videlicet ex idiotis. Atqui minus habet consuetudo vel Graeci, vel Latini sermonis, ut, idiotam dicere volens, utatur hac circumhicutione: qui adimplet locum idiotae. Quapropter Erasmus, quamvis ita vertevit: qui implet locum indocti, quasi impleat, non suppleat, in paraphrasi tamen hoc modo reddit: qui plebis vice fungitur, quod est supplere. Qua in significatione rursus eodem verbo Paulus usus est infra capite ultimo: Id, quod vobis deerat, ipsi suppleverunt. Sed et Graecos uti dictione xoTZiii, perinde ut Latini loco pro vice, Graeca lexica docent, et manifeste probat illud in fine canonum concilii Chalcedonensis subinde repetitum: TOTtOTrjprjTYjc: tol) aTioaTOAtxou dpovou^ locum tenens, id est, vicarius Apostolicae sedis. Proinde, mea quidem sententia, simplicius est et rectius, ut secundum id, quod sonant verba nostri interpretis, ad amussim Graeco textui respondentia significari dicamus aliquem ab idiota diversum, eoque doctiorem qui partes sustineat idiotae vel idiotarum, id est, plebis (nam enallage numeri hic intelligenda est), qui- | que pro plebe respondeat, approbando ' orationes, psalmos, benedictiones sive laudes, quae pronuntiabantur in conventu publico. Hoc enim officium est atque olim. fuit ministrorum Ecclesiae, qui in clerum adscripti essent. Nam quod apud nos interdum in ipsius etiam sacrificii celebratione (de qua tamen hic non agitingit ex defectu ministrorum altaris, et toleratur magis, quam probatur. Porro, quod ajunt, ipsos idiotas, id est, populum acclamare solitum, id fatemur de divinis officiis, et publica Scripturarum lectione, quae non fiebant lingua pevegvina, sed Gvaeca apud Graecos, ut apud Hebvaeos Hebvaea. Hic autem agituv de pvecibus et canticis spivitualibus, quae pvofevebant in medium fideles, prout quisque divinitus esset inspiratus, etiam in lingua aliena; ubi unus inteUigens pro caeteris vespondebat, cujus tamen vocem mox etiam caetevovum acclamatione exceptam fuisse, vevisimile est.
Quomodo dicet: Amen, super tuam benedictionem? Graece: &uper tua gratiarum actione, scilicet ea, de qua dixerat: Si benedixeris. Quo respiciens interpres benedictionem vertit. Amen dictio confirmantis et approbantis est apud Hebvaeos; Latine: fiat, verum, firmum vatnmque sit. De qua voce pUira diximus ad preces laudesque publicas, omnino preces ea voce terminandi, accepit Ecclesia a Judaeis, apud quos populum ita solitum acclamare, testatur Scriptura non uno loco, ut Deuter. 27., 1 Paralip. 16., 1 Esdrae 8. Unde est et illud psalmi 105.: Et dicet omnis populus: Fiat, fiat, Hebraice: Amen, amen! Nunc sensum reddamus totius sententiae. Quod si, inquit, tu, qui lingua peregrina loqueris, Dei laudes pronuntiaveris spiritu tantum, et non mente, id est, cum pio in Deum aflPectu, sed verba ipse tua non intelligens, ut proinde nequeas ea interpretari; quomodo, non dico idiotae, sed is, qui supplet idiotarum locum, et cujus est vice populi respondere, dicturus est: Amen, ad tua verba, quibus Deo laudes et gratiarum actionem depromis?
Quoniam, quid dicas, nescit. Quoniam, BTZ&idri, quandoquidem verba taa non intelligit, utpote peregrina.
14:17
1 7. Nam tu quidem bene gratias agis. Nimirum quatenus spiritu, id est, pia animi devotione id facis. Hoc est, quod supra dixit, eum, qui loquitur lingua, loqui Deo, et spiritu loqui mysteria, et semet ipsum aedificare.
Sed alter non aedificatur. Alter, 6 fxepog^ id ost, proximus, uti supra cap. 10.: Nemo, quod suum est, quaerat, sed quod alterius; et Rom. 13.: Qui diligit alterum, ut in Graeco est, legem imylevit. Sed, inquit, frater et proximus tuus nullum ex verbis tuis percipit fructum, non promovetur ad salutem; quum tamen ea, quae fiunt in conventu publico, referri debeant ad bonum publicum. Ex hujus loci doctrina Cajetanus haberi dicit, quod sit melius ad aedificationem Ecclesiae, orationes publicas, quae audiente populo dicuntur, dici lingua communi clericis et populo, quam dici Latine. Sectarii vero ox eadem Pauli doctrina plane contendunt, publicas Ecclesiae preces, hymnos, cantica, totumque divini cultus officium agi ac recitari debere ea lingua, quam universus populus intelligat, ut apud Germanos Germanica, apud Gallos Gallica. Quibus primum respondeo: Paulum non id velle, ut totus populus intelligat, sed ut is saltem, qui sua responsione et approbatione vicem populi supplet, quem profecto caeteris doctiorem esse convenit, et in quo, tamquam suo vicario, populus quodammodo intelligit. Deinde loquitur Apostolus de lingua peregrina, qualis erat Corinthiis Persica vel Aethiopica, forte etiam Latina. Nam et eam adfert Chrysostomus pro exemplo. Verum ista nobis peregrina non est, cum sit maxime communis ac nota, non solum Ecclesiae ministris, verum etiam multis extra clerum, adeo, ut Episcopi quondam ad populum Latine coucionati fuerint, non in Italia modo, verum etiam in Africa et Gallia, tametsi multis e plebe non intelligentibus. Nam de Africa exemplum habemus Augustini, de Gallia testimonium Prosperi lib. 1. de vita contempl. cap. 23. Ac de Hispania arbitror idem esse judicium, propter usum Romanae linguae illuc praecedentibus saeculis importatum. His adde, quod non eadem est ratio, cur Amen dicendum sit ab intelligente, nunc et tempore primitivae Ecclesiae, quo Paulus haec scripsit. Tunc enim adferebantur ab iis, qui linguae donum habebant, orationes et laudes quaedam novae ac prius inauditae; quo fiebat, ut, qui ad eas responderet: Amen, prorsus nesciret, quid approbaret, quando nec verba intelligebantur, nec preces essent Ecclesiae judicio receptae. Nunc autem qui respondet: Amen, etiamsi verba forte non intelligat, novit tamen, bonum et sanctum esse, quod signiticatur, utpote jam olim ab Ecclesia approbatum. Praeterea notandum est, ea, ad quae respondet minister in sacrificio missae, pauca admodum esse, ut propter illa mutari non debeat lingua totius missae; cum facile laici discere possint, ea pauca quid significent, et Synodus Tridentina jam praeceperit, sess. 22. cap. 8., ut talia pro concione inter missarum celebrationem populo a pastoribus exponantur. Denique, non esse contra Apostolum, ut aliquid omnino dicatur in mis.sa vel officio divino ea lingua, quae vulgo ignota sit, hinc manifestum est, quia secundum Apostolum is, qui supplet idiotae locum, respondet: Amen, utique voce Hebi-aea. Certe si minister respondens debet intelligere verba sacrificantis aut benedicentis, multo magis intelligere debet sua ipsias verba. Si ergo, quod dicit: Amen aliena lingua, intelligit, quia docetur, quid significet; similiter doceatur de pauculis aliis verbis Latinis, quae ad populum loquitur sacerdos, et ad quae ipse populi nomin". respondet; cujusmodi sunt: Dominus vobiscum, Sursum corda, Gratias agamus Domino Deo nostro. Nam quod ad orationem Dominicam attinet, quod omnes eam aut Latinam intelligere debeant, aut sua lingua posse recitare, jam ante diximus. Porro quamvis per se bonum sit, ut oiBcia divina celebrentur ea lingua, quam plebs intelligat (id eaim per se confert ad plebis aedificationem, ut bene probat hic locus; unde et, formaliter atque abstracte considerata, vera est Cajetani sententia); non tamen illud bonum est, consideratis omnibus circumstantiis. Primum enim ex tanta varietate linguarum admissa in officiis divinis et Sacramentorum celebratione, non leve periculum esset dissecsionum et schismatum in Ecclesia, ad cujus unitatem conservandam non parum ccnducit, imo paene necessaria est uniformitas divini cultus. Deinde quorundam idiomatum absurditas risum et contemptum adferret sacris actionibus et mysteriis. Huc accedit, quod indocti ac mysteriorum rudes, etiamsi verborum significationem caperent, non tamen sensum orationis assequerentur; velut in Psalmis, Prophetis et multis aliis; sed pro carnali suo captu sensus alienos imaginatione volverent, animoque conciperent, atque ita non solum fructu verae carerent intelligentiae, verum etiam male intelli- gendo novos ac periculosos errores sibi coufingerent. Quod ex promiscualectione bibliorum in vulgares linguas translato- rum accidisse, plus satis experientia docuit. Quae rationes aliaeque similec ostendunt, haudquaquam expedire, ut missae sacriticium ac caetera divina officia et Sacramenta vulgari lingua passim per Ecclesias celebrentur.
14:18
18. Gratias ago Deo meo, quod omnium vestrum lingua loquor. Haec, inquit, non dico, quod ipse doni linguarum inops sim; quomodo solent homines deprimere scientias,quarum ipsi sunt ignari. Nam possum equidem ex dono, mihi divinitus collato, omnium vestrum lingua loqui; de quo gratias ago Deo meo, id est, Deo, cujus sum ego, cui et servio, Actor. 27. Ad hunc modum (quod omnium vestrum lingua loquor) habent omnes codices Latini. Quorum tamen interpretes in leddendo sensu variant. Cum enim Corinthiorum Graeca fuerit lingua, non alia, merito dubitatur, quomodo dicat Apostolus: omnium vestrum lingua, quasi multae essent eorum linguae. Commentator Ambrosii sic intelligere videtur: omnium vestrum, sive Graecorum, sive Hebraeorum. Qui quidem Hebraei, inquit, aliquando Syra lingua, lilerumque Hebraea in tractatihus aut oblationibus utebantur ad commendationem. Alii generaliter interpretantur, omnium vestrum, id est, omnium fidelium, qui jam ex variis gentibus et linguis ad tldem conversi erant. Haimo de omnibus Graecae linguae dialectis exponit, quae a Grammaticis quinque numerantur, Attica, lonica, Aeolica, Dorica et communis. Atqui id non erat pluribus linguis loqui; sed unam eandemque linguam cum nonnulla soni differentia pronuntiare, ad quod non opus erat dono linguarum, quum facile se mutuo intelligant, qui sola dialecto differunt. Probabilior hujus lectionis expositio est, quam traduat Hervaeus, Aquinas et alii: Paulum loqui de linguis, quarum dona effusa erant in Corinthios; ac si dicat, ait Hervaeus: Nullus vestrum aliqua loquitur lingua, qua et ego non loquar, quoties volo. Verum scire oportet, Graeca ad verbum sic habere: Gratias ago Deo meo, omnium vestrum (Latine: omnibus vobis) magis linguis loquens, id est, de eo, quod magis, quam omnes vos, linguis loquor. Quam lectionem etiam Syrus expressit. Juxta quam significat Apostolus, se pluribus loqui linguis, quam quispiam Corinthiorum, vel potius, quam omnes illi simul. Atque haec Graecorum expositio est. nieronymus autem in Epist. ad Hedibiam, quaest. 9., de Paulo scribit inhaecverba: Gratias agit Deo, quod cunctis Apostolis magis linguis loquatur. Qui enim multis gentibus annuntiaturus erat, multarum linguarum acceperat gratiam. Ex quibus satis apparet, Hieronymum sic legisse, ut habent Graeci codices. Qua autem ratione comparationis notam referat ad caeteros Apostolos (nisi corrupta lectio est). non video •, cura aliquanto post in eadem quaestione testetur, Apostolos die Peatecostes accepisse diversitatem linguarum omnium gentium, ut, annuntiaturi Christum, nullo indigerent interprete. Porro locus hic Apostoli satis ostendit, donum linguarum non, ut quidam volunt, temporarium in Apostolis fuisse, sed perpetuum, quo uterentur, quando vellent, ac quoties ita res posceret. Nam quod de Paulo dicit Chvysostomus homilia 4. super 2 Tim. 2.: Hebraeam tantum noverat linguam, id intelUge, extra donum linguarum. Hebraea namque, seu Syra potius, erat illi materna; nec aliam didicerat, quam expedite loqui posset. Quod autem objiciunt, eum Tito usum fuisse interprete, eoque argumento contendunt, linguarum pvoraptitudinem illi ad votum non adfuisse, quantum valeat, expendemus in expositione capitis 2. Epist. 2., ubi de Tito agetur. An vero donum linguarum Apostolis id praestiterit, ut eo utentes nusquam in sermone soloecissarent, nec peregrinas phrases admiscerent, nec aliter quidquam efferrent, quam pro consuetudine eorum, quibus lingua erat propria, hand temere affirraaverira, cura Paulus ac caeteri Apo- Btoli, Graece scribentes, multum ref erant ex proprietate linguae nativae, nec per omnia sermo eorum purus sit a vitiis, quae Grammatici notare solent, ut et Hieronymus alicubi fatetur. Neque enim donum efficiebat, ut omnia pure, proprie et exacte eloquerentur (alioqui visi fuissent elegantia ac nitore sermonis attraxisse homines ad fidem Christi magis, quam virtute Dei): sed ut lcquerentur intelligibiliter, quantum opus erat juxta vulgarem collocutionis modum; quemadmodum bene docet S. Thomas 2. 2. quaest. 176. art. 1. ad 1.
14:19
19. Sed in Ecclesia volo quinque verba sensu meo loqui. Volo, subaudi: potius, id est, malo, propter quam sequens. Qui Hebraismus est. Verba, Graece Aoyouc^ quod verti etiam potest: sermones, sententias. Quinque dixit pro paucis. Hieronymus quidem in Epist. ad Paulinum, quae bibliis praefigitur, quinque verba quinque Moysi libros interpretatur, et Theophylactus ea refert ad quinque sensus corporis. S. Thomas et Liranus censent, ideo Panlura nominasse quinque, quia debet doctor quinque docere, scilicet credenda, agenda, vitanda, speranda, timenda. Alii alia speculantur in hoc numero; sed haec omnia tantum accommodate dici, nec Apostoli mentem attingere, facile liquet. Non inepte Pelagius ab iis, qui quaerunt, quae sint quinque verba, dicit e contrario quaerendum, quae sint decem millia verborum in eo, quod sequitur. Caeterum placet annotatio Lirani: Paulum innuere, quod cum brevitate sermonis tradenda sit populo doctrina sahitis. Quod et Tridentina synodus omnes parochos admonendos putavit sess. b. cap. 2. reform.
Sensu meo, Graece: 5ia toD voo': fiou, per mentem meam: licet in nonnullis: T(.T vol fJio-J, mente mea, legatur, quae videtur etiam veterum lectio fuisse, nisi quod Oecumenius adjungit et alteram. Porro Graecam vocem ipse noster inter- pres jam aliquoties veterat mentem. rt et nlios instruam. Verbum Grae- cum xatsxi^of» instituere significat, quomodo institui solent rudiores. Unde Latinum catechizare.
Quam decem millia verborum in Ungua. Decem millia, Graece jnuptouc, qua voce significari solet numerus infinitus, quomodo Latini dicunt sexcenta aut mille. Sensus periodi est; Ego, quamvis vos omnes superem dono linguarum, malo tamen in Ecclesia, id est, in jublico coetu fidelium, loqui paucula quaedam veiba cum intellectu, quo possim et alios instituere interpi-etando et explicando, quae dico, quae innumerabilia verba fundere peregrina lingua sine intellectu. Sic igitur et vos affectos esse, velim. Hinc infert Cajetanus, esse eligibilius, ut in Ecclesia dicantur divina (horae scilicet canonicae et missae) inteUigihiliter sine melodia musica, quam sic, ut intelligi non possint; quod fit, dum verba partim committuntur sonis organorum, partim ita redduntur a canentibus, ut ob artificiosam modulationem vocumque multitudinem ab auditoribus, etlam attentis, aegre percipi queant. Quod rursum nos quoque verum fatemur, caeteris paribus. At paria non sunt, dum ejusmodi concentus suavitate, quamvis verbis non intellectis, animi fidelium, praesertim infirmiorum, quales plurimi sunt, excitantur efficacius ad divina, quam si nude verba pronuntiarentur. Quod utique spectavit Ecclesia, quando musicam Iianc seu vocum, sive organorum modulationem tacito consensu passim in templa recepit, Davidis, piissimi regis, exemplum ea in re secuta, qui Deum instrumentis musicis tum ipse laudavit, tum alios ad Dei laudes excitavit atque in templo veteri cantores musicos ac musicis instrumentis usuros ad Deum laudandum instituit. Tantum opus, ut, quod a synodo Tridentina sess. 22. et a quibusdam etiam particularibus episcoporum synodis constitutum est, ne quid lascivum, impurum, leve, aut omnino irreligiosum, iu Ecclesia musicis cantibus aut organis ddmisceatur, exacte servandum curent illi, quibus id muneris incumbit.
14:20
20. Fratres, nolite pueri effici stnsibus. Admonitio est cum increpatione, quod puerili quodam sensu ac judicio minora bona consectarentur, postbabitis melioribus, ut linguas prae dono prophetiae. Nolite effici, Graece |jl'aj Y''vsa{^c, quod etiam verti potest: ne sitis; et quidem commodius hoc loco. Pro sensibus Augustinus tam hic, quam infra legit mentibus, ut in enarrat. Psalm. 130., et lib. 13. confess., cap. 13., et aliis locis a Beda citatis; tametsi in Graeco legitur 9p£0'.Vj vocabulum diversum ab eo, quod interpres superius modo mentem, modo sensum transtulit. Significatur autem animus, qua parte judicat de rebus. Et utuntur Graeci phirali pro singulari per omnes casus. Erasmus quoque reddidit sensibus, etsi malim sensu, quod nomen etiam Latini interdum usurpant pro mentis judicio. Unde et usu ecclesiastico sensati dicuntur, qui de rebus bene judicant, id est, prudentes. Eratres, inquit, ne sitis pueris similes in rebus, quas eh*gere vel agere debeatis, aestimandis ac dijudicandis; ne mala bonis, aut minora bona majoribus anteponatis.
Sed malitia parvuli estote. Parvuli estote, Graece uno vei-bo vri^KidC^^xs., puerascite, pueri estote, pro quo legit Augustinus: infantes estote. Sensus: Tamquam infantes, seu pueri, sitis expertes malitiae. Hac parte pueros imitamini, non illa.
Sensibus autem perfecti estote. Sensibus ut supra, id est, mente, animo. Quod attinet, inquit, ad judicium animi de rebus agendis, similes estote viris adultis et aetate perfectis; ut, quemadmodum ilHper naturam bene discernunt interbona et mala hujus vitae, sic et vos, tamquam perfecti in Christo, sensus habeatis exerciLatosad spiritUcilem boni malique discretionem, Heb. 5. Congruit illud ejusdem Apostoli, Rom. 16.: Volo vos sapientes esse in bono, et simplices in malo.
14:21
21. In lege scriptum est. Quod in quibusdam codicibus additur enim: In lege enim, neque in Graeco est aut Syriaco, neque in melioribus Latinis. S. Thomas legit et studiose exponit: In lege quid scriptum est? sed usus exemplari (lepravato ex alterius loci memoria, qui estLucae 10. Tale quid etiam Lombardo accidit. Legis nomine comprehendit Apostolus totum vetus instrumentum. Nam quod hic citat, apud Jesaiam legitur cap. 28. Eadem legis acceptio est Joannis
Quoniam in aliis linguis et labiis aliis loquar populo huic. Aliis linguis in Graeco composita dictio est: sxspo- YAwaootg, ambiguaad masculinum et neutrum, ut proinde ad personas refeni possit hoc modo: in loquentibus vcl per loquentes alteris sive alienis linguis. Verum interpretes fere omnes neutraliter accipiunt, ut idem sit cum eo, quod sequitur, atque in C4raeco distincte ponitur: /cai £v XctXcOiv izipoi<z, in labiis alteris, id est, diversis, alienis. Ubi tamen nonnulli codices casum paternum habent: Ixspcov, aliorum, id est, alienorum, scilicet hominum. Citat autem hunc Prophetae locum Apostolus, sensura potius, quam verba reddens. Nam et verba transposuit, et personam mutavit, tertiam in r primam. Siquidem apud Prophetam locus sichabet, interprete Hieronymo: In loquela enim labii et in lingua altera loquetur ad populum. Sensus autem Apostoli est: Ego Dominus loquar populo huic Judaico variis et peregrinis linguis; scilicet per Apostolos meos. Quod quidem praecipue fuit impletum in die Pentecostes, Act. 2. Sciendum tamen, pro eo, quod Paulus habet: In labiis aliis, quodque Hieronymus transtulit: In lcquela labii, Hebr?ea (si peritis illius linguae neotericis credendum est) sic habere: in blaesitatibus labii. quod ita vertunt: hlaesis et balhutientibus labiis. Tametsi contendit Leo Castrensis, scribens super Jesaiam, ex Hebraeo potius vertendum: subsannan- tibus labiis, et Adamus Sasboldus: in labiis irrisionis, sive in irrisione labio- rum. Cui sententiae subscribit etiam Tremellius Judaeus, annotans ad locum Jesaiae, Hebraea sonare: ridicuUs labio. Quin et LXX. suffragantur interpretes. apud quos totus versus ita legitur: Propter irrisionem labiorum, per linguam alteram, quia loquentur populo huic. Graece: ^ia <pauAio|jiov; sic enim habent codices. Pro quo si legas 6id cpauXi3;ao!J, una literula in alteram simillimam mutata, per irrisionem labiorum, conveniet cum eo, quod sequitur: 0'.d YAwoor^- sxepa-, psr linguam alteram. Nec enim erat ratio, cur variarent casum, sinaul et significatum praepositionis, cam in Hebraeo sit uniformis oratio, bene a Paulo, necnon ab aliis interpretibus expressa. Quocirca facile mihi persuadeo, LXX. quoque scripsisse ^td cum eodem casu in utroque membro. Sed sive vertendum sit ex Hebraeo: m balbutientibus labiis, sive: in subsannantibus ac irridentlhus, non haec inducunt sensum diversum ab eo, quem dedimus verborum Pauli, qui scripsit: in labiis aliis. Nam qui loquuntur linguis aliis seu peregrinis, quasi balbi sunt, et, ut supra dictum, barbari non intelligentibus; et deridere videntur auditores, et ipsi vicissim audientibus habentur ridiculi, imo et insani, infra vers. 23., vel etiam temulenti. Unde quidam eorum, qui Apostolos audiebant variis loquentes linguis (quos vei-isiniile est non intellexisse, eo, quod digni non essent habiti, ut intelligerent) irridentes dicebant: Quia musto pleri sunt isti. Act. 2.
Et nec sic exaudient Me, dicit Dominus. Apud Prophetam haec verba non habentur continuo post superiora; sed, quibusdam interpositis, sic legitur tam in Hebraeo, quam apud LXX.: Et noluerunt audire. Nam illud: dicit Dominus, additum est ab Apostolo ad designandam personam loquentis. Sensus: Et ne sic quidem, id est, viso hujusmodi signo, qujd eis daturus sum, audient, sive exaudientme, id est, credent, obtemperabunt verbis meis, quae per Apostolos
loquar. Quamvis enim ex Judaeis aliquot millia praedicatione Apostolorum conver- sa fuerint ad Christum, ut in Actis habe- tur, numerus tamen ille comparatione totius populi, qui remansit incredulus, tantum exiguae fuerunt reliquiae, testante Jesaia cap. 10., et Paulo referente Rom. 9.: Si fuerit numerus filiorwn Israel tamquam arena maris, reliquiae salvae fient. Sed cur memoratum Prophetae testimonium de variis linguis in medium adduxerit Apostolus, docet conclusio sequens.
14:22
22. Itaque linguae in signum sunt, non fidelibus, sed infidelibus. Graece: non credentibus, sed incredulis. Et sensus est: Ex prophetico testimouic consequitur, donum linguarum datum esse Ecclesiae, ut esset signum ac testimonium divinum veritatis fidei, non fidelibus, qui jam credunt, sed infidelibus, ut credant.
Prophetiae autem non infidelibus, sed fidelibus. Graece: credentibus, et prophetia numero singulari, id est, prophetandi donum; queDiadmodum et legitur in textu Ambrosii, necnon apud Pelagium et Primasium, prodente utriusque commentario, licet textum aliquis mutaverit. Annuunt mss. quaedam et veteres concordantiae. Partem hanc Apostolus non colligit ex allatis Jesaiae verbis, in quibus de prophetia nihil dictum est; sed tamquam manifestam et Judaeis minime adversam simpliciter affirmat. Neque hic repetendum est illud: m signum; sed tantummodo supplendum est aut: data est, aut: usui est, aut quid tale. Nam usus prophetiae, quomodo de ea hic loquitur Apostohis, non est, ut sif loco signi seu miraculi, quo quis ad fidem inducatur; sed ad doctrinam et instructionem fidelium pertinet. Verum interrogabit quispiam, quomodo dicat Apostolus, Hnguas non esse datas iu signum fidelibus, cum legamus Act. 16. et 19., fideles linguis locutos fuisse apud solos tideles, quibus et signum erant effusi in illos iSpiritus sancti, ac ne nunc quidem vetet Apostolus, quo minus linguis loquantur Corinthii in Ecclesia, ad quam soli fideles conveniunt; imo vero id probet, modo non desit interpres. Rursum, quomodo dicat, lingaas datas esse infidelibus in signum, cum ipse statim post testetur, infidelem, si ingressus in Ecclesiae conventum videat omnes loqui linguis, dicturum, quod insaniant. Item, quomodo dicat, prophetiam non esse datam infidf^libus, cum infra consequenter dicat, si omnes prophetent, intret autem quis infidelis, eum ab omnibus convinci et dijudicari, et occulta cordis ejus manifestari, adeo, ut cadens in faciem adoret Deum et pronuntiet, quod vere Deus in eis sit. Ad haec duae sunt responsiones; prior, eaque communior, sensum Apostoli esse, quod linguae in signum datae sint praecipue propter infideles, ut novitate miraculi convertantur, tametsi interdum etiam fidelibus instruendis et confivmandis serviant; prophetiam vero praecipue datam fidelibus ad instructionem, licet intei'dum etiam valeat convertendis infidelibus. Altera Cajetani, quisentit, Apostolum loqui de solis Judaeis, quondam fidelibus, quando habuerunt Prophetas, postea infidelibus, quando iu signum exhibitae sunt eis b!nguae, misso in discipulos Christi Spiritu sancto, per quas tamen juxta prophetae vaticinium non crediderunt. Uterque sensus probabili.^ est, et per utrumque facile dihiuntur objecta. Quamquam expositio Cajetani multo magis videtur quadrare textui. Nam linguas in signum esse, non fidelibus, sed infidelibus, iiitert Apostolus ex testimonio Prophetae, qui de solo loquebatur Judaico populo, qualis erat futurus post ad^entum Messiae, quando fuit impletum ilhid: Nec sic exaudient Me. Jam vero colHgendum ex his relinquit Apostohis, quanto prophetia linguis potior sit, quandoquidem illa fuerit utilis populo Judaico, utpote fideli, quia per illam instruebatur, et in cultu veri Dei retinebatur; donnni autem linguarum, etsi novum et mirandum, tamen inutile fuerit eidem populo, quamvis signa petenti, quia per illud non credidit, sed eo ipso tempore, quo datum est hoc signum, per suam non credendi pertinaciam transivit in genus infidelium, cum antea populus esset fideHs.
14:23
23. Si erqo conveniat universo Ecclesia in unum, et omnes linguis loquantur. Universa, Graece oXrj, tota, id est, alicujus loci totus populus fidelis. Pergit ostendere prophetiae dignitatem supra linguas, idque ex iis, quae accidebant vel accidere poterant in publico conventu fidelium. Si, inquit, Ecclesia tota simul conveniat, sive apud vos, sive alibi, et omnes loquantur linguis, nemine interpretante; sequitur:
Intrent autem idiotae, aut infideles. Dubium est, quos intelligat idiotas, nisi quod apparet, eum de fidelibus, aut certe de catechumenis loqui; nam distinguit eos ab infidelibus. Et quidem Theodoretus, atque ex Severiano Gaignaeus, docent, intelligi catechumenos, ut qui adhuc neque fidelium numero censerentuv, neque tamen infideles essent, sed sch')lae Christianae velut eleraentarii. Verum huic intellectui videtur obstare primum, quod nusquam legitur idiotae nomen hac significatione; deinde, quia catechumeni solebant una cum fidelibus ad Ecclesiam convenire, Scripturas et earum expositiones pariter audituri, precesque et hymnos dicturi; eo tantum excepto, quod a mysteriis excludebantur. Non ergo de iis sic loqueretur Apostolus, quomodo de infidelibus, quod ad ingressura attinet in conventum Ecclesiae. Nam infideles jus intrandi non habebant; sed vel casu incidebant in hujusmodi conventum, vel occulte sese ingerebant, ubi nondum erant oratoria jjeculiariter in eum usum exstructa. Jara et illud, quod est in versu sequenti: Convincitur ab omnibus, dijudicatur ab omnibus, quam apte corapetatincatechumenuraChristianaereligionis candidatum, haud scio. Quibus itidem argnmeutis aeque, vel etiam magis improbari i>otest commentarius Pelagii et Primasii, per idiotas intelligentium neophytos, quos vocant, nuper credentes. S. Thomas interpretatur eum, qui non intelligit, nisi linguam matemam. Quo accedit aliorum fere omnium expositio, dum vel indoctos ac linguarum expertes intelligunt, vel eos, qui nuUo ministerio in Ecclesia fungebantur, minusque diligenter Ecclesiae conventus frequentabant. Nam et hi fere indocti erant. Atque iste seusue satis convenit cum significatione idiotae, supra vers. 16.
Nonne dicent, quod insanitis? Hoc est, reputabunt vos insanos, fanaticos, arreptitios. Hi namque ea loqui solent, quae nec ipsi, nec alii intelligant. Itaque revera, qui linguis Ljquuutur, ubi nullus adest interpres, ea parte similes se reddunt hominibus insanis, adeoque auspi cionem insaniae sibi ipsis accersunt. Sic io-itur, uude gloriam venabantur Corinthii, inde probrum referebant; quemadmodum annotatura est a Graecis. Mendose legitur in quibusdam codicibus: quid insanitis? utpote contra fidem omnium veterum exemplarium et commentariorum, necnon Graeci textus ac Syriaci. Apud Ambrosiastrum legitur: quia insanitis, quemadmodum et no.ster interpres alias reddere solet Graecum oxi. S. Ambrusius leo-it: quod insanitis, lib. 3. de Spiritu sancto, cap. 19.
14:24
24. Si autem omnis prophetent. Prophetare accipitur, ut supra, pro eo, quod est ex iuspiratioue divina proferre quaedam occulta, praesertim pertinentia ad explicationem Scripturarum, atque ex iis auditores instruere. Non vult Apostolus, omnes simul jirophetare, sed vicissim ac ordine; quemadmodum infra praecipit. Neque enim ex eo, quod omnes simul prophetarent, fructus sequeretur, quem statim commemorat; sed magis excitaretur scandalum apud auditores ex inordinata et confusa Ljcutione multorum. Deinde nec omnes intelligit absolate, sed hoc sensu: Si vero omnes, qui in Ecclesiae conventu loquuntur, prupheteut, id est, si soli loquantur Prophetae, nimirum tacentibus iis, qui linguarum donum habent; sequitur:
Intret autem quis infidelis vel idiota, convincitur ab omnibus, dijudicatur ab omnibus. Convincitur, Graece s/.sy/sxoii, quod plerique vertunt: arguitur, vel coarguitur; idque, ni fallor, signiticantius ad rem praesentem. Sensus enim Apo- stoli est: Si omnes loquamini linguis, arguet vos infidelis aut idiota tamquam insanos. At contra fiet, si omnes prophetetis, id est, ex dono sancti Spiritus explanetis legem Dei Scripturis comprehensam, ac proferatis ea, quae in illis de Dei potentia, bonitate, justitia, sapientia traduntur. Sic enim infidelis aut idiota, qui forte conventum vestrum introgressus fuerit, arguetur et dijudicabitur ab omnibus vobis, hoc est, per doctrinam omnium eo quo dictum est modo prophetantium auditam et intellectam, ipse a semet ipso atque a sua conscientia redarguetur, ac discussione facta judicabitur (id enim est avaxptvsa&ai) tamquam impius et peccator. Siquidem infidelis conferens errorem, in quo versatus fuit, itemque superstitiones suas et immunditias, ac caeteras actiones vitae suae, cum ea doctrina, quam audit in Ecclesia, clare videt suam iniquitatem et turpitudinem. Similiter idiota de peccatis et pravis affectibus, quibus ex ignorantia laborabat, ex eadem doctrina apud se convincitur, ac reus ostenditur. Et ratio manifesta est; cognita namque regula, statim per regulae applicationem cognoscitur, quidquid iniquum est et a regula devium.
14:25
25. Occulta cordis ejus manifesta fiunt. Quidam codices: Occulta enim cordis etc.; sed in vetustis enim non additur, ut nec in Graecis, quae legunt: Et sic occulta cordis ejus etc. Sensus: Dum sic apud se per doctrinam Prophetarum redarguitur et dijudicatur infidelis aut idiota, manifesta ei fiunt, quae prius in corde ipsius ita latebant, ut nec ipse, qualia essent, agnosceret. Discit enim, exempli causa, cultum idolorum esse impietatem; superstitiosas observationes esse daemonum cultum; fornicationem esse legi divinae contrariam; et ita de aliis. Non igitur ostendit hic htcus, Apostolum loqui de prophetia proprie dicta, qua vel res futurae, vel occultae cogitationes hominum cognoscuntur atque aliis revelantur; quia non est sensus, occulta cordium manifestari prophetis, sed illis ipsio, in quibus sunt et latent.
Et ita cadens in faciem adorabit Deum. Id est tota cordis et corporis humilitate verum Deum agnoscet, sibique deinceps colendum statuet. Hoc proprie dictum videtur de infideli. Quamquam et idiota jam fidelis recte dicitur adoraturus Deum, quatenus per ea, quae audit, magis in religione veri Dei confirmatur.
Pronuntians, quod vere Deus in vohissit. Pronuntians, Graece h.iza.-^^iWoiv, vel, ut in nonnullis, avayyeXAtov, eadem significatione, id est, renuntinns aut denuntians: id vero est profitens, palam affirmans et testificans. Plerique sic exponunt: Aperte confitens, Deum Christianorum esse verum Deum; quomodo legimus Dan. 2., Nabuchodonosor regem, audita somnii aui relatione ac interpretatione, cecidisse in faciem, et ad Danielem dixisse: Vere Deus vester Deus Deorum est etc. Quem locum velut huic persimilem adducunt Primasius, Theophylactus et alii. Verum potest etiam hoc modo non incongruenter exponi: Pronuntians, quod non a malo spiritu, tamquam insani et arreptitii, moveamini ad loquendum, sicut dicere possent, si sokim linguis loquentes vos audirent; sedquod Deus seu Dei Spiritus sit, qui vos implet et ad loquendum movet. Quo sensu poeta dixit: Est Deus in Hobis. Indicat hunc quoque sensum Tb.eophylacfus, et clarius explicat Theodoretus. Unde et colligunt, Spiritum sanctum esse Deum; quod et ante eos ex hoc loco collegit Ambrosius lib. 3. de Spiritu sai\cto, cap. 19.
14:26
26. Quid ergo est, fratres'? Hoc est: Quid igitur facto opus est? Transit Apostolus hac interrogatione ad instruendos Corinthios, quo modo et ordine donis a Deo acceptis uti debeant in conventu publico, ut et fructus sequatur, et confusio vitetur. Ac primum generaliter praecipit, ut omnia faciant ad aedificationem.
Cum convenitis, unusquisque vestrum psalmum habet. Non sentit, omnes ndeles habere haec omnia, quae deinceps enumerat, quomodo Cajetanus intellexit, exponens, unumquemque omnia habere in communi; sed praeter mentem Apostoli. Neque rursus significat, unumquemque aliquici istorum habere, quae hic enumerantur. Erant enim inter fideles, qui nullum hujusmodi donum haberent. Sed sensus est: Quando convenitis ad res divinas, alii aliis donis instructi estis, et ea in medium pvomeie parati. Nam verbi gratia, alius habet psalmum, id est, canticum aliquod spirituale, quo Deum laudet. Ad hoc enim quidam peculiariter inspirabantur; de quo dono supra vers. 15. Syrus paraphrastes contextum exponit et supplet hoc modo: Cuicumque ex vobis est psalmus, loquatur • addito scilicet verbo, quod in singulis etiam membris sequentibus repet?ndum relinquit; tametsi revera textus Apostoli non eget hoc supplemento.
Doctrinam habet, apocalypsin habet. Apocalypsin, id est, revelationem, ut supra versu 6,, ubi similiter nomintivit revelationem et doctrinam. Ex cujus loci commentario potest intelligi, quam hoc loco vocet doctrinam, et quam apocalypsin seu revelationem; et cur nec scientiae, nec prophetiae faciat mentionem, quas illic expressit. Nam doctrina sermo scientiae est, ideoque scientiam comprehendit; apocalypsis vero, quae revelatio est aliorum mysteriorum, comprehendit prophetiam, tamquam sermonem sapientiae, per quem enuntianda est. Hoc igitur est, quod dicit: Alius in promptu habet ex Dei inspiratione, quod doceat, ex humanis rationibus suasurus ea, quae divina sunt; alius vero quispiam, accepta de secretis mysteriis aut Scripturae sensibus revelatione, paratus est in medium proferre, quod accepit. Scribit Hieronymus super illud Gal. 1.: Per re~ velationem Jesu Christi, vocabulum aTiQy,oi.Xu'])ZO)q esse peculiare Scripturae sacrae, excogitatum a LXX. interpretibus. Porro visum fuit interpreti nostro retinere Graecum vocabuhim hoc loco, quemadmcdum et initio libri Apocalypsis, quod alibi semper Latine reddit revelationem.
Linguam habet, interpretationem habet. Graeca, quae nanc sunt in manibus, linguam mediam collocant inter doctrinam et apocalypsin. Sed nostrae lectionis ordini sufi^ragantur Graecorum commentarii, nominatim Theophylacti et Oecumenii. Nam Chrysostomus et Theodoretus quomodo legerint, ex eorum sermone percipi non potest. Annuit etiam nobis interpretatio Syriaca; estque procul dubio congruentior hic ordo. Nam doctrinam et apocalypsin quare conjunxerit Apostolus, facile patet tx dictis. Lingua quoque non debuit divelli ab interpretatione; si quidem et cap. 12. semel iterumque linguis proxime subjuncta fuit interpretatio. Sensus igitur est: Alius ex dono paratus est loqui peregrina lingua; alius vero donum habet, quo linguas interpretetur.
Omnia ad aedificationem fiant. Ad aedificaHonem, id est, ad promovendam Ecclesiam Christi et singula ejus membra in vita spirituali. Nam, ut dictum est supra cap. 12., unicuique datur manifestatio Spiritus ad utilitatem. Potest autem haec pars jungi cum illa praecedente: cum convenitis, hoc sensu: Quandocumque convenitis, omnia, quae in conventu agitis, ad aedificationem facite. Itaque caetera accipi poterunt ut inter-. jecta per parenthesin ad declarandam varietatem eorum, quae in conventu fiebant. Quamquam non ea sola, quae fiunt in publicis conventibus, ad aedificationem fieri debent, sed et quae alibi. Charitatis stitdium est, ubique aedificare, quatenus est aedificandi materia. Nam etsi alius non est, quem aeditices, te ipsum aedifica.
14:27
27. Sive lingua quis loquitur. Post generale praeceptum nunc sjieciatim docet ac praescribit, quomodo linguar.:m dono sit in conventu publico utendum; deinde quomodo utendum dono prophetiae. Quod si, inquit, lingua quis loquitur, unus aut plures; sequitur:
Secundum duos, aut ut multum tres. Interpres Graecismum retinuitin reddenda praepositione 7.o.xh., et multum dixit, quod Graece est rCkz^zxw, plurimum. Latine sic efferas: duo aut ad sumnnnn tres loquantur: scilicet in uno conventu. Erasmus: Fiat per binos, aut ad summum ternos.
Et per partes. Id est, quisque seorsum; id enim significat phrasis Graeca ftva nipoQ, quam Syrus Hebraismo reddit: unus, unus. Vult Apostolus, ut, si plures, quam unus, locnturi sint linguis, id faciant vicissim, non siroul.
Et unus interpretetur. Hoc est, unus aliquis interpretandi dono praeditas statim interpretetur, quod alius lingua peregrina dixerit; videlicet ne fructu careat hujusmodi sermo a nemine intellectus.
14:28
28. Si autem non fuerit interpres, taceat in Ecclesia. QuoJ si, inquit, nullus adsit, qui possit interpretari, publice in Ecclesia non loquatur is, qui donum linguaehabet. Neque enim debet eo dono uti inutiliter et absque aedificatione. Kursus hinc clare liquet (uti diligenter annotat Cajetanus), dono linguarum non semper fuisse conjunctam intelligentiam. Nam alioqui non debuisset Apostolus de interprete esse sollicitus, quandoquidem ipse, qui loquebatur, si verba sua intelligebat, interpretari ea poterat lingua vulgari.
Sibi autem loquatur et Deo. Tacitus et in corde loquatur sibi ipsi, id est, ad suam privatam aedificationem; quia jam alios aedificare non potest. Item loquatur Deo, quamvis non mente et intelligentia, spiritu tamen et pio afPectu, quo ad oiandum aut laudandum Deum movetur; quem utique affectum Deus, qui dedit, inspicit. Quod si faciat, non erit ei prorsus inutile donum hoc, etiamsi interprete destituatur. Similia dixit Apostolus hujus capitis initio. Quod enim hic ait: sibi loquatur, ibi dixit: Qwi loquitur lingua, semet ipsum aedificat. Et quod hic: Deo loquatur, ibi dictum: Qui loquitur lingua, non hominibus loquitur, sed Deo. Quare et ex hoc loco patet, orationem non intellectam, ei, qui orat, haudquaquam inutilem esse; quamvis per eam Ecclesia non aedificetur. Ob quam causam hic tandem expresse praecipit, quod antea nondum dixerat, ut talis, si desit interpres, taceat in Ecclesia. Sequitur de usu doni prophetiae:
14:29
29. Prophetae autem duo aut tres dicant. Graece: loquantw. Et hoc intellige, non simul, sed vicissim; uti mox docebit. Non addit hoc loco: ut plurimum, quod de loquentibus lingua dixerat, quia prophetiae donum utilius erat Ecclesiae; ideoque numerus prophetantium non pari lege restringendus. Sane ex sequentibus apparet, Apostolum permittere majorem numerum, si sic usus ferat.
Et caeteri dijudicent. Caeteri, Graece 01 oikloi, alii, quod idem est. Sensus: Quamvis forte multi sint in Ecclesia vestra prophetae, tamen satis erit, si duo aut tres in uno conventu loquantur. Aliorum vero officium erit dijudicare, id est, exaraiuare et probare, num vera et sana sint, quae dicuntur a loquentibus. Nun ergo caeteros intelligit omnes auditores, aut reliquum coetum, uti volunt sectarii, quo doceant, ad unumquemque fidelem spectare judicandi potestatem de doctrina religionis; sed de solis loquitur prophetis (id, quod series sermonis satis ostendit), ac de iis maxime, quibus etiam donum discretionis spirituum non deesset. Qui tamen ipsi non judicabant potestate, ut in Ecclesia faciunt episcopi, sed sciontia et discretione, tamquam doctrina pariter et discretionis gratia praediti; quo sensu dictum est supra cap. 2., spiritualem omnia judicare. Similis est locus et similiter exponendus 1 Thess. 5.: Prophetias nolite spernere; omnia probate. Nam contingebat, ut aliqui non a Spiritu divino, quemadmodum veri prophetae, sed vel a spiritu mendacii, id est, a daemone, sicut vates ethnici, vel certe a proprio spiritu moverentur ad proferenda quaedam nova. Quare, ne fideles fallerentur, opus erat examine ac dijudicatione.
14:30
30. Quod si alii revelatum fuerit sedenti, prior taceat. Impersonaliter dixit: revelatum fuerit, id est, revelatio facta fuerit. Sedentem autem vocat existentem in numero auditorum. Mos enim erat, ut audientes sederent, loquentes starent, quod et hodie fere servatur in Ecclesiae conventibus. Praeterea cum Cajetano notandum, duos ab Apostolo insinuari modos prophetandi: alterum velut ordinarie prophetantium, id est, eorum, qui ad conventum venirenl instructi ex praevia Dei inspiratione, de quibus praecipit Apostolus, ut duo aut tres dicant; alterum eorum, qui in ipso conventu nova revelatione ad prophetandum movebantur. Ac de tali nunc loquitur. De priore genere recte acceperis illud quod ante dixit: apocalypsin habet. Porro quod Apostolus dicit, hujusmodi est: Si, prophetante aliquo, repente fiat manus Domini super alium prophetam, sedentem inter auditores, fiatque ei revelatio, prior taceat, id est, is, qui jam loquebatur, cedat illi, qui novam ex tempore revelationem accepit, detque ei locum dicendi. Spiritus enim, hoc extraordinario modo suggerens alteri revelationem, velle videtur, ut ille statim et sine dilatione audiatur. Locum hunc de prophetis Beatus Cyprianus iu epist. 71., quae est ad Quintum, accommodat ad episcopos. Recitatis enim his Pauli verbis: Prophetae duo aut tres loquantur, et caeteri examinent. Si autem alii revelatum fuerit sedenti, ille prior taceat, ita subjungit, de episcopis agens: Qua in parte docuit et ostendit, multa singulis in melius revelari, et debere unumquemque, non pro eo, quod semel imbiberat et tenebat, pertinaciter congredi; sed si quid melius et utilius exstiterit, libenter amplecti. Refert et laudat Augustinus lib. 2. de baptism. contra Donatistas, cap. 8.
14:31
31. Potestis enim omnes per singulos prophetare. Non omnes fideles, quia jam dixerat cap. 12.: Numquid omnes prophetae'? sed omnes prophetiae donum habentes, ut sensus sit: Quamvis ex spiritu prophetico loquamini, mirari tamen non debetis, quod jubeam priorem tacere, et loquendi vices alteri concedere. Nam in potestate vestra est, eum servare ordinem, ut singulatim, alius post alium, etiam omnes prophetetis. Certe in eo, quod dicit omnes, permittere videtur, ut aliquando plures tribus in uno conventu prophetent.
Ut omnes discant, et omnes exhortentur. Exhortentur, Graece TcapaxaAwvxat, quod etiam verti potest: consolentur; idque Erasmus interpretatur passive: consolationem accipiant. Sed magis huic loco quadrat exhortationis significatio. Nam et supra, ve/su 3. hujus capitis, distinxit Apostolus exhortationem, Graece T.apdy.Xrpiv, a consolatione, quam vocavit T:apa|j.u^cav. Jam illud: exhortentur, tara Graece, quam Latine medium verbum est, ut tam active, quam passive exponi posse videatur. Si capiatur active, quomodo fere Latini exponunt, ut Sedulius, Haimo, Lombardus, aliique glossam interlinealem secuti, sensus erit: Ita fiet, ut omnes prophetae discant, dum omnes audiunt alios, etiam ille, qui loquebatur, utpote dans locum alteri, seque collocans inter sedentes; et ut omnes doceant atque exhortationis verba proferant, dum singuli, nemine excepto, permittuntur loqui. Nam exhortandi officium ad prophetas pertinere, constat ex initio capitis. Sensus hic perspicuus est, quo significantur duo commoda proventum ex eo, quod omnes prophetae vices suas ad loquendum habeant. Nam si unus solus loqueretur, is tantum doctor esset, non etiam auditor; et proinde non omnes discerent. At si phires quidem loquerentur, sed non omnes, jam incommodum sequeretur, quod non omnes paratam habentes prophetiam, quam proferant ad aedificationem et exhortationem, audirentur. Si vero passive sumatur exhortari, hic erit sensus: Quod si non unus tantum propheta, sed phires, aut etiam omnes ordine loquantur in conventu, futurum est, ut iidem omnes etiam discant et exhortationem accipiant, dum nullus eorum est, qui non etiam auditor fiat. Dico eosdem omnes, scilicet prophetas. Nam omnes ad prophetas refertur, ut prius; non ad auditores in genere, ut quidam volunt. Sive enim unus propheta loquatur, sive plures, discere et exhortationem accipere caeteris auditoribus omnibus est commune. Sensus hic Graecorum est, et inter Latinos Hervaei, ac neotericorum, qui Graecos spquuntur; idemque priori, quantum arbitror, necessario praeferendus. Nam etsi Graecum verbum genere medium sit, significatione tamen non nisi passivum est. Neque enim reper-o, praesertim in sacris literis, ubi sumatur active. Porro conjungit Apostolus haec duo, discere et exhortationem accipere, significare volens, eos dupliciter proficere, et intellectu, et afFectu. Nam discere ad intellectum pertinet; exhortatio affectum excitat. Unde et dona distincta erant docere et exhortari, Rom.: Qui docet, in doctrina; qui exhortatur, in exhortando. Oritendit autem hic locus, nulhim esse doctorem in Ecclesia tam perfectum, cui non sit opus alios audire, quorum vel doctrina proficiat, vel monitis ad ofl&ciura stimuletur.
14:32
32. £■< spiritus prophetarum prophetis subjecti sunt. Et pro nam, etenim, positum videtur. Intendit enim probare aliquid dictorum. Id autem quod sit, infra declarabimus. Pro: subjecti sunt, in quibusdam codicibus, sufiragante Syriaca versione, legitur numero singulari: subjectus est; eamque lectionem expouuut commentator Ambrosii, Pelagius, Sedulius, Hervaeus, et alii nonnulli posteriores. Sed pluralem, subjecti sunt, exhibent optimi quique codices mss. et veteres concordantiae; exponit autem uti-aque glossa, necnon Primasius, Haimo (qui tamen etiam prioris meminit lectionis), Lombardus, Aquinas, Carthusianus, ac fere recentiores. Legit etiam ad hunc modum Hieronymus in prologo commentariorum super Jesaiam. Et ut ad Graecos transeam, Origenes super illud Rom. 8.: Nos ipsi primitias spiritus habentes, pluraliter legit, et numerum expendit. Theodoretum quoque TivsujjiaTa legisse, patet ex ejus commentario. Caeteri vero Graeci utrum legerint, ex iis, quae commentantur, haud liquet; ac magis suspicio est, eos singularem nu» merum legisse. Graeci quidem codices constanter habent Tivsufiata; sed existimat Catharinus, falsatos esse ab iis, qui metuebant a tropo, si diceretur Spiritus, qui est Deus, subjici prophetis. Vero forta.sse propius, olim variasse codices occasione verbi, quod singulare est; ut quidam propterea nomen etiam singulare scribere maluerint, ablata syllaba xa; quamquam constat, Graecam sjntaxin id non requirere. Sed non multum refert, utrum legas, quum facile sit, utramque lectionem ad eundem sensum coaptare. Jam etsi praesentis temporis verbum sit u7iOTa'aasTa'., quod proinde Erasmus et alii quidam vertunt: subjiciuntur, usitatius tamen ac melius Latine redditur per participium, seu malis nomen, et verbum substantivum: subjecti sunt, aut subditi sunt. Sic enim etiam Erasmus aeque, ac noster interpres alibi vertunt, ut Roman. 13, 1., Ephes. 5, 22. et 24., et Coloss. 3, 18. Porro spiritus prophetarum nonnulli interpretantur ipsum Spiritum sanctum prophetas inspirantem, ut autor glossae ordinariae; complures dona prophetica; alii impetum propheticum. Certe Spiritui sancto (qui Deus est, et, unus idemque cum sit, dividit singulis, prout vult, ut dictum est supra cap. 12.) parum apte convenit vocabulum pluialis numeri, multoque minus, ut subjectus prophetis esse dicatur. Sed ipsa dona prophetica recte dicuntur prophetis subjici, sive quoad usum et actionem prophetandi, sive quoad horum dijudicationem, juxta diversas hujus loci interpretationes. Nam dona Spiritus sancti nomine spirituum etiam supra significata sunt, ubi dixit: Quoniam aemulatores estis spirituum. Potest item eo nomine intelh'gi impetus sive instinctus ille divinus, quo propheta commonetur, ut vcl loquendo, vel scribendo proferat id, quod sibi revelatum est. Ad hoc enim ilhimina^.ur, ut illuminet alios. Porro locus iste dupliciter exponitur, aliis subjectionem, cujus hic est mentio, referentibus ad eosdem prophetas, aliis ad diversos. Qui ad eosdem referunt, in hunc fere sensum exponunt: Donum prophetiae quoad usum et actum enuntiandi revelata, necnon irapetns ille prophetam incitans ad loquendum, in ipsius est prophetae potestate, nt possit se cohibere et tacere, et commodum loquendi tempus exspectare, sciens tempus tacendi et tempus loquendi, Eccles. 3. Non quidem in potestate prophetae est illustrari divinitus, sicut in potestate est viri docti contemplari de his, quae novit. Nam, ut ait S. Thomas, prophetiae donum non est habitus sicut scientia, sed vis quaedam aut impressio, qua Deus tangit et illuminat corda prophetarum. Hoc igitur a sola dependet Dei voluntate revelantis mysteria. Sed in potestate prophetae est, acceptam a Deo revelationem aut statim manifestare aliis, aut manifestandam in tempus diiferre, aut omnino celare, non obstante impetu vel instinctu interiore, quo ad manifestandum incitatur. Est enim hic instinctus instar affirmativi praecepti, cui sit obsequendum, non statim, sed primo quoque tempore opportuno. Nam celare posse prophetas revelatura sibi verbum Dei, liquet ex facto Jonae prophetae; qui, missus ad praedicandam eversionem Ninives, fugit a facie Domini, donec secundam acciperet jussionem, Junae 1. et 3. Unde et apud Jeremiam cap. 23. increpantur quidam Prophetae celantes verbum Domini, quod habebant: Qui habet sermonem meum, ait Dominus, loquatur sermonem meum vere. Quod autem in tempus difFerre possint manifestationem, satis docent exempla sanctorum prophetarum, qui tempus exspectabant opportunum referendi ad populum verbi Dei. Atque ea res discernebat veri Dei prophetas a vatibus falsorum Deorum, qui, furore quodam extra se rapti, nec intelligebant, nec tacere poterant ea, quae dicenda malus daemon ingerebat. Tradunt hanc, quam diximus expositionem plerique Latini interpretes, Lombardus, Hervaens, S. Thomas aliique posteriores; Graeci quoque, Theophylactus et Oecumenius, et ante cos Origenes, atque Hieronymus locis supra citatis. Et secundum eam probat hac parte Paulus illud, quod dixit: Prior taceat. Po~ testis enim omnes etc., ne quis putaret, ideo prophetis non esse praescribendum ordinem loquendi et tacendi, quia spiritum propheticum, quo ad loquendum moventur, cohibere non possent, more vatum, in quibus loquuntur daemones. Utuntur interdum hoc Pauli testimonio Patres adversus Montanistas, qui inter ab'a docuerunt, veteris testamenti prophetas arreptitios fuisse, nec sui compotes, quando prophetizabant; utpote in ecstasi et amentia positos, ut loquitur Tertullianus ad haeresin Montanistarum delapsus. Quales nimirum ipsorum erant prophetae, Montanus ipse, Prisca etMaximilla. Quod eorum dogma catholica Ecclesia semper ut falsum et perversumdamnavit. Refellit autem copiose et docte Epiphanius in haeresi 48., qaae est Montanistarum. Nec vera est exceptio, quam adfert Liranus de propheta Balaam, quem dicit contra voluntatem suam fuisse motum a spiritu ad loquendam, ita ut tacere non posset. Hoc enim, inquit, erat ad gloriam Dei: sed fallitur. Cum enim Balaam dicit ac repetit Num. 22. et 23., se non aliud loqui posse, quam quod Deus posuisset in ore ipsius, non sentit, se ad prophetandumaliqua necessitate compelli, cui per suam voluntatem resistere non posset; sed necessitatem praecepti significat, cui refragari non audebat, ne gravissimam adveisum se vindictam Dei provocaret. Unde dicebat: Num aliud possum loqui, nisi quod jusserit Dominus? ac si diceret: Praeceptum ejus necessitatem mihi imponit loquendi ea tantum, quae ille mihi inspirat; aliud facere sine periculo meo non possum. Ita Petrus et Joannes Actor. 4.: Non enim possumus, inquiunt, quae vidimus et audivimus, non loqui. Porro, quod hic de prophetis dicitur, idem et de aliis similiter intellige, quicumque ex dono Spiritus sancti quippiam agunt; nempe donum sive impetum, quo ad agendum moventur, esse eis subjectum, ut possint non agere. Hinc et iis, qui linguis loquebantur, jam ante praecepit Apostolus, ut certo ordine id faciant, et, si desit interpres, taceant. Ex ea autem doctrina recte contra haereticos ostenditur, voluntatem hominis ad agendum et non agendum liberam esse. Neque tamen hujus doctrinae sensus est, operationem Dei subjectam esse operationi hominis; quomodo quidam imaginantar, auxilium graliae Dei, in nobis operantis, esse in potestate liberi nostri arbitrii, quod negant Patres adversus Pelagium disputantes, Hieronymus in epist. ad Ctesiphon. cap. 3., Augustinus libro de gestis Pelagii, cap. 14. 17. et 35., et Prosper in carmine de ingratis, cap. 15. et 34. Sed sensus est, ilhid habituale, quod est in homine, vehit scientiam, sapientiam, donum linguarum, instinctum agendi quippiam sive naturalem, sive supernaturalem, ita esse in hominis potestate, ut eo uti possit et non uti; qualis est etiam occultorum notitia menti piophetae divinitus impressa; non autem auxilium Dei npeciale, id est, ipsa Dei operatio, qua voluntatem efficaciter movet, liberam iu ea bonam sibique gratam actionem producens. Jam qui in verbis Apostoli non eosdem, sed diversos prophetas significari putant, sensum hunc reddunt: Spiritus prophetarum subjecti sunt aliis prophetis, id est, aliorum prophetarum judicio, ut respiciatur ad illud, quod ante dixerat: et caeteri dijudicent, sitque haec pars ilUus declaratio. Nam si vok;isset Apostolus, eosdem intelHgi, potius dixisset, Spiritus prophetarum subjecti sunt eis, quomodo loquitur Dominus Matth. 20.: Principes gentium dominantur eis. Ac sane videtur Apostolus aliquid peculiare velle dicere de prophetis, quod ad eos, qui linguis loquebantur, non pertineret. Alioqui generalem attulisset de utrisque sententiam, spiritus eorum eis subjectos esse; praesertim quia confusio magis nascebatur ab iis, qui loquebantur linguis, quam a prophetantibus. Atqui non id facit. Imo vero iu tota hac adhortatione supponit, eos omnes, qui donum vel linguarum, vel prophetiae habebant, posse tacere, tempusque ad loquendum opportunum exspectare. Id, quod etiam experientia notum erat. Caeterum de prophetis peculiariter dicit, eorum spiritus esse prophetis subjectos, id est, ab aliis prophetis dijudicandos, quod de iis, qui donum linguarum habebant, consimiliter dici non poterat. Nam qui illo solo dono potiebantur, idonei non erant, qui judicarent de aliis simile donum habentibus; sed de illis, hoc est de sermone eorum, judicare poterant et debebant prophetae, si linguam intelligerent. Quod si interpres deesset, tacendum illis erat, ut dictum e.st supra. Huic posteriori interpretationi favent commentariiveterum, Chrysostomi, Theodoreti, Pelagii, necnon Theophylacti priori loco; quos et neuterici quidam sequuntur, inter quos Joannes Hofmeisterus omnium clarissime sensum hunc explicat, etsi prioris meminerit. Huc igitur referendae suntScripturae: AHi discretio spirituum, id est, dijudicatio, supra cap. 12. Probate spiritus, si ex Deo sint, hoc est dijudicate, 1 Joann. 4. Prophetias nolite spernere; sed omnia probate, 1 Thess. 5. Quod ad haeresin attinet M(jntanistarum, ea, si non hac parte, satis tamen et abunde destruitur per illa superiora: Prophetae duo aut tres dicunt. Quod si alii revelatum fuerit sedenti, prior taceat. Potestis enim omnes per singulos prophetare. Nihil enim horum praestari poterat, si prophetae in ecstasi et per amentiam effundebant inspiratas sibi revelationes. Quare et Hieronymus in praef. comment. super Habac. prophetam, Montani dogma refellens, utitur Apostoli verbis, quae jam dixi, praetermissasententia, quam nunc tractamus. Rursus idemin praefat. comment. Jesaiae, adversus eandem haeresiti phiribus agens, cum et hoc usurpasset Pauli testimonium: Spiritus prophetarum prophetis subjecti sunt, continuo subjunxit: Quod si cui videtur infirmum, illud ejusdem Apostoli audiat: Prophetae duo aut ires loquantur etc., utique subindicans, ad probandum, quod volebat, in isto testimonio non multum esse firmitatis,
14:33
33. Non enim est dissemionis Deus, sed pacis. Dissensionis, Graece ccxaxaaxaoiag; quae dictio proprie confusionem denotat, hoc est, turbatum rerum ordinem, ut in tumultu aut seditione. Vox Syriaca tumultum significat. Tertullianus lib. 4. contra Marcion., cap. 33. legit: eversionis; nonmale, quod per axaxaoTaoiav eversio renim contingat. Juxta priorem sensum partis praecedentis probatio talis est: Deus, qui inspirat et movet prophetas, non est dissensionis Deus, sed pacis, id est, non vocatur Deus dissensionis, tamquam ejus autor; sed vocatur Deus pacis, quia nimirum pacis autor est; ergo non sic inspkat et movet prophetas, quin opportunum loquendi tempus exspectare possint, et, quum opus est, a loquendo desistere; quod ad ordinem et pacem Ecclesiae pertinet. At juxta sensum posteriorem haec erit probatio: Deus, inspirans prophetas, non est autor confusionis aut contentionis, sed pacis; igitur non debent prophetae pro sua quisque sententia certare, sed aliorum judicio libenter ac sponte sese submittere. Quod et doctoribus in more positum est, ut, cum sententiam dixerint, adjiciant illud: Salvo doctiorum judicio. Deum pacis etiam alibi nominat Apostolus, ut Rom. 16, 20. et 2 Corinth. 13, 11.
Sicut et in omnibus Ecclesiis sanctorum doceo. Graece et iSyriace tantum legitur: Sicut in omnibus Ecclesiis sanctorum, quae lectio in nonnullis etiam Latinis Mss. exstat; eandemque veteres exhibent concordantiae. Nec amplius legisse Pelagium et Primasium, satis arguit eorum expositio. Quidam suspicantur illud doceo huc adscriptum ex aliis locis, ut ex cap. 4. hujus epist.: sicut ubique in omniEcclesia doceo, vel ex cap. 7.: etsicut in omnibus Ecclesiis doceo. Quamquam nec ibi Graece est doceo, sed ordino sive constituo. Veruntamen nostrae lectioni suffragantur plures ac siuceriores GHiL Eitll Comm. Tom. 1. codices Latini; necnon commentator Ambrosii et Haimo, reliquique posteriores, eo solum excepto, quod cum Graecis atque Sjris et particulam omittunt. Hujus lectionis sensus obvius est: Sicut in omnibus aliis sanctorum, id est, fideJium Ecclesiis, ad meam curam spectantibus, doceo; scilicet Deum non esse dissensionis Deum, sed pacis; et per hoc omnes adhortor ad studium pacis et concordiae, et ad vitandam in Ecclesiis confusionem. Secus Aquinas, et ante eum Lombardus, aliique nonnulli, qui partem hanc referunt ad ea, quae superius dicta sunt de ordinato usu linguarum et prophetiae; quasi dicat Apostolus: Non vobis solis ista praecipio; sed et in caeteris Ecclesiis eadem doceo. Graecam vero lectionem alii aliter contexunt ac supplent. Plerique praecedentibus adjungunt, vel hoc sensu: sicut in omnibus Ecclesiis lex pacis obtinet; vel: sicut in omnibus Ecclesiis observatur, quod dixi de usu donorum; ita et apud vos fieri convenit, ne ab aliarum Ecclesiarum laudabili more discrepare videamini. Caeterum Cajetanus refert ad id, quod sequitur.
14:34
34. Mulieres in Ecclesiis taceant. Hujus partis connexionem cum ea, quae proxime praecedit, juxta Graecam ejus lectionem cum Cajetano sic explicamus. Quemadmodum supra cap. 11., reprehendens Apostolus Corinthios, quod apud eos mulieres non velatae orarent, allegavit pro autoritate consuetudinem Ecclesiarum Dei; ita nunc ex more omnium Ecclesiarum confirmat, quod de silentio mulierum praecipit. Quin et autor glossae ordinariae, quamvis Latinam exponat lectionem partis praedictae, tamen eam cum hac parte connectit. Ac certe nonnihil favet textus Graecus et Syriacus, necnon Latinus Ambrosii, in quibus addito pronomine legitur: mulieres vestrae, tam')uam dicat Apostolus: Sicut in omnibus Ecclesiis sanctorum, maxime Judaeorum, qui primi fuerunt in Christo, ita et apud vos et in vestris Ecclesiis mulieres taceant. Sermo similis cum eo, quo dicit infra cap. 16.: De coUectis, quae fiunt in sanctos, sicut ordinavi Ecclesiis Galatiae, ita et vos facite. Ex quo etiam loco conjectura non levis sumi queat, eosdem hic quoque sanctos intelligi, nempe primos illos fideles ex Judaeis, qui, fide ferventes, a suis contribulibus multa adversa passi fuerant; quos appellatione sanctorum specialiter designat Apostolus etiam alibi, ut 2 Cor. 8, 4. et 9, 1. et 12., non enim permittitur eis loqui. Subaudi: in aliis Ecclesiis, aut, in Ecclesiis sanctorum. Quare nec in vestris Ecclesiis permittere debetis, ut loquantur. Nam Graece est SIC.TSTpaTCTa'. ^ permissum est, scilicet Ecclesiarum consuetudine, quae obstat, ne fiat. Haec locutio mulieribus in Ecclesiis prohibita non comprehendit preces, quae ad Deum fiunt (tametsi preces earum submissae esse debent; quemadmodum orasse legimus Annam, matrem Samuelis 1 Reg. 1., cujus orantis vox penitus non audiebatur); sed intelligenda est de sermone ad homines, sive proferatur ad docendum et aedificandum alios, velut loquendo linguis, interpretando, prophetando, psalmum aut hymnum canendo; sive ad interrogandum et discendum. Nam de doctrina sic idem Apostolus praecipit 1 Tim. 2.: Docere mulieri non permitto. Unde et hic sequitur:
Sed subditas esse. Supplenda sententia: Sed oportet eas viris subditas esse. Non enim hoc permissionis est, sed praecepti legisque divinae. Id enim sequitur:
Sicut et lex dicit. Legem accipit, ut supra versu 21., pro Scriptura veteris testamenti, quae lex vocatur, quia verbum Dei est. Neque enim respicit ad legem Mosaicam, sed ad locum Scripturae Genes. 3.: Sub viri potestate eris. Ex hoc autem probat, mulieres in Ecclesia loqui non debere docendo alios, quod nimirum sint in statu subjectionis, idque ratione sui sexus. Ne autem existiment, sibi L'citum loqui saltem interrogando, de quibus dubitant, id est, discendi causa, non docendi, sequitur etiam de interrogatione.
14:35
35. Si quid autem volunt discere, domi viros suos interrogent. Docet, ne quidem interrogando mulieres in Ecclesia loqui debere, sed tacendo et auseultando discere; quemadmodum praecipit ad Tim. 1. epist. 2., scribens: Mulier in silentio discat cum omni subjectione. Caeterum, inquit, si quid adhuc dubitent, et discere velint, domi viros suos interrogent. Ubi observa, Paulum mittere mulieres, discere et interrogare volentes, ad viros suos, sive, ut Graece est, proprios; non autem ad viros alienos, etsi fortasse doctiores et ad docendum aptiores, ne videlicet occasionem habeant evagandi, et locum dent sinistris suspicionibus. Annotat hoc loco Primasius, viros tam doctos esse debere, ut uxores suas docere et de fidei veritate instruere possint. Sed quid, si, ut hodie plerique, indocti sint viri proprii, ut ad uxorum interrogata respondere nequeant? Quid vero facient mulieres, quae viros habent infideles? Breviter respondeo, quod melius est illis ignorare quaedam non necessaria, quam ea cum detrimento pudoris aut cum aliorum scandalo discere. Cum enim docere eis in Ecclesia non permittatur, non est, quod adeo magnum studium ponant in discendo. Neque tamen vetat Apostolus, quin consulant interdum alios viios pios ac prudentes, a quibus instrui possint; dummodo absit omne pericuhim et suspicio mali.
Turpe est enim mulieri loqui in Ecclesia. Graece et Syriace: muUerihus, quod et Ambrosius legit. Pro quo Sedulius: mulieres. Congerit Apostolus argumenta. Primum erat a consuetudine Ecclesiarum; secundum ex lege seu verbo Dei; tertium hoc sumitur a ratione naturali, qua turpe judicatur et inhonestum, si mulier in Ecclesia fideHum, aut in quocumque coetu publico, quae generali nomine estEcclesia, loquatur. Id enim est contra verecundiam illi sexui naturaliter inditam. Propter quod et advocandi munus lege civiii mulieribus interdicitur. Consequens est autem ex praesenti doctrina Pauli, ne prophetissae quidem aut insigniter eruditae mulieri permittendum, ut in Ecclesia loquatur. Nam utique de prophetis agebat Apostolus, quando hoc continuo subjecit praeceptum de silentio mulierum; quasi diceret: Veruntamen mulieres in Ecclesiis loqui non audeant; ne quidem si dono prophetiae praeditae sint, autrevelationemacceperint. Possunt enim tacere, et ea, quae Spiritus suggerit, extra Ecclesiam loqui tipud mulieres, aut etiam apud viros, salvo pudore et honestate. Hic quaeri posset, quomodo praesenti doctrinae apostolicae, qua mulier in Ecclesia tacere jubetur, non sit contrarium, quod idem Apostolus supra capite 11. dixit: Omnis mulier, orans aut prophetans non velato capite, deturpat caput suum. Ubi certe videtur mulieri permittere potestatem, ut orandi, sic et prophetandi, ac proinde loquendi in Ecclesia, modo id faciat velato capite. Sed eam quaestionem enodatam reperies in illius loci commentario. Atque interim occurrito etiam aliud, quod non absurde dici posse videatur. Quid si enim Apostolus tantum scripserit: Omnis mulier orans non velato capite etc., ut illud: aut prophetans, adscriptum fuerit a librario vel oscitante, vel nimium diligente, ex similitudine versus superioris, in quo dictum erat: Omnis vir orans aut prophetans, etc. Talia namque in transscribendis libris interdum contigisse, plus satis experiuntur, qui in castigandis scriptis bonorum autorum operam collocant. Sed haec tantum conjectura est, quam aliorum prudentiori judicio submitto. Removimus eodem loco objectionem de Anna prophetissa, cujus Evangelista Lucas cap. 2. meminit, atque ostendimus, si in templo locuta fuit, quod non liquet, non tamen in Ecclesia locutam fuisse, quia non in publico conventu fidelium. Non enim quoties puer aliquis in templo praesentandus erat, aut ofFerendum sacrificium, aut quid simile agendum secundum legem, Ecclesia conveniebat; sed ad haec sufficiebat eorum praesentia sine quibus actus ejusmodi caerimonialis peragi non poterat. Sane, quod ad Synagogas attinet, quae Judaeorum erant ecclesiae, et a quibus honestatis formam acceperunt ecclesiae gentium, non est verisimile, mulieribus, etiamsi prophetissae essent, in illis docendi loquendive potestatem factam fuisse. Potest et illud objici, quod supra dictum est hoc eodem capite: Si omnes prophetent, intret autem quis infidelis aut idiota, futurum esse, ut ille cadens in terram adoret Deum, etc. Ex quo consequens appareat, ad Dei honcrem pertinere, si omnes etiam mulieres in Ecclesia prophetent. Sed respondetur, ea verba Apostoli (quod et illic indicatum subjectam, in qua duo continentur; alterum, ut, qui prophetant, ordine id faciant; alterum, ut mulier omnino taceat. Quare de solis iis, quibus in Ecclesia loqui licet, accipiendum illud: 8i omnes prophetent. Alia objectio est de confessione peccatorum sacramentali, quam in Ecclesia faciunt etiam mulieres, idque perpetuo Ecclesiae more, non solum referentes presbyteris sua peccata, verum etiam interrogantes, si quid discere volunt, quod conscientiam attingat. Sed bene respondet Cajetanus, eas sive confitentes, sive interrogantes, non loqui in Ecclesia, id est, in conventu fidelium, ita nimirum, ut conventus audiat, et ad ipsum vel propter ipsum locutio fiat. Id enim Paulo est loqui in Ecclesia. Quocirca nec sanctae moniales, in oratoriis suis divinas laudes canentes, loqui in Ecclesia dicendae sunt, quia non est ibi fidelis populi conventus, qualem hic Apostolus Ecclesiam vocat. Porro si quid alicubi indecenter aut inhoneste fit in Ecclesia, quale est, mulierculas, sive sacratas, sive laicas (nam utrumque factum novimus) ministrare sacrificio missae, vu'o aut puero, qui id faciat, non comparente, nos malarum consuetudinum nolumus esse patroni; sed vehementer optamus, ut, hujusmodi deformitatibus omnino sublatis, sicubi adhuc reliquae sunt, Ecclesia decori suo pristino restituatur.
14:36
36. An a vobis verbum Dei processit? Graece I^^X^sv, exivit. Et sensus est: An vos primi credidistis, a quibus ad omnes alios evangelica doctrina propagata sit? Minime. Nam primi credentes fuerunt Judaei, et ab illis verbum Dei processit ad alios, juxta vaticinium Jesaiae cap. 2.: De Sion exibit lex et verbum Domini de Hierusalem. Proinde Judaeorum ecclesias in supra dictis imitari debetis, non ipsi novas in Ecclesiam introducere consuetudines. Ostendit hic locus, ubi de doctrina aut consuetudine quaestio in Ecclesia suscitatur, ad antiquitatem respiciendum esse, quid Apostoli, quid primi fideles, quid eorum ordine successores docuerint atque tradiderint.
Aut in vos solos pervenit? Aut, Graece ri, an, ut prius. In vos, eig Gfiaq, ad vos. Pervenit, xaTTjvxTrjaev; Erasmus: incidit. Rectius Augustinus in speculo: devenit, quomodo vertit etiam noster interpres Act. 18, 19. Sensus: An vos soli credidistis? Tale igitur est, quod dicit: Neque primi, neque soli estis Christiani. Vestra Ecclesia nec prima est, nec sola. Debetis ergo priores imitari, et aliis Ecclesiis vos conformare. Utitur autem erotematis, quae vim et acrimoniam addunt orationi, propter contradictores quosdam et refractarios, opinione sapientiae tumidos, ut eorum f astum deprimat, et cogat acquiescere iis, quae praecipit.
14:37
37. Si quis videtur propheta esse aut spiritualis. Si quis, inquit, eminet inter vos et habetur tamquam excellens propheta aut homo spiritualis. Videri, pro eo, quod est esse in pretio, Graeca phrasis est, quam etiam Gal. 2. usurpat dicens: Seorsim autem iis, qui videbantur. Alioqui non dubitabat Apostolus, quin aliquis esset in Ecclesia Corinthiorum propheta aut spiritualis. Potest etiam hic sensus reddi: Si quis sibi videtur propheta aut spiritualisj quemadmodum supra cap. 3.: Si quis sibi videtur inter vos sapiens esse, et cap. 8.: Si quis se existi^nat scire aliquid. Spiritualem vocat, quem supra cap. 2. modo perfectum, modo spiritualem, id est, eum, qui pro consuetudine exercitatos habet sensus ad discretionem boni et mali, quomodo perfectum definit Heb. 5. Quamvis autem ordinarie omnis propheta sit etiam spiritualis, non tamen e diverso omnis spiritualis est propheta; idcirco post prophetam etiam spiritualem nominavit Apostolus, ac si diceret: Si quis apud vos videatur esse propheta, aut omnino spiritualis. Sequitur:
Cognoscat, quae scribo vobis, quia Domini sunt mandata. Legit Augustinus singulari numero: quia Domini est mandatum, in epist. 102. ad Evodium. et tract. 98. super Joann. Sic et Primasius, et Haimo legisse videntur. Sed pluralem numerum habent tam Graeca, quam Syra. Porro quia pro quod dixit interpres, ut alias saepissime. Nam sensus est: Ille propheta aut spiritualis judicet atque agnoscat, ea, quae scribo vobis, esse praecepta Christi Domini; propheta quidem, ex dono prophetico, nam supra de prophetis dixit: caeteri dijudicent; spiritualis autem ex dono sapientiae, per quod spiritualis judicat omnia, ut dictum est cap. 2. Hoc igitur argumentum omnium fortissimum, ut ait Theophylactus, ultimo loco posuit Apostolus sumptum videlicet ex autoritate Christi praecipientis, ac si diceret: Haec per me vobis praecipit Christus; idque veri prophetae 1 et spirituales ignorare non debent. Man- f datum Domini sunt, qui intelligant, quod ab ipso Christo legislatore datum est, sive loquente suis Apostolis, sive revelante; eaque videtur Aquinatis esse sententia. Dicit enim, hinc colligi posse, quod verba Apostolorum sunt ex familiari revelatione Spiritus sancti et Christi, ideoque servanda, sicut praecepta Christi. Cajetanus vero, et ante eum Liranus et alii, mandatum Domini extendunt ad ea, quae etiam mediate a Christo profecta sunt, congrua nimirum principiis ab illo traditis, ut sunt praecepta Apostolorum et Ecclesiae. Estque hoc probabilius. Nam propheta aut spiritualis suo judicio cognoscere non poterat, haec mandata a Christo immediate esse profecta; poterat autem cognoscere, quod essent Christi doctrinae consentanea, atque Ecclesiae ejus utilia. Deinde nec verisimile est, omnia, quae Paulus in hoc capite praecepit de ordine et honestate servanda in conventibus Ecclesiae, esse tradita a Christo immediate per sermonem aut revelationem; sed Spiritus sanctus assistebat Apostolis, quemadmodum et nunc assistit Ecclesiae, ut nihil praecipiant, quod non conducat ad eundem scopum cum praeceptis et doctrina Christi. HincApostolidicebant Actor. 15,: Visum est Spiritui sancto et nobis. Et Pauhis de se ipso supra cap. 7.: Puto, quod et ego Spiritum Dei habeam, et 2 Corinth. 13.: An experimentum quaeritis ejus, qui in me loquitur Christus?
14:38
38. Si quis autem ignorat, ignorabitur. In Graeco sic legitur: Si vero quis ignorat, ignoret. Quae eadem est lectio textus Syriaci, eamque Graeci tractatores, et cum iis Cajetanus, exponunt in hunc fere sensum: Cognoscant prophetae et spirituales, ea, quae scribo, Domini esse mandata. Si qui vero id ignorant, nec facile persuadentur, ut illa tamquam Domini mandata recipiant, eos sibi suaeque ignorantiae relinquendos censeo potius, quam ut cura iis longiori sermone concertem. Agnoscat et obtemperet, qui volet. Sic et alibi Paulus, ut supra cap, 7.: Quod si infidelis discedit, discedat. Et Joannes Apoc. 22.: Qui in sordibus est, sordescat adhuc. Atqui nostram lectionem exhibent omnes Latini codices et commentarii, recitatque ad hunc modum Hieronymus super Hosee 4., necnon Augustinus duobus locis supra citatis, quos et Beda suis inseruit collectaneis. Sensus autem hujus lectionis est: Si quis non agnoscit, haec esse Domini mandata, nec meis verbis, nec judicio prophetae aut hominis spiritualis acquiescit, sed mavult ignorare, vicissim ignorabitur a Domino, auditurus illud cum reprobis: Nescio vos, id est, Dominus eum non agnoscet pro suo. Idque vult Augustinus epist, 102., et ex eo Primasius, cum ignorabitur exponunt: improbabitur. Dicit eodem loco Augustinus, Apostobim bis verbis coercere et ad pacificum ordinem revocare inquietos, tanto ad seditionem faciliores, quanto sibi videbantur spiritu excellere, cum superbiendo cuncta turbarent. Ex hac scriptura sic intellecta recte docetur, ignorantiam eorum, quae scire oportet, non solum esse causam peccatorum, verum ipsam quoque in peccatum reputat-i, quatenus voluntaria sit directe, aut indirecte. Qaod et aliae docent Scripturae, ut Psalm. 24.: Ignorantias meas ne memineris. Item PsaUn. 70. et Jerem, 10.: Effunde iram tuam in gentes, quae te non noverunt. Igitur haec Latinorum lectio gravius exaggerat peccatum ignorantis, quam illa Graecorum; quamvis ea fortasse verior sit,
14:39
39, Itaque, fratres, aemulamini prophetare. Doctrinam totius capitis concbidit in snramam, Disseruit enim de dono prophetiae, et de dono linguarum, ea comparans inter se, et de ordinato eorum usu, Haec tria complectitur epibjgo, Graece xo Trpo^rjxsustv, ipsum prophetare. Praeceptum est ex bypotbesi. Quoniam, inquit, aemulatores estis spirituum, id consequi studete, quod magis aedificat, id est, donum et actum prophetandi potius, quam loqui linguis. Kepetitio est exhortationis positae initio capitis: Aemulamini spiritalia; magis autem, ut prophetetis.
Et loqui linguis nolite prohibere. Loqui, 10 XaXsTv. De linguis tamquam de humiliori dono loquitur, non dicens: aemulamini, sed: nolite prohibere, id est, ne rejicite tamquam malum aut inutile. Habet enim et illud suam utilitatem, modo quis in tempore utatur. Hoc autem admonet, ne propter ea, quae ad depressionem linguarum dixit, existimet aliquis illud donum abjiciendum.
14:40
40, Omnia autem honeste, et secundum ordinem fiant. Autem abest in Graecis. Honeste, zuoxrjixoviaiz, quod alii vertunt decenter. Ad honestatem et decentiam pertinet, ne mulieres in Ecclesia loquantur; id enim turpe est, ut ante dixit: ad ordinem, ne, quibus loqui licet, plures simul loquantur, sed singuli, alius post alium. In multis codicibus additur: in vobis; sed in melioribus non legitur, ut nec in Graeco et Syriaco, nec apud Ambrosium. At neque Pelagius, Primasius, Sedulius legisse videntur; tametsi facit ad complementum sententiae. In vobis, id est, in publico vestro conventu. Sequitur hujus epistolae tomus apud Theodoretum quartus, idemque ultimus.
14:1
1. Sectaminti caritatem ; « qui autem seclatur (vel persequitur, διώχει), inquit CArys., illud solum respicit, quod persequitur, et ad illud tendit, nec desistit, donec illud assecutus sit » (cfr ad 19,31). Porro attende, ex hac locutione recte deduci, caritatem esse rem, quae semel obtenta in animo perseveret donec expellatur (peccato), de habitu igitur caritatis Apostolum in superioribus egisse. Caritatem autem velut rem omnibus prorsus necessariam persequi iussi Corinthii gratias gratis datas (7x πνευματιχά, spiritualia, cfr 19,1) quaerere non prohibentur : aemulamini sprzritualia , magis autem ut prophetetis. Graeca lectio : ζηλοῦτε δέ (aemulamini autem), quum duo verba (sectamini, aemulamini) inter se opponat, minus studium in quaerendis charismatis ponendum esse innuit. Ceterum si haec sententia cum superiore monito (aemulamtini charismata meliora 12,13) confertur, prophetiam non tantum melioribus donis adnumerandam esse, sed etiam inter illa singularem locum occupare recte colligitur; secus enim Apostolus eam tantopere non commendaret. Nostra quidem in pericope eam cum sola glossolalia comparat illique anteponit; supr& autem (12,28. 29) prophetis secundum locum iam attribuerat, et quanto in honore in primitiva Ecclesia fuerint, ex Act. (11,97 ; 13,1; 15,32; 21,10) et ex Doctr. duod. Apost. (13,3), ἃ qua ἀρχιερεῖς appellantur satis apparct!. Iam ad argumentum suum transiens, ut prophetiam glossolaliae praestare ostendat, rationem duorum donorum describit :
14:2
9. Qui enim loquitur lingua , non hominibus loquitur, sed Deo ; nemo enim audit; spiritu autem loquitur mysteria ; ἃ. nam qui (lege : qui vero) prophetat , hominibus loquitur ad aedificationem et ezhortationem et consolationem. Glossolalus, quum linguis, quas ipse non minus quam au ditores eius ignorabant, Deum precetur sive gratias agat, Deo quidem loquitur ab eoque intelligitur; sed eius verba hominibus non sunt destinata, siquidem nemo eum audit, i. c. intelligit?, aliisque et sibi ipsi loquitur mysteria. Mysterit nomine plerumque res designantur, quae intellectui humano per se imperviae sola revelatione innotescunt (cfr 2," eic.) ; generaliore tamen sensu hie sumitur de rebus, quae ob formam vel potius ob linguam, qua proponuntur, non intelliguntur. quamvis per se intellectui imperviae non sint. Si glossolalus ipse sua verba non intelligens respicitur, verba Apostoli, quod Spiritus pro nobis gemitibus inenarrabilibus (στεναγμοῖς ἀλαλήτοις i. e. qui verbis exprimi non possunt) postulat (Jtom. 8,26), apte conferuntur; at inepte ex isto loco, in quo de glossolalia non agitur, unus alterve (Hojlst. elc.) collegit, glossolaliam inconditis gcmitibus constitisse. Porro interrogant interpretes, quo spirit glossolalus loquatur mysteria. Antiquiores Latini, qui erroneam lectionem (Spzritus loquitur mysteria) sequebantur, Spiritum S. intellexcrunt (Thom. Lyr. etc.) eisque moderni haud pauci nostram lectionem retinentes adstipulantur : afflatu Spiritus S. vel per Spiritum S. (cfr 12,3) loquitur occulta (Cai. Iust. Lap. etc., Mai. etc. — Grot. etc.) ; cui explicationi Bom. 8,26 videturfavere. Vcrum aliis ad v. 1^. respicientibus altera praeplacet sententia, quae « per spiritum intelligit affectum animi, ad quem pertinet devotio » (Est. Nat. Dr. etc. — Beng. Mey. God. etc.); velut aptiorem nos quoque eam praeferimus, quia Apostolus, si de persona Spiritus S. esset locutus, aliquam praepositionem (διὰ Πνεύματος, iv Πνεύματι) adhibuisset. Descripta glossolaliae ratione alterum comparationis membrum affert : qui autem prophetat (ita enim legendum esse, non tantum testes critici docent, sed etiam contextus, siquidem de praecedente sententia probanda aut explicanda non agitur), quum lingua omnibus auditoribus cognita utatur, hominibus loquitur eisque veram utilitatem suis sermonibus praebet. Glossolalus cum solo Deo colloquitur, propheta homines alloquitur, eosque aedt/icat, exhortatur, consolatur. Quibus tribus vocabulis integrum prophetiae argumentum compreheuditur; primum est generale et ad omnes fideles pertinet, qui propheticis sermonibus aedificari, i. e. in bono promoveri (cfr ad 8,1) debent. Duo alia ad certas fidelium classes coarctari videntur; exhortatione enim illi indigent, qui in via virtutis persequenda pigri segnesque sunt, consolatione illi, qui ob difficultates, quas experiuntur, vel ob tribulationes, quas patiuntur, animum despondentes de felici rei exitu desperare incipiunt. Futurorum revelatio occultorumque cordis inanifestatio iisdem verbis designantur, quatenus media erant, quibus Spiritus S. ad aedificationem omnium aut ad aliquorum exhortationem vel consolationem interdum uti voluit. Qua ex descriptione minor glossolaliae utilitas iam intelligitur : ^. Qui loquitur lingua, semet zpsum aedificat; qui autem prophetat, ecclesiam (De1) aedificat. Quae in verba optime TÀom. : « Illud, quod est utile soli facienti, est minus, quam illud, quod prodest etiam aliis : loqui autem linguis est utile soli ei qui loquitur, prophetare vero aliis prodest » et ipsi quoque prophetae, siquidem ipse, nisi pseudopropheta haberi velit, primus ea facere debet, quae aliis commendat (cfr supra p. ^15 ). Glossolalus vero, quamvis sua ipsius verba non in- . telligat, se tamen aedificat, quia pio affectu, qui linguae locutionem comitatur, ad Deum elevatur eique arctius coniungitur (cfr ad v. 14). eadem ratione qua piae virgines divino cultui sacratae, si linguam latinam ignorantes latinum officium recitant, magnum fructum ex precibus suis haurire possunt. Utile igitur est donum linguarum, sed utilior prophetia; hinc intelligitur Apostoli desiderium :
14:5
5. Volo autem omnes vos loqui linguis, magis autem. prophetare. Nam mator est, qui prophetat, quam qui loquitur. lénguis; nisi forte interpretetur, ut ecclesia. aedificationem accipiat. « Quia apud Corinthios, inquit CArys., mulü linguis loquebantur, Apostolus, ne de dono linguarum detrahere videretur, se omnes linguis loqui velle addidit » ; at pro magno suo erga eos amore summa quae potest eis dona exoptat ideoque magis desiderat, ut omnes propheticum charisma accipiant. Propheta enim, quia pluribus prodest, glossolalo maior est, nisi glossolalus praeter linguarum donum simul etiam charisma interpretationis acceperit (19,10. 99). Nam si ea, quae inspirante divino Spiritu linguis ignotis precatus est, lingua vulgari explicat, ut in auditoribus eosdem pios affectus, quos animo eius Spiritus S. indiderat, excitet, non sc solum, sed etiam ecclesiam, i. e. omnes qui coetui sacro intersunt, aedificat atque proin prophetae aequalis est. Interpretationis donum autem cum dono linguarum coniungi quidem potuit (cfr v. 13), verum plerumque cum eo coniunctum non fuisse videtur; id enim Apostoli modus loquendi satis indicat!, praesertim quum alios solo interpretationis charismate ornatos in ecclesia corinthia adfuisse insinuet (v. 98). Ut demum clarius intelligant, donum linguarum, nisi addatur interpretatio, fidelibus prorsus esse inutile, se ipse in exemplum affert :
14:6
6. Nunc autem (νῦν δέ, quum res sic se habeant, ut propheta glossolalo praestet et donum linguarum nudum fidelibus sit inutile), fratres, si venero ad vos linguis loquens, quid vobis prodero, nisi vobis loquar aut zn revelatione , aut tn scientia, aut in prophetia , «ut in doctrina? Quantum fructum Paulus Corinthi praedicationibus suis produxisset, experientia sua cognoverant neophyti; at hunc fructum producere potuerat, quia lingua eis cognita usus erat. (uae in memoriam eis revocans interrogat, quidnam demum sit effecturus, si in proximo suo adventu inter eos solo linguarum dono, quod amplissimum possidebat (v. 18), sit usurus. « Sit, inquit, qui linguis loquitur, Paulus; neque enim sic quidquam emolumenti ad auditores perveniet » (CÀryjs.); ad fideles in via virtntis promovendos ipse quoque Apostolus aliis charismatis indiget. Duae conditiones, quae eadem particula graeca (ἐάν) introducuntur, non ita sunt connectendae, ut secunda priori subiecta occasiones indicet, quibus Apostolus, licet linguis loquatur, Corinthiis utilis futurus sit : « si ad vos veniens loquar linguis, nisi simul interpreter, nihil vobis prodero » (Thom. Lyr. etc. Ramó. — Mey. etc.); quatuor enim expressiones (revelatio, scientia etc.) neque species sunt doni interpretationis, neque varii modi glossolaliae. Cum Graecis potius et t. Latina interpretatio : « nisi forte interpretelur », non aatis est accurata: exceptio eniin plerisque interpretibus duas conditiones immediate cum sententia conditionota coniungere debemus, ita ut haec quasi sit duplicanda : « si venero ad vos linguis loquens, quid vobis prodero? profecto quid vobis prodero, nisi vobis loquar aut in revelatione » οἷο. ἢ Quot iam et quae dona in secundo membro designentur, in controversia est. Quatuor enumerari multi censent antiqui (Oec. Theoph. Pel. Thom. Lyr. ctc.) nonnullique recentiores (Nat. Ramb. etc. — BHeng. Schn. eic.); in quibus definiendis non consentiunt quidem, sed vulgatior est explicatio, quam TÀom. primo in loco proponit, ut revelatio sit illustratio mentis relate ad res divinas (sapientia), scientia vero illustratio mentis de rebus terrenis ad aedificationem pertinentibus (scientia), prophetia de rebus futuris (prophetia), doctrina dc rebus moralibus (doctrina Hom. 12,7). At cui fundamento hac definitiones innitantur, equidem non video. 7Aeod. tria tantum distinguit, illa nimirum, quae νυ. 3. velut prophetiae argumenta sunt indicata; sed quomodo haec sententia verbis congruat, non explicat. Αἰδν « haec omnia unum significare » asserit; « docere enim nemo poterit, nisi intelligatur »; ratio verissima quidem est sed ad assertum demonstrandum minime apta. Recentiores et moderni plerique (Just. Est. Lap. etc., M Ev.Mai. etc. — Mey. KI Br. God. etc.) duo dona recte distinguunt, prophetiam et scientiam, quae singula binis elementis, interno et externo, designantur. Zlevelatio (ἀποχάλυψις i. e. manifestatio rerum occultarum) ad edendam prophetiam requiritur, sicut scientia (γνῶσις i. e. coguitio rerum divinarum) ad tradendam doctrinam; .doctrina enim (Rom. 12,5 idem est quod sermo scientiae (12,8). Itaque munera prophetae (exhortanlis et consolantis) et doctoris (docentis ct instruentis) glossolaliae opponuntur. 9. Donum linguarum nude spectatum utile non esse similitudinibus d lustratur. (1*,1-12). Cum 5. TÀoma nonnulli interpretes superiorem sententiam (v. 6) ad hanc sectionem trahentes Apostolum tribus argumentis (suo ipsius exemplo et duabus similitudinibus) glossolaliac nude spectatae inutilitatem demonstrare volunt (Lyr. Cai. Nat. MEv. etc. — God. Goeb. etc.). At praecedens sententia velut transitus rectius consideratur, quo prior sectio ita terminatur, ut alterius thema simul indicetur. Duabus autem similitudinibus, quarum prior ab instrumentis musicis (7-9), altera ab ipso quotidiano linguarum usu (10-19) desumitur, donum linguarum, nisi cum interpretatione sit coniunctum, plane inutile esse docetur; binis prioribus versibus (7. 8 et 10. 11) similitudinesipsae proponuntur, tertio (9. et 19) conclusio additur. Priorem hac ratione bene explanat TAom. : « Quum homo pcr instrumenta aliquid vult exprimere, sc. aliquos cantus, qui ordinantur vel ad fletum vel ad gaudium vel etiam ad lasciviam, non poterit diiudicari, ad quid canatur tibia vel cithara, 8i sonus sit confusus ct indistinctus ».
14:7
7. Tamen quae sine anima sunt vocem dantia , sive tibia sive cithara , nisi distinctionem sonztuum dederint , quomodo scietur id quod canitur aut citharizatur ? Recte quidem, minus tamen clare, interpres latinus graecam sententiam reddidit; quod si attendimus, particulam ὅμως (4amen) hic , uti alibi interdum (cfr Gal. 3,15), ex apodosi per hyperbaton in primam sententiam esse transpositam , versum clarius vertemus : « ea, quae inanima sunt (i. e. instrumenta inanima) sive tibia sive cithara, quamvis vocem dent (si ab aliquo inflantur vel pulsantur), tamen, nisi sonis distinctionem dederint, quomodo id quod tibia canitur (τὸ αὐλούμενον) aut. citharizatur, cognoscetur !? » Ut melodia quaedam percipiatur, non sufficit, ut tibia quomodocumque infletur aut cithara quomodocumque pulsetur, sed requiritur, ut soni singuli suam quisque altitudinem fortitudinemque habeant debitisque intervallis distinguantur; confusis sonis non efficitur melodia, quae dijnosci possit utrum sit ad gaudium an ad tristitiam. Haec lex est universalis valetque de omnibus instrumentis sive inflantur, sicut tibia, sive pulsantur, sicut cithara; id quod altero exemplo illustratur et confirmatur :
14:8
8. Etenim si incertam vocem det tuba, quis parabit se ad bellum? VXaria sunt tubarum signa militibus cognita ; alio ad pugnam, alio ad requiem evocantur; quibus ut regantur, ca clare et distincte audiant necesse est, id quod fieri nequit si soni confusi tuba eduntur. lam haec Apostolus adaptat argumento suo :
14:9
9. Ita et vos per linguam (i. e. per donum linguarum) nzs? mantfestum sermonem (εὔσημον λόγον sermonem bene significantem, i. e. intelligibilem) dederitis : quomodo sctetur id, quod dicitur? eritis entm £n a&ra loquentes. Quicumque alios lingua sibi prorsusignota loquentes audit, sonos quidem percipit, at confusos dumtaxat, quos coniungere non potest, ut verba ipsi intelligibilia constituant; neque magis , quam soni instrumentorum musicorum , nisi iuxta artem distinguantur, melodiam efficiunt, soni confusi linguae ignotae sermonem intelligibilem efficere videntur; atque ita fit, ut, sicut soni musici confusi aérem dumtaxat percutiunt nec quidquam producunt , etiam precationes glossolalorum, quia ab aliis non intelliguntur, frustra pronuntientur. Qua similitudine nonnulli abutuntur, ut glossolalos indistinctis et inexplanatis sonis usos esse demonstrent (EichÀ. etc.) ; sed immerito; nam soni isti non nisi illis crant indistincti ct inexplanati, quibus lin- «ua, qua utebatur glossolalus, erat incoguita. Id luce clarius apparct ex altera similitudine, qua Apostolus praecedentem sententiam quasi illustrat atque simul inutilitatem glossolaliae, nisi cum interpretatione coniuncta sit, confirmat :
14:10
10. Tam mwulta, ut pula (i. e. exempli gratia, εἰ τύχοι), genera linguarum. sunt tn (hoc) mundo et nihil. sinc voce est :
14:11
11. si ergo nesciero virtutem vocis, ero ei, cut loquor, barbarus , et qui loquitur, mihi barbarus. Versio haec nec clara est, nec salis accurata. Vocabulum φωνῆς, quod et sonum et vocem et sermonem (i. c. linguam) significat, in principio sententiae recte translatum est : « tam multa genera linguarum (γένη φωνῶν) sunt »; hanc enim appellationem elegit Apostolus, quia γένη Ὑλὼ σσῶν ei est terminus technicus ad donum linguarum designandum. Sed cadem significatio in reliqua sententia retineri debuit. Quapropter ἄφωνος non erat reddendum sine voce, sed sine lingua, i. e. illa re carens, quae ad linguae naturam requiritur. Lingua scilicet sonis, qui certas et definitas res significant, ita constituitur, ut haec eorum significatio nola sit oporteat ; neque enim soni quicumque lingua labiisque pronuntiati sufficiunt, ut lingua (1. e. sermo) constituatur, scd sonorum significalio cognita i. e. intelligibilitas requiritur; unde ἄφωνος hoc in loco apte reddi potest non zntelligibilis. Eadem ratione in v. 11. (τὴν 95vaμιν τῆς φωνῇς) sensus imguae (sermonis) melius retinetur, quamvis Vulgatae translatio (« virtutem vocis »), si vox pro vocabulo vel verbo sumitur (cfr Act. 13,37. τὰς φωνὰς τῶν προφητῶν, « voces i. e. verba prophetarum ») utcumque tolerari possit. Itaque haec erit sententiae versio et explicatio accuratior : « Tam multa exempli gratia! genera linguarum in mundo sunt, nec ullum (ex istis generibus per se) est non intelligibile..Si igitur virtutem alicuius linguae nesciam (i. e. linguam illam non intelligam), ei qui eam loquitur (τῷ λαλοῦντι, et qui eam proinde calletj ero barbarus, et (vice versa) is, «qui eam loquitur (ὁ λαλῶν), mihi erit barbarus ». Vocabulum βάρδαρος autem per onomatopoeiam formatum est ad exteros ivridendos, qui, quia eorum lingua ignorabatur, blaesorum in modum balbutire sonosque inconcinnos et incomptos edere videbantur. lntime igitur haec sententia cum v. 9. cohaeret ex iisque, quae in quotidiana vita fiunt, glossolalos, nisi sermones suos interpretentur, revera in aéra loqui nec ullum fructum producere ostendit. lam vero omnia charismata ad utilitatem ecclesiae (19,7) dantur; hinc ex demonstrata glossolaliae nude spectatae inutilitate sua sponte fluit monitum :
14:12
12. sic δὲ vos, quoniam aenmulatores estis spirituum , ad aedificationem ecclesiae quaerite, ut abundetis. Nexum non satis intelligentes antiquitus iam aliqui tria priora verba (οὕτως καὶ ὑμεῖς sic et vos) cum priore sententiae coniunxerunt hunc in modum : « si nesciero linguam aliquain, ero ei, qui eam loquitur, barbarus, et ille mihi erit barbarus : sic et vos linguis loquentes vobis invicem eritis barbari » (Theoph. Gl interl. Thom. qui erronee legit : « sicut vos », Lyr. eic.); recentiores nutem et moderni aliqui nonnulla saltem ad nexum restituendum supplere voluerunt (sic et vos eritis vobis invicem barbari; quod ne cunttingat, quoniam aemulatores estis spirituum, quaerite etc. Est. M Ev. Dr. — Rück ctc.). Quae ellipsis prorsus arbitrarie statuitur; prior vero explicatio tolerari posset, si sequenti sententiae particula conclusiva esset addita (« quoniam tgztur aemulatores estis » etc.), asyndeton vero hic ad mitti nequit. Multo rectius cum Oecum. plerique moderni particulae οὕτως vim conclusivam attribuunt : « Itaque (quia sc. ille, qui coram aliis lingua ignota utitur, pro barbaro habetur) et vos (sicut ego), quoniam charismata concupiscitis, illa assequi contendite, «uibus utilitatem et aedificationem eeclesiae magis promoveatis ». Nomine spiritum. (πνευμάτων) dona spiritualia (τὰ πνευματικά 12,1 ; 14,1) designari clarum est; quac omnía quidem unus idemque operatur Spiritus, sed quia singulis dividens prout vult (12,10) diversis donis scso in diversis fidelibus manifestat, alius quidem se spiritum sapicntiac, alius se spiritum scientiae etc. accepisse gloriari potuit; prorsus ridicule unus altervo rationalista (Hilgenf.) de multitudine quadam bonorum spirituum cogitavit, sicut multi mali spiritus intcrdum hominem aliquem invaserint. « Pcr ironiam Apostolum ncophytos appellasso aemulatorcs spirituum » putavit Theodor., sed ironiae non erat locus, ubi illos exhortatur, ut cadem ratione qua ipse (sic et vos, sicut cgo) in studio tam sancto non inanem plausum sectentur, sed omnes suos conatus ad ccclesiac utilitatem rcferant (cfr lust.) ; abundantiam enim charismatum cis exoptat, dummodo iis ad eum fincm utantur, ad quem & Spiritu S. conceduntur. 3. Glossolalta interprete deficiente in coetibus religiosis inepte adhibetur (15,13-20). Quoniam donum linguarum, nisi interpretatio accedat, aliis prorsus est inutile, consequens est, ut glossolalus etiam donum interpretationis sibi quaerere debeat (v. 13.). Quam conclusionem practicam ut confirmet, Apostolus precationem linguis factam, quia non totum hominem iuvet, ipsi glossolalo plenam utilitatem non afferre (15. 15) atque in coetibus publicis, quia non intelligatur, plane irrationabiliter adhiberi docet (16. 17). Suum quoque ipsius iterum (cfr v. 6) proponit exemplum, quippe qui in publicis coetibus, quia alios instruere velit, a glossolaliae usu abstineat (18. 19.) Quo sensu Paulus Corinthios donis spiritualibus abundare vellet, jam innuerat eos ad aedificationem ecclesiae quaerere iubens, ut illis abundent. Quae ut accuratius explanet, generale monitum quaestioni propositae adaptat :
14:13
13. Et ?deo , qui loquitur lingua, orct ut tnterpretetur. « Hic ostendit Apostolus, in eorum esse potestate, ut donum illud accipiant : nam oret, inquit, i. e. quae in eius potestate sunt posita, faciat; si diligenter enim et magno cum ardore petieris, accipies. Pete ergo, ut non solum habeas donum linguarum, sed etiam interpretationis charisma; quo fit, ut omnibus sis utilis » (CÀrys.). De precatione Apostolum loqui, qua donum interpretationis glossolalus ἃ Deo expetat, communis est et vera antiquorum omnium, quum Graecorum tum Latinorum explicatio, quam etiam moderni plerique cath. (M Ev. Bisp. LR. Dr. ctc.) et haud pauci acath. (K7 Br. Ev. Goeb. etc.) merito retinuerunt. Pauci tamen moderni cath. (Maz. Ram.) et multi acath. (Didlr. de W. Ew. Mey. God. Schn. etc.) ad sequentem v. 15, qui particula causali cum nostro coniungitur, prospicientes, monent verbum προσεύχε- 50ax (orare) in nostro vorsu sensu eodem, quo in sequente, sumendum esse, in sequente autem sententia προσεύχεσθαι usum doni linguarum ipsius designare ; itaque explicant : « ideo, qui lingua loquitur, linguis oret eum solum in finem, ut immediate postea precationem suam interpretetur ». Quae explicatio in se parum apta tantum abest, ut contextu postuletur, ut ei parum congruat. Praeprimis enim erronee supponit, omnes glossolalus interpretari potuisse et debuisse; at donum interpretationis cum glossolalia non semper fuisse coniunctum, ex toto Pauli tractatu apparet; nec omnes glossolalos debuisse ipsos interpretari, docet v. 27. Porro ex eo, quod προσεύχεσθαι γλώσσῃ (v. 11) sit idem quod /znguis loqui, profecto non sequitur, nudum verbum ποοσεύχεσθαι (v. 13) eodem sensu esse adhibitum. Demum particula causalis γάρ docet, in sequente sententia (v. 15) contineri rationem praecedentis (v. 13); iam vero minor uülitas, quam glossolalus zpse ex sua precatione trahit, non potest esseratio, cur linguis eum in finem loqui iubeatur, ut interpretetur. Donum igitur interpretationis petere iubetur glossolalus, idque proxime, quia ipse, si precationem suam intelligat, maiorem ex ea hauriat utilitatem :
14:14
1&. Nam si orem lingua, spiritus meus orat, mens «utem mea sine fructu est.
14:15
15. Quid ergo est? Orabo spiritu, orabo et mente ; psallam spiritu, psallam et mente. « Hunc locum inter ceteros huius capitis difficiliorem esse », haud immerito asseruit Sa/m., si ad plurimas, quae propositae sunt, eius explicationes attendimus; quid enim in his sententiis nomina spzrztus (τὸ πνεῦμα) οἱ mentis (ὁ vox) significent, res controversa et plena dissensionis inter antiquos et modernos interpretes est. Equidem eorum sententiam omnino praeferendam existimo, qui spiritum ἃ mente ita distinguunt, ut prior sit « pars affectiva hominis, prout ad spiritualia, ad Deum summe spiritualem, affecta est impulsu Spiritus S. ; altera vero pars sit intellectiva, prout contemplatur, meditatur et penetrat » (Cai. cfr Lyr. Dion. Sa, Est . Nat. Pic. L R. Dr. eic.). Nequc immerito exemplum afferunt hominis, qui latinae linguae expers ἃ Spiritu S. ad latinum Psalmum (ex. gr. Miserere) dicendum movetur; eius enim spzrztus. quidem orat, siquidem pars eius affectiva devotione ad Deum accenditur et ab eo spiritualem gratiam remissionis peccatorum petit; sed sens eius, i. e. intellectus, sensum verborum non meditatur nec penetrat; ideoque mens, quatenus οἱ incumbit officium penetrandi significationem eorum, quae in oratione dicuntur, sine fructu proprio manet, licet homo affectu intirnius cum Deo uniatur atque ita aedificetur (cfr v. 4). Alterum exemplum praebet quotidiana meditantium experientia ; haud raro enim fit, ut praevia meditatione accensus animus per aliquod temporis spatium cessante intellectus activitate in Deo quasi requiescat eoque fruatur; quo tempore spiritus, i. e. voluntas s. affectus, procul dubio orat dc beneficiis acceptis gratias agens aut nova beneficia expetens, mens tamen, i. e. intellectus, in directa divinarum rerum cognitione non proficit; atque ita accidere potest, ut homo. quamvis magna consolatione in meditatione fruitus sit atque etiam haud levem fructum ex ea desumserit, tamen immediate postea gravi tentatione vincatur, quia mens eius nec occasiones proximas praevidit nec subsidia ad tentationes effugiendas aut vincendas conquisivit. Quapropter, ut integer homo oratione sua privata iuvetur, oret oportet spiritu et mente, 1. e. non tantum affectu intimius cum Deo coniungatur, sed etiam intellectu ea, quae orat, meditetur ac penetret. Quae de precatione, eadem de gratiarum actione et de adoratione valent; psallat igitur quoque oportet et spiritu et mente. Ab hac interpretatione haud longe absunt alii moderni interpretes, pauci cath. (Bisp.), multi acath. (Beng. Mey. Kl Br. God. (zocb. etc.), qui nescio quam psychologiam secuti nomine mentis quidom intellectum, nomine spiritus autem « intimam substantiam et essentiam animi » (innerste Substanz und Wosenheit der Seele » Bisp.) aut « penetrale mentis » (Beng. Mey.) designari dicunt, cetorum eodem modo, quo nos$, sententiam explicant. ΑἸ nomine spiritus « imaginativam virtutom intelligunt, qu&e oret, in quantum voces seu similitudines rerum corporalium tantum sint in imaginatione, quin intelligantur &ab intellectu » (Thom?. cfr S. Aug. do Trin. XIV. 16); sed num inferior animae (acultas usquam vocatur πνεῦμα ἢ Alii spiritum volunt esse « rationem ea, quao oro. mihi dictantem » (Thom?.); sed si ratio dictat, mens sine fructu non ost. Longius a vero recedunt , qui spiritum dicunt esso halitum, i. c. vocem, quae loquitur, ut sensus sit: « ore quidem moo oro, sed sino attentione et devotione » (Prim. Herc. Gagn. Erasm. Mar. etc.). Alii demum spiritum intelligunt « charisma, quod datum est mihi et movet linguam » (Chrys. etc.) aut ipsum « 8piritum 8. qui nobis datus nos.ad orandum inclinat ct movot » (Thom!. Mai. eto. — Bilir. Rück. Heinr. etc.); sed num charisma mihi datum aut Spiritus 8. mihi datus eodem modo, quo de mente wea loquor, dici potest : Spiritus meus ἢ Altera explicationis differontia spectat vocabulum ἄκαρπος (sine fructu), Plerique antiquiores illud de fructu ipsius orantis interpretantur; sensu igitur passivo, sicut nos, illud sumunt. At Theod. iam sensu activo illud sumsit monens « fructum, de quo agatur, esse auditorum utilitatem » ; simili ratione quoque S. Basil. (Reg. brev. tract. 278) : « quando ignota sunt adstantibus, inquit, precum verba, sine fruciu est mens precantis, quum nemini utilitatem afferat : quando autem adstantes precationem , quae audientibus utilis cssc possit, intelligunt, tunc orans eum fructum habot, ut meliores fiant auditores ». Quae sententia, licet haud paucis placuorit (Just. Lap. - Tir. Gord. M Er. Mai. Ramb. ctc. — Heinr. etc.), nobis non probatur, quia non intelligitur, cur ad hunc sensum exprimendum, quem jam saepius indicaverat, Apostolus tam miram phrasin elegerit; cur enim πη ἐς specialem mentionem fecit? Clarius enim dixisset : « spiritu mens orat quidem, sed alios non aedificat » (cfr v. 2. 4. 6 cto.). Quodsi glossolalus precationis suae plenam utilitatem ipse iam non percipit, multo minor est fructus, quem adstantibus sua oratione affert; aliqua quidem ratione ipsi quoque orantis devotione, «quae et ex eius voce et ex toto eius habitu exteriore cognoscitur, iuvari possunt, at verba eius non intelligentes eius orationem nec approbare nec suam facere possunt :
14:16
16. Ceterum, si benedizeris spiritu, qui supplet locum idiotae : quomodo dicet, Amen , super tuam benedictionem? quoniam quid dicas , nescit.
14:17
17. Nam tu quidem bene gratias agis, sed alter non aedificatur. Locutionem spzritu. benedicere (εὐλογεῖν πνεύματι) idem hoc in loco significare, quod linguis ignotis benedictionem vel gratiarum actionem proferre, contextus docet; neque minus clarum est, verba benedicendi (εὐλογεῖν) et gratias agendi (εὐχαριστεῖν, εὐγαρι- στία) velut synonyma haberi (cfr ad 11,24). Porro :dio(a (ἰδιώτης) a Graecis et a plerisque recentioribus modernisque intelligitur homo privatus nullo munere publico fungens; in oppositione igitur ad glossolalum , qui eo tempore, quo in ecclesia dono suo utitur, publicam personam agit, nomine hoc omnes, qui coetui intersunt, designantur. Minus recte antiquiores Latini cum i^? et GI ord. nomine idiotae virum imperitum vel rudem intellexerunt : « idiota proprie dicitur, qui scit tantum linguam, in qua natus est » (TAom.). Cireumlocutio autem (qui supplet locum idiotae, ὁ ἀναπληρῶν τὸν τόπον τοῦ ἰδιώτου) nec cum Graecis de laicis in oppositione ad clerum, nec cum aliis de illo, qui designatus fuerit, ut sacerdoti respondeat (cfr Est. etc.), interpretanda videtur, sed eam elegit Apostolus, quia relatio, «quae episcopum inter et plebem semper adest, illo dumtaxat tempore inter coetum fidelium interque glossolalum intercedit, quo hic a Spiritu S. ad publice precandum adiuvatur. Ktaque auditores, quum glossolali verba non intelligant, rationabiliter ei nec respondere nec dicto Amen (ita fiat) eius benedictionem gratiarumque actionem sibi appropriare possunt. Morem enim, ut episcopis vel presbyteris aut etiam prophetis et glossolalis preces praeeuntibus integra fidelium congregatio Amen acclamantes sese cum illis hane orationem Deo offerre profiterentur, primi Christiani, uti multos alios ritus, ex synagoga transumserant (cfr Deut. 27,15 sqq.; 1 Par. 16,36; Ps. 105,48 etc.); idem quoque post apostolicam aetatem est retentus (cfr S. Justin. M. Apol. 1. 65. etc.) atque ad nostra usque tempora perdurat. Animadvertatur oportet, Paulum de precibus, quibus SS. Eucharistia consecrari solebat, aliisve ordinariis liturgiae precibus, quac fidelibus, etsi forte non omnia et singula verba audiebant aut intelligobant, plane cognitae erant, non agcre, sed de extraordinariis precationibus, quarum ipsum argumentum, nisi explicabatur, omnibus prorsus erat ignotum; porro extraordinarias quoque illas precationes ab Apostolo non absolute vituperari, sed omnino permilti, si quis adsit qui eas interpretetur. Immeritissimo igitur antiquiores et moderni acath. his Pauli verbis nixi Ecclesiam ob li- Lurgicum latinae linguae, quae a plebe non intelligatur, usum vituperant. Praeprimis enim argumentum precuni liturgicarum populus christianus, etsi verba non intelligat, plane intelligit, et quum in tota liturgia nihil con- Hineri sciat, quod non maxime sanctitatem ac pietatem spiret mentesque. in Deum erigat, omnes quoque precationes dicto Amen approbare sibique appropriare potest ac debet. Secundo extraordinariae precationes linguis ignotis prolatae a Paulo vituperantur, si inlerpres, qui eas auditoribus ex- plicet, deest; atqui interpres populo christiano numquam deest, qui ei liturgicas preces explicet; quin imino « ne oves Chrisli esurirent neve parvuli panem peterent οἱ non csset, qui frangeret eis, mandavit sancta synodus (tridentina) pastoribus et singulis curam animarum gerontibus, ut frequenter inter missarum celebrationem vcl per se vel per alios ex iis, quae in missa leguntur, aliquid cxponerent, atque inter cetera sanctissimi huius sacrificii mysterium aliquod declararent, diebus praeserlim dominicis ct festis » (Conc. Trid. Sess. 22. Doctr. de sacrif. miss. cp. 8); eadem episcopis quoque omnibus praecipit, « ut non solum, quum sacramenta per se ipsos populo erunt administranda, prius illorum vim et usum pro suscipientium captu explicent, sed etiam idem a singulis parochis pie prudenterque, etiam lingua vernacula, si opus sit et commode fieri poterit , scrvari studeant iuxta formam a sancta synodo in catechesi singulis sacramentis praescribendam , quam episcopi in vulgarem linguam fideliter verti atque ἃ parochis omnibus populo exponi curabunt » (Sess. 24. de rcform. 7). Quomodo igitur verba paulina de latinis precibus et formulis liturgicis explicari possint, nemo prudens intelliget. Profecto preces omnes liturgicae, quae in sacrificii augustissimi celebratione, sacramentorum administratione etc. adhibentur, cunctas in linguas sunt translatae, innumeris cditionibus propagatae, quam plurimis coinmentariis explicatae et illustratae; quomodo ergo cum precalione aliqua comparantur, quain glossolalus extraordinario Spiritus S. instinctu pronuntiavit sed ne ipse quidem inlellexit, nodum explicare aut interpretari potuerit? Bene acatholicorum obiectionem iam praeoccupavit Thom. : « Quare non dantur benedictiones in vulgari, ut intelligantur a populo et conforment se magis eis? Dicendum est, quod forte fuit in Ecclesia primiliva, sed postquam fideles instructi sun! et sciunt , quae audiunt in communi officio, fiunt benedicliones in latino ». Nonne demum in ipsa apostolica liturgia vocabula nonnulla aramaica (Amen, Maran atha, Abba etc.) adhibebantur, quae neophytis explicari debebant, uti nunc preces latinae populo explicari debent? Sed haec satis multa vel plura potius, quain necesse fuit, de hac stulta obiectione (cfr Just. Est. Lap. Nat. Pic. M Ev. ctc.). Quam inutile fidelibus donum linguarum esse censeat, nisi accesscrit interpretatio, ultimo in loco suo ipsius exemplo probat :
14:18
18. Gratias ago Deo (meo) , quod omnium vestrum lingua loquar;
14:19
19. sed n ecclesia volo quinque verba sensu meo loqui, ut et alos instruam, quam decem millia verborum in lingua. Latina lectio, quum corinthii neophyti omnes graecam linguam haberent vernaculam, difficultatem quandam creat, quam variis modis antiquiores removere conabantur ; alii enim in ecclesia corinthia etiam ludaeos, qui lingua syra et hebraea utebantur, adfuisse monuerunt (A'*" etc.), vel graecae linguae fuisse varias dialectos (Haym. Mar. etc.), vel Corinthum, utpote magnum in emporium, omnium nationum homines confluxisse (Lap. etc.); alii Paulum omnes ubique terrarum neophytos alloqui aut de omnibus illis linguis loqui statuerunt, quae a glossolalis corinthiis adhibitae sint (Herv. Lomb. etc.). Quae et alia similia effugia superflua sunt, si genuina lectio graeca retinetur, quam etiam praetulit, sed nimis arcte explicavit S. Hier. : « Apostolus Paulus, inquit, gratias agit Deo, quod cunctis Apostolis magis linguis loquatur » (ad Hedib. ep. 120,9); neque enim Apostolis, sed cunctis neophytis corinthiis Paulus sese comparat. Namque tantum abest, ut linguarum charisma, etiamsi illius minorem utilitatem multis argumentis demonstravit, vilipendat aut despiciat, ut Deo gratias agat, qui summo in gradu illud ipsi dederit. Omnes enim fideles se hoc dono superare asserit, quin etiam pro arbitrio ab eo adhibendo sese abstinet soli fidelium utilitati intentus, quam unice quaerat sed precationibus ex linguarum dono prolatis, i. e. non intellectis, promovere nequeat. Hinc zn ecclesia, i. e. in publica fidelium congregatione, qutnque,i. e. pauca, verba τῷ νοΐ (vel διὰ τοῦ νοός) i. e. per intellectum suum eum in finem, ut simul alios doceat, dicere mavult, quam decem milia verborum ἔπι linqua, quibus ipse quidem aedificatur, sed neophyti in via virtutis non promoventur. Per intellectum suum vel intellectu suo loquitur, qui verba sua intelligit auditorumque necessitatibus adaptare potest. Etsi Pelag. scite iam monuerat, iis, qui quac essent quinque verba inquirerent, quacrendum quoque esse, quae essent decem millia verborum, multi tamen antiquiores varia de quinque illis verbis coniectarunt. S. Hier. ea ad quinque Moysis libros (ad Paulin. ep. 53,8), TAeophyl. ad medicinas quinque refert, quibus quinque sensus nostri sanentur; iuxta 7/om. doctor quinque res docere debet : credenda, agenda, vitanda, speranda, timenda; omnisque oratio, ut perfectum praebcat sensum, quinque partibus constare dehet : subiecto, praedicato, copula verbali, determinatione subiecti, determinatione praedicati. Quibus mcrito praetermissis adscribere malunius practicam conclusionem , quam ex his Pauli vcrbis colligit Caiet. : « Unde discere debemus, eligibilius esse, ul in ecclesia dicantur divina, i. e. horae canonicae et missae , intelligibiliter sine melodia musica , quam sic ut non intelligi possint, qualiter sunt Lam particulac, quae sonis committuntur orgzanorum, quam quas cantus reddit imperceptibiles vel multitudine clamoris occupantlis, vel qualitate cantus notas magis quam verba concinentis » vel infinita repetitione et permixtione vocabulorum aut syllabarum, quae per se sensum non exprimunt. ἧς, Glossolalia infidelibus quoque, quibus est signum , minus est ulzlis, quam prophetia (14,90-25). A fidelibus, quibus linguarum charisma, si cum interpretationis dono coniunctum non est, multo minorem, quam prophetia, utilitatem praestat, Apostolus ad infideles monito quodam transit, quod prioris pericopae est clausula et alterius exordium :
14:20
90. Fratres, nolite pueri effici sensibus, sed maltia parvuli estote , sensibus autem perfecti estote. Pueri de rerum omnium pretio non ex earum utilitate sed ex externa earum specie carumque iucunditate diiudicare solent. Similem agendi modum Corinthii tenuerunt, qui glossolaliam ob maiorem quam excitabat admirationem praediligebant ad fratrum utilitatem non attenti. Itaque magna cum caritate quidem (velut fratres enim eos alloquitur) sed non sine acerba quadam ironia neophytis de sapientia sua superbientihus et gloriantibus inculcat, ne pvweri fiant sensibus (τοῖς φρεσίν). Φρήν vel potius φρένες proxime praecordia significat velut mentis sedem, sed ab antiquissimis iam profanis scriptoribus ad mentem ipsam «esignand:un adhibetur, ut φρήν fere idem sit quod νοῦς, pluralis tamen (φρένες) sanae mentis alfectum, ut ita dicam, seu prudentiam exprimat. Prudentia igitur pueros longe superare virosque perfectos eos csse iubet, sed eodem tempore maneant oportet, uti parenthetice inserit, non tantum pueri (παιδία), sed etiam parvuli malitia (τῇ κακία νηπιάζετε); ad Domini praeceptum (Matt. 10,16) videtur alludere, qui serpentium prudentiam et columbarum simplicitatem suis commendavit. Qua &dmonitione praemissa ostendere aggreditur, infidelibus quoque, quamvis eis linguae in signum sint datae (21. 22), prophetiam longe utiliorem esse, quippe qua sola ad verum Deum agnoscendum adducantur (23-25). Atqui linguas infidelibus in signum esse datas, ex typico sensu textus alicuius prophetici colligit, qui simul quae sit huius signi natura docet.
14:21
91. In lege scriptum est : Quoniam (ὅτι) in aliis linguis et labiis altis loquar populo huic : et nec sic ezaudient me , dicit. Dominus. Nomen /egis plerumque quinque libros mosaicos, utpote totius veteris oeconomiae fundamentum, designat, latiore tamen sensu haud infrequenter omnes quoque veteres Scripturas comprehendit (cfr Joan. 10,3^4; 129,34; 15,95 etc.); quem loquendi usum secutus Paulus verba, quae 7s. 28,11 sqq. leguntur, in 696 scripta esse dicit. Liberrimo modo ea allegat ab alesandrina versione, quam plerumque sequitur, longissime recedens, quia genuinum sensum nec clare nec accurate reddiderat ; hebraicam igitur sententiam suis verbis exprimit ea pracetermittens, quae ad finem cius non pertinebant. Illo in loco! Deus per Isaiam incolas regni Iuda carpit, qui prophetam divina praecepta inculcantem divinaque iudicia minitantem irridebant balbutiente ebriorum voce vaticinia eius per ludibrium iniitantcs : « manda remanda , manda remanda, exspecta reexspecta, exspecta reexspecta , modicum ibi, modicum ibi » (vel accuratius : « praeceptum ad praeceptum, praeceptum ad praeceptum, norma ad normam, modicum ibi, modicum ibi » *31 3p2 «p *5 sv vy? 7x). Quam irrisionem Deus impunem esse non sinot : « nam per balbutientes labiis et per linguam alienam loquetur ad populum hunc , cui dixit : ibi est requies, date requiem fessis, ibi est refectio, et audire noluerunt. Et crit eis verbum Domini : manda remanda..., ut vadunt et cadant retrorsum et conterantur et illaqueentur et capiantur ». Quac a propheta ex divina inspiratione dicta sunt, ea Deo loquenti directe attribui possunt; quare mutatio tertiae personae in primam et additio verborum : dicit Dominus, sensum non alterant. Baibutientes linguis (nDij *375) porro sunt barbare loquentes, i. e. alienis linguis, quae non intelliguntur, utentes; hinc prioris membri sensus apud prophetam ct apud Apostolum idem est. Difficultas vero quaedam in co est, quod ultima verba ab Apostolo allegata in prophetae vaticinio non 6550 expressa videantur. Immerito enim ab antiquis et modernis interpretibus verba prophetao : et audire noluerunt, cum verbis Apostoli : ef nec sic ezaudient me comparantur ct componuntur; propheta enim illis verbis inobedientiam Iudaeorum velut causam indicat, propter quam Deus per barbaros ad populum sit locuturus; Paulus vero suis verbis effectum indicat, quem 1. De toto hoc vaticinio cfr K&nabenbauer Comment. in Is. I. p. 504 sqq. locutio barbara in populo sit productura, vel potius non productura : sensum igitur prorsus mutasset, si illa prophetae verba allegasset. At attendas velim, prophetam quum versu insequente (et orit eis verbum Domini..., ut vadant et cadant etc.) tum toto reliquo vaticinio clare indicare , locutionem illam barbaram fructum conversionis populi non esse producturam ; uti alibi igitur (cfr ad 1,31) Paulus paucis suis verbis hunc prophetae sensum expressit; neque tamen negamus, eum prioribus prophetae verbis (e£ noluerunt audire) adductum osse, ut simili expressiono uteretur. Deus ergo per prophetam minatur, sese in populum iudaicum , qui fide abiecta prophetas balbutiente lingua irridebat, gentes barbaris linguis utentes esse immissurum, atque simul fore praedicit, ut per barbaros illos populus ad conversionem non adducatur. Iam vero Assyrii (eorum enim irruptionem annuntiat Isaias), quorum lingua, quamvis hebraeae vicina esset, a Iudaeis non intelligebatur quorumque in exercitu aliae multae nationes barbarae erant, Apostolo typus sunt eorum, qui in Novo Test. charismate linguarum erant instructi; adducto enim vaticinio statim concludit ;
14:22
92. Itaque linguae in signum sunt non fidelibus, sed s£nfidelibus. Quo cum iure typicam hanc rationem statuat et ex prophetae verbis hanc conclusionem derivot, ex iis, quae disseruimus, satis apparet. Etenim Assyrii lingua ignota loquentes ἃ Deo sunt missi, quando populus intelligibili prophetarum sermone irriso et reiecto infidelem se esse factum demonstraverat, et signum fuerunt omnipotentis Dei, qui ut verba sua spernantur et irrideantur non permittit; Assyriorum vero missione manifestata quidem, sed non sublata est Iudacorum infidelitas, qua indignos sese reddiderant, quibuscum Deus intelligibili prophetarum voce amplius loqueretur. Atqui si prima linguarum apparitio perpenditur, clarum est , eas quoque non fideli, sed infideli populo velut signum divinae potentiae esse datas easque populum ad conversionem non adduxisse, sed in infidelitate reliquisse. Namque Iudaeis, qui Messiam suum plus tribus annis Evangelium intelligibili sermone annuntiantem splendidisque miraculis confirmantem respuerant mortique tradiderant, paucis bebdomadis postea in die pentecostes Apostoli linguis loquentes sunt missi ; tantum vero abest, ut hoc divinae omnipotentiae signo ludaei infideles ad Messiam suum sese converterint, ut Apostolos variis linguis magnalia Dei celebrantes musto plenos esse proclamaverint (Act. 9,13. 15). Proxime igitur et dirccte linguae non ad fidelium fidem confirmandam, sed ad manifestandam et etiam certo quodam modo puniendam infidelium infidelitatem sunt datae. Sicut Dominus olim ipse, quum planam eius praedicationem [udaei accipere renuissent, clare et aperte eis amplius loqui noluit sed per parabolas docere coepit (cfr MattÀ. 13,10 sqq.), Deus quoque glossolalos infidelibus in signum misit, quo eos indignos esse ostenderet, quibuscum clare et aperte loqueretur. Sed aliud est in signum esse, aliud ad utilitatem esse : itaque Paulus linguas fidelibus in signum datas esse negans, nequaquam eas fidelibus inutiles esse docet; quomodo enim sibi ipse contradiceret (cfr v. & etc.)? Neque ex eius verbis colligere licet, linguas infidelibus esse signum mere obiurgatorium nec ullam eis utilitatem attulisse. Directe quidem et immediate glossolali ad infidelium conversionem non magis iuvant, quam olim Assyrii ad Iudaeorum conversionem iuverunt (cfr v. 23); sicut vero remote et indirecte Assyriorum irruptio co nversionem ludaeorum praeparavit, ita linguae ad praeparandam infidelium conversionem aliquid interdum conferre possunt : revera in prima pentecoste multos Iudaeos hoc signo obstupefactos et quasi exterritos confusosque Petro miraculi rationem explicanti aures praebuisse eiusque deinde exhortatione ad poenitentiam agendam adductos esse videmus. Arctius ergo S. CArys. sensum signi explicat, si id « unum linguarum opus et munus » fuisse dicit, ut obstupefacerent et conturbarent infideles. Linguae igitur in signum sunt non fidelibus, sed infidelibus; prophetiae autem (lege : prophetia autem, ἡ δὲ προφητεία) non infidelibus sed fidelibus. Alterum hoc membrum Apostolus ex Isaiae verbis, qui de prophetia non loquitur, velut conclusionem non derivat, sed velut sententiam per se claram omnibusque notam priori membro elucidationis gratia addit; ex quo ceu praedicatum supplendum est : εἰς σημεῖόν ἐστιν : « prophetia fidelibus z& signum est »; hoc enim supplementum contextus grammaticus evidenter postulat, et Apostolus, si nudum verbum est aut aliud praedicatum (usui est etc.), id quod nonnulli censent (Est. etc. — Mey. ete.), suppleri voluisset, illud exprimere debuisset. Ac profecto sicut linguae sunt signum infidelibus, quo Deus eorum infidelitatem patefacit et condemnat, ita prophetia fidelibus est signum, quo Deus eorum fidem manifestat et approbat. Prophetae enim, si pro ordinario suo munere fidelibus ad aedificationem et exhortationem et consolationem loquuntur (v. 3), fidem iam supponunt et promovent; sin vero aliquoties a Spiritu incitantur, ut infideles alloquantur, sermonibus suis eos ad fidem adducunt (v. 25), dum linguis loquentes eos in infidelitate relinquant. Iam quo sensu dixerit, linguas infidelibus, prophetiam fidelibus in signum esse, Apostolus duobus exemplis accuratius eo fine explanat, ut prophetiam infidelibus quoque utiliorem, quam glossolaliam, esse ostendat, quia linguae eos ad fidem non adducant (v. 23), prophetia vero ex infidelibus fideles faciat (24. 25). Ita enim pergit :
14:23
28. St ergo conveniat untversa ecclesia in unum et omnes linguis loquuntur, intrent autem. 1dtotae. aut. infideles : nonne dicent, quod msanitis? Utrum Apostolus omnes simul eodem tempore, an omnes unum post alterum linguis loqui supponat, dissentiunt interpretes; quoniam glossolali non fidelium coetum sed solum Deum alloquebantur, nihil impedit, quominus eos eodem tempore locutos esse admittamus; procul enim dubio in festo pentecostes Apostoli omnes eodem tempore magnalia Dei variis linguis celebrabant (cfr Act. 2,1 sqq.), atque in ecclesia corinthia quoque glossolalos simul locutos esse , Apostoli praeceptum , quo id in posterum lieri vetat (v. 97), satis clare docet (cfr A'e etc., Lap. etc., Mai. etc. — O(sA. etc.). Dissentiunt quoque interpretes, quinam nomine idiotarum designentur. Atqui clarum est (licet nonnulli contradicant : Heinr. God. etc.), nomen hoc loco non eodem sensu, quo v. 16., usurpari : ibi enim εἰ qui idiotac locum tenet soli glossolalo publicam personam agenti opponitur, sed hic idiotae ab universo fidelium coetu in unum congregato distinguuntur, ita ut membra illius ecclesiae, in cuius congregationem intrant, esse nequeant; quoniam vero etiam ab infidelibus distinguuntur, admittamus necesse est, eos aut esse fideles ex aliis ecclesiis, in quibus charisma linguarum ignotum erat, Corinthum advectos, qui igitur istius rei ignari erant (Btsp. etc. — Moy. etc.), aut cos esse neophytos vel catechumenos, qui eousque glossolalos nondum audierant (Theod. Pel. etc. Est., etc. — Olsh. etc.). Iuxta Paulum ergo tantum abest, ut glossolalia infideles ad fidem adducat, ut eorum irrisionem provocet; sicut Apostoli linguis loquentes ab infidelibus Iudaeis dicebantur musto pleni, ita fideles linguis loquentes ab infidelibus insanire (μαίνεσθαι 1. e. arveptitii esse GI. interl.) dicuntur, Prorsus diversa est prophetiae ratio :
14:24
9&. δὲ «utem omnes prophetent, intret autem. quis £nfidelts vel idiota, convtncttur ab omnibus, ditudicatur ab omnibus ,
14:25
95. occulta cordis eius manifesta fiunt , et tta cadens ?n faciem adovrabit Deum , pronuntians quod vere Deus 1n vobis 344. Quoniam prophetae coetum fidelium alloquebantur, eos simul eodem tempore locutos esse, admitti non facile potest; attamen Apostolus praecepto, quod prophetis dat (29. 30), etiam hunc abusum Corinthi exstitisse, videtur insinuare. Nihilominus eorum sermones, quia ab omnibus intelligebantur, fructu suo non plane carebant, Spiritu enim divino illustrati prophetae vividis coloribus vitia hominum eorumque sequelas ita depingebant, ut peccator culpam suum fateri cogerctur (convincitur); praetextus vanos, quibus homines coram mundo ef coram se ipsis culpam suam diminuere atque obtegere conantur, detegebant, ut peccator veram suam imaginem iam clare videret (dtéudicatur); peccati deinde fontes, superbiam, concupiscentiam oculorum el carnis patefaciebant, ut occulta cordis manifesta fierent; quibus sermonibus perculsus infidelis Deum ipsum in prophetis loqui agnoscebat ct ad poenitentiam adductus (cadens ὧν faciem) collum suum iugo fidei submittebat ( Deumadorabit) . Itaque quum charisma linguarum ad infidelium conversionem directe non iuvet, summae utilitatis ipsis quoque infidelibus est prophetia, quippe qua directe et immediate ad fidem adducantur; glossolali enim ab infidelibus plerisque pro arreptitiis, qui a malo spiritu regantur, prophetae vero pro veri Dei interpretibus habentur. Alii verba ἐπ υοδὲς explicare malunt : quod Deus vere in4er vos sit, in vestro coetu colatur; sed explicationem nostram praeferimus, ut accuratior habeatur oppositio ad glossolalorum descriptionem, qui μαίνεσθαι (a daemone agitari) creduntur. Apostolus, sicut tractatus suos de idolothytis et de agapis terminaverat praeceptis, quae observari voluit (10,15-11,1; 11,33 sq.), nunc quoque a theoretica de charismatis doctrina ad praxin transiens Corinthios instruit, quomodo donis acceptis uti debeant, ut ille, quem Spiritus S. intendit , fructus, i. e. utilitas ecclesiae , obtineatur. Praemisso itaque praecepto generali (v. 26) accuratiora praescribit de duobus istis donis, quae inter se comparaverat, de glossolalia (27. 28) et de prophetia (29-33); prohibet deinde, quominus mulieres in publicis coetibus loquantur (38-36), atque praecepta sua velut divina ab omnibus agnosci iubens (37. 38) ea summatim repetit (39. &0). Toto ultimo capite de linguarum et prophetiae tantum donis egerat, al in praeceptis suis ad ea quoque attendit, quae de charismatis in genere docuerat. Hinc interrogat :
14:26
26. Quid ergo est, fratres? quaenam conclusiones practicae ex doctrina tradita deducantur oportet ? Praeprimis sequitur, nullum donum esse spernendum, at omnia ita adhibenda, ut finis a Spiritu S. intentusobtincatur : Quum conventtis , unusquisque vestrum psalmum habet, doctrinam habet, apocalypsin habet, linguam habet, interpretationem habet : omnta ad aedificationem fiant. Perse patet, eum non esse verborum sensum , ut singuli omnibus istis donis ornati sint, nec etiam ut omnes fideles nullo excepto unum ex istis donis possideant, sed pronomen ἔχαστος (unusquisque) ad solos pneumaticos restringendum videtur, et continua repetitio praedicati (ἔχει Aabet) distributionem sufficienter indicat : sensus igitur est : inter pneumaticos unus quidem (ὁ μέν) habet psalmum , alter (ὁ δέ doctrinam etc. (cfr 13,1 sqq.). Charismatis vero antea iam enumeratis novum hoc in loco additur : psalmum habet; simili enim modo, quo antiqui psalmistae et in Novo Testamento B. Virgo et Zacharias (Luc . 1,46 sqq. 67 sqq.), etiam inter primos Christianos aliqui a Spiritu S. in - citabantur, ut canticis laudes Dei celebrarent lingua vulgari ; errant , enim qui de hymno linguis dicto (v. 15) hic agi putant (Est.), siquidem donum linguarum postea nominatur. Doctrina (διδαχ) ab iis proferebatur, qui donum scientiae habebant, apocalypsts erat charisma prophetarum (cfr ad v. 6). Textus graecus receptus linguam praemittit apocalypsi, sed ordinem Vulgatae tuentur omnes meliores codd. graeci, ita ut /ingua et interpretatio, uti semper, coniungantur. Iam vero omnia haec dona in coetibus publicis adhiberi possunt, «at omnia ad unum tendant oportet, nempe ad proximi utilitatem ; nihil fiat temere et inconsiderate. Si enim non accedis fratrem aedificaturus, cur accedis? Non magnae, inquit, mihi cura e est charismatum differentia; unum est mihi curae, ct unum est , in quo meum pono studium, nempe ut omnia ad aedificationem fiant. Ma etiam qui parvum habet donum, eum qui magnum habet superabit ac praetervehetur, si hoc adsit. Propterea enim sunt dona, ut unusquisque aedificetur » (CArys.). Ex hoc loco aliqui acath. colligunt, in primitiva Ecclesia facultatem publice docendi certo muneri non fuisse alligatam nec ordinarium adfuisse magisterium (Mey. Heinr. etc.); sed saepius iam monuimus , in toto hoc tractatu de ordinariis Ecclesiae muncribus non agi, sed de oxtraordinariis donis, quae Spiritus S. prout voluit inter primos Christianos distribuit, ut eos in fide confirmaret. Libenter igitur fatemur, ex hoc loco ordina rium in Ecclesia magisterium non demonstrari ; at alia non desunt nec in paulinis epistolis nec in aliis Novi Test. libris testimonia, quibus evidentissimc demonstratur. Porro Lap. in nostro loco « ritum et ordinem sacrorum in Christianorum conventibus a Paulo et Apostolis institutum » tradi censet, eundemque esse vult, quem S. Just. M. (Apol. I. 67) et Tert. (Xpol. 39) describunt ; inter neotericos quoque unus alterve (God.) integrum ordinem coetuum ecclesiasticorum a Paulo indicari arbitratur. Qui quam longe a vcro aberrent, demonstratione vix indiget, siquidem nec de librorum sacrorum lectione nec de episcopi exhortatione, ncc de Eucharistiae celebratione , nec de agapis Paulus hic loquitur; arbitrarie autem haec omnia a Lay. apostolicae enumerationi inseruntur, a God. praetermittuntur. Pro more suo Apostolus nonnulla tantum charismata enumerat ad certum ordinem non attendens. Sequitur praeceptum de glossolalorum numero et de modo, quo loqui debeant :
14:27
27. Sive /ingua quis loquitur, secundum duos aut ut multum tres, et per partes, et unus iMerpretetur. Graeca. consteu ctione (xar δύο ἢ «à πλεῖστον τρεῖς) retenta latinus interpres sontentiam reddidit obscuriorem; praecipit autem Apostolus, ut in singulis coetibus, si glossolali adsint, non plures quam δὲπὲ aut ad summum terni linguis loquantur, iique non omnes eodem tempore simul, sed ἀνὰ μέρος i. e. singuli partem , ut unus alterum excipiens confusionem evitet. Velut conditionem vero absolute necessariam addit, ut unus illa omnia , quae linguis dicantur, interpretetur :
14:28
28. δὲ autem non fuerit interpres , i. e. si nec glossolalus ipse nec alius ex fidelibus, qui coetui intersint , interpretationis donum possideant, glossolalus /aceat in ecclesia, quia eius precatio, quum non intelligatur, aliis non est ad aedificationem, szb1 autem loquatur et Deo; nam licet deficiente interprete fratres non aedificet , semetipsum tamen aedificat (v. &), et licet ipse quoque ex oratione sua plenum perfectumque fructum non hauriat (cfr ad v. 15. sq.), cum Deo tamen, quem alloquitur (v. 2), piis affectibus in corde eius a Spiritu S. excitatis intimius coniungitur. Non minus ex hoc praecepto quam ex sequente de prophetis colligitur, pncumaticos sua charismata ad instar habituum possedisse, quibus saltem nonnulli cerio quodam modo ad arbitrium utebantur aut non utebantur (cfr ad. v». 18). Quibusnam enim cbarismatis singuli fideles essent ornati, reliqui sciebant, ita ut glossolalus in coetum ingressus viso aut non viso interprete statim cognosceret, utrum linguis loqui sibi liceret necne. Porro eos, qui interpretationis aut discretionis spirituum dona habebant, iis uti potuisse, quotiescumque glossolalus aut propheta publice locutus eral, Apostolus in suis praeceptis omnino supponit (27. 29). Prophetas quidem ad donum suum habituale excercendum speciali instinctu Spiritus S. actualique eius influxu indiguisse, ex v. 30. apparet et ex rei natura elucet, siquidem ex Spiritus S. inspiratione ad aedificationem loquebantur. Glossolali vero, utrum singulis vicibus simili semper instinctu indiguerint, an linguis locuti sint vcl loqui potuerint, quotiescumque oraverunt, ex Apostoli verbis eadem cum certitudine definiri nequit. Ccrtum autem est, instinctu illo nec prophetarum nec glossolalorum libertatem csse laesam ; tacere enim potuerunt, etiamsi a Spiritu S. sesc ad loquendum instigari senserunt (cfr v. 19. 28. 30. 32). Glossolalia publica ab Apostolo non nisi conditionaliter, prophetia absolute permittitur; neque id est mirum, postquam tot argumentis maiorem eius utilitatem demonstravit. Ad eam nunc transiens constructionem (v. 27) inchoatam aliquantulum mutat; praecedenti enim praecepto (εἴτε γλώσσῃ τις λαλεῖ χτλ) concinnius dixisset : εἴτε προφητεύει τις x7 (sive quis prophetat etc.); qua praefatiuncula praetermissa statim praecipit :
14:29
29. Prophetae autem duo aut tres dicant (in singulis coetibus) e£ ceteri dizudicent. Haud immerito cum CArys. tantum non omnes interpretes ex omissione verborum ad summum concludunt, certis in occasionibus etiam plures prophetas dicere potuisse; quin etiam recte concluditur, Apostolum desiderasse, ut tres potius quam duo singulis vicibus fideles exhortarentur; quanti enim propheticam exhortationem fecerit, totus eius tractatus abunde docet. Atqui fieri potuit, ut propheta, qui Spiritus S. instinctu loqui cocperat et sub eius influxu locutus erat, inspiraltis sententiis nonnullas humanas atque etiam erroneas intersereret; hinc altera praecepti pars : ec ceteri ditudicent. Eodem modo, quo interpretatio requirebatur, ut donum linguarum fructum suum produceret, discretio spirituum erat necessaria, ut pericula, quae cum prophetia erant connexa, praecaverentur; discretio spirituum ergo complementuin quoddam est prophetiae, sicut interpretatio complet charisma linguarum (12,10). Attamen ex eo, quod Apostolus non eadem ratione, qua glossolalum deficiente interprete loqui vetat, prophetam, si non adsit qui diiudicet, tacere iubet, haud inepte colligimus, plerumque saltem discretionis charisma, quamquam interdum solum dabatur, cum prophetia fuisse connexum. Ceteros enim, qui diiudicare iubentur, esse alios prophetas, omnes fere fatentur interpretes; ac vix intelligitur, quomodo pauci quidam acath. (Me/ancAht. Holst. etc.) omnibus fidelibus munus diiudicandi attribuerint; ad quid enim discretionis spiriiuum charisma, si omnes fideles poterant spiritus diiudicare? Quod si ad 1. T/Àess. 5,20 sq. appellant, ubi omnes fideles prophetias probare iubeantur, non attendunt, non integrae ecclesiae sed eius superioribus epistolam illam proxime esse destinatam ; quapropter ceteri, si hoc in loco prophetae esse negantur, ordinarii ecclesiae corinthiae superiores (episcopi , presbyteri) intelligantur oportet. Neque magis, quam glossolalos, prophetas plures simul loqui voluit Apostolus :
14:30
30. Quodsi alii revelatum fuerit sedenti , prior taceat. |s igitur fuit mos, ut propheta, quamprimum ad fratres exhortandos vel consolandos a Spiritu S. instigabatur, surgeret et stans proconcione diceret; illo autem loquente Spiritus S. interdum alterum arripuit, quare ne confusio exoriatur, prior alter surgenti locum cedere iubetur. Verumtamen ne prophetam a Spiritu S. ad loquendum permotum tacere iubens quodam modo ipsi Spiritui S. praecipere videatur, Apostolus rationem legis explicat :
14:31
31. Potestts enim omnes per singulos (καθ᾽ ἕνα singuli i. e. unus post alterum) prophetare , ut omnes discant et omnes exhortentur παραχαλῶνται exhortationem accipiant). Verbum δύνασθε (potestis) non sine emphasi primo in loco ponitur, eique statim iuxta meliorem lectionem additur appositio χαθ᾽ ἕνα (singuli) , ut prophetas, quominus Spiritui S. obediant, praecepto hoc non impediri appareat. Possunt enim unus post alterum omnes prophetare, idque omnino voluntati Spiritus S. congruit, qui ideo varios prophetas δὰ loquendum instigat, ut omnes fideles instruc - tionem et exhortationem sibi convenientem accipiant. Neque enim o mnium prophetarum sermones omnibus fidelibus eadem ratione eran t adaptati; itaque iuxta Spiritus S. voluntatem, quam alterius pro phetae inspiratione manifestabat, prior tacere alterique locum cedere tenebatur, ut omnium fidelium necessitatibus satisfieret. Evidens est, Apostolum prioribus verbis (potestis omnes prophetare) solos prophetas alloqui : sed immerito Est. cum nonnullis etiam in altero membro («t omnesd?tscant etomnes exhortentur) solos prophetas intelligit, quia vocabulum omnes in tota phrasi easdem personas complectere debeat ; nam Paulus, si in altero membro easdem, quas in priore, personas intellexisset, eadem quoque constructione vetenta procul dubio dixissel : « ut omnes discatis οἱ omnes exhorzemin: ». Neque rectius cum Ο tnterlin. antiquiores Latini saltem ultimum omnes (wt omnes ezhortentur) de prophetis exhortantibus explicarunt (Herv. Lom. Dion. etc.); nam verbum deponens exzAortari hoc in loco, uti alibi interdum (2 Cor. 1,5 etc.), passive sumitur. Nequeobiiciant prophetae, se sermonem inchoatum abrumpere non posse, quia ἃ Spiritu S. loqui cogantur; nam
14:32
32. spiritus prophe tarum prophetis subiecti sunt. Nomine spirituum prophetarum aliqui moderni (Mai. etc. — Goeb. etc.) animos prophetarum prophetico spiritu repletos intelligunt: Graecis (CArys. Theod. etc.) praeeuntibus alii (Ca. Est. ec. — Fíiatt. οἴ.) « dona propria prophetarum, quae a Spiritu S. accipiantur » designari putant; cum G4 ordin. antiquiores Latini (Thom. etc.) « Spiritum, qui dat prophetias » intelligere malunt, « pluralem enim poni propter multas revelationes prophetis instinctas »; ad quam explicationem fere accedens actualem Spiritus S. manifestationem , quae in variis prophetis varia est, designari putaverim. Etenim sicut linguarum charisma absque voluntate glossolali, qui etiam eo momento, quo a Spiritu S. movetur, loqui aut tacerc potest, non exercetur, etiam propheta a Spiritu S. in plena sua libertate relinquitur; neque enim 68 ratione, qua interdum daemon membris daemoniaci, Spiritus S. lingua prophetae ceu instrumento inanimi utitur; sed sub actuali Spiritus S. motione propheta revelationem acceptam ad arbitrium aut proloquitur aut tacet. Haec est communior maxime Latinorum (cfr S. Her. Prol. in Is. etc.) et modernorum interpretatio, ut iuxta Apostolum « in ipsius prophetae potestate sit, quando taceat, quando loquatur » ; eaedem igitur personae et genitivo prophetarum et dativo prophetzs designantur ; bis autem idem substantivum repetit Apostolus, ut maiore cum vi potestatem exprimat, quam singuli prophetae in se ipsos exercere possunt. Cum Graecis tamen (Chrys. Theod. etc.) alii censent, « unius prophetae donum dono alterius » aut unum prophetam aliis subiectum asseri, ita ut propheta, qui loquitur, alteri surgenti obedire locumque cedere teneatur, aut etiam ita ut unius prophetae verba iudicio aliorum subiaceant. At prior explicatio sola contextui congruit , siquidem Apostolus praecepti sui (prior taceat) ratione explicata illud impleri posse ostendit; sola quoque verbis ipsis congruit, quia ad alterum sensum exprimendum dicere debuit : πνεύματα προφητῶν ἀλλγλοις ὑποτάσσεται (spiritus prophetarum inter se subiecti sunt). Ad confirmandam demum suam sententiam, quod prior, si velit, tacere possit, ad fontem ipsum propheticae inspirationis appellat : -
14:33
93. non enim est dissensionis Deus sed pacts. Deus donis suis dissensionem provocare aut promovere nec potest nec vult, sed pacem ; atqui dissensionem promoverct, si prophetae loqui cogerentur, ita ut alter alteri locum cedere non posset omnesque demum simul eodem tem - pore pro concione dicerent, alii ad exhortationem , alii ad consola - tionem , nemo ad aedificationem. Porro Deus vocatur Deus pacis utpote pacis auctor (Rom. 15,33; 16,20; PAil. 4,9 etc.) simili modo, quo alibi Deus patientiae, solatii, spei, caritatis etc. appellatur (Rom . 15,5. 13; 2 Cor. 13,11 etc). Alterum sententiae membrum : sicut in omnibus ecclesiis sanctorum doceo, vel forte rectius omisso verbo : szcut zn omnibus ecclesiis sanctorum, utrum cum praecedentibus an cum sequentibus sit connectendum, in controversia est. Antiqui plerique, sive supplent sive omit - tunt verbum, sententiam immediate praecedenti addunt, ut sensus sit : « in omnibus ecclesiis doceo, Deum non esse dissensionis sed pacis », aut : « (in vestra ecclesia) non est Deus dissensionis sed pacis, sicut (et) in omnibus ecclesiis sanctorum » (efr CArys. Theod. etc.,- A'*", Pel. etc.). Sed neutra explicatio placet; »nirum enim esset, si cum empbasi quadam Paulus se sententiam illam per.se evidentem ubique docere assereret; ad alterum vero sensum obtinendum nonnulla suppleri debent, quae Paulus non expressit. Quare si quis verba haec praecedentibus adnectere velit, ea cum praeceptis traditis (27 - 30) coniungat ultimoque membro (prior taceat) immediate addat necesse est, ut vers. 31-33* parenthesiu quandam constituant (Lom. Thom. etc.) ; quae constructio satis est violenta. Cum melioribus ergo codd. graecis verbum (διδάσχω) omittentes et in v. 8." pronomen ὑμῶν inserentes sententiam hanc obtinemus : ὡς iv πάσαις ταῖς ἐχχλη - σίαις τῶν ἁγίων αἱ γυναῖχες ὑμῶν ἐν ταῖς ἐχκλησίαις σιγάτωσαν, sicut in omnibus ecclesiis sanctorum mulieres in. vestris ecclestis taceant, aut minus apte : s?cut in omnibus ecclestis sanctorum mulieres vestrae in ecclestis taceant. Retento verbo (doceo) eandem constructionem G/ordin. iam praetulit, eamque cum Ca:. Est. tantum non omnes moderni iure praeferunt. Pronomen tamen ὑμῶν contra communiorem opinionem cum ἐν ταῖς ἐκχλησίαις connectimus, ne in eadem phrasi vocabulum ecclesiarum duobus sensibus diversis sumi debeat; plerique enim explicant : « sicut in omnibus ecclesiis particulartbus (etiam) vestrae mulieres in coetibus sacris taceant »; rectius enim explicari videtur : « sicut in omnibus coetibus sanctorum mulieres vestris in coetibus taceant »; pronomen ὑμῶν enim Apostolus praemisit, ut oppositionem clarius exprimeret. Eadem igitur ratione, qua aliarum ecclesiarum consuetudine abusum mulierum corinthiarum, quae aperto capite orabant aut prophetabant, tolerari non posse ostendit (11,16), Paulus ad earundem ecclesiarum consuetudinem appellat, ut mulieres publice loqui vetet. Quomodo vero prior illa increpatio (11,3-16) cum nostro, praecepto (v. 3& sqq.) concordet, haud paucis interpretibus difficile esse explicatu videtur; ibi enim mulieribus, dummodo velentur, ut orent i. e. linguis loquantur et prophetent, permitti monent, hic autem severe prohiberi, quominus in coetibus sacris publice dicant. At difficultas disparet, si attenditur, priore in loco omnes illos orare aut prophetare dici, qui coetibus sacris, in quibus glossolali linguis loquuntur aut prophetae fideles exhortantur, intersunt dictoque Amen verba precantium aut exhortantium approbant suaque faciunt (v. 16) ; tam lato enim sensu expressiones ibi adhibitas (omnis vir orans aut prophetans, omnis mulier orans aut prophetans) explicent necesse est, qui contra totius loci contextum statuere nolunt, solos glossolalos et prophetas eo tempore, quo loquebantur, iuxta Apostoli sententiam caput aperire debuisse, reliquis autem viris velato capite coetibus interesse licuisse. Iam vero nostro in loco Apostolum de iis solis loqui, qui publice verba faciunt, evidens est, ita ut praeceptum de velo gerendo omnes omnino mulieres respiciat, quae ad sacros coetus accedebant, praeceptum de silentio servando eas solas attingat, quae sive velatae sive non velatae ius publice linguis loquendi aut prophetandi sibi arrogabant. latis mulieribus cantum permisisse, sermonem autem prohibuisse (Lap. otc.); nusquam enim orare et prophetare (11,5) idem est quod cantare. Minus a&absona, quam secunda, est tertia sententia, quae mulieribus ordinariam quidem publico loquendi facultatem negari, extraordinariam vero ita conoodi tenet. ut aliquoties saltem, si ἃ Spiritu S. vehementius impollebantur, velatae publico dicore potuerint ; at hacc quoque distinctio, quam pauci (God. etc.) hodie retinent, cum absoluta et generali loquendi prohibitione (14,34) aegerrimo conciliatur. -— Alii cum morem Apostolo fuisse monent, ut varios in eadem rc abusus impugnare volens unum post altcrum aggrediatur, ac secundum quasi dissimulet, antequam priorem profligavcrit : Corinthios enim prius vituperat, quod coram ethnicis iudicibus causas agant (6,1 sqq.), deinde eorum litigandi libidinom impugnat (6,7 sq.); de epulis quoque sacrificalibus prius ita agit, ac si ob solum fratrum scandalum sint vitandae (8,10 sqq.), postea absolute eas damnat (10,16 sg.). Eadem igitur ratione eum prius mulieres dumtaxat vituperasse censent, quod capito aperto in ecclesiis publice dicant, quamvis ci propositum fuerit, absolute vetare, ne ullo modo, sivo velatac sive non volatao, publice loquantur (cfr Cai. Est. etc.). Attamen mirum esset, si Apostolus prius conditionem indicasset, qua impleta mulicribus dicere liceret, atque postea omnem dicendi permissionem negassot; exempla allata prorsus esso diversa patet. Nudo praecepto
14:34
34. : mulieres ?n ecclesiis taceant, non contentus Paulus illud explanat severiusque inculcat : non entm permittitur. eis loqui, sed subditas esse, sicut et lex. dicit. Non sine ironia inferiorem locum, quem Deus ipse eis in earum matre iam assignavit (Gen. 3, 16), mulieribus in memoriam revocat : permittitur eis subditas esse; quam ironiam non intelligentes aliqui librarii infinitivum ὑποτάσσεσθαι in imper. ὑποτασσέσθωσαν mutarunt; at huic loco ironia egregie convenit, quum mulierum arrogantiam reprimat, quae ordinem a Deo stabilitum violare conabantur. Nam « docere dicit praelationem et praesidentiam » (Thom.), eus igitur docere non decet, quas Deus voluit viris esse subiectas (EpA. 5,92; Col. 3,18 etc.). Quare alibi quoque Apostolus praecipit : mulier in silentio discat cum omni subtecttone ; docere autem mulieri non permitto neque dominari in virum (1 Tim. 2,11 sq.) ; dominaretur autem in viros, si publice docere permitteretur. Absolutissimum vero et universalissimum est Apostoli praeceptum, ut nullo omnino modo mulieribus in ecclesiis loqui liceat :
14:35
35. Si quid autem volunt discere, domi viros suos tnterrogent; turpe est enim mulieri loqui 1n. ecclesia. « Et cur, inquit CArys., mulieres ad tantam redigit subiectionem? Propterea quod mulier res est imbecilla et mobilis et levis; ideo eis maritos praeficit doctores, utrosque iuvans; nam mulieres reddit modestas, maritos vero gnavos et sollicitos, ut audita exactissime uxoribus tradant ». De uxoribus solis proxime ' sermonem fieri, manifestum est (τοὺς ἰδίους ἄνδρας ἐπερωτάτωσαν, suos proprios viros interrogent), at non minus manifestum est, virgines viduasque eadem lege comprehendi, siquidem ratio addita (twrpe est etc.) totum sexum respicit, quum turpitudo haec ex inferiore loco exoriatur, quem iuxta ordinem a Deo stabilitum (cfr 11,2 sqq.) mulieres uli in familia , ita in religiosa et civili societate occupant. Demum ut omnem eis auferat excusationem , Apostolus interrogat :
14:36
36. An a vobis verbum Dei processit? aut tn vos solos pervemt? Suae enim ecclesiae vel gentis consuetudinem praetendere Corinthiae potevant , ut turpitudinis exprobrationem a se averterent; at immerito ad eam appellant. Utique ecclesia corinthia, si mater esset et caput omnium eeclesiarum, consuetudines suas iure merito non tantum retüànere, sed ahis quoque velut leges imponere posset; recte quoque, si unica esset ecclesia christiana in toto orbe, se solam scire contenderet, quid Christianas deceat dedeceatve. Sed nec prima est nec sola; ab aliis ergo discere tenetur aliarumque exempla sequi. Itaque Apostolus praeceptum hoc eadem ratione terminat, qua illud inchoavit aliarum ecclesiarum antiquiorum mores ritusque iunioribus imitandos et sequendos proponens. Nobis autem, uti recte iam monuit S. Aug., eodem tempore ostendit, in quaestionibus, quae de doctrina et consuetudinibus in Ecclesia suscitantur, ad antiquitatem respiciendum esse, quid Apostoli, quid primi fideles, quid eorum ordine successores docuerint tradiderintque (cfr ud 11,16). Profecto a principio protestantico , quod non tantum singulis ecclesiis sed singulis fidelibus ius potestatemque attribuit ea faciendi et credendi, quae ipsi in codicibus suis sacris invenisse sibi videntur, Paulus longissime abfuit. Ne vero Corinthii putent, de re minoris momenti agi neque praeceptis traditis magnam auctoritatem competere, Apostolus summam i. e. divinam esse eorum auctoritatem asserit :
14:37
37. δὲ quis videtur propheta esse (εἴ τις δοκεῖ προφήτης εἶναι, si. quis se prophetam esse recte aut erronee putat) aut sptritualts (alio simili charismate, quod doctrinam spectat, ornatus) cognoscat quae scribo vobis quia Domini sunt mandata (i. e. cognoscat ea, quae scribo vobis, esse Christi mandata). Persuasissimum habuit Apostolus , se non a semetipso haec scripsisse sed tamquam Domini interpretem esso locutum (cfr Rom. 12,3), ut sua verba velut Christi verba recipiantur oporteat. S1 consuetain lectionem, quae melioribus et pluribus testimoniis criticis nititur (ὅτι Kupíou εἰσὶν ἐντολαί vel ἐστὶν ἐντολή), ut par est, retinemus, verba de solis praeceptis (26-36) intelligantur oportet; iuxta aliam lectionem (ὅτι Κυρίου εἰσίν, guia Dominz sunt), quae a nonnullis criticis (TtscA. etc.) tendere licet.
14:38
38. δὲ quis autem ignorat, 1. e. haec esse Domini mandata nec cognoscit nec agnoscit, zgnorabitur, i. e. tamquam verus propheta a Deo non agnoscetur. Aptum quoque sensum praebet altera lectio, quae sua probabilitate non caret, quin etiam a plerisque criticis praefertur : ἀγνοείτω ignoret, i. e. habeat sibi; cum eo disputare opus non est, quia verus propheta non est. Ultimis duobus versibus totam suam doctrinam de prophetia et de dono linguarum ita comprehendit, ut prior summam doctrinam theoreticam , alter praecepta in memoriam revocet :
14:39
39. Itaque, fratres, aemulamini prophetare , prophetia enim, quum ecclesiam aedificet , melioribus et maioribus charismatis est adnumeranda (cfr 12,31; 14, 1 etc.), et loqui linguis nolite prohibere, quia linguae quoque, quamvis inter meliora charisniata locum non obtineant, sua utilitate, praesertim si cum interpretationis dono sunt coniunctae , non carent.
14:40
&0. Omnia autem honeste et secundwimn ordinem fiant. Ad honestatem refert Thom. praecepta, quibus mulieres tacere iubentur, ad ordinem, ea, quibus viri eodem tempore loqui vetantur; inter modernos unus alterve ultimum versum velut epilogum considerat eorum , «uae Apostolus inde ἃ 11,2 de coetibus sacris tractavit, atque ad honestatem quidem ea pertinere arbitratur, quae de mulierum habitu et de agapis praecepta sunt, ad ordinem vero reliqua omnia, quae de usu charismatum agunt. A qua sententia haud longe CArys. quoque videtur abfuisse, qui in ultima haec verba adnotat : « Nihil tantopere aedificat, quam honestas, pax, ordo rectus, caritas; neque id in spiritualibus tantum, sed in omnibus animadverteris. Nam si in choreis, in navigiis, in curribus, in castris ordinem confuderis et maioribus eiectis in eorum locum minora induxeris, omnia corrumpes et omnia sursum deorsum versantur. Neque nos ergo ordinem corrumpamus, .neve caput infra statuamus, neve pedes supra ; hoc autem fit, quando rectam rationem deiicimus, concupiscentiam autem, iram, voluptatem rationi anteponimus; unde magha exoritur fluctuatio, ingens perturbatio, intoleranda tempestas » etc. Ultimum quod in hac epistola tractatur argumentum est futura mortuorum (iustorum) resurrectio. Quod dogma, uti olim iam ἃ Sadducaeis respuebatur (Matth. 22,23 sqq. etc.), multo maiorem difficultatem ethnicis philosophis creabat, qui teste Tert. (de praescr. 7) in carnis resurrectione neganda unanimes erant; quare etiam Athenis Paulum eam annuntiantem velut seminiverbium irriserunt /Act. 17,18. 32). Porro inter primos quoque Christianos non deerant, quibus ver& corporum mortuorum restitutio et resurrectio creditu tam difficilis visa est, ut resurrectionis dogma in allegoriam convertentes sese per novitatem vitae spiritualis iam resurrexisse resurrectionemque iam factam esse dicerent (2 Tim. 2,17 sq.). Admodum mirum igitur non est, quod etiam Corinthi nonnulli (τινὲς v. 12) neophyti falsis doctrinis philosophicis imbuti resurrectionem mortuorum non fore (v. 12) mortuosque plane non resurrecturos esse (v. 29) proclamaverint!. Domini ipsius quidem resurrectionem respuisse non videntur; eam enim Apostolus velut fundamentum argumentationis suae praecipuum ponit; atque licet eam, ut negari plane non possit, multis rationibus adstruat et confirmet, nullibi tamen hac de re dubitationem quandam inter neophytos esse exortam insinuat. Utrum etiam animorum immortalitatem adversarii eius admiserint necne, non satis con- Stat; sed quum « non tantum inter ludaeos sed etiam inter omnes fere philosophos duae quaestiones, altera de immortalitate animorum, altera de corporum resurrectione, adeo copulatae iugataeque essent, ut pro una eademque haberentur » (cfr Maid. ad Matth. 29,32), rectius, ni fallor, admittitur, aliquos neophytos de ea saltem dubitasse; re enim vera unum alterumve Pauli argumentum ita est comparatum, ut directe solam animi immortalitatem probet, ac mediate tantum resurrectioni probandae inserviat (cfr ad v. 30 sqq.). Itaque de hoc errore, qui in ecclesia serpere coeperat, aut Corinthiorum epistola aut per eorum legatos certior factus Paulus quaestionem integram de iustorum resurrectione uberius et diligentius ex ordine tractare voluit. Ante omnia ergo resurrectione negata totum Evangelium desirui ostendit (15,1-35), atque ulterius progressus modum eius, quantum id fieri potest, explicans eam possibilem esse docet (15,35-58). Duae ergo sunt huius tractatus partes. I. — Certitudo futurae resurrectionis sustorum (15, 1-84). Priore in parte Apostolus nonnullorum assertionem, resurrectionem mortuorum non esse futuram, tribus argumentis refutat, quorum primum et praecipuum ex intimo nexu, quo Domini resurrectio cum nostra futura resuscitatione gloriosa colligatur, desumtum completo quodam syllogismo proponit : Christus resurrexit ἃ mortuis (1-20), atqui Christi resurrectio resurrectionem eorum , qui sunt Christi, postulat (21-28), ergo iusti quoque resurgant necesse est. Quam conclusionem pro more non enuntiatam ut confirmet corroboretque, duobus aliis argumentis nec Christianorum nec Apostolorum agendi rationem explicari posse ostendit, si iustorum resurrectio negetur (29-34). Quamvis tribus his argumentis solam resuscitationem gloriosam proxime et directe probare velit ac toto tractatu de ea sola diserte agat, nonnullas tamen argumentationi inserit sententias, quibus universalis quoque resurrectio, quam alia Seripturarum testimonia (Joan. 6,18 sqq. etc.) docent, legitime demonstratur (cfr «d v. 96). Quoniam primarium argumentium integrum resurrectioni Domini innititur, eius veritatem praeprimis extra omnem dubitationem posituarus B. Paulus varias Domini resuscitati apparitiones testimoniis teshum a Deo ordinatorum confirmatas refert (1-11) et absurda consectaria negatae resurrectionis dominicae paucis sed gravibus verbis explanat (19-90). Licet Domini resurrectio nondum fuerit Corinthi negata, uberrime tamen eam stabilit, ut solidiore fundamento nixus adversarios resurrectionis iustorum efficacius refutet. 1.) Dominum a mortuis resurrexisse multis testimonits indubiüis conNe Corinthii prorsus novam et inauditam doctrinam sibi proponi arbitrentur, S. Paulus a pristina sua praedicatione exorsus (1. 3.) eius capita praecipua, inter quae eliam fuit Christi resurrectio testimonio primorum Apostolorum affirmata, repetit (3-5). Eandem vero resurrectionem , ut eam legitime non addubitari ostendat, aliis allatis Domini resuscitati apparitionibus confirmat (6. 1.) ultimo in loco sibi quoque, quamvis indigno, Dominum apparuisse asserens (8-10). Ita factum est, ut eadem esset omnium Apostolorum praedicatio et omnium fidelium fides de Chrisü resurrectione (v. 11.). Itaque pristinam suam praedicationem, qua: doctrinam de mortuorum resurrectione iam annuntiavit, Apostolus iterum promulgat, ut eam ab adversariis vindicet, clarius accuratiusque exponat, novis explicationibus augeat et amplificet :
14:1
… requested by the same cardinal, which in 73 chapters logically groups together what St. Paul wrote on each virtue (for example, ch. 7 De Caritate is composed thus: Rom. 5:5; 8:28, 35-39; 13:8-10; 12:9-11; I Cor. 6:17; 8:3, 11; 10:24; 12:31; 13:1-8, 13; 14:1; 16:14, 20, 22, 24; II Cor. 6:11-13; 8:24; 11:2; Gal. 5:13-14; Eph. 5:1; Col. 3:14; I Thess. 4:9-10; I Tim. 1:5-6; Hebr. 10:24-25; Phil. 2:4).
In the list of charisms, in the early Church, the prophets hold the place of honor, after the Apostles: I Cor. 12:28 ff.; 14:1-5, 24, 29, 31 f.; Eph. 2:20; 3:5; 4:11; several times, in the New Testament, these interpreters of God appear, giving predictions, reading the secrets of hearts; bearers of the divine …
14:3
… The prophets exhort the faithful under the inspiration of the Spirit; they possess the utterance of wisdom; it is not necessary that they reveal future things (1 Cor. 14:3). The teachers, as the name indicates, have a function of a predominantly intellectual order and possess the utterance of knowledge. …
14:12
… 70 instances, there being an intimate interpenetration between the thinking principle of man (called spirit in I Cor. 2:11; 5:3; 7:34; etc.) or his way of thinking (ibid. 2:12 "spirit of the world"; etc.), and the activity of the Holy Spirit in man (ibid. 14:12, 32; I Thess. 5:16; II Thess. 2:2: the charisms) or man under the influence of the Holy Spirit (I Cor. 14:14-16; "with your spirit"; Gal. 6:18; Phil. 4:23; II Tim. 4:22; Philem. 25), and …
14:14
… Indeed, πνεῦμα is less the subject of these than their principle, with rare exceptions, generally justified by the context (Lk. 1, 47; Act. 17, 16; I Cor. 14, 14; elsewhere it is a matter of the Holy Spirit). …
… in I Cor. 2:11; 5:3; 7:34; etc.) or his way of thinking (ibid. 2:12 "spirit of the world"; etc.), and the activity of the Holy Spirit in man (ibid. 14:12, 32; I Thess. 5:16; II Thess. 2:2: the charisms) or man under the influence of the Holy Spirit (I Cor. 14:14-16; "with your spirit"; Gal. 6:18; Phil. 4:23; II Tim. 4:22; Philem. 25), and the person of the Holy Spirit. …
14:16
… The clear allusions of St. Paul (1 Cor. 14:16; 2 Cor. 1:20), the texts
… At a certain point the reading was interrupted by the one presiding, who, under the impulse of inspiration, formulated a prayer of praise and thanksgiving to God, gathering up the intentions of those present (1 Cor. 14:16; Justin, I Apol., ch. 67). The initial schema of this oratio must have been very simple. …
14:19
… remind Theophilus of what he had already learned from conversation: περὶ ὧν κατηχήθης (Lk. 1:4); it designates Apollo as κατηχημένος τὴν ὁδὸν τοῦ Κυρίου (Acts 18:25); by St. Paul, who speaks in the assembly (ἐκκλησία) in order to instruct (ἵνα κατηχήσω, I Cor. 14:19) and wills that he who is instructed (ὁ κατηχοῦμενος) communicate with him who catechizes (τῷ κατηχοῦντι, Gal. 6:6); Rom. 2:18 means religious instruction in general. …
14:20
… in biblical style these two expressions, even taken separately (for the traditio corporis cf. Is. 53:12; Mt. 20:28; Rom. 8:32; Gal. 1:4; 2:20; Eph. 5:25; I Tim. 2:6; Tit. 2:14; Hebr. 10:10; for the effusio sanguinis cf. Rom. 3:25; 5:9; Eph. 1:7; I Cor. 14:20; Hebr. 9:7; I Pt. 1:19; I Io. 1:7) always indicate a sacrificial immolation. …
… one accessible to the seductions of evil and error (2 Cor. 11:3). "In life, one wants a little malice, says St. Teresa, and not so much simplicity!" (Ep. 270, n. 3; cf. Ps. 17:26-27; Prov. 9:4, 16). Simplicity must be allied with Christian maturity (1 Cor. 14:20), with the evangelical art of insinuating oneself even into the heart of one's neighbor, however ill-disposed, in order to win him for God: "be simple as doves" (Matt. 10:16) because …
14:21
II Chron. 31:3; etc.; Eul. 3:2; Neh. 8:1-3. At the time of Christ t. designated the 5 Mosaic books (ὁ νόμος; Luke 10:26; ὁ νόμος Μουσέως; Luke 2:22) and sometimes, by its principal part, all the ancient Scriptures (ὁ νόμος; I Cor. 14:21).
14:26
… announces the divine counsels and wills, he is the god of eloquence (cf. Acts 14:12); ἑρμηνεύς or ἑρμηνευτής is he who translates and interprets his own or another's language, he is the interpreter of words, signs, dreams, etc. (cf. Lk. 24:27; 1 Cor. 12:10; 14:26-28). Biblical i. is called "sacred" hermeneutics to distinguish it from profane hermeneutics.
… regarded him as such (Cicero, Divin., I, 18); despite the approval of the hagiographer, a wide margin remains for poetic hyperbole and for exceptions. Tit. 3, 5-8 perhaps cites a baptismal liturgical hymn (analogous to that of I Tim. 3, 16; cf. I Cor. 14, 26; Eph. 5, 14, 19). Some similarity has also been noted with I Pt., written around the time when Paul was in Rome for the first time.
14:33
… meek soldiers of the "prince of peace": "they will be called" (and they will truly be, according to the Semitic conception that identifies the name with the individual entity) "sons of God." For God is indeed "the God of peace" (Rom. 15:33; 16:20; I Cor. 14:33; II Cor. 13:11; etc.), and he who is a "son of peace" (Lk. 10:6) resembles him and belongs to him. The elect will be, in the age to come, "sons of God" (Lk. 20:36); already now they …
Douay-Rheims (Challoner) · Vulgata Clementina · original Douay-Rheims (Rheims 1582), transcription by EEBO-TCP (CC0) · La Sacra Bibbia, tradotta dalla Volgata da Antonio Martini (1769-1781) (LaParola (laparola.net), Martini OSIS text, Public domain (LaParola's electronic edition marks it 'Dominio pubblico')). Public domain.